ەكونوميكا • 17 قازان, 2025

قىتاي مەن رەسەيدى جالعايتىن جول اشىلدى

90 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ بيىلعى جولداۋىندا «كولىك-لوگيستيكانى ودان ءارى دامىتۋ كەرەك. ەلىمىز ەۋروپا مەن ازيانىڭ اراسىن جالعاپ تۇرعان اسا ماڭىزدى كوپىر بولىپ سانالاتىنى كەڭىنەن بەلگىلى. بىلتىر تەرريتوريامىز ارقىلى جۇك تاسىمالداۋ كولەمى 1 ملرد توننادان استى. سونىمەن قاتار ەلىمىزدىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن ارتتىرۋعا ءالى دە زور مۇمكىندىك بار», دەي كەلە, ترانزيتتىك لوگيستيكانى دامىتۋدى تاپسىرعان ەدى.

قىتاي مەن رەسەيدى جالعايتىن جول اشىلدى

پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋ ماقساتىندا بۇگىن رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار, ۇزىندىعى 415 شاقىرىم بولاتىن «قالباتاۋ – مايقاپشاعاي» اۆتوموبيل جولىن قايتا جاڭارتۋ بويىنشا نەگىزگى قۇرىلىس جۇمىستارى اياقتالىپ, كولىك قوزعالىسى باستالدى.

وسىلايشا, كوپشىلىك كوپتەن كۇتكەن رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار ومبى – مايقاپشاعاي با­عىتىنداعى تاسجولدىڭ سالتاناتتى اشىلۋى ءوتتى. بۇگىن 8 جىل جۇرگىزىلگەن قۇرىلىس جۇمىس­ى اياقتالىپ, ەكى بىردەي وبلىس­تىڭ حالقى اسىعا كۇتكەن جول ەل يگىلىگىنە بەرىلدى.

كۇرە جولدىڭ اشىلۋ راسىمى­نە اباي وبلىسىنىڭ اكىمى بەرىك ء­ۋالي, شىعىس قازاقستان وبلى­­سى­نىڭ اكىمى نۇرىمبەت ساق­تاعا­نوۆ, ءماجىلىس دەپۋتات­تارى نۇرتاي سابيليا­نوۆ, ەرلان سايروۆ, ۇلىقبەك تۇما­شينوۆ, رينات زايىت, ماقسات تولىق­باي, «قازاۆتوجول» ۇك» اق تور­اعاسى دارحان يماناشەۆ قاتىستى.

رەسپۋبليكالىق تاسجول شقو-نىڭ قيىر شىعىسىنداعى تارباعاتاي, زايسان اۋداندارىن قامتيدى. وسى رەتتە شقو اكىمى نۇرىمبەت ساقتاعانوۆ اشىلۋ سال­تاناتىندا اقجارما تىلەگىن جەتكىزدى.

– بۇگىن – شىعىس قازاقستان مەن اباي وبلىستارى ءۇشىن ءسان-سالتاناتى جاراسقان ەرەكشە كۇن. 8 جىل بويى جۇرگىزىلگەن, ەكى وبلىستىڭ اۋماعىمەن وتە­تىن قالباتاۋ – مايقاپشاعاي جولىنىڭ اشىلۋىنا كۋا بولىپ وتىرمىز. بۇل جول – ومبى – مايقاپشاعاي حالىقارالىق تاسجولىنىڭ عانا ەمەس, باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي ءدالىزىنىڭ دە ءبىر بولىگى. وسىن­داي جۇمىس­تى اتقارعان مەردىگەر كوم­پا­نياعا, سونداي-اق ۇكىمەتكە, كولىك مينيسترلىگىنە جانە «قاز­اۆتوجول» كومپانياسىنا ۇلكەن العىسىمىزدى بىلدىرەمىز, – دەدى ن.ساقتاعانوۆ.

حالىقارالىق تاسجولدىڭ شقو جانە اباي وبلىستارى اۋما­عىنداعى جالپى ۇزىندى­عى 415 شاقىرىم بولسا, ونىڭ 231 شا­قىرىمى شىعىس قازاق­­ستان وبلىسىنىڭ اۋماعى­مەن وتەدى. بەلگىلى بولعانداي, جوبا اياسىندا 7 كوپىر مەن 223 سۋ وتكى­زۋ ارناسى سالىنعان. وسى رەتتە قۇرىلىس جۇمىستارىن قىتايدىڭ «سين­سين قۇرىلىس جانە دامۋ كوم­پانياسى» جشس جۇرگىزگە­نىن ايتقان ءجون. قىتاي مەن رەسەيدى جالعايتىن جول شىعىس قازاق­ستانداعى شەكارالىق شال­عاي اۋدانداردىڭ الەۋمەتتىك-ەكو­نوميكالىق دامۋىنا, سونداي-اق وبلىس پەن ەلىمىزدىڭ كولىك-لو­گيس­تيكا سالاسىنىڭ وركەندەۋىنە زور ىقپال ەتەتىنى ءسوزسىز.

جولدىڭ سالتاناتتى اشىلۋ راسىمىندە اباي وبلىسىنىڭ اكىمى تاسجولدىڭ شىعىس وڭىرىنە عانا ەمەس, رەسپۋبليكاعا ماڭىزى ەرەكشە ەكەنىن ايتتى.

