قازاقستان تاۋەلسىزدىك العان جىلدارى ۇكىمەت ءبىلىم سالاسىنا باسا نازار اۋدارىپ, جاڭاشا زاڭدار قابىلداپ, ءتۇرلى باعدارلاما قۇرادى. ليتسەي, گيمنازيالاردىڭ اشىلۋى, اۆتورلىق مەكتەپتەردىڭ پايدا بولۋى وسى كەزەڭمەن بايلانىستى. مىنە, وسى كەزدە مۇعالىمدەردىڭ ءبىلىم جەتىلدىرۋ ينستيتۋتتارى مۇعالىم بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جانە قايتا دايارلاۋ بولىپ وزگەردى. 2004 جىلى ۇكىمەت ء«بىلىم بەرۋدى دامىتۋدىڭ 2015 جىلعا دەيىنگى كونتسەپتسياسىن» قابىلدادى. بۇل كونتسەپتسيا ءبىلىم سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ مىندەتتى, ۇزدىكسىز ءبىلىم جەتىلدىرۋى قاجەتتىلىگىمەن ەرەكشەلەنەدى. وسىعان بايلانىستى ءبىلىم جەتىلدىرۋدى رەفورمالاۋ قاجەتتىلىگى تۋىندادى. 2012 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى رەسپۋبليكاداعى بارلىق ينستيتۋتتاردى بىرىكتىرىپ, «ورلەۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ۇلتتىق ورتالىعى» اكتسيونەرلىك قوعامى ورتالىعىن قۇردى. «ورلەۋ» ورتالىعى قۇرىلعان كۇننەن باستاپ ءار فيليال ادىستەمەلىك تاقىرىپ تاڭداپ, بەلگىلى ءبىر باعىتتا جۇمىستاندىق. ءبىزدىڭ تاقىرىبىمىز «SMART Education ۇدەرىسىن ەنگىزۋ جاعدايىندا پەداگوگ قىزمەتكەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋدىڭ پەداگوگيكالىق جانە تەحنولوگيالىق نەگىزدەرى» بولدى.
ءبىزدىڭ جاعدايىمىزدا وقىتۋ پروتسەسىنە سمارت تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ دەگەنىمىز – سمارت قۇرىلعىلاردىڭ كومەگىمەن وقىتۋ. ءىسىمىز ناتيجەلى بولۋى ءۇشىن ءبىز قاراپايىم ارەكەتتەردى تاڭدادىق:
- ءار پەداگوگ سمارت قۇرىلعىلاردىڭ, اسىرەسە, جەكە سمارتفوندارىنىڭ فۋنكتسيونالدارىن جۇيەلى تۇردە مەڭگەرۋ;
- ءار پەداگوگ بۇلت – وبلاكو – سloud مۇمكىندىكتەرىن ۇيرەنۋ;
- مەكەمە باسشىسى مەكەمە قىزمەتىن اۆتوماتتاندىراتىن سايت جۇمىسىن جولعا قويۋ.
بۇل ارەكەتتەردى ورىنداۋ ءبىزدى ناقتى ناتيجەگە جەتكىزدى. 2013 جىلدان باستاپ جۇيەلى تۇردە رەسپۋبليكالىق, حالىقارالىق كونفەرەنتسيالار وتكىزىپ كەلەمىز جانە وعان قاتىسۋشىلار سانى جىلدان-جىلعا كوبەيۋدە. ءداستۇرلى كونفەرەنتسيامىزعا وڭتۇستىك كورەيا, ۇلىبريتانيا, فينليانديا, اۋستراليا, تۇركيا, رەسەي, ۋكراينا عالىمدارى دا ءۇن قوسۋدا. بۇل تاجىريبە الماسۋ باعىتىندا تاپتىرماس قۇرالعا اينالدى. ينستيتۋت سايتى ءىس جۇزىندە ينستيتۋت قىزمەتىن اۆتوماتتاندىرعان قۋاتتى قۇرالعا اينالدى. پەداگوگتەر پايدالى اقپاراتتارمەن تانىسادى, وزىنە قاجەتتىسىن ءتۇرلى نۇسقادا الادى, كەز كەلگەن شاراعا قاتىستى ءوز پىكىرىن بىلدىرە الادى. Zero.kz تاۋەلسىز رەيتەنگىلەۋ جۇيەسىندە 8039 قازاقستاندىق سايتتىڭ اراسىندا 100-150, ءبىلىم بەرۋ مەن عىلىم كاتەگورياسى بويىنشا 457 قازاقستاندىق سايتتاردىڭ اراسىندا العاشقى 20 ورىننان كورىنۋى zkoipk.kz سايتىنىڭ مازمۇندىلىعىن ءبىلدىردى.
