1998 جىلدان بەرى تۇسىرىلە باستاعان حالىقارالىق «جدي مەنيا» تەلەباعدارلاماسى قازاقستاندىق كورەرمەنگە جاقسى تانىس. رەسەي, مولدوۆا, ارمەنيا, ۋكراينا ەلدەرىمەن تۇراقتى بايلانىس ورناتقان تەلەجوبا 2009 جىلدىڭ 7 جەلتوقسانىندا «جدي مەنيا, كازاحستان» باعدارلاماسىنىڭ العاشقى ءتۇسىرىلىمىن شىعاردى. ءبىر-ءبىرىن ىزدەگەندەردى تابىستىراتىن تەلەجوبا باستالعاننان بەرگى 23 جىلدا 218 687 ادام ءبىر-بىرىمەن قاۋىشقان ەكەن. ال باعدارلامانىڭ رەسمي سايتى بازاسىندا 3 ميلليون 160 مىڭ ىزدەۋشى تىركەلگەن.
اتالعان جوبانىڭ قازاقستانداعى كەڭىستىگىندە قانداي قيلى تاعدىرلار مەن توسىن وقيعالار كەزدەسەتىنىن «جدي مەنيا, كازاحستان» تەلەباعدارلاماسىنىڭ جۇرگىزۋشىسى ايگەرىم مۇزدىباەۆامەن اڭگىمە بارىسىندا بىلدىك.
– 2019 جىلعى ءبىر تۇسىرىلىمدە قىزىن ىزدەگەن اكەمەن تانىستىق. اجىراسقان سوڭ ايەلى قىزىن باسقا قالاعا الىپ كەتكەن ەكەن. وسىلايشا, اراداعى بايلانىس ۇزىلگەن. ولار تابىسقاندا وتباسىلى ء(ۇش قىزى بار) اكەسى 50-دە, قىزى 27 جاستا بولدى. بويجەتكەن ءۇش قىز وگەي اكەلەرى تۋرالى جىلى ەستەلىكتەرىندە ونىڭ تۋعان قىزىن تابۋدى ارماندايتىنىن جانە ءجيى ەسكە الاتىنىن باياندادى. ءبىز قىزدى ىزدەپ تاۋىپ, سۇحبات الىپ, سيۋجەتتى اكەسىنە كورسەتتىك. سوندا تۇرمىس قۇرىپ, بالالى بولعان قىز سۇحباتىندا اكەسىن ەشقاشان كەشىرە المايتىنىن جانە وعان مۇقتاج ەمەس ەكەنىن ايتتى. ءجاسوسپىرىم شاعىندا اناسىنان ايىرىلعان قىز بالالار ۇيىندە وسكەن ەكەن. ءومىرىنىڭ ەڭ قيىن ساتتەرىندە اكەسى جانىندا بولماعانىنا وكپەلى. دەگەنمەن, باعدارلاماعا قىزى دا كەلدى. اكەسىمەن جىلاپ كورىسىپ, ۇزاق قۇشاقتاستى. قازىر ول وقيعا تۋرالى ايتىپ وتىرعاندا مەنىڭ كوزىمە جاس كەلەدى. مىنە, بۇل ەرەكشە كەزدەسۋ بولدى. ال سوندا ارىپتەسىم, ەكىنشى جۇرگىزۋشى سەرگەيدىڭ جىلاعانىن العاش رەت كوردىم. ول وتە ۇستامدى ەدى, –دەدى ايگەرىم.
ءبىر ساتكە كوڭىلى بوساعان تەلەجۇرگىزۋشى تاعى ءبىر تاعدىرلى ءتۇسىرىلىمنىڭ وقيعاسىن ەسكە ءتۇسىردى.
– بىردە وتىز جاس شاماسىنداعى جىگىت اكەسىن ىزدەپ كەلدى. ناتيجەسىندە, ول اكەسىمەن بىرگە, تۋعان ەكى باۋىرىمەن قاۋىشتى. اكەسى ءبىر بالانى اسىراپ العان ەكەن. ەكىنشى بالانىڭ دەنساۋلىعىنا بايلانىستى مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بولدى. كەيىپكەرىمىزدىڭ جاڭا تابىلعان باۋىرىنىڭ بەيىمدەۋ ورتالىعىنداعى سيۋجەتىن كورگەندە باسقا دا تۋىسقاندارىن ىزدەپ جۇرگەن بالالاردى بايقادىق. ءجاسوسپىرىم كەزىندە ورتالىققا تۇسكەن 20 جاستاعى جىگىت بۇعان دەيىن اكەسىمەن بىرگە تۇرعان. ال ونىڭ ورتالىققا نە سەبەپتەن تۇسكەنىن بىلمەدىك. بىراق ول جىگىتتىڭ كامەراعا قاراپ ايتقان ءسوزى جۇرەكتى ءتىلىپ تۇسىرەردەي ەدى. قايدا جۇرسە دە, قانداي جاعدايعا ۇشىراسا دا اكەسىن كۇتەتىنىن, ول ءۇشىن ءبارىن جاساۋعا دايىن ەكەنىن ايتىپ, ىزدەۋ سالدى. سوندا العاش رەت ەفيردەگى ءسوزىمدى ايتا الماي تۇرىپ قالدىم. بالالاردىڭ تاپ-تازا جۇرەگىنە, سونبەس ۇمىتىنە, مەيىرىمى مەن باۋىرمالدىعىنا, كەشىرىمشىلدىگىنە قايران قالاسىڭ, – دەدى ايگەرىم.
ارينە, كاسىبي جۋرناليست جۇمىس بارىسىندا سەزىمگە ەرىك بەرمەۋى كەرەك. الايدا اتالعان باعدارلاما بارىسىندا جاقىندارىنان ءۇمىت ۇزبەگەن, ولاردى الاسۇرا ىزدەگەن بالالاردىڭ شەكسىز باۋىرمالدىعىن كورگەندە ءوزىڭدى ۇستاپ تۇرۋ مۇمكىن بە؟..
تەلەجۇرگىزۋشىنىڭ جۇرەك تولقىتارلىق اڭگىمەسى كۇندەلىكتى قوڭىر تىرشىلىكتە كوپ بايقاي بەرمەيتىن ءبىراز دۇنيەگە كوز جەتكىزگەندەي. اسىرەسە, حالقىمىزدىڭ ەرەكشە باۋىرمالدىق قاسيەتىنە تاعى دا كۋا بولدىق. ولار تاباندىلىقتىڭ ارقاسىندا شەتەل اسقان – اقش, ەۋروپا ەلدەرىندەگى ءھام كورشىلەس مەملەكەتتەردەگى اكە-شەشە, باۋىرلارىن تاپقان. بايقاساق, ۇزاق ۋاقىتتان كەيىنگى جاقىن جانداردىڭ كورىسۋىنىڭ ارعى جاعىندا ۇلكەن جۇرەك پەن كەشىرىم تۇرعانداي. بالكي, بۇل اينالامىزداعى تۋىس-تۋعان, دوس-جارانمەن ناۋرىز مەرەكەسى قارساڭىندا كورىسۋ كۇنىن وتكىزىپ, قول الىسىپ, قۇتتىقتاپ جاتاتىن اقجارقىن پەيىلىمىزدەن دە بولار.
باعدارلاما ۇجىمىنىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىزدە كوبىنەسە اتا-انا پەرزەنتىن (ياكي كەرىسىنشە), بالاسى اعا-اپكەلەرىن ىزدەيدى ەكەن. ءتىپتى ءومىر بويى ءبىر-ءبىرىن ىزدەگەن اعايىندار سول بويى ءبىر-بىرىمەن تابىسپاي كەتىپ جاتاتىن جاعدايلار دا كەزدەسەدى. باۋىرلاردىڭ قىسقا عۇمىردا قايعىدا دا, قۋانىشتا دا بىرگە بولا الماۋىنىڭ باستى سەبەبى, كوپ جاعدايدا اتا-انالارىنىڭ اجىراسۋىنا كەلىپ تىرەلەدى. ەكى ادامنىڭ اراسىنداعى تۇسىنىكسىز رەنىش پەن ۇرىس ەت-جاقىن باۋىرلاردىڭ ءبىر-بىرىنەن حابار-وشارسىز كەتۋىنە اكەلەدى.
قامشىنىڭ سابىنداي قىسقا عۇمىردا اعايىنداردىڭ ءبىر-بىرىنەن اجىراماي, ساعىنا كورىسىپ جۇرگەنىنە نە جەتسىن؟! تاعدىردىڭ جازۋىمەن كوز جازىپ قالعان ساتتە, ءبىر-بىرىنەن كەمشىلىك ىزدەمەي, كەڭشىلىك جاساپ, كەشىرىمشىل بولۋ دا ناعىز ادامگەرشىلىكتىڭ, قازاقى بولمىستىڭ نىشانى ەمەس پە؟ ولاي بولسا, ۇلتتىق تاربيەدەن اۋىتقىماي, قاشاندا بارىمىزدى باعالاي بىلەيىك, اعايىن.
