كومبە كوزدىڭ ۇشىندا كورىنىپ تۇر. ەرتەڭ كۇندىز حوككەي ءتۋرنيرىنىڭ ەڭ سوڭعى ماتچى وينالىپ, كەشكە قاراي ويىنداردىڭ سالتاناتتى جابىلۋ ءراسىمى وتكىزىلەدى. سونىمەن, XXII قىسقى وليمپيا ويىندارى دا تاريحتىڭ قويناۋىنا كەتەدى. ارتىق-كەمى جوق تۋرا 23 كۇنگە سوزىلاتىن سوچي وليمپياداسى ءوزىنىڭ ميسسياسىن اياقتايدى.
ال ازىرگە ۇلتتىق قۇرامالاردىڭ مەدالدار سانى بويىنشا توپ باسىنا تالاسى ءوزىنىڭ قارقىنىن بۇرىنعىدان دا ارتتىرا ءتۇستى. مۇندا ءالى دە كوز جەتىپ, كوڭىل توقتاتپاعان جايتتەر كوپ. ەندى بار جۇمباقتىڭ ءتۇيىنىن كەشە وتكەن جەتى جارىس پەن بۇگىن باق بايقاساتىن سەگىز سايىستا ۇلەستىرىلەتىن مەدالداردىڭ, ءتىپتى بولماعاندا, ەرتەڭ فينالدىق ماتچى وينالاتىن حوككەيشىلەر باسەكەسىنىڭ قورىتىندىلارى عانا شەشىپ بەرسە كەرەك. بۇل بايگەدەگى تارتىستىڭ سوڭعى ساتىنە دەيىن ۇلاساتىنىن بىلدىرەدى. سوعان قاراماستان, جۇلدەلەر جۇيەگىنەن شۇلەن تاراتاتىن الامان القابىندا قازىردىڭ وزىندە قىرماننىڭ كوتەرىلە باستاعانىن ايتا بەرۋىمىزگە بولادى.
ءبىز ەسەبىن بەرىپ وتىرعان 20 اقپان بويىنشا قازاقستان وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىنسىز وتكەن التى دودانىڭ دۋمانى دۇركىرەپ بەردى. ونىڭ ناتيجەسىندە التىن مەدالدىرىنىڭ سانى 10-عا جەتكەن نورۆەگيا ءوزىنىڭ كوشباسىلىق قالپىن ۇستادى. ەكىنشى ورىنعا جالپى مەدالدار سانى 25-كە بارعان, بىراق ونىڭ ىشىندەگى جوعارى جۇلدەسى 8-گە ەندى كوبەيگەن اقش كوتەرىلدى. بۇدان ەكى كۇن عانا بۇرىن توپ باسىندا تۇرعان گەرمانيا سايىپقىراندارى تاعى ءبىر ساتى تومەن ءتۇسىپ, ءۇشىنشى ۇزەڭگىگە تۇياق ىلىكتىرسە, رەسەي تاعى ءبىر التىن مەدال الۋىمەن ءتورتىنشى تۇعىرىن ساقتاي ءبىلدى. ارعى جاعىنان كانادا ەنتەلەپ كەلەدى.
قورىتىندى شىعاراتىن كەز كەلدى
كەز كەلگەن كەلەلى ءىستىڭ باستاۋىمەن بىرگە بايانى بولادى. سوچيدەگى قىسقى وليمپيا ويىندارىنىڭ سونداي قورىتىندىسىن شىعاراتىن كەز جاقىندادى. ال قازاقستان وليمپياداشىلارى ءۇشىن مۇنداعى قىرماندى ءتۇپ كوتەرەتىن شاق كەلىپ تە قالدى. سەبەبى, ەندىگى قالعان ەكى جارىس كۇنىنەن كۇتىپ وتىرعان جەڭىسىمىز جوقتىڭ قاسى. تەك كەشە تۇندە ءتورتتىڭ ءبىرى رەتىندە مەدالدار تالاسىن قىزدىرعان شورت-ترەكشى جىگىتتەرىمىز بولماسا, باسقالارىنان ونداي جۇلدە دامەتۋدىڭ ءوزى ەرسىلەۋ سياقتى.
