ساياسات • 27 شىلدە، 2021

وڭىرلەردەگى احۋال – دەپۋتاتتار نازارىندا

19 رەت كورسەتىلدى

جوعارعى پالاتا دەپۋتاتتارى وبلىستارداعى تۇرعىندارمەن كەزدەسۋلەرىن جالعاستىرىپ، وزدەرى اتقارعان جۇمىس تۋرالى، سونىڭ ىشىندە حالىق كوتەرگەن وزەكتى ماسەلەلەردىڭ قالاي شەشىلىپ جاتقاندىعى جايلى باياندادى، دەپ حابارلادى سەنات پەن ءماجىلىستىڭ ءباسپاسوز قىزمەتتەرى.

سەنات دەپۋتاتى عۇمار دۇي­سەم­باەۆ اتىراۋ وبلىسىنىڭ يسا­تاي جانە قۇرمانعازى اۋدان­دار­ى­­­نىڭ تۇرعىندارىمەن كەز­دەستى. سەنا­تور اۋىل تۇرعىن­دارى­­نا پالاتا قىزمەتىنىڭ قورى­تىن­دى­لارى تۋرالى ايتىپ، وتكەن سە­سسيا بارىسىندا قابىلدانعان زاڭ­­دارداعى نەگىز­گى جاڭالىقتار تۋرا­لى جان-جاق­تى حاباردار ەتتى. ول سونداي-اق وسى ۋاقىت ىشىن­دە ۇكىمەت باسشى­سى­نىڭ اتىنا بىرنەشە دەپۋتاتتىق ساۋال جول­داعانىن اتاپ ءوتتى. ولار اتىراۋ وبلىسىنىڭ تۇرعىندارى كوتەر­گەن پروب­لەمالىق ماسەلەلەرگە ارنالعان بولاتىن.

سەناتوردىڭ بيىلعى مامىر ايىندا وڭىرگە ساپارى بارىسىندا قىزىلۇي جانە جاسقايرات اۋىلدارىنىڭ تۇرعىندارى گاز قۇ­­بىرىن تارتۋ ماسەلەلەرىن ايت­­قان ەدى. عۇمار دۇيسەمباەۆ وسى ماسەلەنى شەشۋگە اتسالىسقانىن اتاپ ءوتتى. سونىڭ ناتيجەسىندە قازىر­گى كەزدە قاجەتتى قارجى ءبولى­نىپ، ءتيىستى راسىمدەر وتكىزىلدى. جۇز­­دەسۋ كەزىندە مەملەكەتتىك مەن­­شىكتەگى نارىن سۋ ارناسىن كۇر­دەلى جوندەۋ ماسەلەسى دە تالقى­لان­دى. بۇل سۋ ارناسى 4 ەلدى مەكەن تۇر­عىندارىنىڭ مالى جايىلاتىن جايىلىم القابىن سۋمەن قامتاماسىز ەتەدى.

قۇرمانعازى اۋدانىنىڭ اسان، ازعىر، بالقۇدىق جانە سۇيىندىك اۋىلدارىندا مەملەكەتتىك شەكارادان جەڭىلدەتىلگەن تارتىپپەن ءوتۋ شارتتارىن جاقسارتۋعا قاتىس­تى سۇراقتار سەناتورعا كوبى­رەك قويىلدى. قازىر ءوڭىر تۇرعىن­دارى شەكارانى شەكتەۋلى ۋاقىت­تا تەك جەكە اۆتوكولىكپەن جانە 30 كي­لوگرامم جۇكپەن عانا كەسىپ وتە الادى. سەناتور بۇل ماسە­لە قازاقستان مەن رەسەيدىڭ سىرت­قى ىستەر مينيسترلىكتەرى دەڭ­گە­يىندە عانا ەمەس، ەكى ەلدىڭ ۇكى­مەت باسشىلارى تاراپىنان دا قارا­لىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. عۇمار دۇيسەمباەۆ، سونداي-اق بۇل ما­سەلە قازاقستان پارلامەنتى سەناتى­نىڭ جانە رەسەي فەدەرا­تسياسى كەڭەسى فەدەرالدىق جينا­لى­سىنىڭ توراعالارى مەن دەپۋتات­تارى­نىڭ كەزدەسۋلەرى كەزىندە دە كوتەرىلگەنىن ەسكە سالدى.

اۋىل تۇرعىندارى كوتەرگەن تاعى ءبىر ماسەلە – جولداردىڭ ساپاسىنا قاتىستى بولدى. سەناتور ماسەلەنى جەرگىلىكتى جەردە زەردە­لەۋ ءۇشىن جول ماماندارىمەن، مەردىگەر ۇيىمداردىڭ وكىل­دەرىمەن بىرقاتار كەزدەسۋ وتكىزىپ، «اتىراۋ-استراحان» اۆتوموبيل جولىنىڭ قۇرىلىس بارىسىمەن تانىستى. دەپۋتات جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ ساپاسى جوعارى بولۋى ماڭىزدى ەكەنىنە مەردىگەر ۇيىمداردىڭ نازارىن اۋداردى.

سەناتور اۋىل تۇرعىندارىمەن، قوعامدىق ۇيىمداردىڭ وكىل­دەرىمەن، سونداي-اق اۋداندار مەن وبلىس باسشىلىعىمەن بارلىق كەزدەسۋى بارىسىندا  سەناتتاعى جانە ءتيىستى سالا ماماندارى اتقار­عان جۇمىستار تۋرالى ەگجەي-تەگ­جەيلى حاباردار ەتتى.

سەنات دەپۋتاتى اقمارال ءال­نازاروۆا قىزىلوردا وبلىسىنا ساپارى بارىسىندا قاتتى تۇر­مىستىق قالدىقتاردى جيناۋ پوليگونىنىڭ جۇمىسىمەن جانە مودۋلدىك ينفەكتسيالىق ستاتسيونار قۇرىلىسىنىڭ سالىنۋ بارىسىمەن تانىستى.

بەلكول كەنتىندە بولعان كەزدە وسى ەلدى مەكەن اۋماعىندا ورنالاسقان ءارى اۋماعى 20 گەكتار بولاتىن پوليگوننىڭ قور­شال­ماعانى جانە سانيتارلىق-ەكولوگيالىق تالاپتارعا سايكەس كەلمەيتىنى اتاپ ءوتىلدى. سونىمەن قاتار بۇل پوليگون قوقىس سۇرىپتاۋ كەشەنىمەن جابدىقتالماعان. قىزىلوردا اكىمىنىڭ ايتۋىنشا، پوليگوندى تولىق قالىپقا كەلتىرۋ ءۇشىن رەس­پۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قار­جى ءبولۋ قاجەت. اقمارال ءالنا­زاروۆا قالا تۇرعىندارىنىڭ دەنساۋلىعىنا جانە ءوڭىردىڭ ەكولوگياسىنا زيان كەلتىرمەۋ ءۇشىن وسى باعىتتا بىرلەسكەن جۇمىسقا دايىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

سەناتور سونداي-اق 200 ورىن­دىق ءمودۋلدى جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنىڭ سالىنۋ با­رى­سىمەن تانىستى. قازىرگى ۋا­قىت­­تا قۇرىلىس جۇمىستارى اياق­­تال­دى، بىراق نىسان ءالى پاي­دا­لا­نۋعا بەرىلمەگەن، سەبەبى مەم­لە­كەت­تىك ساراپتامادان ءوتۋ توقتا­تىل­­عان. اقمارال ءالنازاروۆا ەپي­دە­ميالىق احۋالدىڭ شيە­­لەنىسۋى جاعدايىندا بۇل جۇ­مىس­تى جەدەلدەتۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.

سەناتور بەكبولات ورىنبەكوۆ جامبىل وبلىسىنىڭ اۋداندارىنا جاساعان ساپارى بارىسىندا اۋىلدىق سايلاۋ ۋچاسكەلەرىندە بولدى. ول اۋىل اكىمدەرىن تىكەلەي سايلاۋ مەن جەرگىلىكتى ورگان­دار­دىڭ دەربەستىگىن نىعايتۋعا باعىت­تالعان جانە ەلىمىز پرەزيدەنتىنىڭ باستاماسىمەن ازىرلەنگەن سەنات قابىلداعان زاڭدار تۋرالى اۋىل تۇرعىندارىنا ەگجەي-تەگجەيلى ايتىپ بەردى. سەناتور وسىعان بايلانىستى سايلانعان اۋىل اكىمدەرىنە زور جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەلەتىنىن اتاپ ءوتتى.

بەكبولات ورىنبەكوۆ سون­داي-اق وبلىستىڭ بىرقاتار الەۋ­مەتتىك نىسانىن ارالادى. مەركى اۋدانىنداعى جاڭا سپورت كەشەنى­نىڭ جۇمىسىمەن تانىسقان سەنات دە­پۋتاتى مۇنداي نىساندار بۇ­قارالىق سپورتتى دامىتۋ ءۇشىن ما­­­ڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

سەناتور مەركى جانە تالاس اۋداندارىنداعى مەكتەپتەردە بولىپ، پەداگوگتارمەن مەملەكەت باس­شىسىنىڭ مەكتەپتەردى ءداس­تۇرلى وقىتۋ جۇيەسىنە قايتارۋ جونىن­دەگى تاپسىرمالارىنىڭ ورىن­دالۋ بارىسىن تالقىلادى. ءبىلىم ۇيىم­دارىن قىسقى جىلىتۋ ماۋ­سىمىنا دايىنداۋ قاجەتتىگىنە نازار اۋداردى.

سەناتور تالاس اۋداندىق ورتا­لىق اۋرۋحاناسىندا دا بولدى. دارىگەرلەر مەديتسينالىق قىز­مەتكەرلەر تۇگەلدەي ەكپە العانىن حابارلاپ، اۋدان تۇرعىندارىن ۆاكتسينالاۋ بارىسىمەن تانىستىردى.

سەناتور تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدانىنا بارعان ساپارىندا قوناەۆ جانە ابىلقايىر اۋىلدارىنا گاز قۇ­بى­رىن جەتكىزۋ جۇمىس­تارى­­نىڭ بارىسىن تەكسەردى. بەك­بو­لات ورىنبەكوۆ مەردىگەر ۇيىم وكىل­دەرى­مەن كەزدەسۋدە اتال­عان اۋىل­داردىڭ بارلىق تۇرعى­نىن قىسقى جىلىتۋ ماۋسىمى باس­تالعانعا دەيىن تابيعي گازبەن قام­تاماسىز ەتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.

ءماجىلىس دەپۋتاتتارى ەرلىك تاي­جانوۆ پەن دميتري كولو­دا سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىن­داعى ەلەكتر-تەحنيكالىق جابدىق­تار­دى ءوندىرۋ زاۋىتىنا بارىپ، كاسىپ­ورىن باسشىلىعىمەن پروب­لە­مالىق ماسەلەلەردى تالقىلادى.

بۇگىندە پەتروپاۆل ەلەكتر-تەحنيكالىق جابدىق زاۋىتى ءوز اينالىمىن ارتتىرۋدا. بۇعان دەيىن وسى بۇرىنعى شاعىن ليتراجدى قوزعالتقىشتار زاۋىتىنىڭ عي­ماراتتارى بوس تۇرعان. ال قازىر مەملەكەتتىڭ قولداۋىنىڭ جانە ينۆەستور قاراجاتتارىنىڭ ار­قا­سىندا تسەحتار جۇمىسىن قايتا باس­تايدى. قۇرىلىس جۇمىس­تارى اياق­تالۋعا جاقىن، كاسىپورىن كە­لە­سى جىلدىڭ باسىندا تولىق قۋا­تىنا شىعادى. وبەكتىدەگى رەكونست­رۋكتسيالاۋ وندىرىسپەن قاتار جۇرگىزىلۋدە.

بۇل جوبا Nur Otan پارتيا­سىنىڭ سايلاۋالدى باعدار­لاما­سىندا بەلگىلەنگەن بولاتىن. ترانسفورماتورلار مەن وزگە دە ەلەكتر تەحنيكاسىن وندىرۋگە ينۆەستيتسيا رەتىندە 12 ملرد تەڭگەگە جۋىق قاراجات ءبولىندى. ونىڭ 8-ءىن قازاقستاندىق Alageum Electric كومپانياسى سالدى. شامامەن 4 ملرد تەڭگەنى مەملەكەتتىك ينۆەس­تيتسيالار قۇرادى. قاراجاتتىڭ كوپ بولىگى يگەرىلگەن. كاسىپورىن جابدىقتار ساتىپ الىپ، 2020 جىلدىڭ مامىر ايىندا باستالعان وندىرىستىك ءۇي-جايلاردى قايتا جوندەۋدەن وتكىزدى. وسى جىلدىڭ سوڭىنا قاراي زاۋىتتا 3 مىڭعا دەيىن ترانسفورماتور شىعارۋ جوس­­پارلانۋدا. 

قازىر نىساندا 140 ادام جۇمىس ىستەيدى. وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن مۇندا 310 جۇمىس ورنىن اشۋ جوسپارلانۋدا. كاسىپورىن ديرەكتورى ماقسات ۇسەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا، كوروناۆيرۋس ىندەتىنە بايلانىستى قۇرىلىس كەزىندە كادرلاردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى باستى پروبلەماعا اينالعان. وسى ماسەلە زاۋىت تولىق ىسكە قوسىلعان كەزدە دە تۋىنداۋى مۇمكىن. كادرلاردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى وندىرىسكە اسەر ەتپەۋى ءۇشىن قازىر جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جولعا قويىلعان.

ەرلىك تايجانوۆ پەن دميتري كولودا كاسىپورىن باسشىلىعىنا اتالعان ماسەلەنى كادرلاردى قايتا دايارلاۋ ەسەبىنەن شەشۋگە بولاتىنىن ايتتى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ەڭبەكپەن ەسەيگەن ەر

قازاقستان • كەشە

بەيتانىس ساعىنىش

الەم • كەشە

جالعىزدىق ارالى

كينو • كەشە

ەلوردادا قار جاۋادى

قازاقستان • كەشە

بۇگىن ماشينا جاساۋ كۇنى

قازاقستان • كەشە

سقو-دا جۇك كولىگى جىلۋ قۇبىرىنا سوعىلدى

ايماقتار • 25 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار