29 قاراشا, 2013

بولاشاقتىڭ كوشباسشىلارى

385 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

الەمدىك وركەنيەتتىڭ كوشىنە ىلەسۋدىڭ جالعىز جولى ۇلتتىڭ ينتەللەكتۋالدىق الەۋەتىن ارتتىرۋ. جاس ۇرپاق جاڭا زامان ءبىلىمىن مەيلىنشە مەڭگەرىپ, ءار سالاسىنان سۋسىنداپ جاتسا, ەل ەرتەڭى جارقىن بولارىنا ەشكىم ءشۇبا كەلتىرمەس. شۇكىر دەيمىز! بۇل باعىتتا بىزدە بارلىق جاعداي جاسالعان. كەڭەستىك ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ كەندىرىنە شىرمالىپ قالعان كەيبىر مەملەكەتتەرگە قاراعاندا كوشىمىز بويىن باياعىدا-اق تۇزەدى. وسى ورايدا, قازاقستاندىق ورتا ءبىلىمنىڭ وزىق ۇلگىسىن قالىپتاستىرىپ وتىرعان نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ جاسامپاز جۇمىسى ماقتاۋعا تۇرارلىق. قۇرىلعانىنا كوپ ۋاقىت بولا قويماعان زياتكەرلىك مەكتەپتەرى قىسقا مەرزىم ىشىندە وزىق ويلى ۇستازدار مەن وزات وقۋشىلاردى ءبىر ورتاعا توپتاستىرىپ, زاما­ناۋ­ي ءبىلىم جۇيەسى نەگىزىندە وقىتۋ ىسىنە باتىل كىرىسىپ كەتتى.

الەمدىك وركەنيەتتىڭ كوشىنە ىلەسۋدىڭ جالعىز جولى ۇلتتىڭ ينتەللەكتۋالدىق الەۋەتىن ارتتىرۋ. جاس ۇرپاق جاڭا زامان ءبىلىمىن مەيلىنشە مەڭگەرىپ, ءار سالاسىنان سۋسىنداپ جاتسا, ەل ەرتەڭى جارقىن بولارىنا ەشكىم ءشۇبا كەلتىرمەس. شۇكىر دەيمىز! بۇل باعىتتا بىزدە بارلىق جاعداي جاسالعان. كەڭەستىك ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ كەندىرىنە شىرمالىپ قالعان كەيبىر مەملەكەتتەرگە قاراعاندا كوشىمىز بويىن باياعىدا-اق تۇزەدى. وسى ورايدا, قازاقستاندىق ورتا ءبىلىمنىڭ وزىق ۇلگىسىن قالىپتاستىرىپ وتىرعان نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ جاسامپاز جۇمىسى ماقتاۋعا تۇرارلىق. قۇرىلعانىنا كوپ ۋاقىت بولا قويماعان زياتكەرلىك مەكتەپتەرى قىسقا مەرزىم ىشىندە وزىق ويلى ۇستازدار مەن وزات وقۋشىلاردى ءبىر ورتاعا توپتاستىرىپ, زاما­ناۋ­ي ءبىلىم جۇيەسى نەگىزىندە وقىتۋ ىسىنە باتىل كىرىسىپ كەتتى.

– جاڭا عاسىر ءبىزدى جاڭاشا ويلاۋعا مىندەتتەيدى. بۇدان بىلاي تەك ءبىلىمدى ادامدى تاربيەلەپ شىعارۋمەن شەكتەلمەگەن ابزال. بالالارىمىز عۇمىر بويى بىلىمگە ۇمتىلاتىنداي بولۋى كەرەك. مىندەتىمىز – سوعان قول جەت­كىزۋ, – دەيدى نازارباەۆ زيات­كەرلىك مەكتەپتەرى دەربەس ءبى­لىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ باسقارما ءتورايىمى كۇلاش شامشيدينوۆا. ۇيىمنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن استانادا وتكەن «بىلىمدەگى جوعارى ساپا مەن كوشباسشىلىق – 2013» حا­لىقارالىق كونفەرەنتسياسى بارىسىندا وسى باعىتتا جاسالىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ جاي-جاپسارى ءۇش كۇن بويىنا تالقىعا ءتۇستى. شاراعا قازاقستاننىڭ جە­تەك­شى ۇستازدارىمەن بىرگە, الەم­نىڭ 14 مەملەكەتىنەن كەلگەن 57 حالىقارالىق ساراپشى قاتىسىپ, شاراپاتتى ويلارىن ورتاعا سالدى. ماماندار «ەرتەڭگى ەل باستايتىن دانالار – بۇگىنگى بالالار», – دەپ ماسەلەنى ارىدەن قوزعاپ, بولاشاق كوشباسشىلاردى تاربيەلەۋدىڭ سان ءتۇرلى تاسىلدەرىن ۇسىندى.

بۇل باعىتتا جەتى قاعيداتتى نەگىزگە العان زياتكەرلىك مەكتەپ­تەردىڭ باعىت-باعدارى وڭ باعالان­دى. ولاردا تاربيە مەن ءبىلىم بەرۋدىڭ بىرتۇتاستىعىن بۇزباۋ, ۇشتىلدىك ساياساتى, وقۋشىنىڭ بىلىمگە دەگەن ىنتاسىن ارتتىراتىن جاڭا باعالاۋ جۇيەسىن ەندىرۋ, «عىلىمعا كىرىسپە», «اقپاراتتىق-بايلانىس تەحنولوگيالارى», «مادەنيەت», «قازاقستان جاڭا الەمدە» اتتى جاڭا پاندەردى باعدارلاماعا ەنگىزە وتىرىپ, وقۋشىلاردىڭ تانىمىن ارتتىرۋ ت.ب. مىندەتتەر كەڭىنەن قامتىلعان.

بۇل ارادا نازارباەۆ زيات­كەرلىك مەكتەپتەرىنىڭ ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنا توقتالا كەتسەك ارتىق بولماس. بۇگىندە مەكتەپتەر بازاسىندا ءبىلىم بەرۋدىڭ ەكى مودەلى جۇزەگە اسىرىلۋدا. ءبىرىنشىسى – جاراتىلىستانۋ مەن ماتەماتيكا عىلىمدارىن بىرىكتىرگەن ەكسپەريمەنتتى باعدارلاما. ول اپروباتسيادان ءوتىپ, ەندىرىلگەننەن كەيىن ەلدىڭ جالپى ورتا ءبىلىم جۇيەسىنە ترانسلياتسيالاۋعا ۇسى­نىلادى. بىرىكتىرىلگەن ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى ناتيجەگە باعىت­تالعان ءبىلىم بەرۋ مودەلىنە اۋىسۋدى قاراستىرادى, ياعني ءبىلىم الۋدان قابىلەتتىلىك پەن بىلىك­تىلىكتى مەڭگەرۋگە, وقۋشىلار جەتىستىكتەرىن سۋبەكتيۆتى باعالاۋ جۇيەسىنەن وبەكتيۆتى تۇرىنە اۋىسۋدى بىلدىرەدى.

ەكىنشى ءبىلىم بەرۋ مودەلى حالىقارالىق باكالاۆريات ۇيى­مىنىڭ فيلوسوفياسى نەگىزىندە ورتا جانە جوعارعى سىنىپتار باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرا­دى. 2013 جىلدىڭ 9 ساۋىرىندە اس­تانا قالاسىنداعى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبى ديپلومدىق باعدارلاما بويىنشا حالىقارالىق باكالاۆرياتتىڭ الەمدىك مەكتەبى رەتىندە ماقۇلداندى. ديپلومدىق باعدارلاما وقۋشىلارعا حا­لىق­ارالىق تالاپتارعا ساي ساپالى ءبىلىم الۋعا جانە الەمنىڭ الدىڭعى قاتارلى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ستۋدەنتتەرىنە قوسىلۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

زياتكەرلىك مەكتەپتەر ۇس­تازدارىنىڭ دەنى قازاق­ستان­دىقتار. دەگەنمەن, وقىتۋشىلار اراسىندا ۇلىبريتانيا, اقش, جاڭا زەلانديا, كانادا, وار سەكىلدى وزگە ەلدەردىڭ ماماندارى دا بار. نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنە وقۋشىلار كونكۋرستىق ىرىكتەۋ ارقىلى قابىلدانادى. العاش رەت 7-سىنىپقا قابىلداۋ 2013 جىلعى ماۋسىمدا نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرى دەربەس ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنىڭ Cito جانە CTY-مەن بىرلەسىپ ازىرلەگەن جاڭا جۇيەسى نەگىزىندە وتكىزىلدى. جاڭا كونكۋرستىق ىرىكتەۋ جۇيەسىنىڭ تەستىلىك تاپسىرمالارى ءبىلىمدى تاجىريبەدە قولدانۋ جانە وقۋ­شىلاردىڭ جا­راتىلىستانۋ-ماتەماتيكالىق عى­­لىمداردى وقىپ ءبىلۋ قابىلەتتەرىن انىقتاۋعا باعىتتالعان.

بيىلعى وقۋ جىلىندا 78 وقۋشى, ياعني نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەردىڭ ءار التىنشى تۇلەگى جالپى ورتا ءبىلىم تۋرالى ۇزدىك اتتەستاتقا جانە «التىن بەلگىگە» يە بولدى, 135 تۇلەك نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنە, 27 تۇلەك شەتەلدىك جوعارى وقۋ ورىندارىنا جانە تمد ەلدەرىنىڭ ۋنيۆەرسيتەتتەرىنە وقۋعا ءتۇستى.

وزىق وقىتۋ جۇيەسىمەن وتان­دىق ۇستازداردى قۋانتىپ وتىر­عان وسىناۋ مەكتەپتەردىڭ سانى بۇگىندە 15-كە جەتتى. بيىلدىڭ وزىندە اتىراۋدا, اقتوبەدە, قاراعاندىدا, تارازدا, شىمكەنت­تە, قىزىلوردادا جانە پاۆلوداردا 7 جاڭا نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەبى ەسىكتەرىن ايقارا اشتى. سەمەيدە, وسكەمەندە, تالدى­قورعاندا, كوكشەتاۋدا, استانادا جانە ورالدا اشىلعان زياتكەرلىك مەكتەپتەر ءوز جۇمىستارىن جال­عاستىرۋدا. الداعى جىلدارى نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرى الماتىدا, اقتاۋدا, قوستانايدا جانە پەتروپاۆلدا بوي كوتەرەدى. ءاربىر جاڭا ءبىلىم ۇياسىندا باسقا قالادان كەلگەن وقۋشىلارعا ارناپ 120 ورىندىق دەمالاتىن عيماراتتار دا سالىنۋدا. ال جالپى, ەلىمىز بويىنشا اتالعان زياتكەرلىك ءبىلىم وشاقتارىنىڭ قۇرىلىسىن تولىق اياقتاۋ 2015 جىلعا جوسپارلانىپ وتىر.

دوسىمجان ەرمۇرات.

سوڭعى جاڭالىقتار