ال وسىدان تۋرا 21 كۇن بۇرىن كۋبان ولكەسىنە العاش اياق باسىپ, ءسوچيدىڭ توپىراعىنا تابان تىرەگەنىمىزدە, «وتەمىستەن تۋعان ون ەدىك, ونىمىز اتقا قونعاندا, جەر قايىسقان قول ەدىك», دەپ ماحامبەت اقىن جىرلاعانداي, قۇرامىندا 58 سايىسقا سۇرەن سالاتىن 52 سپورتشىسى, كادىمگىدەي ايباتى مەن ايبارى بار ەڭسەسى بيىك اق وردا سەكىلدى بولاتىنبىز. وسىعان وراي, سپورتشىلارىمىزدىڭ دەنى «كوپتىڭ ءبىرى – ەگىزدىڭ سىڭارى ەمەس», كوشەلى جەردە كوش باستايتىن ناعىز دارابوزدار ەكەنىنە كامىل سەنىپ, تىم قۇرىعاندا, 5-6 مەدالدى قورجىنعا باسىپ قايتاتىنداي بولىپ سەزىنگەنبىز. بىراق ونىڭ ءبارى ءوتتى, اپتىققان كوڭىل باسىلدى, ەندى ناقتىسىنا كوشەيىك.
بۇل وليمپيادادا بىزگە بۇيىرعانى جالعىز قولا مەدال بولدى. وسى مەدالدىڭ ارقاسىندا ويىنداردا جۇلدەلەرگە قول جەتكىزە العان 26 ەلدىڭ قاتارىنا ەركىن ەندىك. ال ارت جاعىمىزدا وسىعان جەتپەي جۇرگەن 62 مەملەكەتتىڭ سپورتشىلارى تۇر. ەگەر بۇدان بۇرىنعى قىسقى وليمپيا ويىندارىنداعى جەتكەن جەتىستىكتەرىمىزگە تاعى ءبىر مارتە كوز جۇگىرتىپ قاراساق, بۇعان تاۋبە ايتپاسىمىزعا بولماس. ايتپەسە, يمانىمىزعا كۇمان كەلەر. الدىڭعى ەكى ويىننان بوس قايتقانىمىزدى بىلاي قويعاندا, سوڭعى ۆانكۋۆەردىڭ وزىندە قول جەتكىزگەن جەتىستىگىمىز جالعىز كۇمىس مەدال ەدى عوي. ال وليمپيا ويىندارىندا, باسقا دا الەمدىك جارىستارداعى سياقتى, التىن مەدال بولماسا, قالعان ەكى جۇلدەنىڭ ءبىر-بىرىنەن ارتىقشىلىعى شامالى عانا. ەندى بارلىق كورسەتكىشتەرىمىزدى جەكەلەي تالداي كەلسەك, العان بيىكتەرىمىز سالىمىزدى سۋعا كەتىرە بەرەتىندەي تىم تومەن دە ەمەس ەكەن.
البەتتە, كورسەتكىش دەگەندە, اۋىزعا ەڭ الدىمەن جالعىز قولا مەدالىمىزدىڭ يەسى دەنيس تەن تۇسەدى. مۇنداعى سپورت ماماندارى مەن جۋرناليستەر قازىر ونىڭ 13 اقپان كۇنگى قىسقا باعدارلامادا العان 9-ورنىنان كەيىن كەلەسى كۇنى ەركىن جاتتىعۋدا 3-ورىنعا دەيىن سەكىرىپ وتە شىققانىن ۇلكەن ەرلىككە, ءورشىل وجەتتىككە, جەلىنبەس جىگەرگە بالاپ وتىر. شىنىندا دا, مۇنداي سەرپىندى سەرپىلىسكە قايتپاس قايراتتى, نۇرلى اقىلدى, جىلى جۇرەكتى جانىنا سەرىك ەتكەن جىگىتتىڭ سۇلتانى عانا جەتە السا كەرەك. سول سياقتى فريستايلدىڭ موگۋلى بويىنشا سايىستا 5-ورىنعا كوتەرىلگەن دميتري رەيحەرد پەن سپورتتىڭ وسى ءتۇرىنىڭ اكروباتيكاسىندا 6-تۇعىرعا تابان تىرەگەن جانبوتا الدابەرگەنوۆانىڭ جەتكەن جەتىستىكتەرىنە قالايشا سۇيسىنبەسكە! وليمپيادا سىندى ايتۋلى الاماندا فريستايلشى-موگۋلشى يۋليا گالىشەۆانىڭ 7-ورىن الۋى دا بيىك بەلەس بولىپ سانالادى. ءدال وسىنداي بەلەستەن كونكيشىلەر رومان كرەچ پەن دەنيس كۋزين دە كورىندى. بىلە بىلسەك, بۇل دا – تابىس. سونداي-اق 15 مەترگە كلاسسيكالىق ادىسپەن جۇگىرۋدە مارەگە 9-شى بولىپ جەتكەن شاڭعىشى الەكسەي ءپولتورانيننىڭ جەتىستىگىنىڭ وزىنە قىزىعا قارايتىندار مۇندا جەتكىلىكتى. كەيىنىرەك الەكسەيدىڭ ءوز ارىپتەسى نيكولاي چەبوتكومەن بىرگە كوماندالىق سپرينتتە كومبە سىزىعىن 8-ءشى كەزەكتە قيىپ وتكەنى دە جاقسى كورسەتكىش بولىپ تابىلادى. بۇدان بولەك, دەنيس كۋزين 1500 مەترگە جۇگىرۋدە 9-ورىن السا, فريستايلشى-موگۋلشى پاۆەل كولماكوۆ 10-شى ناتيجە كورسەتتى.
راس, جانكۇيەرلەر مەن مامانداردىڭ كوپشىلىگى جوعارىداعى الەكسەي پولتورانين مەن دەنيس كۋزيننەن, سونداي-اق, بياتلونشى ەلەنا حرۋستالەۆادان بۇدان دا جوعارى ناتيجەلەر كۇتتى. بۇعان سەبەپ تە بار-تىن. سەبەبى, ولار قازاقستان قۇراماسى ساپىندا وسىعان دەيىن بەلگىلى ءبىر جەتىستىكتەرگە جەتىپ ۇلگەرگەن توپ باستاۋشى سەركەلەر ەدى. بىراق ويعا العان ورىندالمادى. ساباقتى ينە ساتىمەن جۇرمەي قالعان شىعار. ال ويىنداردا اتاقتارى مەن داڭقتارى بۇلاردىڭ وزدەرىن ون وراپ الاتىنداي نەبىر دۇلدۇلدەردىڭ وزدەرى جۇلدەلەردىڭ جۇلگەسىنەن سىرت قالىپ جاتتى ەمەس پە؟
جاسىراتىنى جوق, ەلىمىزدە قىسقى سپورت تۇرلەرى ءالى دە بولسا كەنجەلەۋ دامىپ كەلەدى. ول, ءتىپتى, رەسپۋبليكانىڭ كوپتەگەن وڭىرلەرىندە مۇلدەم جوققا ءتان. ونى وركەندەتۋ ءۇشىن ەندى بارلىق ءىرى قالالارىمىز بەن وبلىستار ورتالىقتارىندا ءدال سوچيدەگىدەي جابىق سپورت ارەنالارىمىز كوپ بولۋى كەرەك. دەمەك, گاپتىڭ ءبارى وزىمىزدە. «تۇبىرىنە قارا!» دەگەن ءسوزى بولۋشى ەدى كوزما پرۋتكوۆتىڭ. اسىلى, سول تۇبىرگە قاراعانىمىز ءجون بولار. وسىعان ۇقساس ويلاردى «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتىنىڭ ءتىلشىسى اسقار بەيسەنباەۆ ەكەۋمىزگە ويىن كۇندەرىندە «روزا حۋتور» اۋماعىندا ۇشىراسىپ قالعان اتاقتى شاڭعىشىمىز ۆلاديمير سميرنوۆ تا, وسى وليمپياداعا بياتلوننان تورەشى بولۋعا شاقىرىلعان كوكشەتاۋلىق مامان ۆالەري لوۆيۋگين دە ايتىپ ەدى.
