ءانىم قالسا توگىلىپ ەلدە مەنىڭ,
ءدانىم قالسا سەبىلىپ جەردە مەنىڭ,
«جۇزەگە استى ارمانىڭ قالاي؟» – دەسە
اتامەكەن, اسىرعان سەن دەر ەدىم!
اقىن, جازۋشى, دراماتۋرگ, كوسەمسوزشى-جۋرناليست اقىلبەك شاياحمەت قازاق مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىن جانە ماسكەۋدىڭ ادەبيەت ينستيتۋتىن تامامداعان.
اقىلبەك شاياحمەت.
سەن دەر ەدىم
ءانىم قالسا توگىلىپ ەلدە مەنىڭ,
ءدانىم قالسا سەبىلىپ جەردە مەنىڭ,
«جۇزەگە استى ارمانىڭ قالاي؟» – دەسە
اتامەكەن, اسىرعان سەن دەر ەدىم!
جۇرگىزەتىن ءومىردىڭ دوڭگەلەگىن,
اتا سالتى, ءداستۇرىم – ەڭ كەرەگىم.
«تىرشىلىككە ءنار بەرگەن كىم؟» – دەگەندە,
اتامەكەن, قۋاتىم سەن دەر ەدىم!
اعا ءسوزىن قۇپتايمىن, ءجون كورەمىن,
تالاي ءىستى قاپىسىز مەڭگەرەمىن.
«مۇنىڭ ءبارىن ۇيرەندىڭ كىمنەن؟» – دەسە,
اتامەكەن, ۇيرەتكەن سەن دەر ەدىم!
ءورىس كەڭىپ, تولسا ەگەر تولگە جەرىم,
اققۋ جۇزسە جۇپتاسىپ كولدە كەرىم,
سۇلۋلىقتى عاجايىپ تۇرعان ساقتاپ,
اتامەكەن, قورعانىم سەن دەر ەدىم!
سارى التىنداي جارقىراپ بەلدەگى ەگىن,
شالقىپ جاتسا ىرىسىم جەردە مەنىڭ,
قاسيەتتى باستاۋى قازىنامنىڭ,
اتامەكەن, ارينە, سەن دەر ەدىم!
الديلەسە ماڭگىلىك جەر بوبەگىن,
توي-دۋماندى ءالى دە كورمەك ەلىم.
تىنىشتىقتىڭ بەسىگىن تەربەتەتىن,
اتامەكەن, كيەلىم سەن دەر ەدىم!
مىقتىلىق
باعىندىرعان جۇلقىنسا دا اساۋدى,
مىقتى دەيدى ارقان مەنەن تۇساۋدى.
ۇستاپ تۇرعان ەركىنەن تىس نەشە ەردى,
مىقتى دەيدى شىنجىر مەنەن كىسەندى.
مىقتى دەيدى قۇرساۋ سالعان قاقپانى,
قارعىباۋدى, جۇگەن مەنەن نوقتانى.
جاۋىپ تۇرعان بىلىق پەنەن شىلىقتى,
مىقتى دەيدى ەسىكتەگى ق ۇلىپتى.
مۇنىڭ ءبارى – شىندى جالعان ۇقتىرۋ,
مىقتىلىق سول – تىزە بۇكپەي, تىك تۇرۋ.
قول-اياقتى سوزساق قانا – سەرپىلدىك,
ەڭ مىقتىلىق – ەلمەن كورگەن ەركىندىك.
ۇساق-تءۇيەك
ۇساق-تۇيەك كوپ دەسە دە بۇگىن ەل,
ۇساقتى كوپ قاجەت قىلار تىرىلەر.
ۇساق تاستان قۇرالماي ما تاۋلار دا,
ۇساقتاردان باستالماي ما ىرىلەر؟!
شەكتى ۇستاسا ۇساق تيەك كەرتىلگەن,
ءومىر كۇيى سوعان سۇيەپ شەرتىلگەن.
تيتتەي شەگە تاپجىلتپاسا تاقتايدى,
ۇساق تۇز دا استىڭ ءدامىن كەلتىرگەن.
ويلاپ قارا, كىسى بولساڭ ءسوز ۇعار,
ۇساقتاردىڭ قيقىم بولعان كەزى بار.
قيقىمداردى قۇراي السا شەبەر قول,
قۇراق كورپە بولام دەگەن ءسوزى بار.
جەردىڭ بەتىن جايلاپ ءتۇرلى حالىقتار,
كەز دە كەلەر الار ورنىن انىقتار.
ءتۇبى ءوزىنىڭ قۇم بولارىن بىلمەيدى
ۇساقتاردى كوزگە ىلمەيتىن الىپتار.
ۇيقاستار
العا باستار جايناپ تۇرعان جىر كوشىن,
ۇيقاس دەگەن ۇيىپ قالعان ۇيلەسىم.
ۇيقاس ءۇشىن ءجىپ ءيىرىپ ايەلدەر,
كەستە توقىپ, ساباقتايدى ينەسىن.
جاقسى ۇيقاس بار بۇلتتار جۇزگەن كوگىمدە,
وسكەن ءشوپ پەن بىتىك شىققان ەگىندە.
ادەمى ۇيقاس – امانداسقان قوس قولدا,
ادەمى ۇيقاس – دومبىرانىڭ ىشەگىندە.
ۇيقاس قۋىپ, اسقانىمەن سان بەلەس,
ۇيقاستاردىڭ ءبارى بىردەي ءساندى ەمەس.
كوپ ۇيقاستا قيعاشتىق بار قيسايعان,
كەي ۇيقاستا بۇعىپ جاتىر ماڭگى ەگەس.
تاق پەن باقتىڭ ءبىر بولعانىن كورىپ ءسىز,
«بۇل قالاي؟» – دەپ تالاي ويعا كەلىپسىز.
ءتۇن مەن كۇن دە ءتۇسىپ جاتسا يتجىعىس,
گۇل مەن كۇل دە ۇيقاسادى ەرىكسىز.
ۇيقاسپايتىن ۇقساستىقتار كوپ ەكەن,
ۇيقاس جوقتا كولدىڭ ءوزى ءشول ەكەن.
كوپ پەن جوقتان ۇيقاس ىزدەپ جۇرگەن بار,
ۇيقاسپەنەن كىرسە بولدى بەرەكەم.
ءوتكەن كءۇندەر
جول شەگى ەمەس ۇزاق ءجۇرىپ كەلگەنىڭ,
جەتكەن كۇنىڭ – وتكەن كۇندى قايتالاۋ.
بىراق, باستى ولقىلىعى پەندەنىڭ –
سوندا كەتكەن كەمشىلىكتى بايقاماۋ.
قارتايعان شال تۇرسا-داعى قاۋساپ تىم,
اتقان تاڭعا, باتقان كۇنگە قىزىعار.
وتكەن كۇندەر – تاڭباسىنداي ساۋساقتىڭ,
ءاربىر ايدا, ءاربىر جىلدا ءىزى بار.
مەرزىمى بار ءار ساعات پەن تاۋلىكتىڭ,
ولشەمى بار ءار مەزگىلدىڭ جىلداعى.
ءبىر-بىرىمەن بىردەي ەمەس بارلىق كۇن,
بىردەي ەمەس اققان سۋ مەن قۇم-داعى.
وتكەن كۇندەر – ءجۇرىپ وتكەن ىزدەرىڭ,
اساۋ اتتاي ىلىنبەگەن قۇرىققا.
سەزگەن كەزدە سالقىنداعان كۇز دەمىن,
قىستىڭ تاياۋ قالعاندىعىن ۇمىتپا!
كءۇنكءوءرىس
بىرەۋ قازىپ, بىرەۋ جازىپ كۇن كورەر,
بىرەۋ ايتپاي, بىرەۋ ايتىپ ۇلگەرەر.
ءار كىسىنىڭ بار ۇيرەنگەن كاسىبى,
ءبىر-بىرىنەن قايسىسى ارتىق, كىم بىلەر؟!
شىمبايىنا شىندىق باتسا جىم بولىپ,
جۇرگەندەر بار جاعىنۋمەن كۇن كورىپ.
ناعىز باقىت – توككەن تەردىڭ وتەۋى,
ەسىل ەڭبەك ەش كەتپەسە قۇم بولىپ.
بىرەۋ قولمەن, بىرەۋ تىلمەن كۇن كورگەن,
جۇمىس تاپپاي جۇرگەن دە بار سەندەلگەن.
اينالىسار قۇلاي سۇيگەن ىسىمەن
ناعىز مامان ءوز كاسىبىن مەڭگەرگەن.
كىمگە بوگەت, كىمگە كومەك, كىمگە ءورىس,
جەر بەتىندە تولىپ جاتىر كۇنكورىس.
سول كۇنكورىس ادالدىقتان اتتاسا –
ارعى جاعى جيىركەنىشتى, بۇلگەن ءىس...
اتا جولى
جەردىڭ دە جاۋعان جاۋىن شاڭىن باستى,
شىدامدى سەكىلدى ەدىك, سابىر قاشتى.
جاڭبىردان, قاردان, جەلدەن قورقامىز دەپ,
وتكىزدىك ۇيدە وتىرىپ جارىم جاستى.
دالادا اتا-بابام سەرۋەن قۇرعان,
ۇيكۇشىك كىسى بولسا, ەلدەن قۋعان.
«مالداسىن قۇرىپ الىپ, ءۇي ىشىندە
جانتايىپ جاتتى» دەگەن مۇلدە جالعان.
وتكىزگەن ات ۇستىندە ءوز عۇمىرىن,
الماعان جورىقتاردا كوز شىرىمىن.
جاياۋدان بويى بيىك بولعاندىقتان,
كوڭىلى كوتەرىڭكى, سوزگە مىعىم.
كىسىلىك, كىشىلىكتى بىلگەن بابام,
ەڭكەيىپ ۇيىنە دە كىرگەن بابام.
كيىمى ىقشام كەلگەن بويىنا شاق,
كەرەك پە ۇلدە مەنەن بۇلدەڭ وعان.
قازاعىم ات, تۇيەگە ارتقان ءۇيىن,
اندەرىن شىرقاپ ايتىپ, تارتقان كۇيىن.
جەتىم مەن جەسىرلەرگە پانا بولىپ,
بىلمەگەن جەتىمحانا, قارتتار ءۇيىن.
ءاردايىم اشىق ۇستاپ دوسقا ءجۇزىن,
ابايلاپ الدى-ارتى مەن باسقان ءىزىن,
قولىندا بار نارسەگە قاناعات قىپ,
ۇمىتپاي ورىنداعان بەس پارىزىن.
دامەتپەس ەڭبەگىنە سىي-اقى كوپ,
تاپ-تازا ىشكەن اسى, قۋاتى كوپ.
ەلى امان, جۇرتى تىنىش بولسا بولدى,
اڭسايتىن ودان باسقا مۇراتى جوق.
بار شىعار داۋلەتكە ماس, كىلكىپ-تاسقان,
بار شىعار داستۇردەن دە ۇركىپ-قاشقان.
كەلەدى جاڭا بۋىن جاستار ءوسىپ,
جالعايتىن اتا جولىن بۇلجىتپاستان.
