– ەلدوس, ءسىزدىڭ وڭالتۋ ورتالىعىن باسقاراتىنىڭىزدى بىلەمىز. قانداي ادامدارمەن جۇمىس ىستەيسىزدەر؟ ناتيجەسىن كورىپ, اياققا تۇرعاندار بار ما؟
– ەڭ العاشقى كاسىبىمدى 2014 جىلى 3 ميلليون تەڭگەمەن كىشىگىرىم فيتنەس كلۋب اشۋدان باستادىم. ادام سانى كوبەيگەننەن كەيىن كلۋبتى سپورتتىق وڭالتۋ ورتالىعىنا اينالدىردىم. مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارمەن, ومىرتقاسىنان زاقىم العان, دتسپ, ينسۋلت العان ادامدارمەن جۇمىس ىستەيمىز. وڭالتۋ ورتالىعى جاقسى ناتيجە كورسەتتى. كەلۋشىلەردىڭ سانى دا ارتىپ كەلەدى.
– الاكولدەن مۇگەدەكتەرگە ارنالعان شيپاجاي اشتىڭىز. بيزنەسىڭىزدىڭ ەرەكشە جاندارمەن بايلانىستى بولۋ سەبەبى نەدە؟
– اكەم – الاكولدىڭ تۋماسى. الاكولگە دەمالۋعا ءجيى بارامىن. باستاپقىدا جالعىز ءوزىم وزگەلەردەن ەرەكشەلەنىپ جۇرەتىنىمە ىڭعايسىزداناتىنمىن. سوندا «نەگە مەن سياقتى ەرەكشە جاندار مۇندا كەلمەيدى؟ ءوزىم سياقتى ادامدار جانىمدا بولعان كەزدە باسقالار بۇلاي تەسىلىپ قاراماس ەدى» دەگەن وي ءجيى مازالايتىن. كوپتەگەن دەمالىس ورنىندا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا جاعداي جاسالماعان. وسىنى ەسكەرىپ, ماعان مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا ارنالعان دەمالىس ورنىن اشۋ يدەياسى كەلدى. بۇل كاسىپتى 2016-2017 جىلدارى قولعا الدىم. شامامەن 15-16 ميلليون تەڭگە قاراجات جۇمسادىق. قازىر وسى كاسىپتىڭ ارقاسىندا 37 ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىرمىن.
– كاسىپكەر بولۋ دا وڭاي ەمەس. ءتۇرلى جاعداي كەزدەسىپ تۇرادى. قيىندىقتاردى قالاي ەڭسەرەسىز؟
– ەڭ باستىسى, ادامدا مىنەز بولۋى كەرەك. قاسقايىپ قارسى تۇرىپ قيىندىقتان قورىقپاي, ونى جان-جاقتى زەرتتەپ, باتىل شەشىم قابىلداۋ قاجەت. كاسىپكەر ۇنەمى ىزدەنىستە بولىپ, ءبىلىم الىپ, باسەكەگە قابىلەتتى بولۋعا ۇمتىلعانى دۇرىس. سەبەبى العان ءبىلىمى ءتۇرلى كەلەڭسىز جاعدايلاردىڭ الدىن الادى. جاس كاسىپكەرلەرگە ايتارىم, جاڭا قادامداردان قورىقپاي, يدەيالاردى تارتىنباي جۇزەگە اسىرىڭىزدار. سونىمەن قاتار كاسىپ باستاعىسى كەلەتىن ادام مىقتى كاسىپكەرلەردىڭ ورتاسىندا جۇرگەنى ابزال.
– جاپونيا ەلشىلىگى ۇيىمداستىرعان ء«شوپ تامىرى» اتتى بايقاۋعا قاتىسىپ, 26 ملن تەڭگەنىڭ گرانتىن ۇتىپ العانىڭىزدى ەستىدىك. جوبا نە تۋرالى؟
– راس, 160 مەملەكەتتىڭ وكىلدەرى قاتىسقان بايقاۋدا جاپونيانىڭ گرانتىن ۇتىپ الدىم. وتە قيىن بولدى. ءوتىنىم بەرۋدىڭ وزىنە ءتورت اي ۋاقىت كەتتى. قۇجاتتاردىڭ بارلىعىن وتكىزگەننەن كەيىن ءبىر جارىم جىلدان سوڭ گرانتتى جەڭىپ الدىق. قوماقتى قارجىعا اقش, گەرمانيا, پولشا, يتاليا, رەسەي سەكىلدى شەتەلدەردەن ارنايى قۇرىلعىلار ساتىپ الدىق. قازىر وسى قۇرال-جابدىقتاردىڭ پايداسىن كورىپ وتىرمىز.