الماتى كەلەسى وليمپيادادان ءۇمىتتى
ءدال سوچي سياقتى تاۋلاردىڭ ەتەگىندە, باۋلاردىڭ جەتەگىندە جاتقان اسەم قالامىز – الماتى 2022 جىلعى قىسقى وليمپيا ويىندارىن قابىلداۋعا نيەتتى ەكەنىن بۇدان بىرقاتار ۋاقىت بۇرىن ءبىلدىرىپ قويدى. قازىر ونىڭ وسى ماقساتقا جەتىپ قالۋى ابدەن مۇمكىن ەكەنى دە ايتىلىپ قالىپ جاتىر. 2011 جىلى عانا قىسقى ازيادانى وتكىزىپ, ءبىراز جاڭا سپورت نىساندارىن قاتارعا قوسىپ ۇلگەرگەن, مۇنداي ۇلى جيىندار وتكىزۋدەن ءبىرشاما تاجىريبە جيناقتاپ قالعان وڭتۇستىك مەگاپوليستىڭ مۇنداي مۇمكىندىككە قولى جەتىپ جاتسا, ونى جوعارى دەڭگەيدە وتكىزە الاتىنىنا كۇمان بولماسا كەرەك. مۇنى الماتى قالاسى مەن سپورت سالاسىنىڭ باسشىلىقتارى جوعارىداعى ازيا ويىندارىنان بولەك, الەم كۋبوكتارىنىڭ كەزەڭدەرى مەن بوكستان ەرەسەكتەر اراسىندا جاھاندىق جارىس وتكىزۋ بارىسىندا دا انىق بايقاتىپ بەردى.
اقپاننىڭ 20-سى كۇنى ءسوچيدىڭ وليمپيا پاركىندەگى باس مەديا ورتالىعىندا بولىپ وتكەن الماتى قالاسىنىڭ 2022 جىلعى قىسقى وليمپيا ويىندارىن وتكىزۋگە ءوتىنىش ءبىلدىرۋىنىڭ تۇساۋكەسەرىندە وسى ماسەلەلەر جان-جاقتى ايتىلدى. ءراسىمدى كۇنى كەشە عانا ءوزىنىڭ قازاقستان اتتى ەلىنىڭ, الماتى اتتى تۋعان قالاسىنىڭ اتىن ايداي الەمگە تاعى ءبىر مارتە پاش ەتكەن سوچي وليمپيا ويىندارىنىڭ قولا جۇلدەگەرى دەنيس تەن باستاپ بەردى.
– وليمپيا ويىندارى قاشاننان وزىندىك بەت-بەينەسى ەرەكشە ءبىر وقيعا بولىپ سانالادى, – دەدى مانەرلەپ سىرعاناۋشى. – ويىندار ءاردايىم ءوزىن وتكىزۋشىلەردەن دە, وعان قاتىسۋشىلاردان دا وراسان زور جاۋاپكەرشىلىكتى تالاپ ەتەدى. ەگەر 2022 جىلعى وليمپيادا الماتىدا ءوتىپ جاتسا, ول مەنىڭ ەلىمدەگى تۇتاس ءبىر ۇرپاقتىڭ ماڭگى جادىندا قالاتىن تەڭدەسسىز وقيعا بولار ەدى. مەن ونىڭ تۋعان قالامدا وتكەنىن قاتتى قالايمىن جانە بۇل ۇسىنىستى جانىممەن قولدايمىن.
جيىندا قازاقستان سپورت جانە دەنەشىنىقتىرۋ اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى تاستانبەك ەسەنتاەۆ پەن قازاقستان ۇلتتىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى تەمىرحان دوسمۇحانبەتوۆ ءسوز الىپ, ويىنداردى قابىلداۋداعى نەگىزگى ماقساتتار جونىندە اڭگىمەلەپ شىقتى. ال ۇلتتىق وليمپيادا كوميتەتى اتقارۋ كەڭەسىنىڭ ءمۇشەسى, الماتى قالاسىنىڭ وكىلى اندرەي كريۋكوۆ ماسەلەگە كەڭىرەك توقتالعان ءوز ءسوزىندە 2022 جىلى قازاقستاندا قىسقى وليمپيا ويىندارىن جوعارى دەيگەيدە وتكىزۋگە بارلىق مۇمكىندىكتەر بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– ءبىز 2011-2013 جىلدارى حالىقارالىق شاڭعى اسسوتسياتسياسىمەن بىرگە بىرنەشە شارا وتكىزدىك. قىسقى سپورت تۇرلەرى بويىنشا بۇدان دا باسقا جارىستاردى جوعارى دەڭگەيدە اتقارىپ شىعۋعا قول جەتكىزدىك, – دەدى ا.كريۋكوۆ. – قازىر قولدا بار ينفراقۇرىلىم, قالادا جانە قالا ماڭدارىندا قانات جايعان سپورت نىساندارى بىزگە ءبىراز ارتىقشىلىق بەرەدى عوي دەپ ويلايمىن. ءبىزدىڭ تاعى ءبىر ەرەكشەلىگىمىز, جارىس وتەتىن جانە وتپەيتىن نىسانداردىڭ ءبارى وليمپيادا قالاشىعىنان 30-35 شاقىرىم جەرگە ورنالاسادى.
ونىڭ ايتۋىنشا, وليمپيا پاركى الماتىنىڭ سولتۇستىك-شىعىس قاپتالىنان سالىناتىن بولادى. وسى جەرگە وليمپيادا قالاشىعى, باق وكىلدەرىنە ارنالعان قالاشىق, كەرلينگ پەن مانەرلەپ سىرعاناۋ ارەنالارى, كورمە ورتالىعى, حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتى مەن باسقا دا ينفراقۇرىلىم عيماراتتارى سالىنادى.
– قازىرگى تاڭدا قالانىڭ قوناق قابىلداۋ مۇمكىندىگى شەكتەۋلى, مەيمانحانالار جەتىسە بەرمەيدى. الايدا, بۇل جەتىمسىزدىكتىڭ 50 پايىزى 2017 جىلى وتەتىن ۋنيۆەرسياداعا بايلانىستى تولتىرىلادى. سول كەزدە ءدال سوچيدەگىدەي 8 مىڭ بولمەلىك شاعىن وتەلدەر سالىنادى, – دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى ول.
مۇنىڭ ءبارى دۇرىس. بۇعان قوساتىنىمىز, قىسقى وليمپيادانىڭ شەجىرەسىنە قاراپ تۇرساق, وسى كەزگە دەيىن ونىڭ ءبارى تاپ وسى سوچيگە جەتەقابىل – قارى مول, بىراق قىسى اسا قاتال ەمەس, تاۋلى قىراتتارى جەتكىلىكتى وڭىرلەردە ءوتىپ كەلىپتى. رەسەيلىكتەردىڭ بۇل ويىنداردى سوناۋ ورال تاۋلارىنىڭ باۋرايلارىنان ۇسىنا الماعانى دا وسىدان تۋعانعا ۇقسايدى. بۇل جاعىنان كەلگەندە, ءبىزدىڭ الماتى بۇعان ناعىز تاپتىرمايتىن مەكەن. ءبىر-اق ءبىر نارسە ايقىن: قىسقى وليمپيادانى وتكىزەتىن جاق تەك قابىلداۋشى ءۇي يەسىنىڭ قىزمەتىن عانا اتقارىپ, جۇلدەلەردىڭ ءبارىن جۇرتقا تاراتىپ بەرىپ, قاراپ وتىراتىن دا ەل بولماۋى كەرەك. ءبىزدىڭ ەندىگى ويلاناتىنىمىز, ءسىرا, وسى بولسا كەرەك.
جارىستاردىڭ سوڭعى دەمدەرى
رەسەي قۇراماسى مەدالدار سانى ءجونىنەن قازىرگى زامان تاريحىنداعى ەڭ جوعارى كورسەتكىشتەرىن قايتالادى. بۇعان بۇرناعى كۇنى مانەرلەپ سىرعاناۋدان التىن مەدال العان 17 جاسار ادەلينا سوتنيكوۆا جەتكىزدى. وسى ارقىلى ويىنداردى ۇيىمداستىرۋشىلار جەتىنشى جوعارى ناگرادانى قورجىنعا سالۋمەن بىرگە, جالپى جۇلدە سانىن 23-كە تولتىرىپ, بۇل جاعىنان اقش-تان كەيىنگى ەكىنشى ورىنعا شىقتى. ال ا.سوتنيكوۆا كەڭەس-ورىس كەزەڭىنىڭ بارلىق تاريحىنداعى ايەلدەردىڭ جەكە مانەرلەپ سىرعاناۋىندا وليمپيادا التىنىن العان ءبىرىنشى سپورتشى اتاندى.
رەسەيلىكتەردىڭ قازىرگى كۇندەرى كەلەگە كەڭەس كىرگىزىپ جۇرگەن تاعى ءبىر تاقىرىبى ەرلەردىڭ حوككەي تۋرنيرىندە ۇلتتىق قۇرامانىڭ شيرەك فينالدا فيندەرگە جول بەرىپ قويعانى بولىپ وتىر. مۇنىڭ الدىندا ۆانكۋۆەردە دە تورتتەن ءبىر فينالدا جارىس جولىنان شىعىپ قالعان حوككەيشىلەر وسى جولى قالايدا ودان اسىپ تۇسەتىندەرىن ايتىپ الدىندا ءبىراز اۋىزدىعا ءسوز, اتتىعا جول بەرمەگەندەي بولىپ ەدى. ەندى بۇلار سونى بەتتەرىنە شىجعىرىپ باسقىسى كەلەدى. الايدا, سىناسا سىناعانداي, وسى تۋرنيردە رەسەيلىك حوككەيشىلەر كورگەن ادامعا «ءاپ-بارەكەلدى» دەگىزەتىندەي بىردە-ءبىر ماتچ وتكىزگەن جوق.
شيرەك فينال بىتكەن بويدا رەسەي قۇراماسىنىڭ باس باپكەرى زەينەتۋللا بيليالەتدينوۆ ۇتىلىسقا ءوزىنىڭ ايىپتى ەكەنىن ايتا وتىرىپ, كوماندادا ءالى دە جۇمىس جاساي بەرگىسى كەلەتىنىن جەتكىزگەن. مۇنىڭ ارتىنشا رەسەي حوككەي فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى ۆلاديسلاۆ ترەتياك تا ازىرگە ونى ورنىنان قوزعاۋ تۋرالى ءسوز بولىپ جاتپاعانىن ءبىلدىرىپ, ءبىراز جۇرتتى ويلاندىرىپ تاستاعان. بىراق بۇرناعى كۇنى باياعى اتاقتى قاقپاشى بۇعان مۇلدەم قاراما-قارسى ءسوز ايتتى. ول وليمپيادا ءبىتكەن بويدا جاتتىقتىرۋشىنىڭ ەسەبى قاتاڭ سۇرالاتىنىن بايانداي وتىرىپ, وسىنىڭ الدىندا قۇرامانى تالاي تابىسقا سۇيرەگەن ۆياچەسلاۆ بىكوۆتى ورنىنا قايتا اكەلۋ تۋرالى ماسەلە قويىلىپ جاتقانىن مالىمدەدى.
قىزدار اراسىندا «ۇيەڭكى جاپىراعى» ەلىنىڭ كومانداسى وليمپيادا چەمپيونى اتاعىنا قول جەتكىزدى.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان» – سوچيدەن.