«جاڭا قازاقستان مەن ەكىنشى رەسپۋبليكا يدەياسىن قوعام بىرتە-بىرتە ءتۇسىنىپ كەلە جاتىر», دەپ ەسەپتەيدى ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ پرورەكتورى, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور ەركىن وڭعارباەۆ. «ەل ازاماتى رەتىندە وسى ۇدەرىستەر تۋرالى ءوز تۇسىنىگىمدى بىلدىرگىم كەلەدى. ەڭ باستىسى, بۇل ساياسي رەفورما ادىلەتتى قوعام يدەياسى ەكەنىن ەسكەرۋمىز قاجەت. بۇل جايىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ تا ايتقان بولاتىن», دەدى ساراپشى. «جاڭا قازاقستان مەن ەكىنشى رەسپۋبليكا يدەيالارىن قوعام بىرتە-بىرتە ءتۇسىنىپ كەلەدى. نەلىكتەن؟ سەبەبى دامۋدىڭ 30 جىلىندا ءبىز بەلگىلى ءبىر جەتىستىككە جەتتىك, تاۋەلسىزدىگىمىز نىعايدى, بىراق قوعام بەلگىلى ءبىر «ىندەتتەردەن» تۇراتىن ادىلەتسىز ساتتەردەن كەيىن سۇراقتار قويا باستادى. بۇل نەپوتيزم, سىبايلاس جەمقورلىق. قوعام ءۇشىن بۇل ماسەلەلەر وتكىر تۇر. پرەزيدەنتتىڭ بايلىعىمىزدىڭ 50%-ىن يەمدەنگەن جۇزدەگەن ادام تۋرالى ءسوزى كەزدەيسوق ەمەس. ارينە, بۇل حالىقتىڭ كوپشىلىگىنىڭ نارازىلىعىن تۋدىرادى. بۇرىن نەگىزگى تەزيس «الدىمەن ەكونوميكا, سودان كەيىن ساياسات» بولاتىن. ەل پرەزيدەنتى ءبىزدىڭ قازاقستاندىق قوعامدا دەموكراتيالىق نەگىزدەردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن ساياسي رەفورمالار, ساياسي جاڭعىرتۋ جۇرگىزۋ قاجەتتىگىن ايتادى. ونىڭ سوزدەرى ىسپەن كەلىسپەيدى. ول پارتيادان شىعىپ, ءبىزدىڭ قوعامدا جۇمىس ىستەيتىن بارلىق پارتيالاردىڭ باسەكەگە قابىلەتتى بولۋى ءۇشىن پارتياعا مۇشەلىگىن توقتاتاتىنىن ايتتى. وسىعان بايلانىستى ساياسي باسەكەلەستىك ناتيجەسىندە ءبىزدىڭ قوعام وسى تۇرعىدان ادىلەتتى بولادى دەپ سەنەمىن», دەدى عالىم.
سونداي-اق ول پرەزيدەنتتىڭ جاقىن تۋىستارى كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردا ساياسي مەملەكەتتىك جانە باسشىلىق لاۋازىمداردى اتقارماۋى تۋرالى كوزقاراسىن ءبىلدىردى. «بۇل دا بارلىق مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر مەن حالىق ءۇشىن ادامگەرشىلىك قاعيداتتاردى ءار ادام وزىنەن باستاۋى ءتيىس ەكەندىگىنىڭ ۇلگىسى. وسى پريزما ارقىلى ءادىل قوعامنىڭ ەلەمەنتتەرى ىسكە اسىرىلاتىن بولادى», دەدى پروفەسسور.
ال پرەزيدەنت جانىنداعى قسزي ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى الۋا جولدىبالينا وسى جىلدىڭ مامىر ايىندا رەفەرەندۋم تۋرالى حالىقتىڭ پىكىرىن ءبىلۋ ماقساتىندا ساۋالناما جۇرگىزگەندەرىن ايتىپ, ناتيجەسىمەن ءبولىستى. ساۋالناما قورىتىندىسى بويىنشا حالىقتىڭ 76,4 پايىزى رەفەرەندۋمدى قولدايتىنىن بىلدىرسە, 70 پايىزى بۇل ساياسي وقيعادان حاباردار, ياعني, ساياسي ناۋقاننىڭ نەنى كوزدەيتىنىن بىلەتىنىن جەتكىزگەن. ال 66,4%-ى ماڭىزدى ءىس-شاراعا قاتىساتىنىن ايتقان. بريفينگتە الۋا جولدىبالينا وزگە مەملەكەتتەردەن مىسال كەلتىردى. «رەفەرەندۋم – بۇل الدىمەن حالىق پەن بيلىك اراسىنداعى قارىم-قاتىناس. مىسالى, سكانديناۆيا ەلدەرىنىڭ بيلىگى حالىقتى يدەيا كوزى دەپ سانايدى. ولاردىڭ پىكىرلەرى ارقىلى مەملەكەتتى باسقارۋدا ماڭىزدى شەشىم قابىلدايدى. سوندىقتان پرەزيدەنتتىڭ بۇل شەشىمى مەن ۇسىنىسى تاجىريبەدەن الىنعان, مۇنى «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن» مەملەكەت قۇرۋدىڭ العىشارتى دەپ بىلەمىن», دەدى ول.
«بۇگىندە الەۋمەتتىك جەلىلەردە حالىق پرەزيدەنتتىڭ پاراقشاسىن بەلگىلەپ, كومەك سۇرايتىن جاعدايلار كوپ. وسى ورايدا, مەملەكەت باسشىسى پارلامەنت, ءماجىلىس, اكىمدەردىڭ اتقاراتىن قىزمەتى مەن ءرولىن ايقىنداپ بەردى. بۇل دا دۇرىس شەشىم, جاڭا قازاقستانعا باستار وڭ قادام», دەدى ساراپشىلار.