– مەملەكەت باسشىسى بيىل­عى جولداۋىندا «وڭىرلەردىڭ كو­لىك بايلانىسىنا قاتىستى ماسە­لەسى­مەن مىقتاپ اينالىسۋ كەرەك. بۇل جونىندە قازىر كوپ ايتى­لىپ ءجۇر, سونىڭ ىشىندە حالىق­ارا­لىق فورۋمداردا دا تالقى­لا­نىپ جاتىر. ءىرى ترانزيتتىك ايماق سانا­لا­تىن ەلىمىزگە بۇل باعىت ايرىقشا ماڭىزدى», دەگەن ەدى. ءبىز بۇگىن ءوڭىرىمىزدىڭ ينفراقۇرىلىمدىق دامۋىن­داعى ماڭىزدى بەلەسكە كۋا بولىپ وتىرمىز. جولدىڭ باس­تى مەرەكەمىز – رەسپۋبليكا كۇنى قارساڭىندا پايدالانۋعا بەرىلىپ وتىرعانى وبلىس جۇرت­شىلىعى ءۇشىن قۋانىشتى جاڭا­لىق بولعانىن ايتۋىمىز كەرەك. ءوڭىر تۇرعىندارى بۇل كۇندى كوپ كۇتتى. بۇل حالىقارالىق لوگيس­تي­كالىق ءدالىز بويىندا اباي وبلىسىنىڭ جارما, كوكپەكتى, اقسۋات اۋداندارى بار. اتالعان باعىت ايماقتىڭ ەكونوميكا­­لىق تۇرعىدان دامۋىنا, تۋريستىك الە­ۋەتىن ارتتىرۋعا, وڭىرارالىق بايلانىستى جاقسارتۋعا سەپ­تىگىن تيگىزەرى انىق. كولىك مينيستر­لىگىنە, «قازاۆتوجول» باسشى­لىعىنا, مەردىگەر كومپانياعا وبلىس تۇرعىندارى اتىنان العىس بىلدىرەمىن, – دەدى ب.ءۋالي.

جيىندا «قازاۆتوجول» ۇلت­تىق كومپانياسىنىڭ باسقارما تور­اعاسى د.يماناشەۆ جو­با­نىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزىنا توقتالدى.

– قالباتاۋ – مايقاپشاعاي تاس­جولى – ەلىمىزدىڭ كولىك سالا­سى­نىڭ ماڭىزدى بولىگى. جول ەلى­مىزدىڭ ورتالىق جانە شىعىس وڭىر­لەرىن قىتاي ەلىنىڭ شەكاراسىمەن بايلانىستىرادى. جوبانىڭ جۇ­زەگە اسىرىلۋى ترانزيتتىك الە­ۋەتتى ارتتىرۋعا, وڭىرارالىق جانە حا­لىقارالىق بايلانىس­تى نى­عايتۋعا, جول قوزعالىسى قاۋىپ­سىزدىگىن قامتا­ما­سىز ەتۋگە جانە ازا­ماتتار ءۇشىن قولايلى جاعداي جا­ساۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل – ەلى­مىزدىڭ ەكو­نوميكالىق تۇراقتى دا­مۋى­نا باعىتتالعان جول ينفرا­قۇ­رىلىمىن جاڭعىر­تۋدىڭ كەڭ اۋقىمدى جۇمىسى­نىڭ ناتيجەسى, – دەدى ول.

جول قۇرىلىسى قىتايدىڭ «ەكسپورتتىق-يمپورتتىق» بان­كى­نىڭ قاراجاتى ەسەبىنەن جانە رەس­پۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قو­سىمشا قارجىلاندىرۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلدى. جوبا جالپى ۇزىندىعى 415 شاقىرىم بولاتىن 10 ۋچاسكەنى جانە 2 جول پايدالانۋ ۋچاسكەسىن قامتيدى. ونىڭ ىشىندە 184 شاقىرىمى – اباي وبلىسىنىڭ, 231 شاقىرىمى شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اۋماعىندا ورنالاس­قان. جوبانى ىسكە اسىرۋ بارىسىن­دا 8 اسفالت­بەتون زاۋىتى, 1 100 بىر­لىك جول-قۇ­رىلىس تەحنيكاسى, 1 800-­دەن استام مامان جۇمىلدىرىلدى. ­5 دەمالىس الاڭى, 37 كوپىر, 2 جول وتپەسى, 349 سۋ وتكىزۋ قۇبى­رى جانە دەمالىس ايماقتارىندا 2 سانيتارلىق-گيگيەنالىق توراپ سالىنعان.

ءسويتىپ, ءبىراز جىلعا سوزىلعان «قالباتاۋ – مايقاپشاعاي» جو­باسىنىڭ اياقتالۋى – ەلىمىزدىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن ارتتىرىپ, ەۋروپا مەن ازيانى جالعايتىن ستراتەگيالىق كولىك ءدالىزى بولماق. جاڭا تاسجول وڭىر­ارالىق قاتى­ناستى كۇشەيتىپ, شەكارا­لىق اۋدانداردىڭ ەكونو­ميكالىق تىنىسىن كەڭەيتەرى ءسوزسىز.

 

مەرەي قاينار ۇلى,

باقىتبەك قادىر,

«Egemen Qazaqstan» 

سوڭعى جاڭالىقتار