فوتو: اشىق دەرەككوز
بىلتىرعى جىلى اوك ونىمدەرىن ەكسپورتتاۋ كولەمى $5,1 ملرد بولعان. ونىڭ 52%-ى قايتا وڭدەلگەن ونىمگە تيەسىلى, $2,6 ملرد قۇرايدى. 2024 جىلى بۇل كورسەتكىش 43% بولعان, بۇل وتاندىق قايتا وڭدەۋ سالاسىنىڭ تۇراقتى دامۋ قارقىنى مەن باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن ايعاقتايدى.
ايتا كەتەيىك, ەلىمىزدە قايتا وڭدەۋ سالاسىندا شامامەن ەكى مىڭ كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ىشىندە ءسۇت (18,8%), ەت (18,5%), استىق (17,4%) جانە ماي-شيكىزات (12,5%) سالالارى كوش باستاپ تۇر. 2024 جىلى 41,5 ملرد تەڭگە كولەمىندە 51 ينۆەستيتسيالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلعان.
بيىل بيزنەسكە قولداۋ كورسەتۋ ماقساتىندا قايتا وڭدەۋ كاسىپورىندارىن اينالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋ ءۇشىن جىلدىق مولشەرلەمەسى 5%-بەن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرۋ جالعاستىرىلدى. وسى ماقساتتارعا 44 ملرد تەڭگە ءبولىنىپ, 60-تان استام ءوتىنىم ماقۇلدانىپ, 26 ملرد تەڭگەدەن استام قارجى بولىنگەن.
«قايتا وڭدەۋ كاسىپورىندارىن سالۋ نەمەسە جاڭعىرتۋعا ينۆەستيتسيالىق سۋبسيديالاۋ جۇمىس ىستەيدى. بۇل ماقساتتا شىعىننىڭ 15–50%-ىن وتەۋ قاراستىرىلعان. قانت سالاسىندا وتەماقىنىڭ كولەمى 40%-عا دەيىن ارتتى, جۇمىرتقا وڭدەۋدە سۋبسيديا 40%-عا دەيىن ەنگىزىلدى, ال ءسۇت سالاسىندا قۇرعاق ءسۇت پەن سارىسۋ جابدىقتارىنا شىعىننىڭ 25%-ىنا دەيىن وتەماقى قاراستىرىلعان. كاسىپورىنداردى شيكىزاتپەن قامتاماسىز ەتۋگە ايرىقشا كوڭىل بولىنۋدە. وسى ماقساتتا تۇراقتى جەتكىزىلىمدى قامتاماسىز ەتەتىن ءسۇت فەرمالارى, قوي شارۋاشىلىعى كاسىپورىندارى جانە قابىلداۋ پۋنكتتەرى جەلىسى قۇرىلادى. فەرمەرلەرگە قولداۋ قايتا وڭدەۋگە تاپسىرىلعان جۇقا جانە جارتىلاي جۇقا ءجۇن كولەمىنە سۋبسيديالاۋ ارقىلى دا كورسەتىلەدى, بۇل ءبىر جاعىنان وندىرۋشىلەردىڭ شىعىندارىن ازايتىپ, ەكىنشى جاعىنان قايتا وڭدەۋ كاسىپورىندارىنىڭ قۋاتىن تولىق پايدالانۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى», دەلىنگەن حابارلامادا.
سونىمەن قاتار ىشكى نارىقتى قورعاۋ ماقساتىندا شيكىزاتتى ەكسپورتقا شىعارۋعا شەكتەۋلەر ەنگىزىلگەن. اتاپ ايتساق, مايلى داقىل تۇقىمدارىن شىعارۋعا باج سالىعى قولدانىلىپ, ءتىرى مال ەكسپورتى كۆوتالانعان, سونداي-اق تەرى مەن ءجۇن شىعارۋعا شەكتەۋلەر قويىلعان.
