«اسسامبلەيا جىلدار بويى حالقىمىزدىڭ ىرىستى ىنتىماعىن نىعايتۋعا, قوعامداعى ءوزارا تۇسىنىستىك پەن كەلىسىمدى ساقتاۋعا ولشەۋسىز ۇلەس قوسىپ كەلەدى. وسى ۇيىمنىڭ بەلسەندى قىزمەتى ەلىمىزدەگى بارلىق ەتنوستىڭ ءتىلىن, مادەنيەتى مەن سالت-ءداستۇرىن ۇيلەسىمدى دامىتۋعا, سونداي-اق قازاق ءتىلىنىڭ ەتنوسارالىق قارىم-قاتىناس ءتىلى رەتىندەگى مارتەبەسىن كوتەرۋگە جول اشتى. پارلامەنتتەگى وكىلدەرى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى مەملەكەت پەن قوعام اراسىندا اشىق ديالوگ ورناتقان ءتيىمدى قۇرىلىمعا اينالدى. ۇيىم مۇشەلەرى قازاقستانداعى اۋقىمدى وزگەرىستەرگە دە بارىنشا اتسالىسىپ كەلەدى. اسسامبلەياعا ۇلتتىڭ جاڭا ساپاسىن قالىپتاستىرۋ, وتانشىلدىق پەن ىنتىماقتاستىق, جاسامپازدىق پەن جاۋاپكەرشىلىك سياقتى باستى قۇندىلىقتاردى دارىپتەۋ جولىندا ايرىقشا ءرول اتقارادى. سىزدەر ەلىمىزدەگى بەيبىتشىلىك پەن تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ جانە جالپى ۇلتتىق بىرلىكتى نىعايتۋ ءۇشىن ايانباي ەڭبەك ەتە بەرەسىزدەر دەپ سەنەمىن. جەتىستىكتەرىڭىز كوپ بولسىن», دەپ جازىلعان پرەزيدەنت حاتىندا.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ بۇل قۇتتىقتاۋى ەلىمىزدىڭ بارلىق دوستىق ۇيلەرىندە دە وقىلدى. سونداي-اق سالتاناتتى ءىس-شارا اياسىندا وبلىس ورتالىقتارى مەن رەسپۋبليكالىق ماڭىزعا يە قالالاردا ورنالاسقان قحا قۇرىلىمدارىندا ءبىر مەزەتتە «قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنا 30 جىل» مەموريالدىق تاقتالارى اشىلدى.
– بۇل جولعى ءىس-شاراعا وڭىرلەردەن ەشكىمدى شاقىرمادىق. دەگەنمەن ءبارىمىز ونلاين رەجىمدە بايلانىستامىز. وسىدان تۋرا 30 جىل بۇرىن قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى قۇرىلدى. بۇل تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى جىلدارىندا ەلدەگى تۇراقتىلىق پەن تاتۋلىقتى ساقتاۋ ءۇشىن قابىلدانعان ماڭىزدى شەشىم بولدى. اسسامبلەيا – قوعامدا ەتنوستار اراسىنداعى سىيلاستىق پەن تۇسىنىستىكتى قامتاماسىز ەتەتىن, ەل بىرلىگىن نىعايتاتىن بىرەگەي ينستيتۋت. حالىقارالىق ارەنادا «قازاقستاندىق مودەل» تۇراقتىلىق پەن كەلىسىمنىڭ ءساتتى تاجىريبەسى رەتىندە جوعارى باعالانادى. بۇل – بىرلىك پەن دوستىقتى باعالاي بىلەتىن حالقىمىزدىڭ ورتاق جەتىستىگى. ءبىز وسى قۇندىلىقتاردى كوزدىڭ قاراشىعىنداي ساقتاپ, بولاشاق ۇرپاققا امانات ەتۋىمىز كەرەك, – دەي كەلە مارات ءازىلحانوۆ ءوز بايانداماسىندا اسسامبلەيانىڭ باستامالارى ءار ەتنوستىڭ مادەنيەتى مەن سالت-ءداستۇرىن ساقتاپ, جالپىۇلتتىق مۇددە جولىندا وركەندەۋىنە مۇمكىندىك جاساعانىن باسا ايتتى.
فورۋمعا مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ وكىلدەرى, پارلامەنت دەپۋتاتتارى, ەتنومادەني بىرلەستىكتەر مەن اسسامبلەيا ارداگەرلەرى, بەلگىلى قوعام قايراتكەرلەرى جانە ساراپشىلار قاتىستى.
– مەرەيتويلىق جىل اياسىندا اسسامبلەيا بيىل 400-دەن اسا ءىس-شارانى وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر. ونىڭ ىشىندە عىلىمي-پراكتيكالىق كونتسەرەنتسيالار, سەمينارلار, دوڭگەلەك ۇستەلدەر جانە وزگە دە الەۋمەتتىك-مادەني باعىتتاعى جيىندار بار. ءار باستاما ەلدەگى بىرلىك پەن تاتۋلىقتى ودان ءارى نىعايتۋعا باعىتتالعان, – دەدى مادەنيەت جانە اقپارات ۆيتسە-ءمينيسترى ەۆگەني كوچەتوۆ.
تاتۋلىقتى تۋ ەتكەن بىرەگەي ينستيتۋت 1995 جىلى 1 ناۋرىزدا ءوز جۇمىسىن باستادى. بۇگىندە ونىڭ قۇرىلىمىندا 583 ادام تۇراقتى تۇردە جۇمىس ىستەيدى. قازىرگى ۋاقىتتا ەلىمىزدە 1 000-نان اسا ەتنومادەني بىرلەستىك تىركەلگەن. جيىن اياسىنداعى دوڭگەلەك ۇستەلدە اسسامبلەيانىڭ بەلگىلى قايراتكەرلەرى وسى قحا-نىڭ قۇرىلۋى جانە ونى قۇرۋ يدەياسى تۋرالى ايتا كەلە, 30 جىلداعى ماڭىزدى جەتىستىكتەرىن ورتاعا سالدى.
– بيىلعى مەرەكە اسسامبلەيانىڭ 30 جىلدىعىمەن, العىس ايتۋ كۇنىنىڭ 9 جىلدىعىمەن جانە ورازانىڭ ءبىرىنشى كۇنىمەن سايكەس كەلىپ تۇر. وسىنىڭ ءبارى – وتە رامىزدىك ءمانى بار جاعداي. بۇل – ءبىزدىڭ ورتاق مەرەكەمىز, بىرلىگىمىزدىڭ, تىرلىگىمىزدىڭ مەرەكەسى. تاعدىر تالكەگىمەن قازاقستان جەرىنە قونىس اۋدارعان ءتۇرلى ەتنوس وكىلدەرىنىڭ قۇتتى قونىسىنا اينالعان قاسيەتتى قازاق جەرى مەن قوناقجاي حالقىنا دەگەن تەرەڭ تاعزىمنىڭ بەلگىسى. 30 جىل ىشىندە اسسامبلەيا قازاقستان حالقىنىڭ بىرلىگىنىڭ ۇلكەن تىرەگىنە اينالدى, ەتنوستاردى ءبىر ۇلتقا ۇيىستىرا الدى, – دەدى اسسامبلەيا ارداگەرى, قوعام قايراتكەرى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ.
العىس ايتۋ كۇنىنىڭ ماڭىزدىلىعى مەن مازمۇنى دا ايرىقشا اتالدى. ارميان ەتنومادەني بىرلەستىكتەرى قاۋىمداستىعىنىڭ ءتورايىمى يرينا ميكاەليان كوكتەمنىڭ العاشقى كۇنىمەن تۇسپا-تۇس كەلەتىن مەرەكەنىڭ تامىرى تەرەڭدە ەكەنىن ەسكە سالدى.
– ساياسي قۋعىن-سۇرگىن كەزىندە كوپتەگەن ەتنوس قازاقستانعا قونىس اۋدارىلدى. سول كەزدە قازاق حالقى ءۇيسىز قالعاندارعا پانا بولدى, اش قالعاندارعا اۋزىنداعى اسىن ءبولىپ بەردى. قازاق حالقىنىڭ وسى مەيىرىمىنە العىس ايتاتىن ءبىر كۇننىڭ بەلگىلەنۋى وسى تۇرعىدان قيسىندى. قازىر ەلىمىزدە 18 مىڭ ارميان ەتنوسىنىڭ وكىلى تۇرىپ جاتىر. ازاماتتىعى جوق بولسا دا تۇراقتى مەكەن ەتىپ جاتقان قانداستارىمىز بار. قۋعىن-سۇرگىن اياقتالعاننان كەيىن قىزمەت بابىمەن, ساياحاتتاپ كەلىپ تە وسى ەلدە قالىپ قويعان ارمياندار بار. مۇنىڭ ءبارى قازاقستان بەيبىت, تاتۋلىق ورناعان وتان ەكەنىن كورسەتەدى, – دەدى ي.ميكاەليان.
ءىس-شارا سوڭىندا قحا-نىڭ جىل سايىنعى «قايىرىمدىلىق كەرۋەنى» اكتسياسى باستالعانى حابارلاندى. ودان بولەك, اسسامبلەيا ارداگەرلەرىنە قۇرمەت كورسەتىلىپ, ەستەلىك سىيلىقتار تابىس ەتىلدى. كەيىن قاتىسۋشىلار «قازاق ەلىنە مىڭ العىس» مونۋمەنتىنە ارنايى بارىپ, گۇل شوقتارىن قويدى. سول كۇنى ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىندە قحا 30 جىلدىعىنا جانە العىس ايتۋ كۇنىنە ارنالعان چەللەندجدەر, فەستيۆال-كورمەلەر, كونتسەرتتەر جانە باسقا دا ءىس-شارالار ءوتتى.
