بەسقاراعاي وڭىرىندە گلۋحوۆكا اۋىلدىق وكرۋگىنە قاراستى جىلاندى دەپ اتالاتىن شاعىن اۋىل بار. جۋىقتا اتالعان ەلدى مەكەندە بولىپ, وسىعان دەيىن سىرتتاي ەستىگەن وڭدى ىستەردى كورىپ قايتقان ەدىك.
بەسقاراعاي وڭىرىندە گلۋحوۆكا اۋىلدىق وكرۋگىنە قاراستى جىلاندى دەپ اتالاتىن شاعىن اۋىل بار. جۋىقتا اتالعان ەلدى مەكەندە بولىپ, وسىعان دەيىن سىرتتاي ەستىگەن وڭدى ىستەردى كورىپ قايتقان ەدىك.
جىلاندى جوعارىدا اتالعان اۋىلدىق وكرۋگكە قاراستى التى اۋىلدىڭ ءبىرى ەكەن. ءبىزدى مۇندا سول اۋىلدىق وكرۋگتىڭ جەتەكشى مامانى ماليكا ناۋرىزباەۆا قارسى العان. ماليكا ابۋعاليقىزى وسى جىلاندىمەن بىرگە, اققولتىق, ستارايا كرەپوست اۋىلدارىنا دا جەتەكشىلىك ەتەدى. سول ءۇش اۋىلداعى بارلىق حالىق سانى 630 ادامدى قۇراسا, سونىڭ 500-ءى جىلاندى اۋىلىندا تۇرادى. ياعني, قالعان ەكى اۋىلمەن سالىستىرعاندا جىلاندى ىرگەلى اۋىل بولىپ سانالادى.
سوعان وراي, مۇندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار دا بارشىلىق كورىنەدى. ايتالىق, سوڭعى جىلدارى اۋىلدا مەشىت پەن ستاديون سالىنىپ, پوشتا, كىتاپحانا, مەدپۋنكتكە, جەتەكشى ماماننىڭ ءوزى جايعاسقان الەۋمەتتىك قىزمەت ءۇيى دەپ اتالاتىن عيماراتقا كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپتى. اۋىلداعى بەس كوشەنىڭ ءبارى جارىقتاندىرىلىپ, بيىلعى جىلى نەگىزگى كوشەگە اسفالت توسەلىپتى. ءار ءۇيدىڭ ءوز قۇدىعى بار. مونشا دا سولاي.
جاڭا وقۋ جىلى قارساڭىندا جىلاندىدا «سالتانات ساياباعى» اشىلىپتى. باسىندا ول بالالار الاڭى رەتىندە جوسپارلانعان ەكەن. ەندى بالالار الاڭى دا, جازدىق ساحنا مەن بي الاڭى دا, ۇلى وتان سوعىسى بوزداقتارى مەن ارداگەرلەرىنە ارنالعان مونۋمەنت تە وسىندا ورنالاستىرىلىپتى. مونۋمەنتتەگى ءمارمار تاسقا وسى اۋىلدان شىققان قىرىققا جۋىق بوزداقتار مەن سوعىس ارداگەرلەرىنىڭ ەسىمى ماڭگى وشپەستەي قاشاپ جازىلىپتى. گۇلمەن كومكەرىلگەن ساياباققا الداعى جىلى جاسىل كوگال ەگىلمەك.
وسى ورايدا, ماليكا قارىنداسىمىز جىلاندىداعى «سەمەي ورمانى» رەزەرۆاتى جاڭاسەمەي فيليالىنىڭ باسشىسى ارعىنبەك ءسافيۋلليننىڭ اتىنا العىسىن ءبىلدىرىپ جاتتى. ويتكەنى, مۇنداعى اتقارىلىپ جاتقان بارلىق وڭدى ىستەر اتالعان فيليالدىڭ اتسالىسۋىمەن جۇزەگە اسىرىلۋدا. ونىڭ ۇستىنە اۋىل كوشەلەرى مەن كۇرە جولدى قار, قوقىستان تازارتۋ دا فيليالدىڭ موينىندا. اۋىل مەكتەبىنە كومەكتەسۋ, اۋىل تۇرعىندارىن وتىنمەن قامتاماسىز ەتۋ سياقتى ماسەلەلەردەن دە بۇلار سىرت قالىپ كورگەن جوق. ارعىنبەك سافيۋللين ورمان شارۋاشىلىعىنىڭ بايىرعى قىزمەتكەرى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, اۋداندىق ءماسليحات دەپۋتاتى قىزمەتىنە دە وتە سەرگەك قارايتىن بولىپ شىقتى.
– ءبىر سوزبەن ايتقاندا, اۋىلىمىز وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسىندا وبلىس بويىنشا شاعىن اۋىلدار اراسىندا جۇلدەلى ءۇشىنشى ورىندى يەلەنسە, بۇل جەتىستىككە وسى فيليالدىڭ دا قوسقان ۇلەسى زور, – دەيدى جەتەكشى مامان. ايتپاقشى, سول جولى جۇلدە رەتىندە قولعا تيگەن 6 ميلليون تەڭگە جوعارىدا ءسوز بولعان الەۋمەتتىك قىزمەت ءۇيىنىڭ كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىنا جۇمسالىپتى.
اۋىلدىڭ قازىرگى جاعدايىمەن تانىسىپ بولعان سوڭ وسىنداعى مەكتەپكە باس سۇققانبىز. ورتالاۋ مەكتەپتىڭ قازىرگى ديرەكتورى ەرجان بەگىموۆ بۇعان دەيىن دولون اۋىلىندا اكىم بولىپ قىزمەت اتقارىپتى. مەكتەپتىڭ ءۇش عيماراتقا ءبولىنىپ وتىرعانى بولماسا, قاي جاعىنان بولسىن, قاپىسى جوق. اسىرەسە, مۇنداعى تازالىق پەن ادەمىلىك كورىنىستەرى سۇيسىنتەدى.
مەكتەپ باسشىسى ءسوز اراسىندا كەلەسى جىلدان باستاپ وزدەرىندە قازاق تىلىندەگى سىنىپتار اشىلا باستايتىندىعىن ايتا كەتۋدى دە ۇمىتپادى. نەگىزىنەن ءوز قانداستارىمىز مەكەندەيتىن اۋىلدا بۇل – ەشتەن كەش بولسا دا يگى قادام. سودان سوڭ بۇل مەكتەپتە جاس مامانداردىڭ بارىنە كوتەرمە جاردەماقى بەرىلىپ, ەندى بىرقاتارى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتىلە باستاپتى. وسىدان ەكى جىل بۇرىن «ديپلوممەن – اۋىلعا!» اكتسياسى اياسىندا جىلاندى ورتالاۋ مەكتەبىنە كەلگەن نۇرلان سۇلەيمەنوۆ دەگەن جاس مامان الگىندەي قامقورلىقپەن قاتار, ەندى قىزمەتى دە جوعارىلاپ, مەكتەپ ديرەكتورىنىڭ تاربيە جۇمىستارى جونىندەگى ورىنباسارى بولىپ تاعايىندالىپتى.
– جىلاندىدا جۇمىسسىزدىق تا, اۋىلدان اۋا كوشۋشىلەر دە اتىمەن جوق. كەرىسىنشە جەر سۇراۋشىلار كوپ. ويتكەنى, جىلاندى, بىرىنشىدەن, قالاعا جاقىن بولسا, ەكىنشىدەن, قالالىقتار دا بۇل اۋىلداعى وڭدى ىستەردەن حاباردار سەكىلدى, – دەيدى اۋدان اكىمى نۇرلان سىدىقوۆ.
اۋدان اكىمى سولاي دەپ جاتسا, اۋىل اكىمى اسەمحان ءوزىنىڭ جەتەكشى مامانى تۋرالى جاقسى پىكىر ءبىلدىرىپ جاتتى. ءبىر كەزدە كاسىپوداقتاردىڭ سانكت-پەتەربۋرگ گۋمانيتارلىق ۋنيۆەرسيتەتىن بىتىرگەن ماليكا ابۋعاليقىزىنىڭ وسىندا جەتەكشى مامان بولىپ ەڭبەك ەتە باستاعانىنا دا ون ءۇش جىلدان اسىپ بارا جاتقان كورىنەدى. سودان بەرى دە اۋىلداعى يگى ىستەردىڭ ۇيىتقىسى بولا بىلۋدە. ەندى مۇندا ورمان شارۋاشىلىعىنىڭ مۇراجايى اشىلماق. ال بۇكىل ەلىمىز بويىنشا تۇڭعىش رەت قولعا الىنىپ وتىرعان بۇل يگى ءىس اۋىل ابىرويىن ودان ءارى كوتەرە تۇسەتىندىگىنە داۋ جوق.
شاعىن اۋىلدىڭ بۇگىنگى تىرلىگى, مىنە, وسىنداي!
داۋلەت سەيسەن ۇلى,
جۋرناليست.
شىعىس قازاقستان وبلىسى,
بەسقاراعاي اۋدانى.