2013 جىلعى 25 جەلتوقسان, الماتى قالاسى
قارجى ۇيىمدارىنىڭ بانك وپەراتسيالارىنىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرىن جانە باسقا دا وپەراتسيالاردى جۇرگىزۋىنە شەكتەۋلەر ەنگىزۋ تۋرالى
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق بانكى تۋرالى» 1995 جىلعى 30 ناۋرىزداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق بانكىنىڭ باسقارماسى قاۋلى ەتەدى:
1. قارجى ۇيىمدارىنىڭ بانك وپەراتسيالارىنىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرىن جانە باسقا دا وپەراتسيالاردى جۇرگىزۋىنە مىناداي شەكتەۋلەر بەلگىلەنسىن.
2. ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانك (بۇدان ءارى – بانك):
قارىز الۋشىعا اشىلعان كرەديتتىك جەلى شەڭبەرىندە قارىز (قارىزدىڭ ءبىر بولىگىن) بەرۋدى قوسپاعاندا قارىز الۋشىعا قارىز بەرۋ;
قارىز الۋشىعا كرەديتتىك جەلى اشۋ (كرەديتتىك ءليميتتى بەلگىلەۋ);
قارىز الۋشىعا جاسالعان بانكتىك قارىز شارتى (شارتتارى) شەڭبەرىندە قوسىمشا قارىز بەرۋ;
قارىزدى وتەۋ كەستەسىنە سايكەس وسى قارىز بويىنشا مەرزىمدى تولەمدەر مولشەرىنىڭ ۇلعايۋىنا الىپ كەلەتىن, قارىز الۋشىنىڭ اشىق كرەديتتىك جەلىسىنىڭ جانە (نەمەسە) قارىزى تالاپتارىنىڭ وزگەرۋى تۋرالى شەشىمدەر قابىلدانعانعا دەيىن قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسىنىڭ كوەففيتسيەنتىن ەسەپتەۋدى جۇزەگە اسىرادى.
بانكتىڭ قارىز الۋشىعا قارىز الۋ ۋاقىتىن ءوزى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن تالاپتارمەن, بىراق كرەديتتەۋدىڭ وسىنداي نىسانىنا ارنالعان بانكتىڭ ىشكى كرەديتتىك ساياساتى تۋرالى قاعيدالارىندا جانە شارتتا ايقىندالعان سوماسى جانە ۋاقىت شەگىندە قارىز الۋشىنى كرەديتتەۋ مىندەتتەمەسى كرەديتتىك جەلى دەپ تۇسىنىلەدى.
كرەديتتىك جەلىنىڭ شەكتى سوماسى كرەديتتىك ليميت (ونىڭ ىشىندە كرەديتتىك/تولەم كارتالارى بويىنشا) دەپ تۇسىنىلەدى.
بانكتىڭ بانكتىك قارىز وپەراتسيالارىن جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى قىزمەتتەرىن پايدالانۋعا نيەت بىلدىرگەن نەمەسە پايدالاناتىن, ورتاشا ايلىق تابىسى مەملەكەتتىك ستاتيستيكا سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا سوڭعى جاريالانعان, قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسىنىڭ كوەففيتسيەنتىن ەسەپتەۋدى جۇزەگە اسىرۋ كۇنى قولجەتىمدى ورتاشا ايلىق جالاقىعا تەڭ نەمەسە ەكى ەسە مولشەرىنە تەڭ بولاتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ رەزيدەنتى جەكە تۇلعا قارىز الۋشى دەپ تۇسىنىلەدى.
وسى تارماقتىڭ ءبىرىنشى بولىگىنىڭ تالاپتارى جىلجىمايتىن م ۇلىك يپوتەكاسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن قارىزداردى, قامتاماسىز ەتىلۋى ساتىپ الىناتىن اۆتوكولىك بولىپ تابىلاتىن قارىزداردى, قامتاماسىز ەتىلۋى بانكتىك سالىم شارتىنا سايكەس بانكتە ورنالاستىرىلعان جانە بەرىلەتىن قارىزدىڭ سوماسىن تولىق جاباتىن اقشا بولىپ تابىلاتىن قارىزداردى جانە بىلىمدىك كرەديت بەرۋ جۇيەسى شەڭبەرىندە بەرىلەتىن قارىزداردى قوسپاعاندا, كاسىپكەرلىك قىزمەتتى جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى ەمەس تاۋارلاردى, جۇمىستاردى جانە قىزمەتتەردى ساتىپ الۋعا قارىز الۋشىلارعا بەرىلگەن قارىزدارعا قولدانىلادى.
3. قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسىنىڭ كوەففيتسيەنتى قارىز الۋشىنىڭ بارلىق وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا مەرزىمى وتكەن تولەمدەر سوماسىن قوسا العاندا قارىز الۋشىنىڭ بارلىق وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا ورتاشا اي سايىنعى تولەم جانە وسى قاۋلىنىڭ 2-تارماعىنىڭ ءبىرىنشى بولىگىندە كوزدەلگەن جاعدايلاردا تۋىندايتىن قارىز الۋشىنىڭ جاڭا بەرەشەگى بويىنشا اي سايىنعى ورتاشا تولەم سوماسىنىڭ قارىز الۋشىنىڭ سوڭعى التى ايداعى ورتاشا اي سايىنعى تابىسىنا قاتىناسى رەتىندە بىلايشا ەسەپتەلەدى:
مۇنداعى:
بجك – بورىشتىق جۇكتەمە كوەففيتسيەنتى;
وقتi – قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزى (وتەلمەگەن قارىزدارى) بويىنشا, وسى قاۋلىنىڭ 4-تارماعىنا سايكەس ەسەپتەلەتىن اي سايىنعى ورتاشا تولەم;
متi – قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزى (وتەلمەگەن قارىزدارى) بويىنشا مەرزىمى وتكەن تولەمدەر سوماسى;
قت – قارىز الۋشىنىڭ جاڭا بەرەشەگى بويىنشا, وسى قاۋلىنىڭ 5-تارماعىنا سايكەس ەسەپتەلەتىن اي سايىنعى ورتاشا تولەم;
n – قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزدارىنىڭ سانى;
ك – قارىز الۋشىنىڭ وسى قاۋلىنىڭ 7-تارماعىنا سايكەس ەسەپتەلەتىن اي سايىنعى ورتاشا تابىسى.
4. قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزى (وتەلمەگەن قارىزدارى) بويىنشا اي سايىنعى ورتاشا تولەمى وتەلمەگەن قارىز (وتەلمەگەن قارىزدار) بويىنشا الداعى تولەمدەر سوماسىنىڭ وسى قارىزدىڭ (وسى قارىزداردىڭ) ايلارمەن كورسەتىلگەن قالعان مەرزىمىنە قاتىناسى رەتىندە ەسەپتەلەدى.
وتەلمەگەن قارىز بويىنشا الداعى تولەمدەر سوماسىنا نەگىزگى بورىش بويىنشا قالدىق پەن قارىز بويىنشا سىياقى سوماسى كىرەدى.
قارىز الۋشىعا بۇرىن جاسالعان بانكتىك قارىز شارتىن (شارتتارىن) قايتا قارجىلاندىرۋ ماقساتىندا قارىز بەرۋ جۇزەگە اسىرىلعان جاعدايدا, وتەلمەگەن قارىزدار بويىنشا الداعى تولەمدەر سوماسىنان وتەلمەگەن قارىز بويىنشا قايتا قارجىلاندىرىلۋى ءتيىس بەرەشەك سوماسى الىپ تاستالۋى ءتيىس.
قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزى بويىنشا مەرزىمى وتكەن تولەمدەر سوماسىنا مەرزىمى وتكەن نەگىزگى بورىش, مەرزىمى وتكەن سىياقى سوماسى جانە بانكتىڭ, بانك وپەراتسيالارىنىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرىن جۇزەگە اسىراتىن ۇيىمنىڭ, ميكروقارجى ۇيىمىنىڭ, سونداي-اق تىزبەسى «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى كرەديتتىك بيۋرولار جانە كرەديتتىك تاريحتى قالىپتاستىرۋ تۋرالى» 2004 جىلعى 6 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ 18-بابىندا بەلگىلەنگەن وزگە دە اقپارات جەتكىزۋشىلەردىڭ (بۇدان ءارى – اقپارات جەتكىزۋشىلەر) بالانسىنان تىس ەسەپتەن شىعارىلعان بەرەشەك سوماسى كىرەدى.
قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا الداعى تولەمدەردىڭ جانە وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا مەرزىمى وتكەن تولەمدەردىڭ بولۋى جانە سومالارى تۋرالى اقپاراتتى بانك كرەديتتىك بيۋرودان سۇراتىپ الادى.
قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا الداعى تولەمدەر سوماسىنىڭ جانە وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا مەرزىمى وتكەن تولەمدەر سوماسىنىڭ ەسەبىنە بارلىق اقپارات جەتكىزۋشىلەر كرەديتتىك بيۋروعا ۇسىناتىن مالىمەتتەر كىرەدى.
قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزدارىنا وسى قاۋلىنىڭ 2-تارماعىنىڭ بەسىنشى بولىگىندە كورسەتىلگەن قارىزدار, جىلجىمايتىن م ۇلىك يپوتەكاسىمەن قامتاماسىز ەتىلگەن قارىزدار, قامتاماسىز ەتىلۋى ساتىپ الىناتىن اۆتوكولىك بولىپ تابىلاتىن قارىزدار, قامتاماسىز ەتىلۋى بانكتىك سالىم شارتىنا سايكەس بانكتە ورنالاستىرىلعان جانە بەرىلەتىن قارىزدىڭ سوماسىن تولىق جاباتىن اقشا بولىپ تابىلاتىن قارىزدار جانە بىلىمدىك كرەديت بەرۋ جۇيەسى شەڭبەرىندە بەرىلەتىن قارىزدار كىرەدى.
5. قارىز الۋشىنىڭ جاڭا بەرەشەگى بويىنشا اي سايىنعى ورتاشا تولەمى وتەۋ كەستەسىنە سايكەس ەسەپتەلگەن, نەگىزگى بورىش بويىنشا تولەمدەر مەن سىياقى سوماسىنىڭ, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق بانكى باسقارماسىنىڭ 2012 جىلعى 26 ناۋرىزداعى № 137 قاۋلىسىمەن (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 7663 تىركەلگەن) بەكىتىلگەن قارىزدار مەن سالىمدار بويىنشا شىنايى, جىلدىق, ءتيىمدى, سالىستىرمالى ەسەپتەۋدەگى سىياقى مولشەرلەمەلەرىن (ناقتى قۇنىن) ەسەپتەۋ قاعيدالارىنىڭ 8-تارماعىندا بەلگىلەنگەن, قارىز الۋشىنىڭ بانكتىك قارىز شارتىن جاساۋىمەن جانە ورىنداۋىمەن بايلانىستى وزگە دە تولەمدەر سوماسىنىڭ وسى قارىزدىڭ ايلارمەن كورسەتىلگەن مەرزىمىنە قاتىناسى رەتىندە ەسەپتەلەدى.
6. قارىز الۋشىنىڭ وتەلمەگەن قارىزدارى بويىنشا الداعى تولەمدەر سوماسىنىڭ, سونداي-اق جاڭا بەرەشەگى بويىنشا اي سايىنعى ورتاشا تولەمىنىڭ ەسەبىنە كرەديتتىك ءليميتتىڭ پايدالانىلماعان بولىگى بويىنشا اي سايىنعى ورتاشا تولەم سوماسى كىرەدى.
كرەديتتىك ءليميتتىڭ پايدالانىلماعان بولىگى بويىنشا اي سايىنعى ورتاشا تولەمنىڭ سوماسىن باعالاۋ كرەديتتىك ليميت بويىنشا سىياقىنىڭ بولجانعان كولەمى ەسكەرىلە وتىرىپ ونىڭ پايدالانىلماعان بولىگىنىڭ مولشەرىنىڭ وسى ءليميتتىڭ شارتتا ايقىندالعان, ايلارمەن كورسەتىلگەن ەڭ ۇزاق مەرزىمىنە قاتىناسى رەتىندە ەسەپتەلەدى.
بانكتىڭ اشىق كرەديتتىك جەلى شەڭبەرىندە قارىز الۋشىعا قارىز بەرۋ جونىندەگى شارتتى مىندەتتەمەسىنىڭ سوماسى كرەديتتىك ءليميتتىڭ پايدالانىلماعان بولىگى دەپ تۇسىنىلەدى.
7. قارىز الۋشىنىڭ اي سايىنعى ورتاشا تابىسى قارىز الۋشىنىڭ سوڭعى التى ايداعى جالاقىسى جانە (نەمەسە) وزگە دە تابىستارى سوماسىنىڭ التىعا قاتىناسى رەتىندە ەسەپتەلەدى.
بانكتەر قارىز الۋشىنىڭ اي سايىنعى ورتاشا تابىسىن ەسەپتەۋدى قارىز الۋشىنىڭ ءوتىنىش جاساۋ الدىنداعى قاتارىنان التى ايداعى قارىز الۋشىنىڭ تابىستارى تۋرالى مالىمەتتەردىڭ نەگىزىندە جۇزەگە اسىرادى.
بانك قارىز الۋشىنىڭ اي سايىنعى ورتاشا تابىسىنىڭ ەسەبىنە الاتىن تابىستار تۇرلەرى قارىز الۋشىنىڭ ءوتىنىش جاساۋ الدىنداعى قاتارىنان التى اي ىشىندەگى كەم دەگەندە ەكى كەز كەلگەن ايعا الىنۋى ءتيىس.
8. قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسى كوەففيتسيەنتىنىڭ ەڭ ۇلكەن دەڭگەيى 0,5 قۇرايدى.
9. ەگەر قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسى كوەففيتسيەنتىنىڭ ءمانى وسى قاۋلىنىڭ 8-تارماعىندا بەلگىلەنگەن ماندەردەن جوعارى بولىپ تابىلعان جاعدايدا بانك:
قارىز الۋشىعا اشىلعان كرەديتتىك جەلى شەڭبەرىندە قارىز (قارىزدىڭ ءبىر بولىگىن) بەرۋدى قوسپاعاندا قارىز الۋشىعا قارىز بەرۋ;
قارىز الۋشىعا كرەديتتىك جەلى اشۋ (كرەديتتىك ءليميتتى بەلگىلەۋ);
قارىز الۋشىعا جاسالعان بانكتىك قارىز شارتى (شارتتارى) شەڭبەرىندە قوسىمشا قارىز بەرۋ;
قارىزدى وتەۋ كەستەسىنە سايكەس وسى قارىز بويىنشا مەرزىمدى تولەمدەر مولشەرىنىڭ ۇلعايۋىنا الىپ كەلەتىن, قارىز الۋشىنىڭ اشىق كرەديتتىك جەلىسىنىڭ جانە (نەمەسە) قارىزى تالاپتارىنىڭ وزگەرۋى تۋرالى وڭ شەشىمدەر قابىلدامايدى.
10. بانك قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسىن قارىز الۋشىنىڭ كرەديت تولەۋ قابىلەتتىلىگىن باعالاۋدىڭ مەنشىكتى جۇيەسى نەگىزىندە وزدىگىنەن ايقىندايدى. ەگەر بانك قارىز الۋشىنىڭ كرەديت تولەۋ قابىلەتتىلىگىن باعالاۋدىڭ مەنشىكتى جۇيەسى نەگىزىندە ايقىنداعان قارىز الۋشىنىڭ بورىشتىق جۇكتەمەسى كوەففيتسيەنتىنىڭ ءمانى وسى قاۋلىنىڭ 8-تارماعىندا بەلگىلەنگەن بورىشتىق جۇكتەمە كوەففيتسەنتىنىڭ ەڭ جوعارى دەڭگەيىنەن تومەن بولسا, بانك:
قارىز الۋشىعا اشىلعان كرەديتتىك جەلى شەڭبەرىندە قارىز (قارىزدىڭ ءبىر بولىگىن) بەرۋدى قوسپاعاندا, قارىز الۋشىعا قارىز بەرۋ;
قارىز الۋشىعا كرەديتتىك جەلى اشۋ (كرەديتتىك ءليميتتى بەلگىلەۋ);
جاسالعان بانكتىك قارىز شارتى (شارتتارى) شەڭبەرىندە قوسىمشا قارىز بەرۋ;
قارىزدى وتەۋ كەستەسىنە سايكەس وسى قارىز بويىنشا مەرزىمدى تولەمدەر مولشەرىنىڭ ۇلعايۋىنا الىپ كەلەتىن, قارىز الۋشىنىڭ اشىق كرەديتتىك جەلىسىنىڭ جانە (نەمەسە) قارىزى تالاپتارىنىڭ وزگەرۋى تۋرالى شەشىمدەر قابىلداۋ كەزىندە قارىز الۋشىنىڭ كرەديت تولەۋ قابىلەتتىلىگىن باعالاۋدىڭ مەنشىكتى جۇيەسىن باسشىلىققا الادى.
11. وسى قاۋلى 2014 جىلعى 1 ساۋىردەن باستاپ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى جانە رەسمي جاريالانۋعا ءتيىس.
ۇلتتىق بانك توراعاسى ق.كەلىمبەتوۆ.
بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادىلەت مينيسترلىگىندە 2014 جىلعى 4 اقپاندا نورماتيۆتىك قۇقىقتىق كەلىسىمدەردى مەملەكەتتىك تىركەۋدىڭ تىزىلىمىنە №9125 بولىپ ەنگىزىلدى.