رۋحانيات • 04 قىركۇيەك, 2020

سۇيەنەتىن تامىرىڭ, سىيىناتىن ءتاڭىرىڭ

333 رەت
كورسەتىلدى
14 مين
وقۋ ءۇشىن

مىنە, ءۇش جىلدىڭ ءجۇزى بولدى, 5 قىركۇيەك قازاقستان حالقى تىلدەرى كۇنى بولىپ بەلگىلەندى. بۇل كۇن – «ۇلتتىڭ ساقتالۋىنا دا, جوعالۋىنا دا سەبەپ بولاتىن نارسەنىڭ ەڭ قۋاتتىسى – ءتىلى. ءسوزى جوعالعان جۇرتتىڭ ءوزى دە جوعالادى», دەگەن ۇلت ۇستازى احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تۋعان كۇنى.

سۇيەنەتىن تامىرىڭ, سىيىناتىن ءتاڭىرىڭ

ءسويتىپ, جىل سايىن ءبىز «...وز­گە وقىعان مىرزالار شەن ىزدەپ جۇر­گەندە, قورلىققا شىداپ, قۇل­دىققا كونىپ, ۇيقى باسقان قالىڭ قازاقتىڭ ۇلت نامىسىن جىرتىپ, ۇلتتىق ارىن جوقتاعان پاتشا زامانىندا جالعىز-اق احمەت ەدى» دەپ ساكەن سەيفۋللين باعا بەرگەن, قازاق ءالىپبيىنىڭ نەگىزىن سالعان ۇلى عالىمنىڭ تۋعان كۇنىندە ءتىل مەرەكەسىن تويلاپ كەلەمىز.

شايسۇلتان شاياحمەتوۆ اتىن­داعى ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى ەسەسى كەتكەن جىلداردىڭ جوقتاۋ­شىسى, بولاشاققا باتىل قادام­نىڭ باسقىشىنداي دۇنيەگە كەلگەن ۇيىم دەۋىمىزگە بولادى.

ورتالىق ەلىمىزدەگى ءتىل ساياساتىن ىسكە اسىرۋدىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ, ياعني قازاق ءتىلىنىڭ مەملەكەتتىك ءتىل رەتىندەگى تولىققاندى قىزمەتىن قامتاماسىز ەتە وتىرىپ, لاتىن گرافيكالى ءالىپبي نەگىزىندە قازاق ءتىلىن جاڭعىرتۋعا, ءتىل مادەنيەتىن ودان ءارى ارتتىرۋعا جانە تىلدىك كاپيتالدى دامىتۋعا باعىتتالعان ۇيلەسىمدى ءتىل ساياساتىن جۇرگىزۋ جولىنا بەل شەشىپ كىرىستى.

2017 جىلى ۇكىمەت قاۋلىسى­مەن قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كەزەڭ-كەزەڭىمەن كوشىرۋدىڭ ماقساتتى جوسپارى قۇرىلعان-دى. جوسپاردى ىسكە اسىرۋدىڭ عىلىمي نەگىزدەمەلەرىن ازىرلەۋ ءۇشىن ەلىمىزدەگى بەدەلدى فيلولوگ, ءتىلشى عالىمداردان, تاريح سالاسىنىڭ, تەرمينولوگيا مەن ونوماستيكا, لينگۆيستيكا, شەتەل تىلدەرىنىڭ ساراپشىلارىنان, ءىت مامانداردان تۇراتىن جۇمىس توپتارى جاساقتالدى.

ورفوگرافيالىق, ادىستەمەلىك, تەرمينولوگيالىق, ساراپتاما-تەحنيكالىق جۇمىس توپتارىنىڭ جۇمىس باعىتىن باستى ماقساتقا لايىقتاپ, ولاردىڭ قىزمەتىن ۇي­لەس­تىرۋ دە ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق ورتا­لىعىنا مىندەتتەلدى.

ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتى عالىمدارى ءالىپبي مەن ەملە ەرەجەسىنىڭ جوباسىن ازىرلەپ, ءبىزدىڭ ورتالىق عىلىمي-ۇيىمداستىرۋشىلىق مىندەتتەرىن اتقاردى.

لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ ۇدەرىسىندەگى نۇر-سۇلتان­نان باستالعان عىلىمي-ۇيىمداس­تىرۋ­شىلىق مىندەتتەر وڭىر­لەردەگى ءتىل باسقارمالارى, ءتىل وقىتۋ ورتالىقتارى, جوو, وزگە دە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىندە جال­عا­سىن تاۋىپ وتىردى. لاتىن گرا­في­كالى قازاق ءتىلىنىڭ بىرنەشە ءالىپ­بيىنىڭ نۇسقالارى ازىرلەندى. بۇل كۇردەلى شارۋاعا قوعام بولىپ اتسالىستى. ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق ورتالىعى 40-تان استام ءالىپبي نۇسقاسىن جوعارىداعى جۇمىس توبى مۇشەلەرىنىڭ تالقىسىنا سا­لىپ, ءتۇرلى بايقاۋ سىناقتارىن وتكىزدى. الايدا اقپاراتتىق تەح­نولوگيالاردىڭ جەدەل دامىعان زامانىندا كەيبىر ءتىلدىڭ اۋەزدىلىگى, شەتەلدىك سوزدەردىڭ بەيىمدەلۋىنە بايلانىستى جازۋ ەرەجەلەرى بو­يىنشا سۇراقتار تۋىنداپ وتىر. عالىمداردىڭ وسى ماسەلەلەردە ورتاق شەشىم تابۋ جولىندا عىلىمي ىزدەنىستەرى جالعاسۋدا. ەلىمىز بو­يىنشا بايقاۋ سىناق­تارى, ساۋال­نامالار شارالارىنا ءۇش جارىم ميلليونداي ادام قاتىسىپ, قاتىسۋشىلاردىڭ باسىم بولىگى لاتىن گرافيكاسىنا كوشۋگە دايىندىعىن ءبىلدىردى.

قازاق ءتىلىنىڭ باسەكەلەستىككە قابى­لەتتىلىگىن ارتتىرۋدىڭ تاعى ءبىر جولى – ول اقپاراتتىق كەڭىس­­تىككە ءتىلدى بەيىمدەۋ, ياعني كەز كەل­گەن اقپاراتتىق قوسىم­شا­لار, پلات­فورمالار, ينتەرنەت قو­سىم­­شا­لارى, ءموبيلدى قو­سىم­شالار, ءتىلدى مەڭگەرۋگە قاجەت­تى باعدار­لامالار قازاق ءتىلىن «تۇسى­نەتىن, قابىلداي­تىن» بولۋى كەرەك. ول ءۇشىن قازاق تىلىن­دەگى ءتۇرلى ستيلدەگى بارلىق ماتىن­دەردى ءبىر «ورتاق قازانعا», ياعني قورعا جيناقتاۋ قاجەت بولادى. بۇل باعىتتا العاشقى ناتي­جە بار­شىلىق. دەسەك تە, ءاربىر دامى­عان ەلدەردە ءوز ءتىلىنىڭ ومىر­شەڭ­دىگىن ساقتاۋ ماقساتىندا تىلدىك كور­پۋس قالىپتاستىرعان.

سول تىلدەگى بارلىق سوزدەر, ءسوز تىركەستەرى, ماتىندەر, ولاردىڭ تۇسىندىرمەسى, ماتىندەردەگى ءاربىر ءسوزدىڭ ءتىل قۇرىلىمىنداعى ورنى, ءتىلدىڭ ورفوگرافياسىنا ساي­كەس ءبولىنۋى سياقتى تولىق اقپا­رات وسى قوردا جيناقتالادى. مۇن­داي قور ءتىلدىڭ اقپاراتتىق تەحنو­لو­گيا زامانىندا كەز كەلگەن تىلدىك ماتەريالداردى وڭدەگەندە, پاي­دا­لانعاندا باعالى قازىنا بولادى.

