فوتو: اشىق دەرەككوز
وسى جازدا دوللار مەن تەڭگە ءدالىزى كوز الدىمىزدا قىرىق رەت قۇبىلدى: 500 تەڭگەلىك قىزىل سىزىقتان ەركىن اتتاپ, 510 تەڭگەگە دەيىن باردى, سوسىن 550 تەڭگەدەن دە اسىپ كەتكەن كەزدەرىن كوردىك. ەڭ سوڭىندا, ۇلتتىق بانك ينتەرۆەنتسيا جاسامايمىز دەگەن نيەتىنەن قايتتى, دوللاردىڭ بەتىن بەرى قاراي بۇردى.
تەڭگەنىڭ قازىرگى باعامى ەكسپورت ءۇشىن جايلى بولعانمەن, ءبىز ءۇشىن اسا جايلى بولماي تۇر. مۇناي مەن مەتالدار قۇنىنىڭ ءوسۋى ەكسپورتتى قولدايدى, ال امەريكالىق رەتتەۋشىنىڭ ساقتىق ۇستانىمى دوللاردىڭ شامادان تىس ءوسۋىن تەجەيدى. كەشە ۇلتتىق بانك توراعاسى ت. سۇلەيمەنوۆ مەرزىمدى ەكونوميكالىق ءوسىمدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قارجى نارىعىن كەشەندى تۇردە رەفورمالاۋعا دايىندالىپ جاتقانىن حابارلادى.
ونىڭ ايتۋىنشا, بانك سەكتورىنىڭ نەگىزگى كاپيتالى ناقتى ەكونوميكاعا باعىتتالۋى ءتيىس. قازىرگى تاڭدا بانكتەردىڭ وتىمدىلىگى كوبىنەسە تۇتىنۋشىلىق نەسيە مەن ۇلتتىق بانكتىڭ قىسقا مەرزىمدى قۇرالدارىنا جۇمسالىپ وتىر. جاڭا رەفورمالار وسى ءۇردىستى وزگەرتىپ, قاراجاتتى كاسىپكەرلىك جوبالارعا تارتۋعا ىنتالاندىرادى. جاڭا بيۋدجەت كودەكسى اياسىندا سالىقتىق جەڭىلدىكتەر قاراستىرىلىپ, كورپوراتيۆتىك نەسيەلەندىرۋدى كەڭەيتۋ كوزدەلىپ وتىر. بۇل شارالار اقشا-كرەديت جانە پرۋدەنتسيالىق رەتتەۋمەن بىرگە بيزنەس ءۇشىن تارتىمدى قارجىلىق ورتا قالىپتاستىرماق. ء«بىز ەلىمىزدىڭ ماكروەكونوميكالىق تۇراقتىلىعى مەن دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ رەفورمالارىن جۇيەلى تۇردە ىسكە اسىرامىز. ۇلتتىق بانك ۇزاق مەرزىمدى, ساپالى جانە ينكليۋزيۆتى ەكونوميكالىق وسۋگە, ازاماتتاردىڭ ءال-اۋقاتىن قولداۋعا جاعداي جاساۋ ماقساتىندا باعا جانە قارجى تۇراقتىلىعىنا باسا نازار اۋدارادى», دەدى تيمۋر سۇلەيمەنوۆ.
ەكونوميستەردىڭ پىكىرىنشە, بۇل رەفورمالار قارجى جۇيەسىنىڭ يكەمدىلىگىن ارتتىرىپ, كاپيتالدىڭ ناقتى سەكتورعا قۇيىلۋىنا جاعداي جاسايدى. ناتيجەسىندە ەكونوميكالىق ءوسىمنىڭ ساپاسى ارتىپ, قارجى نارىعى حالىقارالىق ستاندارتتارعا بەيىمدەلە تۇسپەك.
قارجىگەر ءانۋار ۇشباەۆتىڭ ايتۋىنشا, دوللار مەن تەڭگە ءدالىزى 535 دەگەن كورسەتكىشتىڭ اينالاسىندا قۇبىلا باستاعانىمەن, كەلەر اپتانىڭ باسىندا 533 تەڭگە شاماسىندا تۇراقتالۋى مۇمكىن. بىراق تەڭگە ءوزىنىڭ بالانستىق نۇكتەسىن تاپتى دەۋگە ءالى ەرتە.
ۇلتتىق بانك بۇگىن ناقتى بەلگى بەردى: ورتا مەرزىمدى قاشىقتىقتا تولەم بالانسىنىڭ اعىمداعى شوتىنىڭ سالدوسى قالىپتى تاپشىلىق ايماعىندا قالاتىنىن ساراپشىلاردىڭ ءبارى ايتىپ جاتىر. بۇل نەگىزگى ەكسپورتتىق تاۋارلار باعاسىنىڭ كۇتىلەتىن تومەندەۋىنە, يمپورتتىڭ وسۋىنە جانە شيكىزات سەكتورىنداعى شەتەلدىك ينۆەستورلارعا ەلەۋلى تولەمدەرگە بايلانىستى.
