فوتو: ءماجىلىستىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى
ءماجىلىس سپيكەرى سوڭعى جىلدارى قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىندا جوعارى دەڭگەيدەگى بىرقاتار ءوزارا ساپار ءوتىپ, وداقتاستىق قاتىناستار تۋرالى جانە مەملەكەتتىك شەكارانى دەماركاتسيالاۋ تۋرالى شارتتار مەن 2024-2034 جىلدارعا ارنالعان ستراتەگيالىق ارىپتەستىك باعدارلاماسى سياقتى تاريحي قۇجاتتارعا قول قويىلعانىن اتاپ ءوتتى.
«ەكى ەل پرەزيدەنتتەرىنىڭ ساياسي ەرىك-جىگەرى مەن دانالىعىنىڭ ارقاسىندا قازاق-وزبەك بايلانىسى بۇرىن-سوڭدى بولماعان بيىك دەڭگەيگە جەتتى. 100-دەن استام كەلىسىمنەن تۇراتىن بەرىك شارتتىق-قۇقىقتىق بازا قالىپتاستى. ولار ءبىزدىڭ قارىم-قاتىناستارىمىزدىڭ بارلىق سالاسىن قامتيدى. ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا فورماتىنىڭ ينستيتۋتسيونالدىق نەگىزى قالاندى. پرەزيدەنتتەرىمىز ىقپالداستىقتىڭ باسىم باعىتتارىن ايقىنداپ, ولاردى ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن ناقتى مىندەتتەر قويدى», دەدى ەرلان قوشانوۆ.
كەزدەسۋدە پارلامەنتارالىق ىقپالداستىقتىڭ دامۋ قارقىنىنا ەرەكشە ءمان بەرىلدى. ءماجىلىس توراعاسى ەكىجاقتى بايلانىستى نىعايتۋدا كوپجاقتى فورماتتاردىڭ ماڭىزىن ايتىپ, ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ پارلامەنتارالىق فورۋمى مەن ايەلدەر ديالوگىنىڭ وڭ ناتيجەلەرىن اتاپ ءوتتى. ىسكە اسىرىلعان باستامالار قاتارىندا ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرىنىڭ پارلامەنتارالىق فورۋمى, ورتالىق ازيا ەلدەرى ايەلدەرى ديالوگى اياسىنداعى ءىس-شارالار جانە تاشكەنت قالاسىندا تابىستى وتكەن حالىقارالىق پارلامەنتارالىق وداقتىڭ 150-ءشى اسسامبلەياسى بار.
ءوز كەزەگىندە, نۋريددين يسمويلوۆ پارلامەنتارالىق ديالوگ ەلدەر اراسىنداعى سەنىمدى نىعايتۋدىڭ ماڭىزدى فاكتورى ەكەنىن جانە مەملەكەت باسشىلارىنىڭ ستراتەگيالىق كەلىسىمدەرىن جۇزەگە اسىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەتىنىن ايتتى.
«پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىق كەڭەسىنىڭ فورماتى جۇيەلى ءارى پراكتيكالىق ءمانى زور. پارلامەنتتىك ديالوگ مەملەكەتارالىق ىنتىماقتاستىققا ىلەسىپ قانا قويماي, سونىمەن قاتار ونى نىعايتۋعا, ەكونوميكا, الەۋمەتتىك سالا, ءبىلىم بەرۋ جانە گۋمانيتارلىق باعىتتاعى بىرلەسكەن باستامالاردى ىلگەرىلەتۋگە ىقپال ەتۋگە ءتيىس دەگەن پىكىردەمىز», دەدى ولي ماجليس زاڭ شىعارۋ پالاتاسىنىڭ سپيكەرى.
كەڭەستىڭ كۇن تارتىبىندە ەكونوميكالىق, اقپاراتتىق تەحنولوگيالار مەن جاساندى ينتەللەكت سالالارىنداعى سەرىكتەستىكتىڭ بولاشاعى, سونداي-اق مادەني-گۋمانيتارلىق جانە تۋريزم سالالارىنداعى بىرلەسكەن جوبالار تالقىلاندى. ساۋدا اينالىمىن 2030 جىلعا قاراي 10 ميلليارد دوللارعا دەيىن ۇلعايتۋ مىندەتى قويىلىپ, بۇل باعىتتا زاڭنامالىق قولداۋدىڭ قاجەتتىگى ايتىلدى.
تاراپتار ساۋدا-ەكونوميكا مەن اگرارلىق سالالارداعى سەرىكتەستىكتى كەڭەيتۋ, مادەنيەت پەن ءبىلىم باعىتىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ جوعارى قارقىنىن ساقتاۋ, ەكولوگيا, ەنەرگەتيكا جانە سۋ رەسۋرستارى ماسەلەلەرىن بىرلەسىپ شەشۋ بويىنشا ەكى ەل كوشباسشىلارى اراسىنداعى كەلىسىمدەردى ىسكە اسىرۋدا ىلگەرىلەۋشىلىك بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
سونىمەن قاتار ءماجىلىس سپيكەرى كۇن تارتىبىندەگى باسىم باعىتتارعا نازار اۋداردى. ولاردىڭ قاتارىندا قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىنداعى ەكىجاقتى تاۋار اينالىمىن 2030 جىلعا قاراي 10 ميلليارد دوللارعا دەيىن ۇلعايتۋ مىندەتى دە بار. دەپۋتاتتار وسى مەجەگە تەزىرەك قول جەتكىزۋ ءۇشىن قاجەتتى زاڭنامالىق شارالاردى تالقىلادى.
«بۇگىندە قازاقستان وزبەكستاننىڭ ەڭ ءىرى ءۇش ساۋدا سەرىكتەسىنىڭ قاتارىنا كىرەدى. ەكى ەل اراسىنداعى تاۋار اينالىمى جىل سايىن 4 ميلليارد اقش دوللارىن قۇرايدى. سوڭعى جىلدارى ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىقتىڭ نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشى ونەركاسىپتىك كووپەراتسيا, اۆتوكولىك قۇراستىرۋ, اۋىل شارۋاشىلىعى جانە لوگيستيكا بولىپ وتىر», دەدى ەرلان قوشانوۆ.
اتاپ ايتقاندا, داربازا – ماقتاارال تەمىرجول جەلىسى, قىزىلوردا – ۇشقۇدىق كولىك باعىتى جانە تاشكەنت ماڭىنداعى لوگيستيكا ورتالىعى سياقتى ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ىسكە اسىرىلۋدا. سونىمەن قاتار قوناقتارعا قازاقستان مەن وزبەكستان باسشىلارىنىڭ تاپسىرمالارى نەگىزىندە جۇزەگە اسقان بىرلەسكەن زاۋىتتار مەن وندىرىستىك كەشەندەر تانىستىرىلدى.
سونىمەن قاتار وزبەكستان رەسپۋبليكاسى ولي ماجليسىنىڭ زاڭ شىعارۋشى پالاتاسى دەلەگاتسياسىنا قازاقستان مەن وزبەكستان پرەزيدەنتتەرىنىڭ تاپسىرمالارىن ورىنداۋ بويىنشا جۇزەگە اسىرىلعان ونەركاسىپتىك جوبالار تانىستىرىلدى. ولاردىڭ ىشىندە بىرقاتار بىرلەسكەن كاسىپورىن بار. اتاپ ايتقاندا, قوستاناي وبلىسىنداعى اۆتوكولىك زاۋىتى, قاراعاندى وبلىسىنداعى تۇرمىستىق تەحنيكا شىعاراتىن كاسىپورىن مەن شىمكەنت قالاسىنداعى مەديتسينالىق بۇيىمدار وندىرىسىمەن اينالىساتىن زاۋىت. سونداي-اق مارتەبەلى مەيماندارعا الماتى ماڭىندا ورنالاسقان Alatau City – يننوۆاتسيالىق قالاسى جانە «جاڭا جىبەك جولى» بويىنداعى جاھاندىق تۋريستىك ورتالىعى تانىستىرىلدى. جوبانىڭ العاشقى كەزەگىن ىسكە قوسۋ 2030 جىلعا جوسپارلانعان. Alatau City جاڭا وندىرىستەر مەن جۇمىس ورىندارىنىڭ اشىلۋىن قامتاماسىز ەتىپ, وڭىردەگى دامۋ ورتالىعىنا اينالۋعا ءتيىس.
جۇمىس ساپارىنىڭ باعدارلاماسىندا ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ بازاسىندا ورنالاسقان Farabi HUB جوعارى تەحنولوگيالىق جوبالار مەن ستارتاپتاردى دامىتۋ پلاتفورماسىنا جانە الماتى قالاسىنىڭ مادەني نىساندارىنا بارۋ جوسپارلانعان.
