ماراتباي وسكەنباي ۇلىنىڭ دا اڭشىلىق ونەردى جانىنا سەرىك ەتكەنىنە كوپ جىلدار بولىپتى. العاش قىزىعۋشىلىعى ون جاسىنان باستالعان ماراتباي اعامىزدىڭ اكەسى وسكەنباي قۇماي تازى باپتاپ, ونىسىن ۇرپاعىنا ۇيرەتىپتى. جاقىندا اڭشى م.تالاسباەۆ بايزاق اۋداندىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىنە ارنايى ات باسىن بۇرىپ, باعزىدان كەلە جاتقان رۋحاني مۇرا – اڭشىلىق جايلى ويىمەن ءبولىستى.
– كوشپەلى قازاقتىڭ بار ءومىرى اتتىڭ جالىندا, تۇيەنىڭ قومىندا وتكەندىكتەن جانىنا سەرىك بولار يت ەرتۋى تۇسىنىكتى ارينە. ونىڭ ۇستىنە, جۇيرىك جىلقى, ۇشقىر تازى, قىران قۇس جىگىتتىڭ كوركى ەمەس پە؟ قانشا جەردەن وركەنيەت ورلەپ, زامان وزگەردى دەگەنىمىزبەن, قانسوناردا جۇيرىك اتقا ءمىنىپ, يت ەرتىپ, اڭشىلىققا شىققانعا نە جەتسىن! الايدا اڭشى ەكەنمىن دەپ ءجون-جوسىقسىز ءتۇز تاعىلارىن قىرا بەرۋگە دە بولماس. اڭ اۋلايتىن وزىندىك مەزگىلدەر دە بولادى. ساياتشىلىققا اسىرەسە – كۇزدىڭ اياعى, قىس ايلارىندا شىققان دۇرىس.
مەنىڭ اڭشىلىقپەن ايناسىلىپ كەلە جاتقانىما 40 جىلدان اسىپ كەتىپتى. «يت جاقسىسى – تازى» دەمەكشى, بۇگىندە 7 تازى اسىراپ-باعىپ, سولارمەن اۋىلدىڭ توڭىرەگىندە اڭشىلىق قۇرامىن. تازىلارىمنىڭ ون ايلىق كۇشىگىنىڭ ءوزى قاسقىر الۋعا جاراپ قالدى. بۇدان بولەك ءشيبورى, تۇلكى, بورسىق ۇستاعان كەزدەرىمىز بولدى. وسىدان ءبىراز جىل بۇرىن حالىق قالاۋلىسى بەكبولات تىلەۋحانمەن اڭشىلىققا شىققانىمىز بار. بۇل مەن ءۇشىن ۇلكەن ماقتانىش. كەيدە بالالارىما اڭشىلىق كەزىندەگى قىزىقتار تۋرالى ايتىپ بەرىپ وتىرامىن. بالالار دەمەكشى, بۇگىندە مەنىڭ ۇلدارىم دا وسىناۋ اتا داستۇرگە ايرىقشا قىزىعۋشىلىقپەن قارايدى. ارينە قازىرگى تاڭدا حالقىمىزدىڭ تۇرمىس سالتى وزگەردى, بۇرىنعىداي اڭشىلىققا شىعاتىندار نەكەن-ساياق. دەسەك تە, بابادان جەتكەن بايىرعى داعدىمىزدان ايىرىلىپ قالساق, كەيىنگى ۇرپاققا نەنى ۇلگى ەتەمىز؟ وسىنى ويلاۋىمىز كەرەك. ويتكەنى وتكەندى وشىرۋگە بولمايدى, – دەيدى بىزبەن بولعان اڭگىمەسىندە اڭشى اعامىز.
ءيا, وسى رەتتە ايتا كەتەرلىگى حالقىمىزدىڭ بويىنا سىڭگەن تەكتى ونەردى ۇزبەي, ورگە سۇيرەپ كەلە جاتقان ماراتباي وسكەنباي ۇلى مۇراجايعا سىيكادە جاساۋدى دا ۇمىتپادى. اڭشىلىق ءداستۇردى جانداندىرىپ جۇرگەن اعامىز «مۋزەيگە سىي» اكتسياسى اياسىندا بورسىق پەن تۇلكىنىڭ تەرىسىن مۇراجايعا تارتۋ ەتتى.
ايدانا شوتباسوۆا,
بايزاق اۋداندىق تاريحي-ولكەتانۋ مۋزەيىنىڭ قور ساقتاۋشىسى
