جاركەنت كراحمال-سىرنە كاسىپورنى جىلىنا الەمدىك ساپاعا ساي 30 مىڭ توننا ءونىم شىعارادى
ەلباسىنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن دامىتىپ, شيكىزات وندىرۋمەن شەكتەلمەي قايتا ءوڭدەۋ جۇمىسىن تەرەڭدەتۋ تۋرالى بەرگەن تاپسىرماسىنا سايكەس, الماتى وبلىسىندا اشىلعان جاركەنت كراحمال-سىرنە زاۋىتى بۇگىندە ءبىر عانا جۇگەرىدەن الەمدىك ستاندارتقا ساي 18 ءتۇرلى ءونىم شىعارۋدا. ناقتىلاي تۇسسەك, ازىق-ت ۇلىك ونەركاسىبىندە شىرىن تۇرىندە, ال مال شارۋاشىلىعىندا ازىق رەتىندە پايدالانىلادى.
جاركەنت كراحمال-سىرنە كاسىپورنى جىلىنا الەمدىك ساپاعا ساي 30 مىڭ توننا ءونىم شىعارادى
ەلباسىنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن دامىتىپ, شيكىزات وندىرۋمەن شەكتەلمەي قايتا ءوڭدەۋ جۇمىسىن تەرەڭدەتۋ تۋرالى بەرگەن تاپسىرماسىنا سايكەس, الماتى وبلىسىندا اشىلعان جاركەنت كراحمال-سىرنە زاۋىتى بۇگىندە ءبىر عانا جۇگەرىدەن الەمدىك ستاندارتقا ساي 18 ءتۇرلى ءونىم شىعارۋدا. ناقتىلاي تۇسسەك, ازىق-ت ۇلىك ونەركاسىبىندە شىرىن تۇرىندە, ال مال شارۋاشىلىعىندا ازىق رەتىندە پايدالانىلادى.
زاۋىتتىڭ تەحنيكالىق جابدىقتارى گەرمانيا, تۇركيا, فرانتسيا مەملەكەتتەرىنەن اكەلىپ ورناتىلعاندىقتان, الەمدىك ستاندارتقا ساي كەلەدى. 2007 جىلى پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ءوز قولىنان «التىن ساپا» سىيلىعىن العان كەزدە ۇجىم مۇشەلەرى الدارىنا ءاردايىم جوعارى جەتىستىكتەرمەن كورىنىپ, الەمدىك ساپاعا ساي ءونىم ءوندىرىپ, اگرووندىرىس كەشەنى كاسىپورىندارىنىڭ تۋى ىسپەتتى بولۋعا مىندەتتەمە قويعان-تىن. بۇگىندە سول ۋادە ۇدەسىنەن شىعىپ وتىر. جاڭا زاۋىتتىڭ ىسكە كىرىسۋى وڭىردەگى الەۋمەتتىك ماسەلەلەردىڭ دە وڭ شەشىمىن تابۋىنا ىقپال ەتىپ, بۇگىنگى تاڭدا 270 ادامدى جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتۋدە. كاسىپورىننىڭ بارلىق جۇمىسشىلارى الەۋمەتتىك كەپىلدىكپەن قامتاماسىز ەتىلگەن. كراحمال-سىرنە زاۋىتىنىڭ جازيرالى جاركەنت جەرىنەن اشىلۋى بەكەر ەمەس. كەڭەستىك ءداۋىردىڭ ۇجىمداستىرۋ كەزەڭىنەن بەرى قاتار ورنالاسقان پانفيلوۆ, ۇيعىر, ەڭبەكشىقازاق اۋداندارى جۇمىسشىلارى جۇگەرى ءوسىرۋدى نەگىزگى كاسىبىنە اينالدىرىپ, ەرتە كوكتەمدە قۇنارلى توپىراققا ەگىپ, الا جازداي دالا ارۋىن كۇتىپ, باپتاپ ءوسىرىپ التىن كۇزدە تاۋ-تاۋ ءونىم جيناپ, ناپاقالارىن سول ءونىم بەرەكەلىلىگىنەن تابۋعا ابدەن ماشىقتانعان. دالا ارۋى دەپ تە اسپەتتەلەتىن جۇگەرىنىڭ 60 مىڭ تونناسىن اتالعان زاۋىت العاشقى كەزەڭدە ەكى جاققا دا ءتيىمدى باعامەن ساتىپ الىپ وڭدەۋدە.
نەگىزى جۇگەرىدەن الىناتىن كراحمال وسى وسىمدىك بويىنداعى قوسالقى كومىرسۋى گليۋكوزا قالدىقتارىنان تۇزىلەتىن اميلوزا مەن اميلوپەكتيننەن تۇرادى. ۇن ءتارىزدى اق ۇنتاق كارتوپ, بيداي, جۇگەرى كراحمالى كۋلينارياسى جانە كونديتەر فابريكالارىندا پايدالانىلادى. ال سىرنە – كراحمالدان تولىمسىز قىشقىل گيدروليزى جولىمەن الىناتىن قويۋ ءشاربات ءتارىزدى ءتاتتى ءونىم. سىرنە وندىرىسىنە كراحمال گيدروليزى, قىشقىلدى بەيتاراپتاندىرۋ, گيدروليزاتتى تازالاۋ, سىرنەنى قايناتىپ قويۋلاندىرۋ, سالقىنداتىپ, بۋىپ-ءتۇيۋ كىرەدى. كراحمال-سىرنەلىك ونەركاسىپ گليۋكوزالىق قانت پەن تاعامدىق گليۋكوزانى شىعارادى. گليۋكوزا وندىرۋدەگى شيكىزات – كراحمال. كريستالدىق گليۋكوزا تازا دا ءتاتتى, ءارى تەز سىڭەتىن جوعارى ساپالى تاماق ءونىمى. كونديتەرلىك نان-توقاش ونىمدەرىن, جەمىس كونسەرۆىلەرىن, قويۋلاتىلعان ءسۇت, بالمۇزداق, ليكەر-اراق ونىمدەرىن جانە كۋليناريالىق وزگە ونىمدەردى شىعارۋ ءۇشىن گليۋكوزا پايدالانىلادى. بىلە بىلسەك, بۇل جاركەنت كراحمال-سىرنە زاۋىتىنىڭ قۇندىلىعىن ارتتىرادى.
ءسويتىپ, جەتىسۋ جەرىندە قازاقستان عانا ەمەس ورتالىق ازيادا سالىنباعان, سالىنعان كۇندە ءدال وسى وڭىردەگىدەي جۇگەرىنى وزدەرى ءوسىرىپ, وزدەرى وڭدەپ الەمدىك ستاندارتقا ساي ساپامەن رىنوكقا شىعارعان زاۋىت جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزۋدە. باستى ۇستانىمى – الەمدىك ساپاعا ساي شىعارعان ءونىم ساپاسىن تومەندەتپەۋ. ءسويتىپ, سەنىم بيىگىنەن تۇسپەي ءوڭىر حالقىن تۇراقتى جۇمىسپەن قامتي وتىرىپ, الەۋمەتتىك ماسەلەلەردىڭ وڭ شەشىمىن تابا بەرۋىنە ىقپال ەتە بەرەتىندىكتەرىنە نىق سەنىمدى.
جالپى, جاركەنت كراحمال-سىرنە زاۋىتىن ۋاقىت تالابىنا ساي سالىپ, جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە «ۋنيۆەرسال» وندىرىستىك كومپانياسىنىڭ پرەزيدەنتى زاكىرجان كۋزيەۆتىڭ ەرەن ەڭبەك سىڭىرگەنىن ايتا كەتۋ كەرەك. جىلىنا 30 مىڭ توننا ءونىم شىعاراتىن زاۋىتتىڭ تەك جوباسىن قارجىلاندىرۋعا 1800,0 تەڭگە جۇمسالعانى كوپ نارسەنى اڭعارتادى. ەڭ باستىسى, زاۋىت حالىق قاجەتتىلىگىن تولىق وتەپ وتىر. ءوڭىر جۇرتشىلىعى ەش الاڭسىز ۇيرەنشىكتى كاسىبى – جۇگەرىسىن ەگىپ, ءپىسىپ جەتىلگەن سوڭ ىرگەدەگى زاۋىتقا اپارىپ وتكىزىپ, ەڭبەگىنىڭ وتەۋىن الاتىنىنا كامىل سەنىمدى.
نۇربول الدىباەۆ,
«ەگەمەن قازاقستان».
الماتى وبلىسى.