وبلىستا «ورلەۋمەن» بىرگە ىسكە قوسىلعان «ساباقتىڭ ۇزدىك كونتەنتى» جانە «اۋىلدىق مەكتەپتىڭ تسيفرلى بەينەسى» بايقاۋلارى كوپتەگەن پەداگوگيكالىق مىندەتتى جاڭاشا شەشۋمەن قاتار, بولاشاق ۇرپاققا پايدالى بەينەونىمدەردى دۇنيەگە اكەلدى.
سونىمەن قاتار كۋرستاردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا, كۋرسارالىق شارالاردى مۇعالىمنىڭ كاسىبي شەبەرلىگىن شىڭداۋعا باعىتتادىق. بۇل جىلدارى بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋدىڭ جاڭا باعدارلامالارى پايدا بولدى. ء«تيىمدى وقىتۋ», «قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا ءبىلىم بەرۋ مازمۇنىن جاڭارتۋ اياسىنداعى بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ كۋرستارى», «ساباقتاعى جالپىادامزاتتىق قۇندىلىقتار», ونلاين كۋرستار. كۋرستاردىڭ مازمۇنى جاڭاردى, فورمالارى وزگەردى. Face-to-face, وn-line ۇعىمدارى پايدا بولدى. مۇعالىمدەردىڭ تسيفرلى قۇزىرەتتىلىكتەرىن دامىتۋعا العاش قادام جاسالدى. ورتالىقتىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى نىعايدى. وسى ورايدا «ورلەۋ» باۇو» اق باسقارماسىنىڭ ءتورايىمى, پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى گ.ك.احمەتوۆانىڭ ەڭبەگىن ايتپاي كەتۋگە بولمايدى. باسقارمانىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن ينستيتۋت قىزمەتكەرلەرى اقش, كورەيا, سينگاپۋر, فرانتسيا, ۇلىبريتانيا, اۋستراليا, رەسەي, اۋستريا ەلدەرىندە تاجىريبەلىك تاعىلىمدامادان ءوتتى. جاڭا ۇلگىدەگى كۋرستىق باعدارلامالاردى مەكتەپ مۇعالىمدەرىنە مەڭگەرتۋدە بۇل تاجىريبە ءتيىمدى اسەرىن تيگىزدى. كۋرستى باعالاۋدا باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ مۇعالىمدەرى ارقاشان جوعارى كورسەتكىش كورسەتتى.
دۇنيەجۇزىلىك پاندەميا بىلىكتىلىك ارتتىرۋعا دا اسەرىن تيگىزدى. ايتسە دە, ورتالىق ترەنەرلەرى مۇعالىمدەرگە قولداۋ كورسەتۋ ماقساتىندا قاشىقتىق جاعدايىندا كۋرستار جۇرگىزۋدى باستادى. قاشىقتىق جاعدايىنداعى كۋرستاردا تىڭداۋشىلار ءارتۇرلى پلاتفورمالاردا جۇمىس جاساۋدى, قاشىقتان ءتيىمدى كەرى بايلانىس ورناتۋ جولدارى مەن تاسىلدەرىن, ونلاين وقىتۋ پروتسەسىندەگى ءارتۇرلى رەسۋرستاردى ۇتىمدى پايدالانۋدى ۇيرەنىپ, تسيفرلى ورتادا كاسىبي داعدىسىن قالىپتاستىردى.
