ءبىلىم • 29 جەلتوقسان, 2024

ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ 90 جىلدىعى اتالىپ ءوتتى

61 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق وپەرا جانە بالەت تەاترىندا ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 90 جىلدىعىنا ارنالعان سالتاناتتى جيىن ءوتتى, دەپ جازادى Egemen.kz.

ءىس-شاراعا مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەرلان قارين, عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەك, الماتى قالاسى اكىمى ەربولات دوساەۆ, ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ باسقارما توراعاسى–رەكتور جانسەيىت تۇيمەباەۆ, شەتەلدىك قوناقتار, مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرلەرى, ءبىلىم ورداسىنىڭ وقىتۋشىلارى مەن ستۋدەنتتەرى قاتىستى.

اا

سالتاناتتى جيىندا رەكتور جانسەيىت تۇيمەباەۆ وقۋ ورداسىنىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ, يننوۆاتسيالىق قىزمەتىنىڭ ناتيجەلەرى مەن جەتىستىگىنە توقتالدى.

«بۇگىن ۋنيۆەرسيتەت ءۇشىن عانا ەمەس, ەل دامۋىنداعى تاريحي ماڭىزى زور.  ويتكەنى قۋاتتى قازاقستاندى ەكونوميكالىق وسىمگە جەتكىزەتىن – ساپالى ءبىلىم مەن ىرگەلى عىلىم. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ: «قازىر – عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ زامانى. وتانىمىزدى كوركەيتەمىز دەسەك, ەڭ الدىمەن, وسى ەكى سالانى دامىتۋىمىز كەرەك» - دەگەن ءسوزىن ۋنيۆەرسيتەت ۇجىمى ءار سالادا جۇزەگە اسىرۋدا. ستۋدەنت جاستارىمىز مادەنيەتتى, اسەمپاز, ءبىلىمپاز بولۋعا بار كۇش-جىگەرىن سالادى. وعان ولاردىڭ قارىم-قابىلەتى دە, دامۋ الەۋەتى دە جەتەدى. ال ءبىزدىڭ ۇجىم ءوز قىزمەتىندە پرەزيدەنتتىڭ ء«بىز كوشكە ىلەسەتىن ەمەس, كوشتى باستايتىن ەلدەردىڭ قاتارىندا بولۋىمىز كەرەك» - دەگەن ءسوزىن ءاردايىم باستى باعدار ەتىپ كەلەدى. ارى قاراي دا ۋنيۆەرسيتەت عىلىمي الەۋەتىن نىعايتىپ,  بارلىق سالاعا يننوۆاتسيالىق تاسىلدەر ەنگىزۋدى جوعارى دەڭگەيدە جالعاستىرا بەرەدى», دەپ اتاپ ءوتتى رەكتور.

مەرەيتويلىق شارادا بارىسىندا مەملەكەت باسشىسى ق.توقاەۆتىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ, لەبىزىن جەتكىزگەن مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەرلان قارين ىرگەلى وقۋ ورداسىنىڭ وقىتۋشى-پروفەسسورلار قۇرامى مەن ستۋدەنتتەردى ايتۋلى داتامەن قۇتتىقتاپ, قازۇۋ ەلىمى اۋماعىندا العاش بولىپ اشىلعان وقۋ ورداسىنىڭ ءبىرى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

«قادىرلى قاۋىم, بارشاڭىزدى ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قۇرىلعانىنا 90 جىل تولۋىمەن قۇتتىقتايمىن. بۇل تۇتاس ءبىلىم جانە عىلىم سالاسىنىڭ مەرەيلى مەرەكەسى. قازۇۋ ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ءبىرى. قاسيەتتى قارا شاڭىراق عاسىرعا جۋىق ۋاقىت ىشىندە ىرگەلى ءبىلىم ورداسىنا اينالدى. بىلىكتى ماماندار ۇستاحاناسى رەتىندە ءوزىنىڭ بىرەگەي ءداستۇرىن قالىپتاستىردى.  قازىرگى جاستاردى وسى ساباقتاستىقتى ساقتاپ, اعا بۋىننىڭ جولىن لايىقتى جالعاستىرىپ كەلەدى. ءبىلىم ورداسى بۇگىنگى مەرەيتويىنا زور جەتىستىكتەرمەن جەتىپ وتىر. بەدەلدى حالىقارالىق رەيتينگتەردە ورتالىق ازيا ايماعىنداعى جوعارعى وقۋ ورىندارىنىڭ كوشىن باستاۋى سونىڭ ايقىن دالەلى. وسكەلەڭ ۇرپاقتى ءبىلىم, عىلىمعا باۋلىپ, ولاردىڭ بويىنا ادال ازاماتقا ءتان قاسيەتتەردى ءسىڭىرۋ جولىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن ۋنيۆەرسيتەت ۇجىمىنا شىنايى ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن. سىزدەر الداعى ۋاقىتتا دا وسى ميسسيانى ابىرويمەن اتقاراسىزدار دەپ سەنەمىن», دەلىنگەن قۇتتىقتاۋدا.

ۋنيۆەرسيتەت 90 جىل بويى جوعارى ءبىلىم مەن عىلىمنىڭ قاراشاڭىراعى بولا وتىرىپ, ءتۇرلى سالادا بىلىكتى كادرلاردى دايىنداۋ جۇمىستارىن جۇيەلى جۇرگىزىپ كەلەدى. بۇگىندە قازۇۋ جەتەكشى ۋنيۆەرسيتەت رەتىندە ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا تابىستى ۇلەس قوسىپ جاتىر.

سالتاناتتى جيىندا ەرلان قارين ۋنيۆەرسيتەتتىڭ قىزمەتكەرلەرىن مەملەكەتتىك ناگرادالارمەن ماراپاتتاپ, جاس عالىمدارعا پاتەر كىلتىن تابىس ەتتى.

ۋنيۆەرسيتەتتىڭ وقىتۋشى-پروفەسسورلار قۇرامى اتىنان ءسوز العان شەتەل فيلولوگياسى جانە اۋدارما ءىسى كافەدراسىنىڭ پروفەسسورى ەلەونورا سۇلەيمەنوۆا: «بۇگىندە قازۇۋ حالىقارالىق رەيتينگتەردە ءوزىنىڭ پوزيتسياسىن جوعارلاتىپ, الەمنىڭ كوشباسشى جوو-لارىمەن بەسەكەگە قابىلەتتى. ء بىز قايتا ورلەۋ ءداۋىرىن باستان وتكەرىپ, تەز جانە ساپالى تۇردە جاڭارىپ جاتىرمىز. بۇل تەك قولدانىستاعى ينفراقۇرىلىمدى نىعايتۋعا جانە جاڭارتۋعا قاتىستى ەمەس. ونىڭ ىشىندە  عىلىمي جەتىستىكتەردى, جاڭا جوعارى تەحنولوگيالىق ونىمدەردى, ءبىلىم بەرۋ, اكادەميالىق ۇتقىرلىق جانە قوسديپلوم باعدارلاماسىن ەنگىزۋ دە جاتادى. قازۇۋ – الەمدىك دەڭگەيدەگى زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتى رەتىندە ستراتەگيالىق مىندەتتەردى سەنىمدى تۇردە ىسكە اسىرا وتىرىپ, قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا لايىقتى تۇرلە ۇلەس قوسادى», دەپ اتاپ ءوتتى.

مەرەيتويلىق شارا بارىسىندا ۋنيۆەرسيتەت جەتىستىكتەرى مەن حالىقارالىق بايلانىسىنىڭ دامۋى جانە عىلىمي-يننوۆاتسيالىق جوبالارىنا ارنالعان كورمە ۇيىمداستىرىلىپ, مۇناي-حيميا, ءىت, مەديتسينا, جاساندى ينتەللەكت, بيولوگيا, فيزيكا, عارىشتىق تەحنولوگيا, گەوگرافيا سالالارى بويىنشا جۇرگىزىلىپ جاتقان يننوۆاتسيالىق جوبالار ناتيجەسى كورسەتىلدى.

بۇگىندە قازۇۋ بازاسىندا 7 عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى, 140 عىلىمي زەرتحانا, 34 عىلىمي ورتالىق پەن 2 ۇجىمدىق پايدالانۋ زەرتحاناسى تابىستى جۇمىس ىستەيدى. ۋنيۆەرسيتەتتە جالپى قۇنى 36 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 400-دەن استام جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا.

سالتاناتتى شارا اياسىندا «Farabi – 90» تاريحي-دەرەكتى فيلم كورسەتىلىپ, ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ مەرەيتويىنا ارنايى دايىندالعان كونتسەرتتىك باعدارلاماعا ۇلاستى.

اا

سوڭعى جاڭالىقتار