بىزدە دە قازاق ءتىلىنىڭ ۇلتتىق كورپۋسىن دايىندايتىن ۋاقىت جەتتى. بۇل باعىتتا جۇمىستار باس­تالىپ تا كەتتى.

قازاق ءتىلىن اقپاراتتىق كەڭىس­تىككە بەيىمدەۋ ماقساتىندا ءتۇرلى سايتتار, ءموبيلدى قوسىمشا­لار جاسالىپ, قولدانىسقا ەنگىزىلىپ وتىر. سولاردىڭ ءبىر پاراسىنا توقتالىپ وتۋىمىزگە دە بولادى.

جاساندى ينتەللەكت تەحنولو­گيا­سى بويىنشا قازاق ءتىلىن ءوز بەتىن­شە ۇيرەنۋگە ارنالعان www.tilqural.kz پورتالى – قازىرگى تاڭ­دا ءتىل ۇي­رەنۋگە ىنتالى ادام­دارعا جاقسى مۇمكىندىك. اتالعان پور­تال قازاق ءتىلىن 5 دەڭگەي (قاراپايىم, بازالىق, ورتا, ورتادان جوعارى جانە جوعارى) بويىنشا مەڭگەرۋ­گە جول اشادى. پورتالدىڭ فۋنكتسياسى ءاربىر قادام سايىن ءتىل ۇيرەنۋشىنىڭ ارەكەتىنە, ونىڭ قارىم-قابىلەتىنە, تىلدىك ءبىلىمىنىڭ دامۋ ديناميكاسىنا قاراي ءارتۇرلى ستسەناريدە وڭاي جانە قىسقا ۋاقىتتا ماتەريالدى مەڭگەرۋىنە كومەكتەسەدى. ءار سەانس سايىن ءتىل ۇيرەنۋشىنىڭ كەلگەن جەرىنەن جال­عاستىرىپ, ءتىل ۇيرەنۋشىنىڭ سوزدىك قورىن جەتىلدىرۋ ارقىلى, گرام­ماتيكالىق بىرلىكتەردى مەڭ­گەرۋگە جانە سول ارقىلى, تىڭ­داپ, ياعني ەستىگەنىن ءتۇسىنۋ, وقى­عا­نىن ءتۇسىنۋ, سويلەي ءبىلۋ مەن جازا ءبىلۋ قابىلەتتەرىن كۇن ساناپ ارتتىرا بەرەدى. سوڭىندا تىل­دىك تەست تاپسىرۋ ارقىلى ءتىل ۇيرەنۋ­شىنىڭ قاي دەڭگەيدە قازاق ءتىلىن مەڭگەرگەندىگىن راستاپ بەرە الادى.

سوزدەر مەن ءسوز تىركەستەرىنىڭ مازمۇنىن, ماعىناسىن, جاڭا سوزدەر مەن كونەرگەن سوزدەردىڭ ماعىناسىن انىقتايتىن جاڭا پورتال www.sozdikqor.kz قولدانىسقا ەنگەلى بەرى ءتىل ماماندارى مەن جۋر­­­نا­ليستەر, قالامگەرلەر, ما­­ق­ا­لا ازىر­لەۋشى ماماندار, مەم­لە­كەتتىك قىزمەتتەگى قۇجا­تاي­نالىم ماماندارى مەن جالپى تىلگە قىزىعۋشىلار تاراپىنان جاقسى پىكىرلەر ەستىلۋدە. وسى پور­تالدىڭ Telrgram بوت كانالى دا ىسكە قوسىلدى.

قازاق تەرمينىنىڭ وزەكتى پروبلەمالارىنا ارنالعان www.termincom.kz سايتى كەز كەلگەن ازاماتقا جاڭا تەرميندەردى تالقىلاۋعا, ساراپتامادان وتكىزۋ شارالارىنا قاتىسۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. اقپاراتتىق الاڭدا كەز كەلگەن تەرمين جوباسىنا پىكىر بىلدىرۋگە بولادى.

ونوماستيكالىق اتاۋلاردى ىزدەۋ, ولاردىڭ تاريحى, جەر-سۋ اتاۋلارى, كوشە اتاۋلارىن انىقتايتىن www.atau.kz ساي­تى­نىڭ دا ەلجاندى ازاماتتاردىڭ كوڭىلىنەن شىعارى داۋسىز. كەز كەلگەن ەلدىڭ وتكەنى مەن بۇگىنىنىڭ ساباقتاستىعى ونىڭ جەر-سۋ اتاۋ­لارى ارقىلى كورىنىس تاباتىنى بەلگىلى. سول سەكىلدى قازاق ەلىنىڭ جەر-سۋ اتاۋلارى دا حالىقتىڭ سان عاسىرلىق تاريحىنان سىر شەرتەدى. بيىلدان باستاپ سولتۇستىك قازاق­ستان, قاراعاندى وبلىستارى بو­يىنشا ونوماستيكالىق اتاۋلاردى تاريحي-دياحروندىق ءادىس ارقىلى زەرتتەۋ باستالدى. بۇل رەتتە جوبانى ورىنداۋعا, ءىس-شارانىڭ وزەگى عىلىمي ىزدەنىستەر بولعاندىقتان, قۇرامىندا التى ونوماست-عالىم بار جۇمىس توبى قۇرىلدى.

قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كەزەڭ-كەزەڭىمەن كوشىرۋ ۇدەرىسى دە اقپاراتتىق قولداۋدى قا­جەت ەتەدى. وسى ماقساتتا www.qazlatyn.kz ارنايى پورتالى ازىر­لەنىپ, ينتەرنەت جەلىسىنە قو­سى­لىپ, قازىر ول ۇزدىكسىز قىزمەت ىستەپ تۇر. پورتالعا ءبىر گرافيكادان ەكىن­شىسى­نە جانە كەرىسىنشە اۋداراتىن كونۆەرتاتسيالاۋ فۋنكتسياسى قوسىلعان.

وسىنىڭ ءبارى ايتقانعا وڭاي بول­عانىمەن, ءىس جۇزىندە عىلىمي نەگىزدى اۋقىمدى شارۋالاردى قامتيدى.

سونىمەن بىرگە اقپاراتتاندىرۋ جانە كوممۋنيكاتسيا سالاسىنداعى قازاق ءتىلىنىڭ قولدانىلۋىن جەتىل­دىرۋ, مادەنيەت پەن حالىققا قىز­مەت كورسەتۋ, باق جانە بيزنەس سالا­سىندا مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ قول­دا­نى­سىن رەتتەۋ, الەۋمەتتىك بەدە­لىن ارتتىرۋ باعىتىندا قىرۋار ءىس اتقارىلىپ جاتقانىن ايتۋ پارىز.

حالىقارالىق كوممۋني­كا­تسيادا قازاق ءتىلىنىڭ قولدا­نى­لۋىن كەڭەيتۋ, قازاقستان ازامات­تارىنىڭ تىلدىك كاپيتالىن دامىتۋ ماسەلەلەرى زاماناۋي تاسىلدەرگە جۇگىنگەندە عانا جوعارى ناتيجەگە قول جەتكىزەدى. وسى رەتتە ءبىزدىڭ ما­ماندار دا عى­لىم مەن تەحنيكا جەتىستىكتەرىن بارىنشا پايدا­لانۋعا تىرىسۋدا.

ورىس ءتىلىنىڭ كوممۋنيكاتيۆ­تىك-تىلدىك كەڭىستىكتە قولدانىلۋى, ەتنوستىق توپتاردىڭ تىلدەرىن دامىتۋ, قازاقستاندىقتاردىڭ لينگ­ۆيس­تيكالىق كاپيتالىن ارتتىرۋ ماسەلەسى دە نازاردا ۇستالۋدا.

مادەنيەت جانە سپورت مي­نيستر­لىگى ءتىل ساياساتى كوميتە­تى جو­عا­رىدا كورسەتىلگەن مىندەت­تەردى ىسكە اسىرۋشى ورتالىق مەم­لەكەت­تىك اتقارۋشى ورگان رەتىندە ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراك­تي­كالىق ورتالىعىنا تىكەلەي تاپسىر­ما مەن تاپسىرىستار بەرىپ كەلەدى.

تەك بيىلدىڭ وزىندە عانا بىر­قاتار اۋقىمدى شارالار اتقا­رىلدى.

سونىڭ ىشىندە شوقتىعى بيىك شارا رەتىندە ۇكىمەت جانىن­داعى رەسپۋبليكالىق تەرمينو­لو­گيا جانە ونوماستيكا كوميسسيا­سى­نىڭ جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ قىز­مەتىن اتاپ وتكەن ورىندى. تۋراسىن ايتۋ كەرەك, تەرمينولوگيا – بۇ­گىن­گى تاڭدا كوپشىلىكتىڭ كوڭى­لىن الاڭ­داتقان وزەكتى ماسەلەنىڭ ءبىرى. سون­دىقتان وسى باعىتتا بيىل ناقتى بىرنەشە ءىس-شارالار جاسال­دى. لينگۆيستيكالىق ساراپتاما جۇر­گىزۋ جۇيەلى تۇردە قولعا الىندى.

ماۋىسىم ايىندا ءداستۇرلى «مەملەكەتتىك ءتىل جانە باق» رەسپۋبليكالىق بايقاۋى وتكىزىلدى. ەلۋ التى جۋرناليستەن 116 ماتەريال كەلىپ ءتۇستى. قازاق ءتىلىنىڭ پروبلەمالارىن ايشىقتاپ ايتاتىن, ونىڭ شەشۋ جولدارىن نۇسقايتىن عىلىمي-پۋبليتسيستيكالىق ء«تىل جانە قوعام» ەلەكتروندى المانا­عى جىل سايىن جارىققا شىعادى.

قازاق ءتىلىن ناسيحاتتاۋدىڭ اسا ءتيىمدى ءتاسىلى – تەلەۆيزيالىق باع­دار­لامالار ازىرلەپ, كورەر­مەن­­دەرگە وي سالۋ. جىلما جىل ءتۇر­لى ستسەناري بويىنشا تەلەباع­دار­لا­ما­لار ازىرلەنىپ, كورەرمەنگە جول تارتادى. بۇل جوبالاردىڭ ماز­مۇنى تىلدىك احۋالعا, تىلدەگى ءجۇرىپ جاتقان رەفورماعا بايلانىستى وزگەرىپ وتىرادى. بيىلعى تەلەجوبا «1 مينۋت» دەپ اتالادى.

ودان بولەك, «ىلەسپە اۋدارما: تەوريالىق نەگىزدەرى مەن پراكتيكاسى» كۋرسى بويىنشا قازاق تىلىنەن اعىلشىن جانە ورىس تىلدەرىنە ىلەسپە اۋدارما جۇرگىزۋ دارىستەرى ۇيىمداستىرىلدى. بۇعان دەيىن قازاق-ورىس, ورىس-قازاق تىلدەرىنە اۋدارۋشىلارعا ارنالعان كۋرستار ۇيىمداستىرىلسا, بۇل جولعى شارا تۇڭعىش رەت, مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مارتەبەسىن اسقاقتاتۋ ماقساتىندا قازاق-اعىلشىن, اعىلشىن-قازاق تىلدەرى ماماندارىنا ارنالدى.

