مەملەكەت باسشىسىنىڭ بۇل سوزدەرى ەلىمىزدىڭ عىلىم, تەحنولوگيا مەن ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋعا ستراتەگيالىق كوزقاراسىن كورسەتەدى.
ەلىمىزدە شەتەل ۋنيۆەرسيتەتى فيليالىنىڭ اشىلۋى – ترانسۇلتتىق ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋعا جاسالعان ماڭىزدى قادام. بۇل باستاما ەل ستۋدەنتتەرىنە ءوز وتانىنان تىسقارى شىقپاي-اق, حالىقارالىق دەڭگەيدەگى جوعارى ساپالى ءبىلىم الۋ مۇمكىندىگىن ۇسىنادى. مۇنداي فيليالدار تەك ءبىلىم بەرۋمەن شەكتەلمەي, ەلىمىزدەگى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ساپاسىن ارتتىرىپ, قازاقستاننىڭ جاھاندىق ءبىلىم بەرۋ كەڭىستىگىنە ىقپالداسۋىنا ىقپال ەتەدى.
شەتەل ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ كامپۋسى ەلىمىزدە الەمدىك تالاپتارعا سايكەس باسەكەگە قابىلەتتى ماماندار دايارلايتىن الاڭعا اينالادى. بۇل ەلىمىزدىڭ جاھاندىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنە ينتەگراتسيالانۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار قازاقستاننىڭ وڭىرلىك ءبىلىم حابى رەتىندەگى ءرولى كۇشەيىپ, تاياۋ جانە الىس شەتەلدەردەن دارىندى جاستاردى تارتۋعا سەبەپشى بولادى.
بۇدان بولەك, قازاقستاننىڭ عىلىمي جانە تسيفرلىق تەحنولوگيالار سالاسىندا كوشباسشىلىققا ۇمتىلىسىن كورسەتەتىن جاساندى ينتەللەكتى مەن يننوۆاتسيالىق زەرتتەۋلەرگە ەرەكشە كوڭىل ءبولىنۋى بۇل ءۇردىستى ودان ءارى تەرەڭدەتە تۇسەدى. ۋنيۆەرسيتەت فيليالدارى ەلدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ىقپال ەتىپ, عىلىمي زەرتتەۋلەردى دامىتۋ مەن جوعارى تەحنولوگيالىق سەكتور ءۇشىن قاجەتتى مامانداردى دايارلاۋعا زور ۇلەس قوسۋى مۇمكىن.
ەلىمىزدىڭ يننوۆاتسيالىق, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ىلگەرىلۋىن قولداۋ ماقساتىندا «Qualified Centre of Education» قوعامدىق قورى بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزىپ وتىر. ءبىلىم, عىلىم مەن تەحنولوگيانى دامىتۋعا باعىتتالعان وسى ءىس-شارالار, سونداي-اق بيزنەستىڭ الەۋمەتتىك اسپەكتىسىنە ەرەكشە نازار اۋدارۋ قوعامنىڭ جالپى وركەندەۋىنە ىقپال ەتەتىنى ءسوزسىز. بۇل تۇرعىدا ماڭىزدى قادامداردىڭ ءبىرى – استانادا قازاقستان مەن ۇلىبريتانيا اراسىنداعى ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى ستراتەگيالىق ىنتىماقتاستىق اياسىندا كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى كامپۋسىنىڭ اشىلۋى.
كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى 1883 جىلى ۇلىبريتانيادا قۇرىلعان جانە بۇگىندە ەلدىڭ جەتەكشى زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرىنىڭ قاتارىندا تۇر. ول راسسەل توبىنا مۇشەلىك ەتەدى, بۇل توپقا ەلدەگى ۇزدىك عىلىمي-زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرى بىرىكتىرىلگەن. بيىل «Times Higher Education» زەرتتەۋىنە سايكەس كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى الەمدىك ۋنيۆەرسيتەتتەر رەيتينگىندە 190-ورىندا بولسا, «QS World University Rankings» تىزىمىندە 186-ورىندا تۇر. ۋنيۆەرسيتەتتىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىنىڭ 90%-ى الەمدىك نەمەسە حالىقارالىق دەڭگەيدە جوعارى باعالانعان. سونىمەن قاتار كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى حيميا جانە مەديتسينا سالاسى بويىنشا نوبەل سىيلىعىنىڭ ەكى لاۋرەاتىن ماقتان تۇتادى.
بيىلعى تامىزدا عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگى, «Qualified Centre of Education» قوعامدىق قورى مەن كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى اراسىندا نيەتتەستىك تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى. بۇل قۇجات ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى سەرىكتەستىكتى دامىتۋدى كوزدەيدى جانە تاراپتار جوعارى بىلىكتى ماماندار دايارلاۋعا ارنالعان ءبىلىم بەرۋ ىنتىماقتاستىعىن نىعايتۋعا باعىتتالعان. مەموراندۋم ارقىلى شەتەل ۋنيۆەرسيتەتى ەلىمىزدەگى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋگە, ستۋدەنتتەرگە ساپالى ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنا قول جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەكتىڭ ايتۋىنشا, بۇل باستاما ەلدەگى جوعارى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن دامىتۋعا ۇلكەن ۇلەس قوسادى. «مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن جانە جوعارى ءبىلىم مەن عىلىمدى دامىتۋدىڭ 2023–2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسىن ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە شەتەلدىك جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ فيليالدارىن اشۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. بۇل – وتاندىق جوعارى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن دامىتۋ, ءبىلىم مەن حالىقارالىق وزىق تاجىريبەنى ترانسفەرتتەۋ ارقىلى ونىڭ ساپاسىن جاقسارتۋ, سونداي-اق شەتەلدىك ستۋدەنتتەردىڭ ۇلەسىن ارتتىرۋ», دەدى مينيستر.
بيىل قىركۇيەكتە استاناعا كارديفف ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ العاشقى دەلەگاتسياسى كەلىپ, عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگى, وتاندىق جوعارى وقۋ ورىندارى, مەكتەپ جانە بيزنەس-قوعامداستىق وكىلدەرىمەن رەسمي كەزدەسۋلەر وتكىزدى. كەزدەسۋ بارىسىندا وقۋ باعدارلامالارىن ازىرلەۋ, وقىتۋشىلار مەن ستۋدەنتتەردى قابىلداۋ, سونداي-اق كامپۋس سالۋدىڭ ماڭىزى تالقىلاندى.
سونداي-اق وسى قاراشادا كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى دەلەگاتسياسىنىڭ وكىلدەرى ەلىمىزگە ەكىنشى مارتە ساپارمەن كەلدى. بۇل بىرلەسكەن ءبىلىم بەرۋ جوباسىن ىسكە اسىرۋداعى ماڭىزدى كەزەڭ بولدى. ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە قول قويۋ سالتاناتىنا مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ, اكادەميالىق ورتا مەن بيزنەستىڭ وكىلدەرى قاتىستى. اتالعان كەلىسىم كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى مەن جوبا اياسىندا قازاقستاندىق تاراپتان وكىلدىك ەتەتىن «Qualified Centre of Education» قوعامدىق قورى اراسىندا جاسالدى.
قازاقستان مەن ۇلىبريتانيا اراسىنداعى ءبىلىم بەرۋ ىنتىماقتاستىعىن نىعايتۋ اياسىندا ەلىمىزگە ۇلىبريتانيا لوردتار پالاتاسىنىڭ مۇشەسى, رەابيليتاتسيا جانە پروباتسيا ماسەلەلەرى جونىندەگى سپيكەر مايك گەرمان كەلدى. ونىڭ ساپارى عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترىنىڭ شاقىرۋىمەن ۇيىمداستىرىلىپ, اۋقىمدى ءبىلىم بەرۋ جوباسىن قولداۋدا ماڭىزدى قادامعا اينالدى.
استانا قالاسىندا بولعان كەزىندە لورد گەرمان ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتتەرىنە ءدارىس وقىدى. ول ءوزىنىڭ ساياسي جولى تۋرالى بايانداپ, ءبىلىم بەرۋدىڭ ماڭىزى مەن قازاقستان جايلى اسەرىمەن ءبولىستى. اسىرەسە ۇلىبريتانيا پارلامەنتىنىڭ جۇمىسىنا توقتالىپ, زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق ساپار بارىسىندا مايك گەرمانعا ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قۇرمەتتى پروفەسسورى اتاعى بەرىلدى.
لورد گەرمان سۇحباتىندا كارديفف ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق جانە بيومەديتسينالىق زەرتتەۋلەر سياقتى قاجەتتىلىگىنە باعىتتالاتىنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. «كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋگە مۇددەلى, ويتكەنى ول ەڭ الدىمەن عىلىمي زەرتتەۋگە نەگىزدەلگەن وقۋ ورنى», دەپ اتاپ ءوتتى ول. سونداي-اق وتاندىق ستۋدەنتتەر ءۇشىن ارنايى ستيپەنديالار قاراستىرىلاتىنىن, ال كارديفف ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وقىتۋشىلارى وقۋ ۇدەرىسىنە تىكەلەي قاتىسىپ, ءبىلىم بەرۋدىڭ جوعارى ستاندارتىن ساقتايتىنىن جەتكىزدى.
كارديفف ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيليالى ەلىمىزدە حالىقارالىق ۇلگىدەگى جوعارى ءبىلىم الۋ مۇمكىندىگىن ۇسىنادى. وتاندىق ستۋدەنتتەر ساپالى ءبىلىم الىپ, اكادەميالىق الماسۋ باعدارلامالارىنا قاتىسىپ, الەمدىك ستاندارتقا سايكەس ديپلوم الا الادى. سونىمەن قاتار عىلىمي-زەرتتەۋ قىزمەتىنە ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى, بۇل ەل عالىمدارى ءۇشىن جاڭا مۇمكىندىكتەر مەن پەرسپەكتيۆالارعا جول اشادى.
كارديفف ۋنيۆەرسيتەتى فيليالىنىڭ اشىلۋى قازاقستان مەن ۇلىبريتانيا اراسىنداعى ءبىلىم سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا كەزەڭىن بىلدىرەدى. بۇل باستاما ەكى ەل اراسىنداعى سەنىمدى نىعايتىپ قانا قويماي, تاجىريبە, ءبىلىم جانە مادەنيەت الماسۋ ءۇشىن جاعداي جاسايدى. ەلىمىزدىڭ وڭىرلىك ءبىلىم حابى رەتىندەگى ءرولى نىعايا تۇسەدى, بۇل شەتەلدىك ستۋدەنتتەر ءۇشىن قازاقستانعا قىزىعۋشىلىقتى ارتتىرادى.
كارديفف ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پرەزيدەنتى جانە ۆيتسە-كانتسلەرى, پروفەسسور ۆەندي لارنەر: ء«بىز وسى اپتادا استاناعا كەلىپ, ۋنيۆەرسيتەت فيليالىن قۇرۋدى تالقىلاۋدى جالعاستىرعانىمىزعا قۋانىشتىمىز. ۋنيۆەرسيتەتتىك ىنتىماقتاستىق ەكى ەل اراسىنداعى بايلانىستى نىعايتۋعا ءجيى ىقپال ەتەدى. ءبىز قازاقستاندا ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن جۇزەگە اسىرۋدى سول ەلمەن جانە ونىڭ حالقىمەن ۇزاقمەرزىمدى, ءارى جەمىستى سەرىكتەستىكتىڭ العاشقى قادامى رەتىندە قاراستىرامىز», دەدى ول.
كارديفف ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ استاناداعى فيليالى 2025 جىلدان باستاپ ءوز جۇمىسىن باستايدى. العاشقى ستۋدەنتتەردى قابىلداۋ كەلەسى جىلى قىركۇيەك ايىندا باستالماق. بۇل قادام قازاقستاندا شەتەلدىك ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ كەڭەيۋىنە جول اشىپ, ەلىمىزدەگى ءبىلىم بەرۋ سالاسىن حالىقارالىق دەڭگەيگە كوتەرۋگە ۇلكەن اسەرىن تيگىزەدى.
قازاقستاندا شەتەل ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيليالىنىڭ اشىلۋى ەلىمىزدىڭ ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدە دامۋىنا ىقپال ەتەدى. بۇل قادام جاڭا يننوۆاتسيالىق زەرتتەۋلەردى دامىتۋعا, جوعارى تەحنولوگيالىق ماماندار دايارلاۋعا جانە قازاقستاندى ءبىلىم حابىنا اينالدىرۋعا نەگىز بولادى. الەمدىك تالاپتارعا ساي ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى مەن حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ كۇشەيۋى ەلىمىزدىڭ ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا جاڭا بەلەستەردى باعىندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
قۋانىش كوشەكباەۆ,
«Qualified سentre of ەducation» قورىنىڭ ديرەكتورى
