ەكونوميكالىق ينتەگراتسيا ۇلتتىق مەملەكەتتىلىكتى نىعايتادى

وسىدان 20 جىل بۇرىن قازاق­ستان باس­شى­سىنىڭ ەۋرازيالىق وداق قۇرۋ تۋرالى يدەيا كوتەرگەنى بەلگىلى. وسى باعىتتى ۇستانا وتى­رىپ ءبىز ەكونوميكالىق ينتەگ­را­تسيانى تەرەڭ­دەتۋ جولىمەن توق­تاۋسىز العا باسۋدامىز. بۇگىن ەلباسىنىڭ ستراتە­گيا­لىق بولجامى ءىس جۇزىندە ومىرگە ەنە باستادى دەپ باتىل ايتۋعا بولادى. كەدەن وداعى مەن ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىستىكتى تابىستى قۇرا وتىرىپ, ءبىز ەندى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق قۇرۋدىڭ تابالدىرىعىندا تۇرمىز. 29 مامىردا ءۇش مەملەكەت باس­شىلارىنىڭ ەۋرازيالىق ەكونو­ميكالىق وداق تۋرالى شارتقا قول قويۋى جوسپارلانىپ وتىر. بۇل وقيعاعا دايىندىق جۇ­مىس­تارى الدەقاشان-اق باستالعان بولاتىن. سوناۋ 2011 جىلدىڭ قاراشاسىندا قازاقستان, بەلو­رۋسسيا جانە رەسەي پرەزيدەنتتەرى 2015 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنا دەيىن كەدەن وداعىنىڭ جانە كە­دەن وداعى مەن ءبىرتۇتاس ەكونو­­مي­كا­لىق كەڭىستىك تۋرالى حالىقارا­لىق كەلىسىمشارتتاردىڭ  كودي­في­كا­تسيا­سىن اياقتاۋ جانە سونىڭ نەگىزىندە ەۋرازيالىق ەكونومي­كالىق وداق قۇرۋ مىندەتىن بەلگى­لەگەن ەدى. سودان بەرى جان-جاقتى قام­تىلعان شارت جوباسىن دايىنداۋ, جەتىلدىرۋ جانە كەلىسۋ بويىن­شا وتە اۋقىمدى جۇمىستار ءجۇر­گىزىلدى. قۇجات قازىرگى ۋاقىتتا قول قويۋعا دايىن. قۇرىلعالى وتىرعان  ەۋرازيا­لىق ەكونو­ميكالىق وداق تۋرالى تومەندەگى ءجايت­تەردى اتاپ كور­سەت­كىم كەلەدى. بۇگىندە قوعام­دا رەسەيمەن جانە بەلورۋسسيامەن ين­تەگرا­تسيالانۋعا بايلانىستى مەملەكەتتىك ەگەمەن­دىكتى ساقتاۋ جونىنەن ساۋالدار ورىن الدى. سول سياقتى الدەبىر كسرو-نى قايتا قالپىنا كەلتىرۋ تۋرالى دا پىكىرلەر ايتىلۋدا. وسىعان وراي, مىناداي جايتتەردى تۇسىنە بىلگەن ابزال. ءبىرىنشى, ەۋرازيالىق ەكونو­مي­كالىق وداق ساياسي بىرلەستىك بولىپ تابىلمايدى. شارت تەك ەكونو­ميكالىق ىقپالداستىق ماسە­­لە­لەرىن عانا قامتيدى. كەلىس­سوزدەر بارى­سىندا ءبىز وداقتى ساياسيلاندىرۋعا جانە ونىڭ ماسەلەلەرى شەڭبەرىندە ۇلت­تىق وكىلەت­تى­لىكتەر مەن مەملە­كەتتىك ەگەمەندىكتى قوزعاي­تىن ماسەلەلەردى تالقىلاۋعا جول بەرمەۋ تۋرالى ۇستانىمدى قورعاپ قالدىق. ءبىزدىڭ ارىپتەستەرىمىزدىڭ ۇسىنىستارىنا قاراماستان, ءبىز دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ, عىلىم, مادەنيەت, ازاماتتىق, قۇقىقتىق كومەك, شەكا­را­لاردى