كەشە مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىندا قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلىمىزدەگى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى لە يۋيچەن «ەلشى ساعاتىنا» قاتىسىپ, اكادەميانىڭ ماگيسترانتتارى, دوكتورانتتارى مەن پروفەسسور-وقىتۋشىلار قۇرامى الدىندا «قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ ورتالىق كوميتەتى 18-ءشى شاقىرىلىمىنىڭ ءۇشىنشى پلەنۋمى جانە قىتايداعى رەفورما مەن اشىقتىقتىڭ جاڭا كەزەڭى» تاقىرىبىندا ءدارىس وقىدى.
كەشە مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىندا قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلىمىزدەگى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى لە يۋيچەن «ەلشى ساعاتىنا» قاتىسىپ, اكادەميانىڭ ماگيسترانتتارى, دوكتورانتتارى مەن پروفەسسور-وقىتۋشىلار قۇرامى الدىندا «قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ ورتالىق كوميتەتى 18-ءشى شاقىرىلىمىنىڭ ءۇشىنشى پلەنۋمى جانە قىتايداعى رەفورما مەن اشىقتىقتىڭ جاڭا كەزەڭى» تاقىرىبىندا ءدارىس وقىدى.
ەلشى مىرزانى جينالعاندارمەن تانىستىرعان اكادەميا رەكتورى ب.ءابدىراسىلوۆ شەكارالاس جاتقان ەلدە سوڭعى وتكەن پارتيا پلەنۋمىندا مەملەكەتتىك باسقارۋدى رەفورمالاۋ قاجەتتىگى ايتىلعانىنا جانە ونىڭ ءبىزدىڭ ەل ءۇشىن دە وتە قىزعىلىقتى بولىپ وتىرعانىنا توقتالىپ, لە يۋيچەننەن قىتايلىق تاجىريبە جايىندا كەڭىرەك اڭگىمەلەۋدى ءوتىندى.
– دالانىڭ ايازدىعى سىزدەردىڭ دوستىق قابىلداۋلارىڭىزدان ەش سەزىلمەيدى, الدىمەن سىزدەردى كۇنى كەشە اتالىپ وتكەن تاۋەلسىزدىك مەرەكەسىمەن قۇتتىقتاۋعا رۇقسات ەتىڭىزدەر. مەنىڭ قازاقستانعا ەلشى بولىپ كەلگەنىمە 4 ايدىڭ عانا ءجۇزى بولدى. وسى ۋاقىت ىشىندە سىزدەردىڭ تابىستارىڭىزعا كوڭىلىم تولعانىن جەتكىزگىم كەلەدى. كورەگەن باسشىلارىڭىزدىڭ ارقاسىندا تاماشا جەتىستىكتەرگە جەتتىڭىزدەر, مەملەكەتتەرىڭىزدىڭ ىرگەسىن نىعايتىپ, وزىق 50 ەلدىڭ قاتارىنا ەندىڭىزدەر. جاقىن كورشىلەرىڭىز – حانزۋ جۇرتى سىزدەردىڭ وسى تابىستارىڭىزعا رياسىز قۋانادى, – دەپ ءسوزىن باستاعان ەلشى ءارى قاراي ءوز ەلىنىڭ تىنىسىن ءسوز ەتتى.
قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ 18-ءشى شاقىرىلىمى ءۇشىنشى پلەنۋمىنىڭ بۇگىنگى ۋاقىتتا اسا زور مانگە يە بولىپ وتىرعانىن ايتقان ەلشى وندا كوتەرىلگەن ماسەلەلەردىڭ ەلدى رەفورمالاۋ بارىسىنداعى ماڭىزىنا توقتالدى. پلەنۋم شەشىمىن وسىدان 35 جىل بۇرىن دەن سياوپين باستاعان رەفورمالارمەن سالىستىرۋعا بولادى. ويتكەنى, سول جىلدارى قىتاي ەكونوميكاسى وتە ءبىر توقىراۋعا ۇشىراعان كەزەڭ ەدى, ال ساتىمەن جۇرگىزىلگەن رەفورما ەلدى قازىرگى دەڭگەيگە كوتەرىلدى, ەندى الدىمىزدا جاڭا مىندەتتەر تىزبەگى تۇر, دەگەن لە يۋيچەن ولاردى ەڭسەرمەسەك ەلدىڭ قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەرىن ۇستاپ تۇرۋىنا قيىندىق كەلەدى, سوندىقتان دا پارتيا كوتەرگەن رەفورمالاۋ باعىتى العا دامۋعا جول اشادى, دەدى. وسى رەتتە نارىقتى ورىستەتۋدە كاسىپكەرلىكتى قولداۋعا, ولاردىڭ تىنىسىن كەڭەيتۋگە مەيلىنشە جەڭىلدىكتەر قاراستىرىلعانىن, سونىڭ ناتيجەسىندە از ۋاقىتتىڭ ىشىندە ەلدەگى كاسىپكەرلەردىڭ سانى كادىمگىدەي ارتقانىن اتاپ ايتتى. بۇرىن كاسىپكەرلىكپەن اينالىسۋعا رۇقسات الۋ ءۇشىن عانا 33 ۆەدومستۆونىڭ ەسىگىن قاعىپ, 140 قۇجات دايىندايتىن بولسا, ەندى «ءبىر تەرەزەدەن» قىزمەت كورسەتۋدىڭ ارقاسىندا قازىر ول ءبىر كۇن ىشىندە عانا اتقارىلاتىن بولىپتى.
ارينە, مۇنداي قادامداردىڭ ونسىز دا الەمدىك ەكونوميكادا كوشباسشىلىققا ۇمتىلعان ەلدىڭ تىنىسىن ودان ءارى اشا تۇسەتىنى ايقىن.
وسى ءىس-شارا شەڭبەرىندە مەملەكەتتىك باسقارۋ اكادەمياسىنىڭ باسشىسى ب.ءابدىراسىلوۆتىڭ قحر-دىڭ قازاقستانداعى ءتوتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى لە يۋيچەنمەن كەزدەسۋى بارىسىندا مەيمان اكادەميا قىزمەتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى مەن ونىڭ دامۋ كەلەشەگى تۋرالى حاباردار بولۋمەن قاتار, قوس تاراپ مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردى, سونداي-اق, ديپلوماتيالىق كادرلاردى دايارلاۋداعى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ بويىنشا پىكىر الماستى.
انار تولەۋحانقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
