مەن ءاۋ باستا-اق سيۋجەتپەن, وقيعامەن سويلەۋگە نەمەسە مىسالداپ دەۋگە كەلەر مە ەكەن بەيىمدەۋ ەدىم. جەلدىڭ ەسىپ, جاپىراقتىڭ سىلدىراپ تۇرعانىنىڭ وزىنە – ادامي پسيحولوگيا, مىنەز بەرۋگە تىرىسقانىم ءوز الدىنا – وقيعالىق سيپات بەردىم. تۆورچەستۆونىڭ ءبىر عاجابى: سەن بىردەڭەنى سولاي ەتىپ جاساعىڭ كەلگەنىمەن, ول ماقساتىڭا - 99 پروتسەنت – جاعدايدا جەتە المايدى ەكەنسىڭ. ال, اراكىدىك, وسىنى وسىلاي ەتەيىن دەپ ۇمتىلعان ماقساتىڭ ورىندالا قالعان جاعدايدا – ول شىعارما بولماي شىعادى. ق. مىرزانىڭ تراگەدياسى, مەنىڭشە, سول: ءوز زاكازىن ءوزىنىڭ مۇلتىكسىز ورىنداي الۋى. مەن, ماسەلەن, ءبىر جولدى باستاعاندا, ءتورتىنشى جولدىڭ ۇيقاستىڭ قالاي شىعاتىنىن الدىن الا ءبىلىپ كورگەن ەمەن. بىلسەم, تۋرا جاڭاعى ايتقانىمداي, ناشار جانسىز شىعادى.
1960 – جىلداردىڭ باسىندا بىرنەشە پوەما جازدىم. ولارىم, ارينە, سو كەزدەرگە دەيىنگى جازىلىپ كەلگەن «سۇلۋشاشتان» باستاپ «دالا قوڭىراۋىنا» دەيىنگى ەشبىر پوەماعا ۇقسامايتىن ەدى. سودان شىعار پوەما دەپ ايدار تاعۋعا قورقىپ, انگىمە لەر دەپ اتادىم. ونى تۇسىنگەن ادام بولعان جوق. باسپا جۇزىندە العاش رەتسەنزيا جازعان ادامىم قاستەك بايانباەۆ بولعاسىن...
وسى كۇنى سيۋجەتتى دۇنيەلەر جازۋعا /پريتچا پەسەننو-باللادنوگو حاراكتەرا قۇمارمىن. قۇمار بولماسام دا ەركىمنەن تىس /ەركىمنەن تىس دەسەم جۇرت سەنبەيدى سولاي, سيۋجەت بوپ كەتەدى. ماسەلەن, جەل ءۇيتتى, جاپىراق ءبۇيتتى, جول ساتقىندىق جاساپ, ءبىر تاۋدى ءبىر تاۋعا العىزدى دەگەن سەكىلدى. 1970-تەن 1979-عا دەيىن ولەڭ جازعام جوق, نەمەسە پوچتي «جەتى بوياۋدا» جاڭادان جازىلعاندارى «الدار كوسە», ت.ب. بىرەر ون ولەڭ جوق, بۇرىننان جاتقان كەيبىرەۋى الدىڭعى كىتاپتارعا وتپەي قالعان ولەڭدەر بولاتىن. 1980 جىلى «شۋاق» شىقتى. سودان باستاپ گازەت, جۋرنال بەتتەرىندە دە مول - مول بوپ شىعا باستادىم. قازىر جۇرت مەن تۋرالى: «بۇ قايدان شىقتى» دەگەن ساۋالدان, سوعان جاۋاپ ىزدەۋدەن اۋىسا الماي ءجۇر. ۆوزنەسەنسكيدى اۋداردى – سودان شىقتى ما, ەۆتۋشەنكونى كوپ وقۋشى ەدى – سودان شىقتى ما؟ الدە مۇقتار مەن قادىردىڭ بىرىنەن شىقتى ما؟ ناجىمەدەنوۆ قالاي وزىنەن ءوزى شىعا قالادى؟ ايتەۋىر «شىعۋى» كەرەك ەدى عوي؟ نەتكەن ساۋاتسىز جۇرت! مەن وسى توپىراقتا ولەڭ جازعان قاي زامانداسىمنان بولسا دا بۇرىن شىقتىم عوي؟ مەن شىققاندا «بالاۋسا», 1961 ادەبيەتتە تولەگەن, مۇقتار تۇگىلى مۇقاعالي, قادىر دا جوق ەدى عوي؟ بۇل – ءبىر. ەكىنشىدەن, مەنىڭ سورىم بالكىم, باعىم دا شىعار قانشا ۇقسايىن, ەلىكتەيىن, الايىن, ۇيرەنەيىن دەسەم دە –قولىمنان تۇك كەلمەيدى. ءتىپتى, اۋدارمانىڭ ءوزى, رۋحىن, ىرعاعىن, وي - بوياۋىن قانشاما ساقتايىن دەسەم دە – ءبارىبىر ءوز ولەڭىم بولىپ كەتەدى.