قورعاۋ, ورتاق پارلامەنت, جالپى كوشى-قون, قورعانىس, قاۋىپسىزدىك سياقتى تاراپتاردىڭ ەكونوميكالىق ەمەس سالالار­داعى قىزمەتتەستىك تۋرالى نورمالارىن قاراس­تىرعان جوقپىز. ولار شارت جوباسىندا جوق. ەكىنشى, ەۋرازيالىق ەكونو­ميكالىق وداق­تى قۇرۋ كسرو-عا قايتا ورالۋ ەمەس. تاراپتاردىڭ تەڭدىك, تەڭ قۇ­قىلىق جانە ۇلتتىق مۇددەلەرىن ەسكەرۋ قاعيداتتارى بارىنشا قامتاماسىز ەتىلگەن. شارت جوباسىندا بارلىق دەڭ­گەيلەردە ستراتەگيالىق ماڭىزدى شەشىمدەر قابىلداعان كەزدەگى كونسەنسۋس تەتىگى ايقىن كورسەتىلگەن, ول باسقا دا شارالارمەن بىرگە قان­داي دا ءبىر مەملەكەتتىڭ ۇستەمدىك قۇرۋ مۇمكىندىگىنە جول بەرمەيدى. ماسەلەن, ءىس جۇزىندە  ءۇلتۇس­تىلىك ورگان بولىپ تابىلاتىن كو­ميسسيا القاسىندا شە­شىم­دەردى كونسەنسۋسپەن جانە بىلىكتى كوپشىلىكپەن قابىلداۋ تەتىگى ەسكەرىلگەن. نەعۇرلىم سەزىم­تال ماسەلەلەر بويىنشا شەشىمدەر كونسەنسۋسپەن قابىلدانادى دا, قالعاندارى بويىن­شا ۇشتەن ەكى داۋىسپەن بىلىكتى كوپشىلىك تاسىلىمەن قابىلدانادى. ونىڭ سىرتىندا القا قابىلداعان كەز كەلگەن ماسەلەگە شەشىمدەر تەك كونسەنسۋس­پەن عانا قابىلداناتىن كوميسسيا القا­سىنىڭ توسقاۋىل قويۋ مۇمكىندىگى بار. ءتىپتى, كوميسسيانىڭ بۇل شەشىمدەرىنىڭ ءوزى, ولار جەكەلەگەن مەملەكەتتىڭ مۇددەلەرىنە سايكەسپەگەن جاعدايدا, مەملەكەت باسشىلارى دەڭگەيىندەگى ۇكى­مەتارالىق جانە جوعارى كەڭ­ەس­تەردە قايتا قارالۋى ىقتيمال. جانە ەڭ سوڭعى ينستانتسيا, كەز كەلگەن داۋ­لى ماسەلە قۇرىلاتىن وداق سوتىندا قارا­لاتىن بولادى. وسىلايشا شەشىمدەر قا­بىلداۋ كەزىندە بارلىق قاتى­سۋشى مەملەكەتتەردىڭ مۇددەلەرىن ءمىن­دەتتى تۇردە ەسكەرۋ قاعيداتى قام­تا­ماسىز ەتىلەدى. ءۇشىنشى, شارتقا سايكەس, ءبىزدىڭ ءۇشىنشى ءبىر مەملەكەتتەرمەن جانە حالىقارالىق ۇيىم­دارمەن كەلىسىمشارت جاساسۋىمىزعا ەش­تەڭەنىڭ دە تىيىم سالمايتىنىن اتاپ كورسەتۋدىڭ دە ماڭىزى زور. قازاقستان جۇرگىزىپ وتىرعان اسا ماڭىزدى كوپۆەكتورلى سىرتقى ساياسات قاعيداتى  ساقتا­لادى جانە ونى بولاشاقتا دەربەس جۇرگىزۋ نەمەسە وزگەرتۋ مۇمكىندىكتەرى تالاسسىز كۇيدە قا­لادى. ءتورتىنشى, قازاقستان وداق ورگاندارىندا ءتيىستى دەڭگەيدە كورىنىس تاپپاق. وداقتا ەكى تۇراقتى جۇمىس ىستەيتىن ورگان – ەۋرازيالىق ەكو­نو­ميكالىق كوميسسيا مەن سوت بولادى, ولاردا دا تاراپتار تەڭدىگى قام­تاماسىز ەتىلمەك. كوميسسيا ەكى دەڭگەيدەن – كەڭەس پەن القادان تۇرادى. كە­ڭەستە پرەمەر-مينيس­تر­لەردىڭ ءۇش ورىنباسارلارى بولادى. القاعا «ۇشتىك» مەملەكەتتەردىڭ ارقايسىسىنان ءۇش وكىلدەن ەنەدى. وداق سوتىندا دا سولاي, وعان مەم­لە­كەتتەردىڭ ارقايسىسىنان ءۇش سۋديادان تاعاي­ىندالادى. ەگەر كوميسسيانىڭ, سونداي-اق وداق سو­تىنىڭ قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرىنە كەلەر بولساق, ءبىزدىڭ ۇسىنىسىمىز بويىنشا,  شارتتا ولاردىڭ بىردەي وكىلەتتىلىك قاعيداتىن ساقتاۋدى ەسكەرە وتىرىپ, ديرەكتور جانە ديرەكتوردىڭ ورىنباسارلارى لاۋازىمدارىن تاراپتار وكىلدەرى يەلەنەتىن بولادى. قالعان قىزمەتكەرلەر تاراپتاردىڭ وسى ورگانداردى قارجىلاندىرۋعا  ۇلەستىك قاتىسۋىنا تەپە-تەڭ جاعدايدا تاعايىندالماقشى. ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسى ءۇشىن ءۇل­كەن مۇمكىندىكتەر اشاتىن تەڭ قۇقىلى ەكو­نو­ميكالىق ارىپتەستىكتىڭ قاعيداتتى جاڭا دەڭگەيىنە شىعىپ وتىرعانىمىزدى اتاپ كور­سەتكىم كەلەدى. ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق ينتەگراتسيا ۇدەرىسىنىڭ قازىردىڭ وزىندە قازاقستان ەكو­نو­ميكاسىندا وڭ سيپاتتى العا باسۋلار تۋىن­داتقانىن سەنىممەن ايتۋعا بولادى. وسىلايشا, كەدەن وداعى قۇ­رىل­عان ساتتەن بەرى قازاقستان­نىڭ وڭدەۋ ونەركاسىبىنە قۇي­ىل­عان تىكەلەي شەتەل ينۆەستي­تسيالارىنىڭ كولەمى ەكى ەسە دەرلىك ءوسىپ, 2009 جىلعى 1,8 ميلليارد دوللاردان 2012 جىلى 3,4 ميلليارد دوللارعا جەتتى. بۇل رەتتە تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيالار كولەمى 28 ميلليارد دوللاردى قۇراپ, 34 پايىزعا ءوستى. بۇل قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعىنىڭ ايتار­لىقتاي ارتىپ وتىرعاندىعىن كورسەتەدى. ەگەر ساۋداعا كەلەر بولساق, 2013 جىلى قازاقستاننىڭ رەسەيمەن جانە بەلارۋسپەن اراداعى تاۋار اينالىمى 24 ميلليارد دوللاردان اسىپ ءتۇستى. بۇتىندەي العاندا, كەدەن وداعى جۇمىس ىستەگەن بۇكىل كەزەڭدە, 2009 جىلدان باستاپ قازىرگى ۋاقىتقا دەيىن كەدەن وداعى بويىنشا ارىپتەس ەلدەرمەن اراداعى  تاۋار اينالىمى 88,3 پايىزعا ۇلعايدى. 2010 جىلدان 2013 جىلعا دەيىنگى كەزەڭدە تاۋار اينالىمى ءوسۋىنىڭ ورتاشا جىلدىق قارقىنى 18,4 پايىزدى قۇرادى. وسى ورايدا ءبىز ساۋدا ءبا­سە­كەسىندە ۇتى­لىسقا شىعىپ جاتىرمىز دەگەن سياقتى ءمالىم­دەۋلەرگە سەنۋدىڭ قاجەتى جوق. بىزدە كونديتەر بۇيىمدارى مەن شوكولاد ەكسپورتى 3 ەسەگە ۇلعايسا, ترانسفورماتورلار ەكسپورتىنىڭ كولەمى 11 ەسەگە ارتتى. ال رەسەي مەن بەلارۋسقا ءبىزدىڭ شاعىن توننالىق جۇك كولىكتەرىن جەتكىزىپ بەرۋ كولەمى 17 ەسەگە