ەكونوميكالىق ءوسىمدى قولداۋ ءۇشىن رەتتەۋشى بانكتەردى كورپوراتيۆتىك كرەديتتەۋگە وتىمدىلىكتى قايتا باسقارۋعا ىنتالاندىرادى, بۇل رەتتە تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەر مەن بانك قۇرالدارىمەن وپەراتسيالاردىڭ قولجەتىمدىلىگىن تومەندەتەدى. بۇل ءۇشىن سالىقتىق جەڭىلدىكتەر جاسالادى جانە اقشا-كرەديت شارالارى تۇزەتىلەدى.
گەوساياسي كوكجيەكتە تىنىشتىق بايقالادى: ۋكراينا بويىنشا كەلىسسوزدەر توقتاتىلدى, الايدا ەو ەلدەرى رەسەيگە قارسى جاڭا سانكتسيالاردى تالقىلاۋعا دايىندالۋدا, ال اقش رف-مەن ساۋدا بايلانىستارىنا بايلانىستى ءۇندىستاننان يمپورتقا قوسىمشا باج سالىعىن جوسپارلاپ وتىر.
بۇدان باسقا, فقج باسشىسى دجەروم پاۋەللدىڭ دجەكسون-حوۋلداعى سيمپوزيۋمدا سويلەگەن ءسوزى شۋلى بولدى: رەتتەۋشى مولشەرلەمەلەردى قىركۇيەك ايىندا تومەندەتە باستاۋى مۇمكىن, بۇل نارىقتاردا وپتيميزم تۋدىردى. الايدا اقش-تاعى ساۋدا-ساتتىقتىڭ العاشقى كۇندەرى وسىدان كەيىن پايدانى بەلگىلەۋمەن شەكتەلدى.
رۋبل ۆاليۋتالىق نارىقتاعى پوزيتسياسىن بىرتىندەپ جوعالتۋدا. قۇبىلمالىلىق وسۋدە جانە رەسەيلىك ۆاليۋتانىڭ السىرەۋ ءۇردىسى سالىق كەزەڭى اياقتالعاننان كەيىن كۇشەيۋى مۇمكىن. قىركۇيەكتە فرج-نىڭ نەگىزگى مولشەرلەمەسىنىڭ ىقتيمال تومەندەۋى قىسىمنىڭ قوسىمشا فاكتورىنا اينالادى. يمپورتتى قالپىنا كەلتىرۋ قىسقا مەرزىمدى پەرسپەكتيۆادا رۋبلگە كەرى اسەرىن تيگىزەدى. رۋبل باعامى بويىنشا بولجام: يۋانعا - 11,1-11,3, دوللارعا - 80-81 رۋبل.
وتكەن اپتادا Brent ماركالى مۇنايدىڭ باعاسى باررەلىنە 66,53 دوللاردان 67,18 دوللارعا دەيىن ءوستى, بۇل شامامەن 0,98% -عا وسۋگە سايكەس كەلەدى. بۇل وڭ ترەند ەكسپورتتىق ءتۇسىمدى نىعايتۋعا ىقپال ەتەدى جانە تەڭگە باعامىن قولدايدى.
بىزگە ءبىر دوللار ءۇشىن شامامەن 535 تەڭگە بەلگىسى - بۇل قازاقستاندىق ەكونوميكا مەن الەمدىك فاكتورلار مۇددەلەرىنىڭ تەڭگەرىمى ەكەنىن مويىنداۋ كەرەك. باعام قىسقا مەرزىمدى پەرسپەكتيۆادا تۇراقتى, مۇنى ساراپشىلاردىڭ بولجامدارى مەن رەتتەۋشىنىڭ ءىس-قيمىلدارى راستايدى. بۇل «تەپە-تەڭدىكتى» ۇزاق ۋاقىت ساقتاۋ - 2025 جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىنا دەيىن سوزىلۋى مۇمكىن.
قورىتىندىلاي كەلە, KASE بيرجاسىنداعى كۇندىزگى ساۋدا-ساتتىق قورىتىندىسى بويىنشا دوللار باعامى 533,87 تەڭگە دەڭگەيىندە قالىپتاستى. USD/KZT جۇبى بانكارالىق ساۋدادا 534,06 تەڭگەدەن, ال استانانىڭ ايىرباستاۋ ورىندارىندا دوللاردىڭ ورتاشا باعامى 539,04 تەڭگەگە تەڭ.