وتكەندە ءبىر جىگىت اقىن مەنىڭ ۆوزنەسەنسكيدەن اۋدارعان ولەڭدەردى ماقتاي كەلىپ, «توچنو اۋدارما ەكەن» دەپ قورىتتى. اقىماق! تام ناجىمەدەنوۆ بولشە, چەم ۆوزنەسەنسكي. مەن شىنىمدى ايتسام, وزىمە - ءوزىم ءتانتى بوپ كورگەن كىسى ەمەسپىن. سونىڭ ىشىندە اۋدارما... كىمدى اۋدارسام دا بارتونى مەن اۋدارعام جوق, ءبىر جولىن دا اۋدارعام جوق, جولداستار وزدەرى اۋدارىپ, اقشاسىن مەن ارقىلى العان ءوزىم بولىپ شىعا كەلەم. ال, بىرەۋ وريگينالدىڭ اۋزىنان تۇسكەندەي, اۋماي قالادى. عافۋ اۋدارعان ماقتىمق ۇلى, قادىر اۋدارعان راسۋل عامزاتوۆ سونداي دۇنيەلەر. س. ەسەنيندى قادىردان گورى عافۋ جاقسى اۋداردى. ولجاستىڭ پوەماسىن تەمىرحانعا اۋدارتۋ كەرەك سەكىلدى اتتەن, كۋلتۋرا. سەرگەي ەسەنيننىڭ قايسىبىر جولدارى مۇقاعاليدا ءجۇر دەگەندى ورازبەك ايتىپ ەدى. قاراپ كورسەم, راس ەكەن. نازىم حيكمەتتى - ابىشكە اۋدارتۋ كەرەك. مەن اۋدارىپ, شىعارا المادىم: حيكمەت تۇگىلى, ناجىمەدەنوۆ تە شىقپاي قويدى. قولدان كەلمەسە – امال نە.
قالاي دەگەنمەن, اندرەي ۆوزنەسەنسكيدى قازاقشا وقۋعا بولادى. كەرەك.
1982 جىلى «سوۆەتسكي پيساتەل» جيناعىمدى شىعاردى. بۇدان ارتىق ناشار اۋدارما بولۋى مۇمكىن ەمەس. ءبىز, وزىمدە بارمىن ەشبىر ەلدىڭ اقىنىن بۇلاي قورلاعان ەمەسپىز. مەندەگى ءتورت جول ولەڭدى ا. يۋداحين ون التى جولعا جەتكىزگەن. سوزدەردىڭ بەلىن سىندىرا بەرگەن, سىندىرا بەرگەن. اقشا تاۋىپ وتىرعان بارىمىزدە تابامىز عوي, دەگەنمەن... مەنىڭ دوسىم قايرات جۇماعاليەۆ سەكىلدى. و كىسى ماياكوۆسكيدەن دە كوپ سىندىرادى. جاراسقان ەكەۋى. بىراق ەپتەگەن ماعىنا, اقىندىق كۇش-قۋات دەگەن سەكىلدى ۇعىم-تۇسىنىكتەردى سىزىپ تاستاسا – ەكەۋى دە ەشكىمنەن كەمبىز دەپ جۇرگەن جوق...
«جالىن» باسپاسىنىڭ ديرەكتورى بايانداماسىندا: ء«بىز بىلتىر جاڭادان بۇرىن اتى بەلگىسىز 30 تالانت اشىپ ەك, كەلەسى جىلى ولاردىڭ سانىن 40-50-گە جەتكىزەمىز دەپ وتىرمىز». مىنە ءبىزدىڭ تۆورچەستۆولىق مەكەمەلەردىڭ باسشىلارى پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ تۆورچەستۆولىق جاستارعا جاساپ وتىرعان قامقورلىعىن تاپ وسىلاي تۇسىنەدى. كۇلەسىز بە؟ جىلايسىز با؟ ەكەۋىن دە ىستەي المايسىز!
3 سەنتيابر. اۋرۋحان-83
جۇمەكەن ناجىمەدەن
