فوتو: سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا مينيسترلىگى
جەرگىلىكتى جەرلەردەگى احۋال تۋرالى سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا ءمينيسترى نۇرجان نۇرجىگىتوۆ بايانداما جاساپ, تۇركىستان, قىزىلوردا وبلىستارىنىڭ اكىمدەرى تىڭدالدى.
جيىندا وڭتۇستىك وڭىرلەردىڭ بۇگىنگى سۋ شارۋاشىلىعى جاعدايى تالقىلاندى. سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا قازىرگى ۋاقىتتا سۋ قويمالارىنداعى سۋ كولەمى - 19,2 ملرد تەكشە مەتر. سۋارمالى سۋ كولەمىنىڭ 98%-ىن وڭتۇستىكتەگى بەس ءوڭىر – جەتىسۋ, الماتى, جامبىل, تۇركىستان جانە قىزىلوردا وبلىستارى پايدالانادى. بۇل ايماقتاردا 1,2 ملن گا جەر سۋارىلادى.
بەكىتىلگەن جوسپارعا سايكەس, اتالعان وڭىرلەرگە بيىلعى سۋارۋ ماۋسىمىندا 10,1 ملرد تەكشە مەتر سۋ بەرۋ جوسپارلانىپ وتىر. 15 شىلدەدەگى جاعداي بويىنشا ازىرگە 7 ملرد تەكشە مەتر سۋ جۇمسالعان, ۆەگەتاتسيالىق كەزەڭنىڭ سوڭىنا دەيىن ەگىنشىلەرگە تاعى 3,1 ملرد تەكشە مەتر سۋ بەرىلمەك.
«قازگيدرومەت» رمك بيىلعى سۋارۋ ماۋسىمى ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىك وڭىرلەرىندە جاۋىن-شاشىننىڭ از تۇسۋىنە بايلانىستى سوزىلىپ جاتيقانىن مالىمدەدى.
سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا ءمينيسترى نۇرجان نۇرجىگىتوۆ الماتى مەن جەتىسۋ وبلىستارىنداعى اۋىل شارۋاشىلىعى القاپتارىن سۋمەن قامتۋ ءۇشىن تۇراقتى جاعداي جاسالىپ جاتقىنان باياندادى. اتالعان وڭىرلەردى سۋمەن قامتۋدىڭ تيىمدىلىگىن جاقسارتۋ جانە جەدەلدىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا مينيسترلىك پەن «قازسۋشار» رمك وكىلدەرىنىڭ ىسساپارعا جىبەرىلگەن توبى جۇمىس ىستەپ جاتىر.
جامبىل وبلىسىندا دا ۆەگەتاتسيالىق كەزەڭ جوسپارلى رەجيمدە وتۋدە. شۋ-تالاس باسسەينىندەگى سۋ شارۋاشىلىعى جاعدايى قالىپتى جانە تۇراقتى باقىلاۋعا الىنعان. بيىلعى سۋارۋ ماۋسىمىندا 2025 جىلعى ساۋىردەن قىركۇيەككە دەيىن شۋ جانە تالاس وزەندەرىنىڭ باسسەينى بويىنشا سۋ بەرۋدىڭ جيىنتىق جوسپارلى كولەمى 625 ملن تەكشە مەتردى قۇرايدى. شىلدە ايىنىڭ باسىندا قورداي اۋدانى قاينار اۋىلىنداعى شۋ وزەنىندە قوسىمشا سورعى ستانساسى قوسىلدى, بۇل ونىڭ تومەنگى جاعىنداعى ۋچاسكەلەرگە سۋ بەرۋدى ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. بۇدان بولەك, «قازسۋشار» رمك فيليالىنىڭ كۇشىمەن شۋ وزەنىنىڭ ۋچاسكەسى تازارتىلعان.
تۇركىستان جانە قىزىلوردا وبلىستارىندا بيىل ۆەگەتاتسيالىق كەزەڭ ورتاشا جىلدىق مەرزىمنەن 20 كۇن بۇرىن باستالعان. توپىراقتىڭ جوعارعى قاباتىندا ىلعالدىڭ تومەندەۋىنە بايلانىستى اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىنىڭ سۋ تۇتىنۋ كولەمى باستاپقى كەزەڭدە ورتا ەسەپپەن 50%-عا ءوسىپ, سۋارۋ كوزدەرىنە قوسىمشا اۋىرتپالىق تۋدىرعان.
سۋ شىعىنىن وڭتايلاندىرۋعا جانە اۋىل شارۋاشىلىعى القاپتارىن بىركەلكى سۋارۋدى قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن كەزەكتەستىرە جانە تۇنگى سۋارۋ جۇيەسى ەنگىزىلگەن. سۋ رەسۋرستارىن ۇنەمدەۋگە جانە ەكوجۇيەگە انتروپوگەندىك جۇكتەمەنى ازايتۋعا ىقپال ەتەتىن كوللەكتورلىق-درەناجدى سۋدى قايتا پايدالانۋ بەلسەندى قولدانىلادى.
تىك درەناج جانە سورعى قوندىرعىلارى قوسىلعان, بۇل جەر استى سۋلارىنىڭ دەڭگەيىن تۇراقتاندىرۋدى قامتاماسىز ەتەدى ءارى سۋارمالى جەرلەردە مەليوراتسيالىق ءىس-شارالاردىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرادى. تۇركىستان وبلىسىندا شارۋالاردى سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارىن ۇيلەستىرۋ ماقساتىندا سۋ رەسۋرستارىن رەتتەۋ, قورعاۋ جانە پايدالانۋ كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارلارى اتالعان ايماقتا ءجۇر.
جيىن بارىسىندا سۋ رەسۋرستارى جانە يرريگاتسيا ءمينيسترى نۇرجان نۇرجىگىتوۆ تۇركىستان وبلىسىندا ىلعالدى كوپ قاجەت ەتەتىن داقىلداردى رۇقساتسىز ەگۋدىڭ, سونداي-اق وڭتۇستىك وڭىرلەردە سۋدى زاڭسىز پايدالانۋدىڭ فاكتىلەرى انىقتالعانى تۋرالى باياندادى.
ولجاس بەكتەنوۆ قولدا بار سۋ رەسۋرستارىن ءتيىمدى پايدالانۋدى قاتاڭ باقىلاۋدى قامتاماسىز ەتۋدى جانە مۇنداي فاكتىلەرگە جول بەرمەۋدى تاپسىردى. تۇركىستان وبلىسى اكىمدىگىنە حالىقتى ۇزدىكسىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن الدىن الا ءتيىستى شارالار قابىلداۋ مىندەتى جۇكتەلدى.
تيىمدىلىك پەن ۇنەمدىلىككە, ۆەدومستۆوارالىق ءوزارا ءىس-قيمىلعا باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, سۋ تاۋەكەلدەرىن الدىن الا باسقارۋعا كوشۋ قاجەتتىگى اتاپ ءوتىلدى. ىلعالدى كوپ قاجەت ەتەتىن داقىلداردى رۇقساتسىز ەگۋگە جول بەرگەن لاۋازىمدى تۇلعالار تارتىپتىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلاتىن بولادى.
سونىمەن قاتار جيىندا اتىراۋ جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارىنىڭ تۇرعىندارىن اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جەر استى سۋلارى كەن ورىندارىنىڭ رەسۋرستارىن پايدالانۋ بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان شارالار تالقىلاندى.