ء«تىل-قازىنا» ورتالىعى قازاق تىلىندە سويلەۋدىڭ مادەنيەتىن ارتتىرۋ, مەرەيىن كوتەرۋگە باعىت­تال­عان ءتۇرلى رەسپۋبليكالىق شارا­لاردى ۇيىمداستىرۋدا. ء«تىل شەبەرى», «اباي وقۋلارى», ء«تىل-دارىن», «مەملەكەتتىك ءتىل – تاۋەل­سىزدىك سيمۆولى», «مەن قازاق­شا سويلەيمىن», «قازاقستان حالقى تىلدەرى» جانە ت.ب. ءتۇرلى رەس­پۋب­ليكالىق بايقاۋلار, كون­كۋرس­تار مەملەكەتتىك ءتىلدى ءارتۇر­لى جاس­ت­اعى ازاماتتار اراسىندا ناسي­حاتتاۋعا باعىتتالادى. مۇنداي ءىس-شارالاردىڭ ماز­مۇنى مەن ماقساتى جۇيەلى ۇيلەستى­رىلگەندە عانا ناتيجە بەرەرى بەل­گىلى. ء«تىل-قازىنا» ورتالىعى جىل سايىنعى كونكۋرستارعا موني­تورينگ جاساپ, وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىپ, زامان تالاپتارىنا ساي ولاردى جەتىلدىرىپ وتىرادى.

بيىلعى تاعى ءبىر جاڭالىق – ول قازاقستاندا جانە شەتەلدەردە قازاق ءتىلىن ۇيرەتۋ جانە ىلگەرىلەتۋگە ارنالعان «اباي ينستيتۋتى» جوباسى. بۇل جو­با شەتەلدەردەگى قازاق قانداس­تارى­­مىز ءۇشىن جانە شەتەلدىك ازا­مات­تار ءۇشىن قازاق ءتىلىن ۇيرەتۋ, مادەنيەتىن, تاريحىن, داستۇر­لەرى مەن ۇلتىمىزدىڭ ءبۇتىن ەل رەتىندەگى بولمىس-ءبىتىمىن ناسي­حاتتاۋعا ارنالعان. بيىل گەر­مانيا, فرانتسيا, تۇركيا, يران جانە رەسەي مەملەكەتتەرىندە قازاق ءتىلىن وقىتۋ كۋرستارىن جۇرگىزۋ تاڭداپ الىنىپ وتىر. الەمدە مۇنداي تاجىريبە بار. ونى كورىپ تە, ەستىپ تە ءجۇرمىز. مىسالى, گەر­مانيادا ايگىلى گەتە ينستيتۋتى, كورشىلەس رەسەيدە اتىشۋلى پۋشكين ينستيتۋتى, يسپانيا­دا اتاعى جەر جارعان سەرۆانتەس ينس­­تيتۋتى بار. سول سەكىلدى تۇرىك باۋىرلارىمىزدا يۋنۋس ەمرە ينستيتۋتى بار. بۇل ينستيتۋت بۇكىل الەم بويىنشا 25 مەملەكەتتە تۇرىك مادەنيەتى ورتالىقتارىن اشىپ, جۇمىسىن ۇيلەستىرىپ وتىر. ورتالىقتاردا تۇركيانىڭ مادەنيەتىمەن, ونەرىمەن جانە تاريحىمەن تانىسادى, سونىمەن قاتار تۇرىك ءتىلىن ۇيرەتەدى. لوندوندا ورتالىقتىڭ اشىلۋى­نا تۇركيا پرەزيدەنتى ا.گيۋل قاتىسىپ, بىلاي دەپتى: « ۇلى دەرجاۆالار تەك ديپلوماتيانىڭ كومەگىمەن عانا ەمەس, مادەني كاپيتالدىڭ كومەگىمەن دە تانىلادى. سونداي-اق «يۋنۋس ەمرە اتىنداعى تۇرىك مادەنيەتى ورتا­لىقتارى – تۇركيانىڭ «كورىن­بەي­تىن» كۇشى. ءبىزدىڭ مادەني مۇ­رامىزدى ساقتاۋ – مەملەكەتىمىزدىڭ ەڭ ۇلكەن كۇشى». مۇنداي ۇلتتىق ورتالىقتاردىڭ ماڭىزى تۋرالى بۇدان اسىرىپ ايتۋ قيىن.

 «اباي ينستيتۋتى» جوباسىن ىسكە اسىرۋ سەرىكتەستىگىنە ءبىلىم, عىلىم مادەنيەت سالالارى عانا ەمەس, ەكونوميكا, قارجى, ساياسات, ساۋدا-ساتتىق سياقتى باسقا دا سالالاردا جۇمىس ىستەيتىن وتان­دىق جانە شەتەلدىك مەكەمە­لەر مەن ۇيىمدار, سونداي-اق قاۋىم­­داستىقتار, قورلار, ورتا­لىقتار كىرە الادى. قازاق­ستاننىڭ كونسۋلدىقتارى بار ەلدەردە قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ بويىنشا شارالار ىسكە اسىرىلۋدا. عىلىم جانە ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا, ءتىل تەورياسى, ەلىمىزدە جانە شەتەلدەردەگى الەۋمەتتىك-قوعامدىق, ساياسي-ەكونوميكالىق جانە عىلىمي-تەحنيكالىق سالا­لارداعى قازاقتىڭ ادەبي ءتىلىن قول­دانۋدىڭ اسەرلىلىگى مەن ەرەك­شەلىكتەرى بويىنشا ءارتۇرلى تاقى­رىپتارعا ونلاين-كۋرستار مەن بەينەدارىستەر وتكىزۋ جوس­پار­لانىپ وتىر. ۇلى ابايدىڭ شىعار­ماشىلىق مۇراسى مەن يدەيا­لارىنا ارنالعان ءىس-شارالار, كونكۋرستار ۇيىمداستىرىلاتىن بولادى. قازاق دياسپورالارى مەن يرريدەنتتەرىنە قازاق ءتىلىن, ادە­بيەتى مەن فولكلورىن ۇيرەنۋگە كونتەنت قالىپ­تاستىر­ماقشى, ۇلتتىق مادەنيەت پەن ونەرىمىز ناسيحاتتالادى. الەمدىك تىلدەر, ارىپتەس ەلدەردىڭ تىلدەرى بويىنشا ەلشىلىكتەر جانىنان تىلدەسىم كلۋبتارى, كىتاپ كلۋبتارى, وقىتۋ كۋرستارى ۇيىمداستىرىلادى.

قازاقستان حالقى تىلدەرى مەرە­كەسىنە ورايلاستىرىلىپ جىل سا­يىن قىركۇيەك ايى تۇگەلدەي ءتىل شارالارى, ءتىل فەستيۆالى رەتىندە ءوڭىر-وڭىرلەردە كەڭىنەن اتالىپ وتىلەدى. ەلىمىز بويىنشا سەمينارلار, كونفەرەنتسيالار, دوڭگەلەك ۇستەلدەر, بايقاۋلار, كونكۋرس­تار, سۇحباتتار, تەلە, راديو­باع­­دار­لامالار, ماراپاتتاۋلار, قۇت­­تىقتاۋلار تۇرىندە جۇزدەگەن شارا­لار ۇيىمداستىرىلماقشى. ناق­تىلاپ ايتساق, وبلىستىق, نۇر-سۇلتان, الماتى جانە شىم­كەنت قالالىق تىلدەردى دامىتۋ باس­قار­مالارى بارلىعى 485 ءىس-شارا, وڭىرلىك تىلدەردى وقىتۋ ورتا­لىقتارى – 130-دان استام ءىس-شارا وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر.

بۇل ايتىلعاندار – ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتي­كا­لىق ورتالىعى اتقارىپ جاتقان سان-سالالى قىزمەتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى عانا.

 

الىبەك اسقار,

ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى

سوڭعى جاڭالىقتار