«تازا قازاقستان» • 25 ءساۋىر, 2024

تازا قالا – تابيعات ايناسى

300 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

قازىر جە­تى­سۋلىقتار قالا ماڭىن قو­قىس­تان تازارتىپ جا­تىر. وسى رەتتە تالدىقور­عانداعى قىزىل تاس – تاس­باقا تاس جەرىندە «تال­دىقورعان – پەترو­گ­ليف­تەر ەلىنىڭ استاناسى» اتتى قايىرىمدىلىق ەكو فەس­تيۆالى ءوتتى.

تازا قالا – تابيعات ايناسى

اتالعان فەستيۆالدا «جەر كۇنى – ۇماي» حالىقارالىق مەي­­را­مىنا ارنالعان ۆەلوشەرۋ ۇيىمداستىرىلىپ, اعاش كو­شەت­­تەرى وتىرعىزىلدى. ودان كەيىن اۋماقتى قوقىستان تازارتۋ جۇ­­مىستارى قولعا الىندى. جالپ­ى, ەكوفەستيۆالدىڭ ماقساتى – ەكو­لوگيالىق قۇندىلىقتار مەن ما­دەني مۇرانى ناسيحاتتاۋ. ودان بولەك, جەتىسۋ وڭىرىندە ەكولو­گيالىق ءتۋريزمدى دامىتۋعا باعىت­تالدى.

يگىلىكتى ءىس-شاراعا قالا اكىمى ەرنات ءبازىل قاتىسىپ, ەكو فەستي­ۆالدى ۇيىمداستىرىپ جاتقان ءاربىر جانعا, تابيعات جاناشىرلارى مەن ەرىكتىلەرگە العىسىن ءبىلدىرىپ, اعاش وتىرعىزۋ راسى­مىنە قاتىستى. سونىمەن قاتار وب­لىس­تىق مادەنيەت, ارحيۆ جانە قۇجاتتاما باسقارماسى جانە باس­قارماعا قاراستى مەكەمە قىز­مەت­كەرلەرى دە بەلسەنە قا­تى­سىپ, اعاش كوشەتتەرىن ەگۋگە جار­دەم­دەستى. د.راقىشەۆ اتىن­داعى في­لارمونيا انشىلەرى كونتسەرتتىك باعدارلامامەن جينالعان قاۋىم­نىڭ كوڭىلىن كوتەردى.

ەكوفەستيۆال اياسىندا قا­تىسۋ­­شى­لارعا قىزىل تاس – تاس­باقا تاس پەترو­گ­ليف­تەرىنە ەكسكۋرسيا جاسالىپ, مادەني ورىننىڭ تاريحى ايتىلدى. اشىق اسپان استىندا ءوڭىر قولونەرشىلەرىنىڭ كورمەسى قويىلدى. ارتىنان ءتۇرلى بايقاۋمەن جالعاسىن تاۋىپ, جي­نالعان قاۋىمدى ءبىر سەرپىلتىپ تاستادى.

ايتا كەتەيىك, جيىن اياسىندا تاسباقا تاس اۋماعىنا مىڭنان اسا ادام جينالىپ,  200 دانا اعاش كوشەتى وتىرعى­زىل­دى. قازىر وڭىردە  «تازا قازاق­ستان» رەسپۋب­ليكالىق ەكولوگيالىق اك­تسياسى­نىڭ اياسىنداعى «جاسىل ايماق» اپتالىعى باس­تالدى. ءبىر كۇندە وبلىس كولەمىندە 1400-دەن اسا اعاش وتىرعىزىلدى.

وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇكش باسقارماسىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, كوگالداندىرۋ شارالارى وبلىستىڭ بارلىق اۋدان-قالاسىندا بەلسەندى جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇگىنگى ءبىر كۇننىڭ وزىندە 1401 ءتۇپ اعاش وتىرعىزىلعان. ولار نەگىزىنەن جاپىراق تۇقىمداس, قىل­قان­جاپىراقتى جانە جەمىس اعاش­تارى.

ماسەلەن, كەربۇلاق اۋدانى سارىوزەك اۋلىندا تۇرعىندار 850 ءتۇپ قاراعاي ەكسە, اقسۋ اۋدانى ەسەبولاتوۆ, قاراسۋ اۋىلدارىندا بارلىعى 150 ءتۇپ الما اعا­شى وتىرعىزىلدى. سول سياقتى سارقان اۋدانى المالى, امانگەلدى اۋىلدىق وكرۋگتەرىندە شىرشا, الما, بورتەگۇل اعاشتارى ەگىلدى. بۇدان وزگە اۋدان-قا­لانىڭ بارلىعى دا اپتالىققا بەل­سەندى قاتىسىپ, كوشەت وتىرعىزۋمەن قاتار اعاشتاردىڭ تۇپتەرىن اعارتىپ, پاركتەر مەن سكۆەرلەردىڭ, مەكەمە-ۇيىمداردىڭ اۋما­­­عىنا تازارتۋ جۇمىستارىن جۇر­­­­­گىزدى. بۇل جۇمىستار اپتا بويى جال­­­­­­عا­­سادى.

ايتا كەتەيىك, ءوڭىر بويىنشا «قاز­سۋ­شار» فيليالى بيىل 173,1 شا­قى­رىم كانال­دى تازارتىپ, 54 گيدرو­تەح­نيكالىق قۇرى­لىستى جانە 10 گيدرو­پوستى جون­دەۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇگىن­دە كانال­دىڭ 40 شاقىرىمى تازارتىلدى, 1 گيدرو­تەح­نيكالىق نىسان سالىندى جانە 4-ەۋى جوندەلدى.

سونىمەن قاتار 1060 شارۋا قوجالى­عى­مەن سۋ بەرۋ تۋرالى كەلىسىمشارتتارعا قول قويىلدى. شارۋالار 20 مىڭ گەكتارعا جۋىق القاپتى سۋارۋ ءۇشىن 174 ميلليون تەكشە مەتر سۋ الادى.

 

جەتىسۋ وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار