سۋرەتتەردى تۇسىرگەندەر – ا.دۇيسەنباەۆ, ە.ۇكىباەۆ
كاسىپورىن جۇمىسىنا وڭ باعا بەردى
پرەزيدەنت اۋەلى قوستانايدىڭ يندۋستريالىق ايماعىندا ورنالاسقان «KamLitKZ» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ شويىن قۇيۋ زاۋىتىنا باردى. مەملەكەت باسشىسى مۇنداعى جۇك كولىكتەرىنە ارنالعان قوسالقى بولشەك وندىرىسىمەن تانىستى. سەرىكتەستىكتىڭ باس ديرەكتورى دميتري گۋرتوۆويدىڭ ايتۋىنشا, زاۋىت جىلىنا 45 مىڭ توننا شويىن قۇيماسىن شىعارادى. قۇنى 78,2 ملرد تەڭگە بولاتىن جوبانى ىسكە اسىرۋ ناتيجەسىندە 500 جۇمىس ورنى اشىلعان.
كاسىپورىن باسشىسى پرەزيدەنتكە جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا قازاقستان ينجەنەرلەرى مەن تەحنولوگتەرى اتسالىسىپ جاتقانىن باياندادى. زاۋىتقا الەمدىك دەڭگەيدەگى تاجىريبەلى ينجينيرينگ كومپانيالارىنىڭ ساراپشىلارى مەن ەۋروپالىق ماشينا جاساۋشىلار دا تارتىلعان.
پرەزيدەنتكە شويىن قورىتۋ, ونى قالىپقا قۇيۋ, سونداي-اق وڭدەۋ سەكىلدى جۇمىستاردىڭ تولىق ۇدەرىسى كورسەتىلدى. زاۋىت بارلىق زاماناۋي تالاپقا ساي كەلەدى. اۆتوماتتاندىرۋ جانە ەنەرگيالىق تيىمدىلىك دەڭگەيى جوعارى بولعاندىقتان, قورشاعان ورتاعا اسەرى از. قازىر مۇندا 30 روبوت بار. ولار اناعۇرلىم كۇردەلى ءارى اۋىر تەحنولوگيالىق وپەراتسيالاردى ورىندايدى.
مەملەكەت باسشىسى وزىق تەحنولوگيالارمەن جابدىقتالعان كاسىپورىنعا وڭ باعا بەردى. بۇدان سوڭ زاۋىتتا ەڭبەك ەتەتىن وتاندىق جاس ينجەنەرلەرمەن اڭگىمەلەستى.
«بۇگىندە ءبىز جۇمىسشى مامانداردى قولداپ جاتىرمىز. ول جونىندە جولداۋىمدا دا ايتتىم. كەلەسى جىلدى جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى دەپ جاريالادىق. ەڭبەك قاشاندا قۇندى. بۇل جەردە كىل جاستار جۇمىس ىستەيدى ەكەن. ءبىز ءىرى جانە شاعىن كاسىپورىنداردا قىزمەت ەتەتىن مامانداردى, اسىرەسە جاستاردى مىندەتتى تۇردە قولدايمىز. ەلىمىزدە ەڭبەك ءوتىلى 100, 200 جىلدى قۇرايتىن, ءتىپتى ودان دا اساتىن جۇمىسشى اۋلەتتەر بارشىلىق. ءبىز مۇنداي وتباسىلارعا, اۋلەتتەرگە قاشاندا قۇرمەت كورسەتەمىز. سىزدەر سەكىلدى جاستاردىڭ ءومىر جولى ەندى باستالىپ جاتىر. ەلىمىزدىڭ دامۋىنا زور ۇلەس قوساتىندارىڭىزعا سەنىمدىمىن. بارشاڭىزعا ساتتىلىك تىلەيمىن», دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
پرەزيدەنت جاڭا وندىرىلگەن تسيليندرلەر بلوگىنە قولتاڭبا قالدىرىپ, جوبا قاتىسۋشىلارىنا وتاندىق ماشينا جاساۋ كلاستەرىن دامىتۋعا ۇلەس قوسقانى ءۇشىن العىس ايتتى.
قوستاناي وبلىسىنىڭ اكىمى قۇمار اقساقالوۆ مەملەكەت باسشىسىنا وڭىرگە ينۆەستيتسيا تارتۋ ماسەلەسى جونىندە, اتاپ ايتقاندا, يندۋستريالىق سەكتورداعى, اگروونەركاسىپ كەشەنىندەگى, مەتاللۋرگيا, ماشينا جاساۋ جانە لوگيستيكا سالالارىنداعى جاڭا جوبالار تۋرالى باياندادى.
وبلىس اكىمىنىڭ ايتۋىنشا, اتالعان جوبالاردى ىسكە اسىرۋ بارىسىندا جالپى وڭىرلىك ءونىم كولەمى ەكى ەسە ءوسىپ, جىل سايىنعى بيۋدجەت ءتۇسىمى 75 ملرد تەڭگەگە ۇلعايادى. سونداي-اق ورتاشا جالاقى مولشەرى 1,5 ەسە ارتىپ, 20 مىڭعا جۋىق جاڭا جۇمىس ورنى اشىلادى.
اۆتوونەركاسىپ سالاسىنىڭ الەۋەتى جوعارى
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ قوستاناي وبلىسىنداعى «KIA» اۆتوموبيلدەرىن شىعاراتىن زاۋىتتىڭ قۇرىلىس الاڭىنا باردى. زاۋىت قۇرىلىسى بىلتىر قازان ايىندا باستالعان. جوسپارعا سايكەس كونۆەيەردەن العاشقى كولىك سىناق رەجىمىندە كەلەسى جىلدىڭ شىلدە ايىندا شىعارىلادى.
«KIA» Qazaqstan» باس ديرەكتورى كيم دە كي پرەزيدەنتكە اتالعان زاۋىتتىڭ 2025 جىلدىڭ قازان ايىندا ىسكە قوسىلاتىنىن ايتتى. اۆتوكاسىپورىن باستاپقى كەزەڭدە «Sorento» مودەلىن شىعارۋدى جوسپارلاپ وتىر. 2026 جىلدىڭ قاڭتار ايىنان باستاپ جاڭارتىلعان «Sportage» مودەلى قۇراستىرىلادى.
پرەزيدەنتكە «KIA» زاۋىتى جىلىنا 70 مىڭعا جۋىق اۆتوكولىك شىعارا الاتىنى جونىندە مالىمەت بەرىلدى. كاسىپورىندا جاڭادان 1 500 تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلادى. مۇندا ءوندىرىستىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا ءارى ەكولوگيالىق تۇرعىدان زيانسىز ەتۋگە باعىتتالعان تەحنولوگيالىق شەشىمدەر قولدانىلادى. اۆتوماتتاندىرىلعان زاماناۋي كاسىپورىننىڭ دانەكەرلەۋ جەلىسىندە, اۆتوكولىكتى بوياۋ جانە قۇراستىرۋ جۇمىستارىنا 70 روبوت پايدالانىلادى. جوبانىڭ قۇنى 200 ملن دوللاردى قۇرايدى, ونىڭ 80 پايىزعا جۋىعى – تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيا ۇلەسىندە.
سونىمەن قاتار پرەزيدەنتكە جاڭا زاۋىتتىڭ جانىنان قوسالقى بولشەكتەر ءوندىرىسىنىڭ كلاستەرىن قۇرۋ جوباسى تانىستىرىلدى. قازىر مۇندا «لوكاليزاتسيا ورتالىعى» سالىنىپ جاتىر. ال «KIA» كومپانياسى لوكاليزاتسيالىق ورتالىققا اۆتوكولىك كومپونەنتتەرى مەن قوسالقى بولشەكتەردى ءوندىرۋشى جاھاندىق كومپانيالاردى تارتۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىپ جاتىر.
«كسس Corporation» كومپانياسى اۆتوكولىك كومپونەنتتەرى ءبولىمىنىڭ باسقارۋشىسى پاك سەيون مەن «Seoyon Ehwa Global» كومپانياسى جاھاندىق بيزنەستى باسقارۋ توبىنىڭ جەتەكشىسى چانگ سەوكۆون وڭتۇستىك كورەيانىڭ وندىرۋشىلەرى قازاقستاندا ءوز ءوندىرىسىن اشۋعا ءازىر ەكەنىن ايتتى.
مەملەكەت باسشىسى ودان كەيىن «اگروماشحولدينگ KZ» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ لوكاليزاتسيا ورتالىعىن ارالاپ كوردى. كاسىپورىن دوڭعالاقتى اۋىلشارۋاشىلىق تەحنيكالارى مەن جالپى ماشينا جاساۋ سالاسى ءۇشىن قوسالقى بولشەكتەر شىعارادى. بۇگىندە مۇندا 700 ادام ەڭبەك ەتەدى. زاۋىت جىلىنا 250 مىڭعا جۋىق بولشەك وندىرەدى. جىل باسىنان بەرى زاۋىتتان 1 مىڭعا جۋىق تراكتور مەن 300 كومباين شىعارىلعان.
كاسىپورىن باسشىسى پرەزيدەنتكە لوكاليزاتسيا ورتالىعىنىڭ «Claas» تراكتورلارى مەن كومبايندارىنىڭ بىرقاتار قوسالقى بولشەگىن دايىنداۋعا تاپسىرىس العانى جونىندە باياندادى. بۇعان قوسا جۋىردا اسپالى جانە تىركەمەلى تەحنيكالاردى وندىرۋدە الەمدە ۇزدىك سانالاتىن «Amazone» كومپانياسىمەن كەلىسىمشارتقا قول قويىلعان. بيىل زاۋىتتا ءدان سەبۋ جانە بۇركۋ قوندىرعىلارىنىڭ ءوندىرىسى دە ىسكە قوسىلماق.
مەملەكەت باسشىسىنا ورتالىق قازىرگى ۋاقىتتا «KIA» كومپانياسىمەن بىرلەسىپ, 2025 جىلى ىسكە قوسىلاتىن جاڭا زاۋىتتىڭ قۇرامداس بولىكتەرىنە ارنالعان جابدىقتاردى شىعارۋ جۇمىستارىن باستاعانى تۋرالى مالىمەت بەرىلدى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ كاسىپورىننىڭ ەڭبەك ۇجىمىمەن كەزدەستى. زاۋىت جۇمىسشىلارى پرەزيدەنتتىڭ قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىن زور ىقىلاسپەن تىڭداعانىن, اسىرەسە جۇمىسشى مامانداردىڭ بەدەلى ارتا تۇسەتىنىنە ەرەكشە قۋانعانىن جەتكىزدى. مەملەكەت باسشىسى جۇمىسشىلارعا وندىرىستەگى جەرگىلىكتى ۇلەستى ارتتىرۋ, بىلىكتى ماماندار دايارلاۋ جانە اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن جاڭارتۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى.
«ەلىمىزدە توزىعى جەتكەن تەحنيكالار وتە كوپ. كەيبىر مامانداردىڭ ايتۋىنشا, ول 80 پايىزعا دەيىن جەتكەن. قازاقستاندا شىعارىلعان تەحنيكانىڭ ەسەبىنەن بارلىق پاركتى جاڭارتاتىن ۋاقىت كەلدى. قازىر كوللەدجدەردە جۇمىسشى ماماندىقتار بويىنشا ءبىلىم العان جاستاردىڭ وندىرىسكە كەلگەنى قۋانتادى», دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
ءوز كەزەگىندە زاۋىت ەڭبەككەرلەرى ماشينا جاساۋشىلاردىڭ اتىنان پرەزيدەنتكە جۇمىسشى ماماندارعا قولداۋ كورسەتكەنى ءۇشىن العىس ايتتى.
فەرمەرلەردى قولداۋ جالعاسادى
مەملەكەت باسشىسى قوستاناي اۋدانىنىڭ مايكول اۋىلدىق وكرۋگىندەگى «نادەجدينكا» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىندە بولىپ, اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارلارىن وندىرۋشىلەرمەن كەزدەستى.
قاسىم-جومارت توقاەۆقا وبلىس اكىمى وڭىردەگى اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ شارالارى جونىندە مالىمەت بەردى.
قۇمار اقساقالوۆتىڭ بايانداۋىنشا, بيىل ديقاندار 5 ميلليون گەكتار القاپقا ەگىن ەككەن. ەليتالىق تۇقىمنىڭ ۇلەسى مەن مينەرالدى تىڭايتقىشتاردى سەبۋ كولەمىن ۇلعايتۋ, سونداي-اق ماشينا-تراكتور پاركىن جاڭارتۋ ارقىلى ەگىن شارۋاشىلىعى ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ جوسپارلانىپ وتىر.
سونداي-اق مەملەكەت باسشىسىنا وڭىردە مال جانە قۇس شارۋاشىلىعى سالالارىن دامىتۋ تۋرالى باياندالدى. اتاپ ايتقاندا, الداعى ءۇش جىلدا 14 تاۋارلى ءسۇت فەرماسىنا ينۆەستيتسيا تارتىلادى. مال شارۋاشىلىعىنا ارنالعان 44 كەشەن جانە ەكى ءىرى قۇس فابريكاسى سالىنادى. اتالعان جوبالار ەسەبىنەن وبلىستاعى ءسۇت جانە ەت ءوندىرۋ كولەمى 1,4 ەسە, ال قۇس ەتى ءوندىرىسى 5 ەسە كوبەيەدى. بۇعان قوسا بىرقاتار ينۆەستيتسيالىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ ناتيجەسىندە ءۇش جىل ىشىندە تەرەڭ وڭدەلەتىن ونىمدەردىڭ ۇلەسىن 70 پايىزعا دەيىن جەتكىزۋ مىندەتى قويىلعان.
پرەزيدەنت «نادەجدينكا» جشس-نىڭ ەگىس القابىن ارالاپ كورىپ, اۋىل شارۋاشىلىعى ەڭبەككەرلەرىمەن اڭگىمەلەستى.
مەملەكەت باسشىسى ەگىندى ۋاقتىلى جيناپ الۋ, ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ جانە اگرارلىق سالاعا جاڭا تەحنولوگيالار ەنگىزۋ, اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرىن ماقساتقا ساي پايدالانۋ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. قاسىم-جومارت توقاەۆ مەملەكەت وتاندىق فەرمەرلەردى قولداۋدى جالعاستىراتىنىن جانە تابىستى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا كومەك كورسەتەتىنىن جەتكىزدى.
دارىندى بالالارمەن جۇزدەستى
مەملەكەت باسشىسى وڭىرگە جۇمىس ساپارى بارىسىندا قوستاناي قالاسىنداعى دەنەشىنىقتىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنىن ارالاپ كوردى. «يۋبيلەينىي» شاعىن اۋدانىندا ورنالاسقان سپورت نىسانى تاياۋدا عانا پايدالانۋعا بەرىلگەن. مۇندا جەرگىلىكتى تۇرعىندار سپورتتىڭ شاعىن فۋتبول, باسكەتبول, ۆولەيبول جانە ۇستەل تەننيسى سياقتى تۇرلەرىمەن ەمىن-ەركىن اينالىسا الادى. سونداي-اق ورتالىقتا جاتتىعۋ جانە حورەوگرافيا زالدارى جۇمىس ىستەيدى. ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار جاندارعا ءتيىستى جاعداي جاسالعان.
قوستاناي قالاسىنىڭ اكىمى مارات جۇندىباەۆ پرەزيدەنتكە وبلىس ورتالىعىندا بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋ شارالارى تۋرالى مالىمەت بەردى. ونىڭ ايتۋىنشا, قالا تۇرعىندارىنا دەنەشىنىقتىرۋ نىساندارىنىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باسا نازار اۋدارىلادى.
مەملەكەت باسشىسى كەشەندەگى زالداردى ارالاپ كورىپ, جەرگىلىكتى تۇرعىندارمەن جانە جاس سپورتشىلارمەن اڭگىمەلەستى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قوستاناي قالاسىنداعى بالالارعا ارنالعان «IQostanay smart» ورتالىعىنىڭ قىزمەتىمەن تانىستى. قازىرگى ۋاقىتتا مۇندا ەكى مىڭعا جۋىق وقۋشى قوسىمشا ءبىلىم الادى. وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ يگىلىگى ءۇشىن 24 ۇيىرمە جۇمىس ىستەيدى. وقۋشىلار سارايىندا جوعارى تەحنولوگيالىق قۇرالدارمەن جابدىقتالعان كيبەرسپورت, ينجەنەريا, اۆيامودەلدەۋ كابينەتتەرى, جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرى, حيميا جانە فيزيكا-تەحنيكالىق زەرتحانالارى, سونداي-اق ءماجىلىس, وقۋ جانە حورەوگرافيا زالدارى بار. ورتالىقتاعى روبوت تەحنيكاسى, ينجەنەريا جانە اۆيامودەلدەۋ ۇيىرمەلەرىنە قاتىساتىن بالالار پرەزيدەنتكە ءوز جوبالارىن تانىستىرىپ, ۆيرتۋالدى زەرتحانادا تاجىريبە جاساپ كورسەتتى.
«بولاشاقتا ءوز ءبىلىم-بىلىكتەرىڭىزدى ىسكە اسىرۋعا مول مۇمكىندىك بار دەپ ويلايمىن. ويتكەنى مۇنىڭ ءبارى قازىرگى زاماندا, ەكونوميكادا جانە باسقا دا سالالاردا سۇرانىسقا يە. ءبىز ۋاقىت تالابىنا ساي تەحنولوگيانى مەڭگەرگەن ۇلتقا اينالۋىمىز قاجەت. ەلىمىزگە وتاندىق تەحنولوگيانى دامىتاتىن سىزدەر سەكىلدى ازاماتتار كەرەك», دەدى مەملەكەت باسشىسى.
وقۋشىلار پرەزيدەنتكە تەحنيكالىق ماماندىقتارعا ارنالعان ءبىلىم گرانتتارىن كوبەيتكەنى ءۇشىن العىس ايتتى.
قوستاناي وبلىسى
