413,7 مىڭ ادام جۇمىسقا ورنالاستى
ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ اقپاراتى بويىنشا, وسى جىلدىڭ 11 ايىندا 621,4 مىڭ قازاقستاندىق ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان «ەڭبەك» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ قاتىسۋشىسى بولدى. بۇل ارقىلى 413,7 مىڭ ادام جۇمىسقا ورنالاستىرىلسا, ونىڭ ىشىندە 269,2 مىڭ ادام تۇراقتى جۇمىسقا تۇردى. 206,5 مىڭ ادام سۋبسيديالاناتىن جۇمىس ورىندارىمەن قامتىلدى, ونىڭ ىشىندە 19,1 مىڭ ادام الەۋمەتتىك جۇمىس ورىندارىنا, 34,1 مىڭ ادام جاستار پراكتيكاسىنا, 153,3 مىڭ ادام قوعامدىق جۇمىستارعا ورنالاستىرىلدى. ەڭبەك رەسۋرستارىنىڭ ۇتقىرلىعىن ارتتىرۋ ماقساتىندا بيىل 1 جەلتوقسانداعى جاعداي بويىنشا جۇمىس كۇشى مول وڭىرلەردەن 5 665 ادام, ياعني 1 610 وتباسى قونىس اۋداردى. قىسقا مەرزىمدى وقىتۋ كۋرستارىنا 18,7 مىڭ ادام جىبەرىلدى, تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ بويىنشا وقىتۋمەن 18,4 مىڭ ادام قامتىلدى.
«مەملەكەتتىك باعدارلاما اياسىندا جىل باسىنان بەرى جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا 12 647 ميكروكرەديت بەرىلدى, ونىڭ ىشىندە اۋىل تۇرعىندارىنا 11 162 ميكروكرەديت بەرىلدى. ميكروكرەديت الۋشىلار 13 585 جۇمىس ورنىن اشتى. سونداي-اق باعدارلاماعا قاتىسۋشىلارعا جاڭا بيزنەس-يدەيالاردى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن 200 اەك مولشەرىندە 43 مىڭنان اسا مەملەكەتتىك گرانت بەرىلەدى. 1 جەلتوقساندا 42,4 مىڭنان اسا گرانت ءبولىنىپ ۇلگەردى. بۇعان قوسا 33,2 مىڭ ادام «باستاۋ بيزنەس» جوباسى بويىنشا كاسىپكەرلىك نەگىزدەرىنە وقىتۋدان ءوتتى», دەلىنگەن مينيسترلىك تاراتقان مالىمەتتە.
ايتا كەتەتىن جايت, جۇمىسپەن قامتۋدىڭ 2020-2021 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسى شەڭبەرىندە 6,7 مىڭ جوبانى ىسكە اسىرۋ باستالدى, وندا 130 مىڭ تەڭگەلىك ورتاشا جالاقىمەن 220,7 مىڭ ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. جقجك ينفراقۇرىلىمدىق جوبالارىن ىسكە اسىرۋ 4 نەگىزگى باعىت بويىنشا وتەدى. بۇل – الەۋمەتتىك-مادەني نىسانداردى, تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق نىساندارىن, سونداي-اق ينجەنەرلىك-كولىك ينفراقۇرىلىمىن كۇردەلى جانە اعىمداعى جوندەۋ, رەكونسترۋكتسيالاۋ, ەلدى مەكەندەردى اباتتاندىرۋ.
جقجك ينفراقۇرىلىمدىق جوبالارىن ىسكە اسىرۋ كەزىندە وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ كەمىندە 90%-ىنىڭ تاۋارلارى مەن قىزمەتتەرىن قولدانۋدى قامتاماسىز ەتۋ – ەرەكشە شارت. جۇمىسشىلاردىڭ كەمىندە جارتىسىن جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى ارقىلى جالدايدى, باسىمدىق جۇمىسسىز جاستارعا بەرىلەدى. مەردىگەرلەر سانيتارلىق-ەپيدەميالىق شارالاردى قولدانا وتىرىپ, قاۋىپسىز ەڭبەك جاعدايىن قامتاماسىز ەتۋگە ءتيىس.
سونىمەن قاتار 1 جەلتوقسانداعى جاعداي بويىنشا وڭىرلەردە 6,7 مىڭ جوبا بويىنشا جۇمىس باستالدى, 220 مىڭنان اسا جۇمىس ورنى قۇرىلدى, ونىڭ ىشىندە حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى ارقىلى 116 مىڭنان اسا جۇمىس ورنى اشىلدى. باعدارلاماعا قاتىسۋشىلاردىڭ جارتىسى اۋىل تۇرعىندارى, 39%-ى – جاستار جانە 7%-ى – تابىسى از ازاماتتار. جقجك شەڭبەرىندە جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ ەڭ جوعارى ۇلەسى – شىعىس قازاقستان (20,6 مىڭ ادام نەمەسە 109,2%), جامبىل (19,7 مىڭ ادام نەمەسە 100%), اتىراۋ (7,6 مىڭ ادام نەمەسە 106%) وبلىستارىندا.
بۇعان دەيىن حابارلانعانداي, جقجك اياسىندا بارلىعى 255 مىڭ جۇمىس ورنىن اشۋ جوسپارلانۋدا. بۇل رەتتە باعدارلاما بولاشاقتا 100 مىڭنان اسا تۇراقتى جۇمىس ورنىن اشۋعا نەگىز بولادى.
توتەنشە جاعداي كەزىندە دە تولەم توقتامادى
تابىسىن جوعالتقان جاعدايدا مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ قورىنان كولەمى ەڭ تومەنگى جالاقى – 42 500 تەڭگەگە تەڭ بىرجولعى تولەم كومەگىمەن قازاقستاندىقتارعا الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتىلدى. توتەنشە جاعداي رەجىمى مەن كارانتيندىك شەكتەۋ شارالارى كەزىندە كۇندەلىكتى ناپاقاسىنان ايىرىلعان ازاماتتار مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ اتالعان تۇرىنە يە بولدى. ولاردىڭ ىشىندە جالاقىسى ساقتالمايتىن دەمالىستا جۇرگەن قىزمەتكەرلەر, جەكە كاسىپكەرلەر, جەكە پراكتيكامەن اينالىساتىن ادامدار, نىسانالى جۇمىستاردى ورىنداۋ (قىزمەت كورسەتۋ) سياقتى ازاماتتىق-قۇقىقتىق سيپاتتاعى شارتتار بويىنشا تابىس تاباتىن جەكە تۇلعالار, بىرىڭعاي جيىنتىق تولەمدى تولەۋشىلەر بار.
جاعداي ۋشىعىپ, توتەنشە جاعداي رەجىمى سوزىلعان 11 مامىرعا دەيىن 322 ملرد تەڭگە سوماسىندا 4,6 ملن ادامعا, ال كارانتيندىك شەكتەۋ شارالارى قولدانىلعان كەزدە 153,2 ملرد تەڭگە سوماسىندا 2,4 ملن ادامعا الەۋمەتتىك تولەم تاعايىندالدى.
كارانتيندىك شەكتەۋ شارالارىنىڭ قولدانىلۋ كەزەڭىنە ماسق-تان الەۋمەتتىك تولەم تاعايىنداۋعا ءوتىنىش بيىل 1 قىركۇيەككە دەيىن قابىلداندى. جالپى جىل باسىنان بەرى جۇمىسىنان ايىرىلعان جاعدايدا مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ قورىنان الەۋمەتتىك تولەم الۋشىلاردىڭ سانى 92,4 مىڭ ادامدى قۇرادى. بۇل رەتتە 10 747 ازاماتقا تولەم قاراشا ايىندا تاعايىندالدى.
قولدانىستاعى زاڭناماعا سايكەس جۇمىستان بوساتىلعان قىزمەتكەرلەر مىندەتتى الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قاتىسۋ وتىلىنە جانە كەيىنگى 24 ايداعى تابىسىنا بايلانىستى 1 ايدان 6 ايعا دەيىن جۇمىسىنان ايىرىلۋى بويىنشا الەۋمەتتىك تولەمدەر الادى. تولەم جوعالعان كىرىستىڭ 40%-ىنا دەيىنگى مولشەردە ماسق قاراجاتى ەسەبىنەن جۇزەگە اسىرىلادى. تولەم تاعايىنداۋ ءۇشىن جۇمىستان بوساتىلعان قىزمەتكەرگە ەgov.kz پورتالىندا اۆتوريزاتسيالانۋ, «جۇمىسقا ورنالاستىرۋ جانە جۇمىسپەن قامتۋ» بولىمىندە «جۇمىس ىزدەۋشى ادامداردى تىركەۋ» قىزمەتىن تاڭداۋ, ونلاين-قىزمەتكە تاپسىرىس بەرىپ, بارلىق جولدى تولتىرۋ جانە وعان ەتسق-مەن قول قويىپ, ءوتىنىمدى جىبەرۋ قاجەت. ءبىر كۇن ىشىندە تۇرعىلىقتى جەرىڭىزدەگى حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعى بوس جۇمىس ورىندارىن ۇسىنادى, ەگەر جۇمىس تابىلماسا, 3 جۇمىس كۇنى ىشىندە قاشىقتان جۇمىسسىز مارتەبەسى بەرىلەدى.
جۇمىسسىز رەتىندە تىركەلۋ تۋرالى مالىمەتتەر بولعان كەزدە ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ اقپاراتتىق جۇيەسى پرواكتيۆتى فورماتتا ماسق-تان تولەمدى تاعايىنداۋ بويىنشا قىزمەت كورسەتۋگە كەلىسۋ ءۇشىن ءموبيلدى تەلەفونعا SMS-حابارلاما جىبەرەدى. كەلىسكەن جاعدايدا SMS-حابارلاماعا جاۋاپ بەرۋ قاجەت. تولەم اۆتوماتتى تۇردە تاعايىندالادى.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك, ماسق قاراجاتى ەسەبىنەن جۇمىسىنان ايىرىلعان جاعدايدا تولەنەتىن الەۋمەتتىك تولەم جۇمىستان شىعۋ سەبەپتەرىنە قاراماستان جۇزەگە اسىرىلدى جانە جۇمىسسىز ادام جۇمىس ىزدەگەن كەزەڭدە ونى قولداۋعا ارنالعان.
بۇدان بۇرىن ايتىلعانداي, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى وسى جىلدىڭ 17 قاراشاسىنان باستاپ رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالار مەن وبلىس ورتالىقتارىنىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن تەستىلىك رەجىمدە ەلەكتروندى ەڭبەك بيرجاسى ارقىلى حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارىنىڭ قاشىقتىقتان قىزمەت كورسەتۋ فۋنكتسيونالىن ىسكە قوستى. قاناتقاقتى جوبا جۇمىسسىزداردى تىركەۋ راسىمدەرىن جەڭىلدەتۋ جانە جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ بويىنشا مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى, ونىڭ ىشىندە جۇمىسىنان ايرىلۋ بويىنشا الەۋمەتتىك تولەمدەردى الۋدى جەڭىلدەتۋ ءۇشىن ىسكە قوسىلدى. ەندى بارلىعىن تەك ينتەرنەت, كومپيۋتەر جانە ەلەكتروندى تسيفرلى قولتاڭبا ارقىلى عانا ىسكە اسىرۋعا بولادى.