الماتى • 24 مامىر, 2023

الماتى اۋەجايىندا جولاۋشىلار ەكى ەسە ارتادى

304 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

قازىر الماتى اۋەجايىندا جاڭا نىساننىڭ قۇرىلىسى قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. جاڭا تەرمينال تەك حالىقارالىق رەيستەرگە قىزمەت كورسەتەدى. سونىڭ ارقاسىندا اۋەجايدىڭ وتكىزۋ قابىلەتى 14 ميلليونعا دەيىن (قازىر 7 ميلليون) ارتادى دەپ كوزدەلىپ وتىر. جاقىندا ەۋرازيالىق دامۋ بانكى (ەادب) ۇيىمداستىرعان پرەسس-تۋر اياسىندا قۇرىلىس ءجۇرىپ جاتقان تەرمينال اۋماعىنا بارىپ, اۋەجاي باسشىلارىمەن كىشىگىرىم سۇحبات قۇرعان ەدىك.

الماتى اۋەجايىندا جولاۋشىلار ەكى ەسە ارتادى

جوبانىڭ جالپى قۇنى – 737 ملن دوللار. ونىڭ 40 ملن دوللارىن ەادب قۇيعان. كرەديتورلار سينديكاتىنا ەادب-دان بولەك ەۋرو­پالىق قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكى, حالىقارالىق قارجى كورپوراتسياسى جانە DEG گەرما­نيا­لىق ينۆەستيتسيالىق كورپوراتسياسى كىرەدى. قازىر 59,16 پايىزعا اياق­تالىپ تۇرعان جوبا 2024 جىل­دىڭ تامىزىندا پايدالانۋعا بەرىلمەك. TAV Construction Co ات­قارۋ كوميتەتىنىڭ مۇشەسى دجيمحۋر كاۋردىڭ ايتۋىنشا, ەگەر قىس ايلارىندا توسىن كلي­ماتتىق احۋال تۋىنداماسا ايتىل­عان مەرزىمنەن بۇرىن ءبىتۋى دە مۇمكىن.

الماتى اۋەجايىنىڭ اعا ۆيتسە-پرەزيدەنتى فاتيح ءومىردىڭ سو­زىنشە, ەسكى تەرمينالدىڭ وتكىزۋ قابىلەتى 2,7 ملن ادام بولعان. الايدا ول قازىر 7,2 ملن ادامدى تاسىمالداپ جاتىر. سون­­­دىق­تان شۇعىل تۇردە جاڭا تەرمينال سالۋ قاجەتتىلىگى تۋىنداعان. «تەرمينال پاي­دالانۋعا بەرىلگەننەن كەيىن ول تەك حالىقارالىق رەيستەرگە عانا قىزمەت كورسەتەتىن بولادى. قازىرگى تەرمينال تەك ىشكى رەيستەرگە ارنالعان», دەدى فاتيح ءومىر.

اۋەجاي باسشىلىعىنىڭ حابارلاۋىنشا, جاڭا تەرمينالدا جەر استى كولىك تۇراعى بولمايدى. «ونىڭ ەسە­سى­نە ءبىز قازىر كولىك تۇراعى ايماعىن كەڭەيتۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىپ جا­تىر­مىز. جاڭا تەرمينال پايدالانۋعا بە­رىلگەننەن كەيىن 800 جانە 1 مىڭ شارشى مەترلىك اۋماقتاعى لاۋنج-ايماق بولادى. ترانزيتتىك جولاۋشىلار سول جەرگە ورنالاسادى. سونداي-اق جولاۋشى ءوزىن اۋەجاي ىشىندە مەيلىنشە جايلى سەزىنۋى ءۇشىن ءتۇرلى ويىن-ساۋىقتىق جانە كوممەرتسيالىق ايماقتار قىزمەت كورسەتەدى. ترانزيتتىك جولاۋشىلارعا قولايلى بولۋى ءۇشىن كاپسۋلدى وتەلدەردى ورناتۋ قاراستىرىلۋدا», دەيدى ول.

دجيمحۋر كاۋر جاڭا تەر­مي­نالدىڭ سەيسموور­نىق­تى­لى­عى­نا قاتىستى دا پىكى­رىن ءبىلدىردى. «ول بويىنشا بارلىق زاڭ تالاپتارى ساقتالدى. جوبانى جۇزەگە اسىرۋ كەزەڭىندە ىستان­بۇل جانە دۋباي اۋە­جاي­لارى قۇ­رىلىسىنىڭ تاجىريبەسى ەسكە­رى­لەدى. عيمارات جەر سىلكىنى­سىنە قا­تىستى ماكسيمالدى ورنىقتى جاع­داي­دا», دەپ ءتۇسىندىردى.

فاتيح ءومىردىڭ ايتۋىنشا, قازىر الداعى 30 جىلعا ماستەر-جوسپار قۇرىلۋدا. ماستەر-جوس­پار­دىڭ ناتيجەسىندە پايدا بولاتىن ءتۇرلى جاڭا يننوۆاتسيالاردى ءسال كەيىنىرەك جاريا ەتپەك.

ينۆەستورلاردىڭ پىكىرىنشە, رەيستەر­دىڭ وتكىزۋ قابىلەتى مەن سانىن ارتتىرۋ, مارشرۋتتار جەلىسىن كەڭەيتۋ جانە تۇتىنۋشىلارعا قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا قولدانىستاعى نىسانداردى جاڭعىرتۋ جانە جاڭا تەرمينال سالۋ الماتى اۋەجايىن ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى اۋە حابتارىنىڭ بىرىنە اينالدىرادى.

جوبانى TAV Airports باسقا­را­تىن ينۆەستورلار كونسورتسيۋمى جۇزەگە اسىرىپ جاتىر. جاڭا تەرمينال ورتالىق ازياداعى Excellence in Design for Greater Efficiency (EDGE) باعدارلاماسى بويىنشا سەرتيفيكاتتالعان ال­­عاش­قى اۋەجاي بولماق.

حالىقارالىق ازاماتتىق اۆياتسيا­ ۇيى­مىنىڭ ۇسىنىستارىنا سايكەس قۇر­لىس­­تا جوعارى ساپالى وقشاۋلاعىش ما­تە­ريالدار, سۋدى ۇنەمدەيتىن جابدىق­تار ارقىلى رەسۋرس تيىمدىلىگى تۇرعىسىنان EDGE ستاندارتتارىن قولدانۋ­دىڭ وزىق حالىقارالىق تاجىري­بەسى جانە پار­نيك­تىك گازدار شىعارىن­دى­لارىن, شۋدى, جا­رىقتى, قال­دىق­تاردى جانە اۋانىڭ لاس­تان­ۋىن ازايتۋ بويىنشا وزىق تاجىري­بە­لەر قولدانىلىپ جاتىر.

ينۆەستورلاردىڭ ايتۋىنشا, اۋەجاي مودەرنيزاتسياسى ەلدىڭ ورنىقتى ەكونو­مي­كالىق وسى­مى­نە جانە حالىقارالىق ترانس­­پورت­تىق-لوگيستيكالىق ينفرا­قۇ­رى­­لىمنىڭ دامۋىنا ىقپال ەتەدى. سونىمەن قاتار 1000-نان استام جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشادى.

جالپى, ەادب ەۋرازيالىق كەڭىستىكتە قازاقستانعا ەرەكشە نازار سالىپ وتىر جانە 2022 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەلىمىزگە 1,2 ملرد دوللار ين­ۆەستيتسيا سالدى. بۇل 2021 جىلعى كورسەتكىشتەن 5 ەسە كوپ. بانك ونەركاسىپ, ازىق-ت ۇلىك, ترانسپورت, جەك جانە قارجى سەكتورىندا جوبالاردى جۇزەگە اسىردى. بيىل 1,1 ملرد دوللاردان كەم ەمەس قارجى بولۋگە نيەتتى. الماتى جەس-3 مودەرنيزاتسياسى, تۇركىستان وبلىسىندا بۋ-گاز قوندىرعىسى بازاسىندا ەلەكتر ستانساسىن سالۋ, جامبىل جانە قوستاناي وبلىستارىندا جەل ەلەكتر ستانسالارىن سالۋ قاراستىرىلۋدا. جالپى, دامۋ ينستيتۋتى 2022-2026 جىلدار ارا­لىعىندا ەلىمىزگە 3,8 ملرد دوللار قۇيۋدى جوسپارلاعان جانە سونىڭ ۇشتەن ءبىرى قازىردىڭ وزىندە اتقارىلدى.

«ەادب جۇمىسىن باستاعالى بەرى قازاقستاندا 5 ملرد دوللاردان استام سوماعا 97 جوبانى قارجىلاندىردى. ينۆەستيتسيا ەنەر­گەتيكا, اگروونەركاسىپ كەشە­نى, ونەركاسىپ, الەۋمەتتىك سالا جانە ينفراقۇرىلىم سياقتى سالا­لارعا باعىتتالدى. ءبىز ءوزى­مىز قاتىسقان جوبالارمەن ماق­تا­نامىز, ولار – باكاد, «سارى­ارقا» ماگيسترالدى گاز قۇ­بىرى, اقتوبە جەس-ءى, تۇركىستان اۋە­جايى, الماتى اۋەجايى, كۇن ەلەكتر ستانسالارىنىڭ قۇرىلىسى جانە اتىراۋ كوشەلەرىن جارىق­تان­دىرۋ جەلىسى», دەپ اتاپ وتە­دى ەادب باسقارما توراعاسى نيكولاي پودگۋزوۆ.

پرەسس-تۋر اياسىندا 3 جىل بۇ­رىن پايدالانۋعا بەرىلگەن تۇر­كىستان حالىق­­ارا­لىق اۋەجايى دا تانىستىرىلدى. تەح­ني­كالىق ديرەك­توردىڭ ورىنباسارى باق­تيار اتاجانوۆتىڭ ايتۋىنشا, اۋەجاي بيىل 400 مىڭ جولاۋ­شى­­نى قابىلداۋدى جوسپارلاپ وتىر. بىلتىر كورسەتكىش 371 مىڭ ادام بولعان. جوبانى ەادب جانە تۇركيالىق YDA Group قار­جىلاندىرعان. بارلىق عي­ما­راتى مەن ينفراقۇرىلىمىن قوسا العاندا جوبا قۇرىلىسى 11 اي بويى جۇرگەن. قازىرگى ۋا­قىت­تا اۋەجايدا جۇك تاسىمالىن جاڭ­عىر­تۋ ماسەلەسى قاراس­تى­رىلىپ جاتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار