بيۋرونىڭ نەگىزگى مىندەتتەرى ءۇشىنشى ەلدەر نارىعىندا زەرگەرلىك بۇيىمداردى ساتۋ ارنالارىن كەڭەيتۋ جانە الەمدىك نارىقتا ەاەو زەرگەرلىك بۇيىمدارىن وندىرۋشىلەر مەن ساتۋشىلاردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ. ول ءۇشىن, باسقالارمەن قاتار, شەتەلدەگى كورمە-جارمەڭكەلىك قىزمەتتەردى ۇيلەستىرۋگە, شەتەلدىك ونلاين پلاتفورمالاردا ونىمدەردى ىلگەرىلەتۋگە ۇمىتتەنىپ وتىر.
قازاقستان زەرگەرلەر ليگاسى كەڭەسىنىڭ توراعاسى قايسار جۇماعاليەۆ قازاقستانداعى زەرگەرلىك بۇيىمدار نارىعىنداعى جاعدايدى سىني دەپ باعالايدى. "بۇل سالاداعى كونتراباندانىڭ ۇلەسى ءالى دە 90% جەتەدى. الماتىدا زەرگەرلىك بۇيىمداردىڭ 10-نان استام دۇكەنى بار, ولاردىڭ كوپشىلىگى شىمكەنتتە بار - 20", - دەپ اتاپ ءوتتى ول.
ونىڭ ايتۋىنشا, التىن جانە كۇمىس ونىمدەرىن وندىرۋشىلەردى قوسىمشا ققس تولەۋدەن بوساتاتىن زاڭناماعا ەنگىزىلگەن تۇزەتۋلەر جاعدايدى تۇزەتە الادى.
"بيۋرونى قۇرۋ پروتسەسى توقتاعان جوق. شىلدەنىڭ سوڭىندا ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا (ەەك) ەۋرازيالىق زەرگەرلىك بيۋرونىڭ تۇجىرىمداماسىنىڭ جوباسىن تالقىلاۋ ءۇشىن ونلاين فورماتتا بەينەكونفەرەنتسيا وتكىزدى. ونى تالقىلاۋعا رەسەي, قىرعىزستان, بەلارۋسسيا, ارمەنيانىڭ ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگاندارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
ءىس-شاراعا سونىمەن قاتار مامانداندىرىلعان ۇلتتىق قاۋىمداستىقتار قاتىستى: قازاقستان زەرگەرلەر ليگاسى, ارمەنيا زەرگەرلەر اسسوتسياتسياسى, قىرعىزستان زەرگەرلەر وداعى, ەاەو زەرگەرلەر اسسوتسياتسياسى, رەسەي زەرگەرلەر گيلدياسى.
"كونفەرەنتسيا ناتيجەسىندە تۇجىرىمداما جوباسى قابىلداندى. سودان كەيىن ول ەەك كوميتەتىنە جىبەرىلەدى, بۇل قۇجات ەۋرازيالىق وداق ەلدەرىنىڭ پرەمەر-مينيسترلەرىندە قارالادى»,- دەپ اتاپ ءوتتى قايسار جۇماعاليەۆ.
وسىعان دەيىن ەۋرازيالىق زەرگەرلىك بيۋرونىڭ باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى قازاقستاندىق زەرگەرلەردىڭ ءۇشىنشى ەلدەردىڭ نارىقتارىنا شىعۋى جانە حالىقارالىق ارەنادا ءبىزدىڭ ونىمدەرىمىزدىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعانى ايتىلعان بولاتىن.
قايسار جۇماعاليەۆ, وسى رەتتە بيۋرو مۇشەسى بولعىسى كەلەتىن كومپانيالارعا قويىلاتىن نەگىزگى تالاپتاردى ايتىپ بەردى. "زەرگەرلەردى تاڭداۋ كريتەريلەرى بيۋرونىڭ زەرگەرلىك بۇيىمدار جاساۋ ستاندارتتارىنا نەگىزدەلەدى. باعالى مەتالداردان جاسالعان زاتتاردىڭ ساپاسى دا باعالانادى. تەك زەرگەر وسى ستاندارتتارعا ساي بولعان جاعدايدا عانا ول ءۇشىنشى ەلدەر نارىعىنا ەۋرازيالىق زەرگەرلىك بيۋرونىڭ برەندىمەن شىعا الادى. ەگەر ءبىز ەاەو ەلدەرىنىڭ ونىمدەرىن ەۋروپالىق جانە باسقا نارىقتارعا شىعارعىمىز كەلسە, وندا ولار حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس كەلۋى كەرەك. ءبىز ەۋرازيالىق وداق زەرگەرلەرىنىڭ بۇيىمدارى برەندكە اينالعانىن قالايمىز", - دەيدى ول.
تەك ەاەو ەلدەرى عانا ەمەس, ەۋروپالىقتار دا قازاق زەرگەرلەرىنىڭ تالانتىن مويىندايدى, بەرگەن باعاسى دا جوعارى. وسى رەتتە قايسار جۇماعاليەۆ حالىقارالىق كورمەلەردىڭ بىرىندە فرانتسۋز زەرگەرلەر قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتىمەن سويلەسكەنىن, فرانتسۋزدار ەرەكشە زەرگەرلىك بۇيىمداردى تاعۋدى ءجون كورەتىنىن ايتىپ بەردى. ولار ءۇشىن شەبەردىڭ جانىنىڭ زەرگەرلىك بۇيىمداردا كورىنۋى ماڭىزدى - مۇنداي بۇيىمداردى قازاقستاندىق زەرگەرلەر ۇسىنا الادى. فرانتسۋزدار وزدەرىنىڭ فرانتسۋز برەندتەرىنىڭ زەرگەرلىك بۇيىمدارىن سيرەك كيەدى. ونىڭ سەبەبى – باعاسىنىڭ قىمباتتىعى ەكەن. سول سەبەپتى فرانتسيادا جاسالعان ونىمدەر باسقا ەلدەرگە ەكسپورتتالادى.
قازىر ىشكى نارىققا ەكسپورتتالاتىن زەرگەرلىك بۇيىمداردىڭ 90 پايىزى كونتراباندالىق جولمەن كەلەدى ەكەن. قازىر دە جاعداي ءماز ەمەس. سالاداعى كونتراباندانىڭ ۇلەسى ءالى دە 90% -دان اسادى. ءبىر عانا الماتىدا 10-نان استام جەراستى زەرگەرلىك دۇكەندەرى بار, شىمكەنتتە ولاردىڭ سانى كوپ - 20. مۇنداي دۇكەندەر ءوز ونىمدەرىنە ارنالعان لومباردتاردا التىن مەن كۇمىستى ساتىپ الادى نەمەسە شيكىزاتتى "قارا بازاردان" ساتىپ الادى. ولار ءونىمنىڭ قۇرامىنداعى التىننىڭ ساپاسى مەن قۇرامىنا جاۋاپ بەرمەيدى; ولار تالداۋ بولىمىندە تەكسەرىلمەيدى. جەر استى شەبەرحانالارى ونىمدەرگە رەسەيلىك بەلگىلەردى جانە ەۋروپالىق برەندتەردىڭ بەلگىلەرىن باسادى. تيىسىنشە, مۇنداي شەبەرحانالار ەشقانداي سالىق تولەمەيدى جانە مەملەكەتكە وراسان زيان كەلتىرەدى. قازىرگى ۋاقىتتا زەرگەرلىك ساۋدا وزدىگىنەن رەتتەلمەيتىن نارىققا اينالدى.
"زەرگەرلىك بۇيىمداردى تاراتۋشىلارعا قويىلاتىن تالاپتاردى ناقتى جازعان "ساۋدا قىزمەتىن رەتتەۋ تۋرالى" جاقسى زاڭ بار. بۇل بەينەباقىلاۋمەن, ءونىمنىڭ ساپاسىن جانە اسىل تاستاردى تەكسەرۋگە ارنالعان جابدىقتارمەن جابدىقتالعان بولمەنىڭ بولۋى. بىراق بازارلاردا بۇل تالاپتاردى ەشكىم ساقتامايدى. قازىرگى ۋاقىتتا زەرگەرلىك ساۋدا وزدىگىنەن رەتتەلمەيتىن نارىققا اينالدى",- دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى قايسار جۇماعاليەۆ.