فيليال 2016 جىلدان بەرى قاشىقتىق كۋرستارى جوباسىن قۇرىپ, ول كۋرستاردا مۇعالىمدەر وزدەرىنىڭ تسيفرلى ورتادا جۇمىس ىستەۋ داعدىسىن قالىپتاستىرىپ, بىلىكتىلىگىن شىڭدادى. وسى باعىتتا پاندەمياعا دەيىن دە ينستيتۋتتا جۇيەلى جۇمىس بار ەدى. مۇعالىمدەرگە كومپيۋتەرلىك تەحنولوگيا نەگىزىندە ينتەرنەت, قاشىقتان وقىتۋ, ەلەكتروندى وقىتۋ ارقىلى الەمدىك ءبىلىم كەڭىستىگىنە ەنىپ, وندا قاجەتتى اقپاراتتىق مالىمەتتەردى, عىلىم سالاسىنا بايلانىستى وزىق تاجىريبەلەردى ىزدەۋىنە مول مۇمكىندىك جاسالعانىن اتاپ ءوتۋ كەرەك. اسىرەسە, «قاشىقتان وقىتۋ تەحنولوگياسى ارقىلى وقۋ پروتسەسىن ۇيىمداستىرۋ بويىنشا پەداگوگتىڭ كاسىبي قۇزىرەتتىلىگىن قالىپتاستىرۋ» تاقىرىبىنداعى باعدارلاما ول كەزەڭ ءۇشىن ماڭىزدى بولدى. 2020 جىلدىڭ ماۋسىم, شىلدە, تامىز ايلارىندا ايماقتاعى فيليال ترەنەرلەرى تىنىم تاپپاستان 1-11 سىنىپتار ءۇشىن بارلىق پاندەرگە ارنالعان 5000-عا جۋىق بەينەساباق ازىرلەپ, «ورلەۋ» ءبىلىم بەرۋ كانالىنا جۇكتەدى. بۇل پروتسەسس ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن «ورلەۋ» باۇو» اق جانە ءبىلىم باسقارمالارى ۇيىمداستىرۋىمەن ۆيرتۋالدى ءبىلىم بەرۋ باعىتىندا ەلىمىزدىڭ ۇزدىك پەداگوگتەرىنىڭ تسيفرلى ساباقتاردى ازىرلەۋ ەستافەتاسى اياسىندا جالعاستى.
ينستيتۋت ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ەلدوس ءسافۋلليننىڭ باستاماسىمەن 2017 جىلى قولعا الىنعان «ماتەماتيكا وقۋلىعى» جوباسى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى جالپى ورتا ءبىلىم بەرۋ مەكتەپتەرىندە ماتەماتيكا ءپانىن وقىتۋ ادىستەمەسىن جەتىلدىرۋگە باعىتتالعان. جوبا اياسىندا 1-11-سىنىپتار ءۇشىن ماتەماتيكا پانىنەن شىعارىلعان وقۋلىقتار (1902-2015 جىلدار ارالىعى) «ماتەماتيكا وقۋلىعى» كابينەتىندە توپتاستىرىلعان. وقۋلىقتار بويىنشا جيناقتالعان ماتەريالدار نەگىزىندە ماتەماتيكا ءپانى مازمۇنىنىڭ باياندالۋى, جاتتىعۋلاردىڭ ۇتىمدى قۇراستىرىلۋى تۋرالى وبلىس پەداگوگتەرىنىڭ بىلىكتىلىك ارتتىرۋ كۋرستارىندا اقپارات بەرۋگە مۇمكىندىك بولىپ وتىر. جوبا اياسىندا جيناقتالعان ماتەماتيكا ءپانى وقۋلىقتارى پلانشەتتى سكانەر كومەگىمەن تسيفرلىك فورماتقا اينالدىرىلىپ, «ەكسكليۋزيۆتى وقۋلىقتار», «ەسەپتەر جيناقتارى», «ديداكتيكالىق ماتەريالدار», «گەومەتريا», «تەست جيناقتارى» دەگەن ايدارمەن ينستيتۋت سايتىندا ورنالاستىرىلعان.
...زاماناۋي ءبىلىم بەرۋگە زاماناۋي مۇعالىم قاجەت. وسىنى ەسكەرە وتىرىپ, بۇگىنگى كۇنى «ورلەۋ» پەداگوگيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ تۇلەكتەرىن وقىتۋدى جوسپارلاۋدا. ماقسات – جاس مامانداردى پەداگوگيكالىق شەبەرلىككە باۋلۋ, وقۋ پروتسەسىن دۇرىس جوسپارلاۋعا, جوبالاۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ۇعىندىرۋ, ۇيىمداستىرۋدى جۇيەلەۋگە ۇيرەتۋ.
اتاپ ايتساق, 3 كەزەڭنەن تۇراتىن جاس مۇعالىمدى قولداۋ, اعىلشىن ءتىلى مۇعالىمدەرىن دايارلاۋ باعدارلاماسى سىندى قاناتقاقتى جوباعا ارمەنيا, ءازىربايجان, گرۋزيا, ۋكراينا, وزبەكستان جانە قازاقستان ەلدەرى قاتىسادى. 1-كەزەڭ 2021 جىلى قازاندا باستالسا, 2-كەزەڭ 2022 جىلى قاڭتاردا باستالماق. ساپانى باقىلاۋدى بريتاندىق كەڭەس جۇزەگە اسىرادى. جوبانىڭ ماقساتى – اعىلشىن ءتىلى مۇعالىمدەرىنىڭ وزدىگىنەن ءبىلىم الۋ داعدىلارىن قالىپتاستىرۋ ارقىلى ۇزدىكسىز كاسىبي دامۋىن جەتىلدىرۋ.
قازىرگى جاعدايعا بايلانىستى مۇعالىمنىڭ تسيفرلى قۇزىرەتتىلىگىن قالىپتاستىرۋ دا ۇلكەن ماسەلە. قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقاەۆتىڭ 2021 جىلعى 1 قىركۇيەكتەگى جولداۋىندا «تسيفرلى ۇستاز» جوباسى تۋرالى ايتقان بولاتىن. وسىعان وراي, «ورلەۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ۇلتتىق ورتالىعى» اق جانە Bilim land ۇجىمى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋم شەڭبەرىندە قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە «پەداگوگتەردىڭ تسيفرلى قۇزىرەتتىلىگىن دامىتۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ونلاين كۋرستارى وتۋدە.
ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ پەداگوگيكالىق قاجەتتىلىكتەرىن زەرتتەۋ ماقساتىندا بارلىق ايماقتا ساۋالداما جۇرگىزىلگەن بولاتىن. وسى ساۋالداما ناتيجەسىندە پروفەسسورلىق-وقىتۋشىلىق قۇرامنىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋ باستى ماقسات بولىپ وتىر. بريتاندىق كەڭەستەر جانە اقش ەلشىلىگىمەن ىنتىماقتاستىق اياسىندا «ورلەۋ» ترەنەرلەرىن وقىتۋ, BILIM FOVNDATION-مەن ىنتىماقتاستىقتى جۇزەگە اسىرۋ جوسپارلانعان. دۇنيەجۇزىلىك بانكپەن ىنتىماقتاستىق اياسىندا 2 باعىت بويىنشا وقىتۋ جۇرۋدە. ەندىگى جەردە مۇعالىمدەردىڭ قازىرگىدەي 5 جىلدا ەمەس, 3 جىلدا ءبىر رەت قايتا دايارلىقتان وتەتىنى دە بىزگە ۇلكەن مىندەت جۇكتەپ وتىر. جوسپار كوپ, مىندەت اۋقىمدى. قالاي العاندا دا, ەلىمىزدىڭ مۇعالىمدەرى كەز كەلگەن قيىندىققا توتەپ بەرە الاتىن زاماناۋي تەحنولوگيامەن قارۋلانعان, بالا قاجەتىن قاناعاتتاندىرا الاتىن بولۋعا ءتيىس. سونداي مۇعالىمدەردىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ – بۇگىنگى «ورلەۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ۇلتتىق ورتالىعىنىڭ باستى مۇراتى.
سوفيا ىزمۇحانبەتوۆا,
«ورلەۋ» ۇلتتىق ورتالىعى بقو فيليالىنىڭ ديرەكتورى, پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى
