اكىم گۇلنۇر

جۇرت اراسىندا جىلى لەبىزگە لايىقتى ادامنىڭ ءبىرى – گۇلنۇر سادۋاقاسوۆا. ول 1991 جىلى پەدا­گوگي­كالىق ينستيتۋتتى ءبىتىرىپ بىردەن زاۆود ورتا مەك­تە­بى ديرەكتورىنىڭ تاربيە ءىسى جونىندەگى ورىنباسارى قىزمەتىنە قابىلدانعاندا-اق كوپ نازارىن وزىنە اۋدارعان. بۇل ەل تاريحىنداعى بەتبۇرىستى ءارى قيىن-قىستاۋ كەزەڭ ەكەندىگى بەلگىلى. وسىندايدا جالىندى جاستاردىڭ جارقىراپ العا شىعاتىنى عانيبەت. ستەپنوگور قالاسى وزىندىك ەرەكشەلىكتەرى, ءتىپتى, بولەكشە ۇستانىمدارى بار شاھار دەسەك بولعانداي. سول ۇستانىمداردىڭ, اشىعىراق ايتساق, ماسكەۋگە تىكەلەي باعىنىپ كەلگەن جاسىرىن قالا مەنتاليتەتىنىڭ سەڭ-توڭدارى دا وڭايلىقپەن بۇزىلا قويماعانى جاسىرىن ەمەس. اسىرەسە, جاسوسپىرىمدەردىڭ بويىنا تاۋەلسىز قازاق ەلىنىڭ اسىل مۇراتتارىن ءسىڭىرۋ ماڭىزدى مەملەكەتتىك شارۋا ەدى. ەل ادىنداعى پارىز بەن قارىزدىڭ ءپاتۋاسىن تۇسىنگەن گۇلنۇر قاتارلى جاستار سانانى سىلكىنتۋ شارۋاسىندا جان اياماي, شاتتانىپ تا, شىرقىراپ تا جۇمىس ىستەگەنى كوز الدىمىزدا. مەكتەپتىڭ اتى شىعا باستادى, قۇرمەتپەن اۋىزعا ىلىنەتىن بولدى. بۇرىندارى ناشار اتىمەن تانىمال زاۆودسكويدىڭ تىرشىلىك اۋانى تۇزەلىپ, ۇلگى الارلىق قىرلارى كوبەيە باستادى. مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ ءبارى تۇگەل دەمەي-اق قويالىق, باسىم كوپشىلىگى جوعارى جانە ورتا وقۋ ورىندارىنا تۇسكەنى دە جىر ەتىپ ايتۋعا جارارلىق ەدى. قازىرگى كۇنى جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ قولىنان كەلمەيدى دەگەن كەنشىلىك, شاحتەرلىك, قۇرىلىسشىلىق, ينجەنەرلىك ماماندىقتى ۇرشىقتاي ۇيىرگەن ازاماتتار قاتارى قالىڭداي تۇسكەن. دۇنيەنىڭ تۇتقاسى تاربيەدە دەسەك, گۇلنۇر انۋاربەكقىزىنىڭ 14 جىلدىق عۇمىرى ستەپنوگور قالالىق ءبىلىم بولىمىندە وتكەنى زاڭدى قۇبىلىس سياقتى. سونىڭ تەڭ جارتىسىندا باسشى قىزمەتىن اتقاردى. ستەپنوگوردىڭ ءبىلىم مەن زياتكەرلىك باعىتتاعى سىلكىنىستەرى كوپ تىرلىككە قوزعاۋ سالعانى «جاقسىنىڭ جاقسىلىعىن ايت» دەگەن ناقىلدى ۇنەمى ەسكە تۇسىرەدى. وبلىستا مەكتەپتەر مەن بالالار باقشاسىن بارىنەن كوپ سالعان دا وسى قالا. بۇل يگى ىستەر گۇلنۇر سادۋاقاسوۆانىڭ قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى لاۋازىمىن اتقارعان 2007-2013 جىلدارى ەرەكشە ەكپىنمەن دامىدى. وبلىستاعى بىردەن-ءبىر مونوقالا دارەجەسىندەگى شاھار بارلىق قىرىنان شىرايلانىپ تۇر. شىرايلانا بەرەتىنىنە دە شاك كەلتىرە المايسىز. مۇنى گۇلنۇر جۇلدىزىنىڭ جارقىراعان تۇستارى دەسەك بولعانداي. قانداي دا مادەني-كوپشىلىك, ساياسي, ەكونوميكالىق تۇرعىداعى شارالار وسىندا وتكىزىلىپ, جيناقتالعان جاقسى تاجىريبەلەر قازاق ەلى كوگىن ارالاپ كەتكەنى قاشان. ءبىر قاراعاندا, قالانىڭ قىزى گۇلنۇر سادۋاقا­سوۆانىڭ بىلتىر شورتاندى اۋدانى اكىمىنىڭ سايلاۋىنا ۇمىتكەر بولىپ قاتىسقانىنا تاڭعالعانداي كۇي كەشكەنىمىز راس. ۇنەمى ك ۇلىمسىرەپ, جىلىلىق توگىپ جۇرەتىن نازىك جاننىڭ قايرات قاينارلارىنىڭ اۋقىمى كەڭي باستاعانىن تۇسىندىك. استاناعا جاقىن اۋدان اۋىرلاۋ ەدى, ەسەسىنە ءۇش ۇمىتكەر مىقتى كورىندى. گۇلنۇر جەڭىپ شىقتى. اكىم اتاندى. جاي عانا ەمەس, اقمولا وبلىسىنىڭ تاريحىنداعى تۇڭعىش ايەل اكىم اتاندى. جىلعا تولمايتىن ۋاقىتتا ءبىرشاما جۇمىس تىندىرىلدى. ونى تىزبەلەپ جاتۋ مىندەت ەمەس دەگەننىڭ وزىندە, بۇگىنگى ۋاقىت ءار نارسەنىڭ باعاسىن تالاپ ەتەتىنى بار. قازىرگى كۇنى مەيلىنشە تەرەڭ باعا ەسەپتى كەزدەسۋلەردە بەرىلەدى. ءبىز بيىلعى اقپان ايىندا سول جينالىسقا قاتىسىپ ەدىك. اۋدانداعى 50-دەن استام ۇلتتىڭ وكىلى ورتاق تىرشىلىكتىڭ ۇيىتقىسى بولا بىلگەنىنە «بارەكەلدى» دەۋىمىز كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىعىندا 10,7 ميلليارد تەڭگەنىڭ جالپى ءونىمى وندىرىلگەن. كورسەتكىشتىڭ ەسەلەنۋىنە سالاعا قۇيىلعان مەملەكەتتىك 365 ميلليون تەڭگە قارجىنىڭ اسەرى مول. وسىنىڭ ارقاسىندا ءبىر جىلدىڭ ىشىندە 1 ميلليارد تەڭگەنىڭ 38 جاڭا كومباينى مەن 4 ءدان سەبۋ كەشەنىن ساتىپ الۋعا مۇمكىندىك تۋعان. بارلىق ت ۇلىك بويىنشا مال باسىنىڭ ءوسۋى 2,3 ميلليارد تەڭگەنىڭ ءونىمىن وندىرۋگە جول اشقان. مۇندا ەلباسىنىڭ استانانىڭ ازىق-ت ۇلىك بەلدەۋىن قالىپتاستىرۋ جونىندەگى تاپسىرماسى ايرىقشا نازاردا ۇستالادى. شورتاندىلىقتار 3400 توننا ەت, 12600 توننا ءسۇت دايىنداسا, سونىڭ دەنى ەلوردا داستارقانىنىڭ ءسانىن اشقانى اكىمنىڭ بايانداماسىندا قاناعاتپەن اتاپ ءوتىلدى. اۋداننىڭ بارلىق سالاداعى كورسەتكىشتەرى وبلىس دەڭگەيىندە اۋىزعا ءىلىنىپ جۇرگەنى راس. ءوزىمىز پرەسس-تۋرلارعا قاتىسۋ بارىسىندا ونى اشىپ كورسەتۋگە تىرىستىق. ءبىزدى اۋدان اكىمىنىڭ ەشقاشان اسىپ-تاسپايتىنى, الداعى مىندەتتەردىڭ قاتپارلارىن سالماقتاي بىلەتىنى, ەڭ باستىسى, ادامدارمەن ءتىل تابىسا بىلەتىنى, جىگەرلەندىرىپ جۇرەتىنى ءتانتى ەتەدى. كوپ سەنىمىنە يە جاننىڭ كوپسالالى جۇمىسىنىڭ ءۇيىرىلىپ تۇراتىنى وسىدان بولسا كەرەك. بۇل اۋداندا ەكى اۋىلدىق وكرۋگتىڭ اكىمدىك تىزگىنىن ايەل ازاماتشالار ۇستاپ وتىر. اۋدان باسشىسى بىزبەن قوشتاساردا سولاردىڭ ەسىمدەرىمەن قاتار, اۋىل شارۋاشىلىعى مەن ونەركاسىپ سالاسىنداعى وزاتتاردى, الەۋمەتتىك سالاداعى ارىپتەستەرىن, ەلگە جاناشىر «بيزنەس لەديلەردى», ارداقتى انالاردى, قادىرلى اپا-سىڭلىلەرىن باس گازەتىمىز ارقىلى قۇتتىقتاۋىمىزدى ءوتىندى. ءبىز دە مەرەكە مەرەيلى بولسىنىمىزدى ايتامىز. باقبەرگەن امالبەك, «ەگەمەن قازاقستان». اقمولا وبلىسى, شورتاندى اۋدانى. سۋرەتتە: اۋدان اكىمى گۇلنۇر سادۋاقاسوۆا.