– تابىستى بولۋدىڭ قۇپياسى نەدە؟
– ادامعا پايداڭدى تيگىزىپ, ءومىرىن جاقسى جاققا وزگەرتۋگە سەبەپ بولساڭ, سودان ارتىق باقىت جوق. ادام ساعان شىن جۇرەگىمەن العىسىن ايتىپ تۇرعاندا, تابىس كوزى وزىنەن-ءوزى ارتا بەرەدى. قازاقتىڭ «قارعىس الما, العىس ال» دەيتىنى سودان. باسقالارعا كومەكتەسۋ تابىستى ادامنىڭ تىنىسىن اشادى.
– مىقتى كاسىپكەر عانا ەمەس, مىقتى سپورتشى ەكەنسىز. سپورتتىڭ قاي تۇرىمەن اينالىساسىز؟
– كەۋدەمدى كەرىپ «مەن مىنانى ىستەدىم» دەپ ايتا المايمىن. مەنەن دە مىقتى كاسىپكەرلەر بار. كوشتەن قالماي ىلەسىپ كەلە جاتقانىما شۇكىر ەتەمىن. سپورتتى جانىم سۇيەدى. جۇزۋدەن سپورت شەبەرىمىن. بۇل ءۇشىن ارنايى شاكىرتاقى دا الامىن. ءوزىمدى الەۋمەتتىك كاسىپكەر سانايمىن. سوندىقتان ادامدارعا قولىمنان كەلگەنشە كومەكتەسىپ جۇرگەنىم – ۇلكەن جەتىستىگىم.
– كولىكتى دە ءوزىڭىز جۇرگىزەدى ەكەنسىز. قيىندىق تۋدىرماي ما؟
– باسىندا قورقىنىش بولدى. كولىك اپاتىنان كەيىن تەمىر تۇلپاردى تىزگىندەۋگە جۇرەكسىنەسىڭ. قالانىڭ شەتىنە شىعىپ ايداپ كوردىم. سودان كەيىن كولىكتى ءوزىم جۇرگىزىپ كەلگەندە اتا-انام قاتتى تاڭعالدى. قازىر الماتىعا ءوزىم بارىپ-كەلىپ ءجۇرمىن. ادام اربادا وتىرسا دا, ەشكىمگە تاۋەلدى بولماي كولىك تىزگىندەگەنىن دۇرىس سانايمىن.
– بيىل جەتىسۋ وبلىستىق ءماسليحاتى دەپۋتاتتىعىنا ۇمىتكەر بولدىڭىز. نەگە مۇنداي قادامعا باردىڭىز؟ ساياساتقا ارالاسۋ جوسپارىڭىزدا بار ما؟
– باعىمدى سىناپ كورگىم كەلدى. ايتپەسە, مۇنداي قادامعا اتاق, ابىروي ءۇشىن قىزىعىپ بارعان جوقپىن. ءوزىم سياقتى ەرەكشە جاندارعا جاقسى جاعداي جاسايتىن شەشىمدەردىڭ قابىلدانۋىنا ىقپال ەتكىم كەلدى. ولار دا قوعامنىڭ تولىققاندى مۇشەسى ەكەنىن سەزىنسە ەكەن دەيمىن. جاستار يدەيالارىن ايتىپ, اقىل سۇراپ كەلەدى. سولارعا بارىنشا كومەكتەسىپ, باعىت-باعدار كورسەتكىم كەلدى. ەڭ باستى ماقساتىم – جاستارعا قولداۋ كورسەتۋ.
– جەكە ءومىرىڭىز تۋرالى ايتا كەتسەڭىز. زايىبىڭىزبەن قالاي تانىستىڭىز؟
– ءبىر كەشتە بيلەپ ءجۇرىپ تانىستىم. اربادا وتىرسام دا, ەش قىسىلماي بارىپ سويلەستىم. ۋاقىت وتكەننەن كەيىن ءبىر-ءبىرىمىزدى جاقىنىراق تاني باستادىق. ارامىزدا سەزىم پايدا بولدى, ومىرگە دەگەن كوزقاراسىمىز بىردەي ەكەنىن تۇسىندىك. سودان كەيىن قول ۇستاسىپ, شاڭىراق كوتەرۋگە شەشىم قابىلدادىق. ايەلىم – اللانىڭ اماناتى. ەركەك دەگەن اتقا لايىق بولىپ, بارلىق جاعدايىن جاساۋعا, تۇسىنۋگە, قولداۋعا تىرىسامىن. جولداسىم – تابيعاتىنان وتە سالماقتى, ءبىلىمدى, كەز كەلگەن جۇمىسقا وتە جاۋاپتى قارايتىن جان-جاقتى ادام. ماعان باعىت-باعدار كورسەتىپ, اقىلىن ايتىپ, ۇنەمى قولداپ, بار ماحابباتىن ايامايدى. العا قويعان ماقساتتارىمىزعا بىرتىندەپ قول جەتكىزىپ كەلەمىز. وسىنداي ومىرلىك جار كەزدەسكەنىنە شەكسىز ريزامىن. ومىردە ەكى دۇنيەدەن شاتاسپاۋ كەرەك دەيدى عوي. ءبىرىنشىسى جار تاڭداۋ بولسا, ەكىنشىسى ماماندىق تاڭداۋ. مەنىڭ ەكەۋىنەن دە جولىم بولعان سياقتى.
– بالا تاربيەسىندە نەگە ءمان بەرەسىز؟
– ەڭ الدىمەن بالالارىما ساپالى ءبىلىم بەرگىم كەلەدى. ويتكەنى ءبىلىم – ولاردىڭ بولاشاعىنىڭ ىرگەتاسى. قازىر ەكى بالامدى جۇزۋگە, وي-ساناسىن دامىتاتىن ورتالىقتارعا اپارامىن. ۋاقىتتارىن پايدالى دۇنيەگە جۇمساعانىن قاداعالايمىز. ىسىراپ پەن وبالدى ۇيرەتەمىز. ماحابباتىمىز بەن مەيىرىمىمىزدى توگىپ ءوسىرىپ جاتقان جايىمىز بار. قولىمىز قالت ەتسە, بالالارمەن سىرلاسىپ, ويناپ, ۋاقىتتى كوڭىلدى وتكىزۋگە تىرىسامىز.
– الدا قانداي جوبا-جوسپارلارىڭىز بار؟
– باستى ماقسات – وڭالتۋ ورتالىعىن دامىتۋ. ەلىمىزدىڭ ەڭ مىقتى وڭالتۋ ورتالىعىنىڭ ءبىرى بولساق دەيمىز. وسىعان قاتىستى كوپ جوبامىز بار. سول يدەيالارىمدى جۇزەگە اسىرعىم كەلەدى.
– جىگەرى قۇم بولىپ, ومىردەن تۇڭىلگەن, ساتسىزدىكتەرگە تاپ بولعان جاندارعا نە ايتار ەدىڭىز؟
– تاعدىرلاستارىما ايتارىم, قانداي جاعداي بولسىن, سەن ءوز اتا-اناڭا, اعا-باۋىر, ءىنى-قارىنداسىڭنىڭ الدىندا جاۋاپكەرشىلىگىڭ بار ەكەنىن ۇمىتپا. ومىردەگى ەڭ جاقىن ادامداردىڭ حاقىسىن بەرۋگە مىندەتتىسىڭ. قازىر زامان دامىعان. قانداي ىسپەن اينالىسساڭ دا, ۇنەمى دامۋ ۇستىندە, ىزدەنىستە بولۋىڭ كەرەك. سۇرانىستا بولۋ ءۇشىن مىقتى مامان بولۋىڭ شارت. مىسالى, مەن اربادا وتىرسام دا ماگيستراتۋرانى ءبىتىردىم. ومىردە كەزدەسكەن ءار مۇمكىندىكتى قۇر جىبەرمەي, كادەگە جاراتۋ كەرەك.
اڭگىمەلەسكەن
گۇلشاحرا سانسىزباي,
«Egemen Qazaqstan»
