سۋرەتتى تۇسىرگەن – اقادىل رىسماحان
ءبىرشاما ۋاقىت بۇرىن جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىكتىڭ پارمەنىمەن «اسقاق رۋحتى اۋليەاتا» اتتى ادەبي-مادەني بايقاۋ جاريالاعان بولاتىن. تارازدا تۋىپ, الاشقا تانىلعان قالامگەرلەردىڭ رۋحىن ۇلىقتاۋ, ەسىمىن ۇمىتپاۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلعان بايقاۋدا شەرحان مۇرتازا, نەسىپبەك ءداۋتاي ۇلى, شونا سماحان ۇلى, ارعىنباي بەكبوسىن سەكىلدى باقيلىق بولعان وزگە دە قالامگەرلەر اتىنداعى سىيلىقتار تاعايىندالدى. ال ادەبي-مادەني بايقاۋعا ەلىمىزدىڭ ءار قيىرىندا تۇراتىن ەسىمى ەلگە بەلگىلى زيالى قاۋىم وكىلدەرى قاتىستى.
رەسپۋبليكالىق بايقاۋدىڭ قورىتىندىسى شىعارىلعان ءىس-شارا «اسقاق رۋحتى اۋليەاتا» اتتى پوەزيا كەشىنە ۇلاستى. ءىس-شاراعا ارنايى كەلگەن مارتەبەلى مەيماندار مەن جەرگىلىكتى جاستار جاڭا تۋىندىلارىن وقىپ, كوپشىلىك كورەرمەننىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بولەندى. قالامگەرلەر بايقاۋ جىل سايىن ءداستۇرلى تۇردە وتكىزىلىپ تۇرسا دەگەن تىلەگىن ءبىلدىردى.
«بۇل ءىس-شارا وسىعان دەيىن ۇيىمداستىرىلعان دۇنيەلەردىڭ ىشىندەگى ەڭ ءمولدىرى, ەڭ تازاسى دەپ بىلەمىن. جامبىل وبلىسى سوڭعى ءبىر جىلدىڭ بەدەرىندە رۋحانياتتىڭ شىراقشىسىنا اينالدى. ءتۇرلى فورماتتاعى ادەبي كەشتەر ءجيى وتكىزىلىپ جاتقانىن كورىپ, ءبىلىپ ءجۇرمىز. ال كەيبىر ءىس-شارالارعا ارنايى كەلىپ قاتىسىپ تۇرامىن. مۇنداي كەزدەسۋلەر جۇرەكتە ءبىر جىلى سەزىم قالدىرادى. تالاي تۇعىرلى تۇلعاعا پانا بولعان توپىراقتان ادەبيەتكە اڭسارى اۋعان تالانتتى جاستاردىڭ جارقىراپ شىعىپ جۇرگەنى دە كوڭىل قۋانتادى», دەيدى اباي اتىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى عالىم جايلىباي.
«اسقاق رۋحتى اۋليەاتا» اتتى رەسپۋبليكالىق بايقاۋعا ەلىمىزدىڭ بارلىق قيىرىندا تۇراتىن قالامگەرلەر قاتىستى. وبلىس اكىمدىگى مادەنيەت جانە تىلدەردى دامىتۋ باسقارماسىنىڭ وكىلدەرى كەلتىرگەن دەرەككە جۇگىنسەك, 9 اتالىم بويىنشا ۇيىمداستىرىلعان بايقاۋعا جالپى سانى 77 قالامگەردەن 114 شىعارما كەلىپ تۇسكەن. قاتىسۋشىلاردىڭ شىعارمالارىن ەسىمى ەلگە بەلگىلى قالامگەرلەر زەردەلەپ, جەڭىمپازداردى انىقتاعان.
رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعان بايقاۋ قورىتىندىسىندا «پوەزيا» اتالىمى بويىنشا جامبىل جاباەۆ اتىنداعى جۇلدەگە ارىپتەسىمىز, اقىن ەرلان ءجۇنىس لايىق دەپ تانىلسا, كەنەن ازىرباەۆ اتىنداعى ارنايى جۇلدە نۇرجان قۋانتايعا بۇيىردى. ال «جىر-تەرمە» اتالىمى بويىنشا اياز بەتباەۆ اتىنداعى جۇلدە «قازاق ادەبيەتى» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى, اقىن باۋىرجان جاقىپقا بۇيىرسا, ءابدىمومىن جەلدىباەۆ اتىنداعى جۇلدەنى جاناتبەك تۇرعىمباەۆ يەلەندى.
ءىس-شارا بارىسىندا «كوركەم اۋدارما», «ساتيرا», «پروزا», «دراما» اتالىمدارى بويىنشا جۇزدەن جۇيرىك شىققاندار دا ماراپاتتالدى. «پروزا» اتالىمى بويىنشا باۋىرجان مومىش ۇلى اتىنداعى سىيلىق جازۋشى بولاتبەك تولەپبەرگەننىڭ ەنشىسىنە جازىلسا, «پروزا جانە كوركەم اۋدارما» اتالىمى بويىنشا شەرحان مۇرتازا اتىنداعى سىيلىققا نۇرعالي وراز لايىق دەپ تانىلدى. سونداي-اق نەسىپبەك ءداۋتاي ۇلى اتىنداعى سىيلىقتى ىرىسبەك دابەي يەلەندى. ال «ساتيرا جانرى» اتالىمى بويىنشا شونا سماحان ۇلى اتىنداعى سىيلىق جامبىلدىق باقىتجان الىمقۇلوۆقا بۇيىرسا, «دراماتۋرگيا» اتالىمى بويىنشا تاعايىندالعان ارعىنباي بەكبوسىن اتىنداعى جۇلدەنى يرانبەك ورازباەۆ يەلەندى. جۇلدەگەرلەردىڭ بارلىعىنا 1 ملن تەڭگە كولەمىندە قارجىلاي سىيلىق تابىستالدى.
جاۋھار جىرلارمەن ادىپتەلگەن كەش بارىسىندا اسقار توقپانوۆ اتىنداعى وبلىستىق قازاق دراما تەاترىنىڭ اكتەرلەرى قويعان شىعىس شايىرلارى شىعارمالارىنان ۇسىنىلعان ادەبي كومپوزيتسيا كوپشىلىكتىڭ كوڭىلىنەن شىقتى. جانعا جايلى اتموسفەرادا وتكەن پوەزيا مەرەكەسىندە كەنەن ازىرباەۆ اتىنداعى وبلىستىق فيلارمونيا انشىلەرى باحروم مۋمينوۆ, دياس الىبەكوۆ ابايدىڭ «جەلسىز تۇندە جارىق اي» شىعارماسىن شىرقاۋ شەگىنە جەتكىزە ورىنداسا, ءانشى-كومپوزيتور اققۋ بايجىگىت ارىپتەسىمىز ەرلان ءجۇنىستىڭ ولەڭىنە جازىلعان «سەن تۇراتىن قالادا قار جاۋدى ما؟» ءانىن ورىنداپ بەردى.
پوەزيا كەشىنە ارنايى كەلگەن مارتەبەلى مەيماندار العاش رەت ۇيىمداستىرىلعان «اسقاق رۋحتى اۋليەاتا» اتتى ءىس-شارانىڭ جوعارى دەڭگەيدە وتكەنىن ايتىپ جاتتى. سونداي-اق قالامگەرلەر قاۋىمى الداعى ۋاقىتتا جاسىنداي جارق ەتىپ سونگەن ايتۋلى اقىن ارتىعالي ىبىراەۆ, سەرىك تومانوۆ, جاقسىلىق ساتىبەكوۆ سەكىلدى قالامگەرلەردىڭ ەسىمى دە ەسكەرىلسە دەگەن تىلەكتەرىن تىلگە تيەك ەتتى.
«مۇنداي رۋحاني ءىس-شارالاردىڭ ءجيى ۇيىمداستىرىلعانى ءجون دەپ بىلەمىن. ويتكەنى وسىنداي كەشتەردە ەلىمىزدىڭ ءار قيىرىندا تۇراتىن قالامگەرلەردىڭ باسى قوسىلادى. پىكىر الماسادى. كىتاپتىڭ ناسيحاتى تۋرالى اڭگىمەلەر ايتىلادى. سول تۇرعىدان العاندا تارازداعى ءىس-شارا كوڭىلگە قوندى» دەيدى «پروزا» اتالىمى بويىنشا نەسىپبەك ءداۋتاي ۇلى اتىنداعى سىيلىقتى يەلەنگەن قالامگەر ىرىسبەك دابەي.
جامبىل وبلىسى