ۇلعايىپ وتىر. سول سياقتى تسەمەنت ەكسپور­تى دا 16 ەسەگە وسكەن. بۇل تەك از عانا مىسالدار. بۇتىندەي العاندا, كەدەن ودا­عى قۇرىل­عاننان بەرگى كەزەڭدە ارىپتەس ەلدەرگە ەكسپورت كولەمى 62,7 پايىزعا ۇلعايدى. كەدەن وداعى ەلدەرىنە شىعارىلعان ەكسپورتتىڭ جالپى كولەمىندەگى وڭدەلگەن تاۋارلار ۇلەسى 44 پايىزدان 54 پايىزعا دەيىن ءوسىپ شىقتى. بۇل وتە تاماشا تەندەنتسيا جانە ءبىز ونى بولاشاقتا دا ساقتاي بەرمەك نيەتتەمىز. وندىرىستىك كولىك قۇرالدارىن, قارا مەتالدان جاسالعان دايىن بۇيىمداردى, پلاستماسسانى, رەزينانى, قاعازدى, تۇرمىستىق تەحنيكانى وندىرۋدە دە وڭ تەندەنتسيالار بايقالا تۇسۋدە. رەسەي مەن بەلورۋسسيا كاسىپ­ورىن­دارىنىڭ قىسىمىنا جانە ولاردىڭ باسەكەلەستىككە قارسى ءىس-ارەكەتتەرىنە  وتاندىق ءوندىرىس­شىلەر قارسى تۇرا الماي, رىنوكتان ىسىرىلىپ قالادى دەگەن قورقىنىش تا جوق ەمەس. دەگەنمەن, ەۋرازيالىق ەكو­­­نو­­­ميكالىق وداقتىڭ ­شارت­­­­­تىق-قۇقىقتىق بازا­سى­نىڭ ەكو­نو­­مي­كالىق قىزمەت ءۇشىن ءبىر­دەي ءبا­­سەكەگە قابىلەتتى جاع­داي­لاردى قامتاماسىز ەتە­تىنىن اتاپ كور­سەت­كىم كەلەدى. بۇل قازاق­­ستان­دىق كاسىپكەرلەردىڭ ءمۇد­دەلەرىنە زاڭ­سىز قىسىم جاساۋ ءمۇم­كىن­دىكتەرى جوققا شىعا­رىلادى دە­گەندى بىلدىرەدى. بارشاعا بەلگىلى, ىشكى يندۋس­تريالىق باعدارلامانى جۇزەگە اسىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ قازاقستان ءۇشىن باسىمدىققا يە. وسىعان بايلانىستى ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىستىك شەڭبەرىندەگى بۇرىنعى بار ۋاعدالاستىقتاردى قايتا قارادىق جانە كوميسسيامەن الدىن-الا كەلىسپەي-اق ەرەكشە ونەركاسىپتىك سۋبسيديالار (جەكەلەگەن كاسىپورىندارعا نەمەسە كاسىپورىندار توبىنا قولداۋ كورسەتۋ) قولدانۋ قۇقىنا قول جەتكىزدىك. سونىمەن بىرگە, ءبىز ەكونو­ميكالىق وداق شەڭبەرىندە ونەر­كا­سىپتىك كووپەراتسيالاردى دا دامىتا بەرەتىن بولامىز. بۇل قازاقستاننىڭ ءىرى بىرلەس­كەن وندىرىستەر قۇرۋىنا جانە ءون­دىرىستىك-كووپەراتسيالىق ءتىز­بەكتى دامىتۋىنا جاعداي جاسايدى. بولاشاقتا ول ءبىزدىڭ ءىرى كاسىپورىندارىمىزعا حالىق­ارالىق رىنوكتاردا الەمدىك ءوندى­رىس­شىلەرمەن باسەكەگە تۇسۋگە مۇمكىن­دىكتەر بەرەدى. سونداي-اق, قازاقستاننىڭ 2016 جىلعا قاراي حالىقارالىق قاعيداتتارعا نەگىزدەلگەن اۋىل شارۋاشىلىعىنا مەملەكەتتىك قولداۋ كورسەتۋ ەسەبىنىڭ جاڭا ءادىس­تەمەسىن ازىرلەۋ تۋرالى ۋاعدا­لاستىققا قول جەتكىزگەنىن دە اتاپ وتپەكپىن. قازاقستان نەگىزگى وتكىزۋ رىنوكتارىنان شالعاي جاتقان جانە تەڭىز پورتتارىنا تىكەلەي شىعا المايتىن ەل بولىپ تابى­لادى. وسىعان وراي قازاقستاندىق ەكسپورت­تاۋ­شىلاردىڭ ارىپتەس ەلدەردىڭ كولىك ينفرا­قۇرىلىم­دارىنا قولجەتىمدىلىگىنە جول اشۋ ءبىز ءۇشىن وتە ماڭىزدى. مۇنداي مۇمكىندىك كولىكتىك شىعىنداردى قىسقارتۋعا, سوعان سايكەس قازاق­ستاندىق ونىمدەردىڭ ءۇشىنشى ەلدەر رى­نوكتارىنداعى باسەكەگە قابى­لەت­تىلىگىن ارتتىرۋعا جاعداي جاسايدى. اۆتوموبيلمەن جۇك تاسۋ­شىلارعا مۇشە-مەملەكەتتەردىڭ ارقايسىسىنىڭ ىشكى رىنوكتارىنا قولجەتىمدىلىك تۋعىزۋ ساتىلاپ جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. بۇل ماسەلە 2015 جىلدىڭ 1 شىلدەسىنە دەيىن ازىرلەنىپ, دايىن بولاتىن تاسىمالداردى بەيتاراپتاندىرۋ باعدارلاماسىندا كورىنىس تاپپاق. وسى باعدارلاما شەڭبەرىندە بەيتاراپتاندىرۋ جۇمىستارى 2016 جىلدان 2025 جىلعا دەيىنگى ارالىقتا جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. قازاقستان 2025 جىلى قولجەتىمدىلىككە يە بولماق. سونداي-اق, ءبىز مۇناي مەن مۇناي ءونىم­دەرىنىڭ ورتاق رىنوگىن قالىپتاستىرۋ 2025 جىلعا دەيىن ساتىلاپ جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى دەگەن ۇيعارىمعا كەلدىك. ونىڭ ءناتي­جەسىندە ءوزارا ساۋدادا ەكسپورتتىق كەدەندىك باج سالىقتارى مەن شەكتەۋلەر قولدا­نىل­مايتىن بولادى. ونىڭ سىرتىندا گاز تاسى­مالداۋ ينفرا­قۇرىلىمدارىنا جول اشىلماق. بۇتىندەي العاندا, مۇناي مەن مۇناي ءونىم­دەرىنىڭ ورتاق رىنوگىن ساتىلاپ قۇرۋ جانە گاز تاسىمالداۋ ينفراقۇرىلىمدارىنا قولجە­تىمدىلىك تۋعىزۋ تۇجى­رىم­دامالاردى, باعدار­لامالاردى جانە ءتيىستى كەلىسىمدەردى ءبىرىز­دى­لىكپەن تالداپ, ازىرلەۋ نەگىزىندە جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. ورتاق ەلەكتر ەنەرگياسى رىنوگىن بەلو­رۋسسيا, قازاقستان جانە رەسەي ەلەكتر ەنەر­گيا­لارىنىڭ ۇلتتىق رىنوكتارىن ينتەگراتسيا­لاۋ جولىمەن 2019 جىلعا قاراي قۇرۋ جوسپارلانىپ وتىر. ورتاق ەلەكتر ەنەرگياسى رىنوگىن ساتىلاپ قۇرۋ شەڭبەرىندە ورتاق ەلەكتر ەنەرگياسىن قۇرۋ تۇجىرىمداماسى مەن باعدارلاماسى ازىرلەنىپ, ولاردى مەملەكەت باسشىلارى دەڭگەيىندە جوعارى ەكونو­مي­كالىق كەڭەس بەكىتەتىن بولادى. تۇجىرىمدامالار مەن باعدار­لامالار بەكىتىلگەننەن كەيىن مۇشە-مەم­لەكەتتەر ورتاق ەلەكتر ەنەرگياسى رى­نو­گىن قۇرۋ تۋرالى (2019 جىلدىڭ 1 شىلدە­سى­نە دەيىن) حالىقارالىق كەلىسىمشارتقا قول قويادى. ءبىز دارىلىك قۇرالداردىڭ ورتاق رىنوگى 2016 جىلدان باستاپ جۇمىس ىستەيدى دەپ ويلاس­تىرىپ وتىرمىز. بۇل ورايدا قازاق­ستاندىق تاراپ بۇل رىنوكتى ءتيىستى فارماتسەۆتيكالىق تاجىريبەلەر نەگىزىندە قۇرۋ قاجەتتىگىن قورعاپ قالدى. ءتيىستى كەلىسىمدەرگە 2015 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان كەشىكتىرىلمەي قول قويىلۋى ءتيىس. قازاقستاندىق بيزنەس ءۇشىن جۇمىستىڭ تاعى ءبىر مەيلىنشە جاڭا باعىتى – ول وتاندىق رىنوكتان 26 ەسە اسىپ تۇسەتىن رەسەي مەن بەلارۋستىڭ مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار رىنوگى ەكەنىن دە ەستەن شىعارۋعا بولمايدى. بۇل رەتتە اڭگىمە جىل سايىنعى 198 ميلليارد دوللار تۋرالى بولىپ وتىر. بۇل وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى دامىتۋ ءۇشىن كوزگە ۇرىپ تۇرعان الەۋەت. ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق شەڭ­بەرىندە قىزمەت كورسە­تۋلەر رىنوگىن دا ساتىلاپ قۇرۋ قاراستىرىلعان. بەيتاراپتاندىرۋدى مەملەكەت باسشىلارى دەڭگەيىندەگى شەشىمدەرگە سايكەس «جول كارتاسى» نەگىزىندە جۇزەگە اسىرۋ ۇسىنىلىپ وتىر. سونداي-اق, وسى كەلىسىمشارتتا بەيتا­راپ­تاندىرۋعا جاتپايتىن قىزمەت كورسەتۋلەر سەكتورى ءتىزىمىن تىكە­لەي قامتۋ جونىندە دە ءوزارا كەلى­سىمگە كەلگەنىمىزدى ايتا كەتپەكپىن. وسىلايشا ەۋرازيالىق ەكو­نوميكالىق وداق قازاقستان ەكونو­ميكاسى ءۇشىن وتە ۇلكەن ەكونو­ميكالىق مۇددەلەر ۇسىنادى. ءبىز  ەلدىڭ ودان ءارى دامي ءتۇسۋى ءۇشىن وتكىزۋ رىنوكتارىن كەڭەيتە ءتۇسۋ قاجەتتىگىن ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق – بۇل وتە تاماشا ءارى ءمىنسىز نۇسقا. شارت جوباسىمەن جۇمىس ىستەگەن بار­لىق ۋاقىتتار بويىندا ءبىز 800 مىڭنان استام كاسىپ­كەرلەردى بىرىكتىرەتىن ۇلتتىق كاسىپ­كەر­لەر پالاتاسى تۇرعى­سىنداعى بيزنەس قاۋىم­داس­تىقپەن تىعىز ىنتىماقتاستىقتا جۇمىس ىستەدىك جانە بارلىق ەرەجەلەردى بىرلەسە وتىرىپ قارادىق. ەۋرازيالىق ينتەگراتسيانىڭ مەملەكەت باسشىسى بەلگىلەگەن قازاقستاندى 30 الەمدىك كوشباس­شىلار قاتارىنا شىعارۋ ءجونىن­دەگى ستراتەگيالىق مىندەتتى جۇزەگە اسىرۋعا كومەك­تەسەتىنىن اتاپ كورسەتكىم كەلەدى. ويىمدى تۇيىندەي كەلىپ, مەم­لەكەت باس­شى­سىنىڭ ەكو­نو­ميكالىق ينتەگراتسيا ۇلتتىق مەملە­كەت­تى­لىكتى نىعايتۋعا, ەكونوميكانى دا­مىتۋ ارقىلى قازاقستاندى بۇ­رىنعىدان دا گورى تۇراقتى ەتۋگە جاعداي جاسايدى دەگەن ءسوزىن ەسكە سالا كەتپەكپىن. باقىتجان ساعىنتاەۆ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى.