ايماقتار • 09 قىركۇيەك، 2020

جۇمىسپەن قامتۋ جونىنەن الماتى وبلىسى كوش باستادى

149 رەت كورسەتىلدى

جەتىسۋدا تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلعان ادامداردىڭ ۇلەس سانى ارتىپ كەلەدى. ال تۇرعىنداردىڭ جاپپاي ەڭبەكپەن قامتىلۋى جونىنەن الماتى وبلىسى رەسپۋبليكا بويىنشا العاشقى ورىندا تۇر، - دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

وتكەن جەتى اي ارالىعىندا ايماقتا 38 726 جۇمىس ورنى جاڭادان اشىلىپتى. جالپى، بيىل وسى ماقساتقا 306،1 ملرد تەڭگە قاراجات ءبولىنىپ، جۇمىسپەن قامتۋ باعىتىندا 72 جوبا ىسكە قوسىلۋى ءتيىس. قازىر وڭىردە 15 جوبا تولىق جۇزەگە اسىپ، جالپى سانى سەگىز جۇزدەن استام ادام تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلعان. وسى جەردە مەملەكەت تاراپىنان قابىلدانعان باعدارلامالاردىڭ «ەكى قولعا ءبىر كۇرەك» ىزدەگەن ادامدارعا ناپاقا تابۋعا جول اشىپ وتىرعانىن ايتۋىمىز كەرەك. ياعني، جۇمىسسىزدىقپەن كۇرەستە «ەڭبەك» باعدارلاماسى قامشى سالدىرماي تۇر. بۇگىنگە دەيىن جۇمىسپەن قامتىلعان 38 726 ادام وسى باعدارلامانىڭ شاراپاتىن كوردى. ال وبلىس بويىنشا باعدارلاما اياسىندا 46 116 ادامنىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋى جوسپارلانعان بولسا، بۇل مىندەت 84 پايىزعا ورىندالىپ وتىر. دەرەك بويىنشا جەتىسۋداعى جۇمىس كۇشىنە سۇرانىس جوعارى بولىپ تۇرعان سالانىڭ كوشباسىندا قۇرىلىس پەن اۋىل شارۋاشىلىعى تۇر ەكەن. ال جالپى جۇمىسپەن قامتۋ باعىتىنا جاسالعان تالداۋ ناتيجەسىندە ارنايى باعدارلامالار اياسىندا 22 612 جۇمىس ورىن اشىلسا، 16 114 ادام جەكە باستاماسى بويىنشا ەڭبەك ەتۋگە كىرىسكەن. ونىڭ ىشىندە تۇراقتى جۇمىس ورىندارىنىڭ باسىم بولىگى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا تيەسىلى بولىپ وتىر. ياعني 3 426 ادام وسى سالادان نان تاۋىپ ءجۇر. ال قۇرىلىس سالاسى بويىنشا 4 110 ادام جۇمىسقا تۇرعان ەكەن. مۇنان بولەك، 674 ادام ونەركاسىپ سالاسىنا، ەكى ادام كولىك جانە لوگيستيكا سالاسىنا 980 اام ساۋدا-ساتتىق سالاسىنا، 577 ادام ءبىلىم بەرۋ سالاسىنا، 503 ادام دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا جانە 5 355 ادام باسقا سالالار بويىنشا جۇمىسقا ورنالاسقان.

جالپى، پاندەميا كەزەڭىندە جۇمىسسىز قالعان ادام سانى وسكەنى بەلگىلى. الماتى وبلىسى دا بۇل ماسەلەمەن بەت- بەت كەلگەنى انىق. ستاتيستيكاعا كوز سالساق، وسى جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا وبلىستاعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 4،8 پايىزدى قۇراعان ەكەن. ياعني، 49،4 مىڭ ادامدى ەڭبەكپەن قامتۋ مىندەتى كۇن تارتىبىنەن تۇسكەن ەمەس. وسى تۇستا ەل ىشىنە «ەڭبەك» باعدارلاماسى اياسىندا جۇزەگە اسۋى ءتيىس جوبالار سەرپىن بەردى. باعدارلامانىڭ كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعىتى بويىنشا دا اۋىز تولتىرىپ ايتارلىق جۇمىس ىستەلدى. بيىل بۇل باعىتقا 279،2 ملن تەڭگە قاراجات قاراستىرىلعان بولاتىن. بۇل قارجى شاعىن جانە ورتا بيزنەس سالاسىن نەسيەلەۋگە جانە ىسكە كەپىل بولۋعا جۇمسالۋدا. ناتيجەسىندە كاسىپكەرلىكتىڭ اياسى كەڭىپ، جۇمىس ورىندارىن اشۋعا دا مۇمكىندىك تۋا باستاعان ەكەن. ماسەلەن، بۇعان دەيىن قۇنى 12 ملن تەڭگە بولاتىن 1 جوبا جەمىستى جۇزەگە اسسا، ماقۇلدانعان تاعى سەگىز جوباعا 78 ملن تەڭگە قارجى جۇمسالعان. جاقىندا ءساتتى قورعالعان 6 جوبا ءۇشىن دە 70 ملن تەڭگە نەسيە مەن كەپىل قارجى بەرىلمەكشى. ال جىل سوڭىنا دەيىن ءوز كاسىبىن دوڭگەلەتۋدى كوزدەگەن شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرىنە تاعى 79،2 ملن تەڭگە قاراجات جۇمسالماق ەكەن. ياعني، كارانتيننەن كەيىنگى ەكونوميكانى ساۋىقتىرۋعا «ەڭبەك» باعدارلاماسى بويىنشا بەرىلگەن نەسيە دە ءوز ۇلەسىن قوسىپ وتىر. ءىس ىلگەرى باسقان جەردە جۇمىس كۇشىنە دە سۇرانىس ارتاتىنى ءسوزسىز.

سونداي-اق جەتىسۋداعى جۇمىسسىزدىقپەن كۇرەستىڭ ناتيجەلى بولۋىنا «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنىڭ ايتارلىقتاي كومەگى ءتيىپ وتىر. جوسپار بويىنشا بۇل باعىتتا 977 جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا. سايكەسىنشە، 22،8 مىڭ جۇمىس ورىنى قۇرىلىپ، وعان 109،2 ملرد تەڭگە جۇمسالۋى ءتيىس بولعان. ناتيجەسىندە 1،8 مىڭ ادام تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلادى. ال رەسمي جۇمىسسىزدار ەسەبىندە تۇرعان 10،5 مىڭ ادام جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارىنىڭ جولداماسى ارقىلى تابىس تابۋ مۇمكىندىگىنە يە بولىپ وتىر. وسى جەردە «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنىڭ شاراپاتى ايماقتاعى اۋدانداردى دا قامتىپ وتىرعانىن باسا ايتۋىمىز كەرەك. ويتكەنى، ورتالىقتان شالعايدا جاتقان اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن جۇمىس تابۋ قيىننىڭ قيىنى. ال جول كارتاسى اياسىندا باستالعان قۇرىلىس پەن جوندەۋ جۇمىسى ەكى قولعا ءبىر كۇرەك تاپپاي وتىرعان ەر-ازاماتتىڭ تىلەگىن بەرگەندەي. مىسالى، رايىمبەك اۋدانىنىڭ 304 تۇرعىنى مەملەكەتتىك باعدارلاما بويىنشا جۇمىسپەن قامتىلعان. اۋدانعا 3 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات بولىنگەن بولاتىن. بۇل قارجىعى 32 نىساندا جوندەۋ جۇمىسى ءجۇرىپ جاتىر. ونىڭ ىشىندە 3 مەكتەپ پەن ءبىر بالاباقشا تولىقتاي جوندەلىپ، جاڭعىرتىلۋدا. ال اۋىلداعى 19 ءبىلىم وشاعىنا اعىمداعى جوندەۋ جاسالعان.

ايتپاقشى، بۇل جول كارتاسىنىڭ اۋىل تۇرعىندارىن جۇمىسپەن قامتۋدان بولەك، ەكىنشى ەرەكشەلىگىنە دە توقتالا كەتۋ كەرەك شىعار. انىعىندا، وسى باعدارلاما اياسىندا وڭىردەگى 30-40 جىل بويىنا جوندەۋ كورمەگەن نىساندار قايتا جاڭعىرىپ، جوندەۋدەن ءوتىپ جاتقانى قۋانتادى. مىسالى، جوعارىدا ايتقان رايىمبەك اۋدانىنداعى تولقىتاي جاڭعىرعان 3 مەكتەپتىڭ ءبىرى تەكەس اۋىلىنداعى ق. شورمانوۆ اتىنداعى ءبىلىم ورداسى بولاتىن. وتىز جىل بويى جوندەۋ كورمەگەن مەكتەپ ابدەن توزىپ تۇرعان ەدى. بيىل جول كارتاسى بويىنشا 700 ملن تەڭگە شاماسىندا قارجى ءبولىنىپ، مەكتەپكە كۇردەلى جوندەۋ جاسالدى. 1200 بالاعا ارنالعان عيمارات جاسانىپ، جاڭا وقۋ جىلىنا تولىق دايىن بولىپ تۇر. قۇرىلىسقا 88 ادام تارتىلسا، ونىڭ قاق جارىمى اۋىل تۇرعىندارى ەكەن. سول سياقتى، بالقاش اۋدانى، بەرەكە اۋىلىنداعى مادەنيەت ءۇيىنىڭ جوندەۋ كورمەگەنىنە تۋرا 40 جىل ۋاقىت بولعان-دى. سوۆەت وداعىنان مۇراعا قالعان رۋحانيات ءۇيىنىڭ كەلبەتى دە «جۇمىسپەن قامتۋ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسى بويىنشا بولىنگەن قارجىنىڭ ارقاسىندا تۇلەپ، جاڭاراتىن بولدى. بۇگىندە قۇرىلىسى باسىندا 26 ادام جۇمىس ىستەپ جاتىر، ونىڭ ون ءبىرى بەرەكە اۋىلىنىڭ تۇرعىندارى. ءدال وسىنداي قيراۋعا شاق قالعان قۇرىلىس نىساننىڭ ءبىرى كوكسۋ اۋدانىندا ەدى. باستاۋىن تاۋدان الاتىن كوكسۋ وزەنىندەگى سۋ بوگەتى 1963 جىلى سالىنىپتى. سودان بەرى بىردە - ءبىر رەت جوندەۋ كورمەگەن. قازىر سۋ بوگەتىندە جۇمىس قىزىپ تۇر. «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا نىساندى تولىقتاي جاڭعىرتۋعا 515 ملن تەڭگە قارجى ءبولىنىپتى. ايماقتاعى ماڭىزدى گيدروتەحنيكالىق قۇرىلىستاعى جۇمىسقا 100 ادام جۇمىلۋدا.

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار