عىلىم • 26 قىركۇيەك، 2021

قازاق جاستارى عىلىممەن كوبىرەك اينالىسا باستادى

57 رەت كورسەتىلدى

ەلىمىزدىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارىنداعى عىلىمي قىزمەتىندە تۇراقتى ءوسۋ بايقالدى، دەپ حابارلايدى Egemen.kz قر ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنە سىلتەمە جاساپ.

«قازاقستاندا عىلىم 2011 جىلى قابىلدانعان «عىلىم تۋرالى» زاڭعا جانە 2015 جىلى قابىلدانعان «عىلىمي جانە (نەمەسە) عىلىمي-تەحنيكالىق قىزمەت ناتيجەلەرىن كوممەرتسيالاندىرۋ تۋرالى» قر زاڭىنا سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى. 1990-شى جىلدارى قازاقستاندا 289 عىلىمي مەكەمە بولدى، نەگىزگى عىلىمي-تەحنيكالىق قىزمەتپەن اينالىساتىن قىزمەتكەرلەردىڭ جالپى سانى 50،6 مىڭ ادامدى قۇرادى»، دەپ حابارلادى ۆەدومستۆودان.

بۇگىنگى كۇنى عىلىمي زەرتتەۋلەرمەن جانە ازىرلەمەلەرمەن 384 ۇيىم اينالىسادى، ونىڭ ىشىندە 22 378 ادام تارتىلىپ، 17 454 مامان-زەرتتەۋشى جۇمىس ىستەيدى.

عىلىمي سالالارعا جاستاردىڭ اعىنى ارتتى. 35 جاسقا دەيىنگى عالىمداردىڭ سانى 2011 جىلعى 6،4 مىڭ ادامنان 2020 جىلى 8،1 مىڭ ادامعا دەيىن ءوستى.

«عىلىم تۋرالى» قر زاڭىن ىسكە اسىرۋ ساتىنەن باستاپ وسى جۇيەنىڭ نەگىزگى قۇرىلىمدارىنىڭ جۇمىسى جولعا قويىلدى: قر ۇكىمەتىنىڭ جانىنداعى جوعارى عىلىمي-تەحنيكالىق كوميسسيانىڭ، مەملەكەتتىك عىلىمي-تەحنيكالىق ساراپتامانىڭ (بۇدان ءارى – معتس)، ۇلتتىق عىلىمي كەڭەستەردىڭ (بۇدان ءارى – ۇعك) قۇرامىنا عالىمدار، ساراپشىلار، ءوندىرىس وكىلدەرى، بيزنەس-قۇرىلىمدار كىرەدى. عىلىمدى باسقارۋدىڭ جاڭا مودەلى جانە عىلىمدى قارجىلاندىرۋدىڭ جاڭا تەتىكتەرى (بازالىق، گرانتتىق، باعدارلامالىق-نىسانالى قارجىلاندىرۋ) جۇمىس ىستەيدى.

2017 جىلى گرانتتىق قارجىلاندىرۋدىڭ 1547 عىلىمي جوباسىن جانە 2015-2017 جىلدارعا باعدارلامالىق-نىسانالى قارجىلاندىرۋ بويىنشا 95 عىلىمي، عىلىمي-تەحنيكالىق باعدارلامانى ىسكە اسىرۋ اياقتالدى. جوبالاردى ورىنداۋشىلار سانىنىڭ 35% (7 413 ادام) – جاس عالىمدار. زەرتتەۋ توپتارىنىڭ قۇرامىنداعى شەتەلدىك عالىمدار سانى - 716 ادام (گف بويىنشا – 665، پتسف بويىنشا – 51 ادام). 222 قورعاۋ قۇجاتى الىندى، ونىڭ ىشىندە: پاتەنتتەر – 201، اۆتورلىق كۋالىكتەر – 21.

اتقارىلعان جۇمىستار اياسىندا عىلىمدى رەتتەيتىن نورماتيۆتىك قۇقىقتىق بازا كۇشەيتىلدى. اتاپ ايتقاندا، عىلىمدى قارجىلاندىرۋ، معتس جۇرگىزۋ ەرەجەلەرى، ۇعك ەرەجەسى مەن قۇرامى قايتا قارالدى. نقا-دا جوبالاردى گرانتتىق جانە باعدارلامالىق-نىسانالى قارجىلاندىرۋ (اشىق داۋىس بەرۋ جانە ۇعك وتىرىستارىن ونلاين-ترانسلياتسيالاۋ) بويىنشا قابىلداناتىن شەشىمدەردىڭ اشىقتىعى ارتتىرىلدى، جوبالاردى ىرىكتەۋدىڭ ناقتى ولشەمشارتتارى ايقىندالدى، سۇراتىلىپ وتىرعان قارجىلاندىرۋ كولەمىنىڭ نەگىزدىلىگىن باعالاۋ، معتس بالدارى مەن ۇعك بالدارىن جيناقتاۋ، جوبالاردى قارجىلاندىرۋعا بەكىتۋ ءۇشىن جيىنتىق بالل بويىنشا سارالاۋ ەنگىزىلدى.

ايتا كەتسەك، مينيسترلىك جانىنان جاس عالىمدار كەڭەسى قۇرىلدى. جاس عالىمدار ءۇشىن العاش رەت 2020-2022 جىلدارعا ارنالعان عىلىمي زەرتتەۋلەردى گرانتتىق قارجىلاندىرۋ كونكۋرسى وتكىزىلەدى.

بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندىق عالىمداردىڭ Scopus دەرەكتەر بازاسىنداعى جاريالانىمدارىنىڭ جالپى سانى 2011 جىلمەن سالىستىرعاندا 34 ەسە (577 – دەن 19 879-عا دەيىن)، Web of Science دەرەكتەر بازاسىندا 59 ەسە (425-تەن 25 088-گە دەيىن) ءوستى. سوڭعى بەس جىل ىشىندە قازاقستاندىق عالىمداردىڭ ءاربىر بەسىنشى جاريالانىمى الەمدەگى عىلىمي جۋرنالداردىڭ توپ-25%-ىنا ەندى.

سوڭعى جاڭالىقتار

6 ءوڭىر «جاسىل» ايماقتا تۇر

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:20

ۇقساس جاڭالىقتار