"اقش-تاعى قاشىقتىقتان ءبىلىم بەرۋ: ساكرامەنتوداعى كاليفورنيا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ۇلگىسىندە" تاقىرىبىندا ونلاين-ۆەبينار اباي اتىنداعى قازۇپۋ-دا "ناقتى دەرەكتەر نەگىزىندە وقىتۋشىلاردى دايىنداۋ جانە ۇيىمداستىرۋشىلىق مادەنيەت" حالىقارالىق جوبا اياسىندا ءوتتى. جوبانى امەريكا ۇكىمەتى تاراپىنان, حالىقارالىق ءبىلىم بەرۋ جونىندەگى امەريكاندىق كەڭەستىڭ قولداۋىمەن U. S.-KAZAKHSTAN UNIVERSITY PARTNERSHIPS GRANTS باعدارلاماسى قارجىلاندىرادى.
ۆەبيناردى حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق دەپارتامەنتىنىڭ حالىقارالىق باعدارلامالار جانە ىنتىماقتاستىق ءبولىمىنىڭ باستىعى, جوبا ۇيلەستىرۋشىسى بايان ساپارعاليەۆا جۇرگىزدى. سپيكەر رەتىندە جوبا ۇيلەستىرۋشىسى, پروفەسسور, ساكرامەنتوداعى كاليفورنيا شتاتى ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ءبىلىم بەرۋ كوللەدجىنىڭ دەكانى الەكساندر سيدوركين ءسوز سويلەدى.
الەكساندر سيدوركين كاليفورنيا شتاتىنىڭ ۋنيۆەرسيتەتى تۋرالى ايتىپ بەردى, ول كاليفورنيا شتاتىنىڭ استاناسى ساكرامەنتو قالاسىندا ورنالاسقان, 30 000-عا جۋىق ستۋدەنت وقيتىن مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەت بولىپ تابىلادى, ۋنيۆەرسيتەت شتاتتىڭ ەكونوميكاسىندا سۇرانىسقا يە جاپپاي ماماندىقتاردى دايىنداپ شىعارادى, اتاپ ايتقاندا, مۇعالىمدەردى, ينجەنەرلەردى, پوليتسەيلەردى, بۋحگالتەرلەردى, الەۋمەتتىك قىزمەتكەرلەردى جانە ت. ب.
سپيكەر COVID-19 ىندەتىنە بايلانىستى كارانتينگە كوشكەنگە دەيىنگى ۋنيۆەرسيتەتتەگى قاشىقتىقتان ءبىلىم بەرۋ جاعدايى تۋرالى اقپاراتتى ۇسىندى. 2020 ج. ناۋرىز ايىنىڭ ورتاسىندا اقش ۋنيۆەرسيتەتتەرى ونلاين ءبىلىم الۋعا كوشتى. ساكرامەنتوداعى كاليفورنيا ۋنيۆەرسيتەتى ءوزىنىڭ ستۋدەنتتەرى مەن مۇعالىمدەرىنە تەحنيكالىق قولداۋ كورسەتىپ, وقىتۋشىلاردىڭ بارلىق قاجەتتىلىكتەرىن قامتاماسىز ەتىپ, ولارعا ءوز كۋرستارىن ونلاين ءبىلىم بەرۋگە اۋىستىرۋ ءۇشىن بەلگىلى ءبىر ۋاقىت بەردى. ۋنيۆەرسيتەت ستۋدەنتتەردىڭ پراكتيكادان وتۋىنە بايلانىستى ەرەكشە ماسەلەلەردى شەشتى. وقىتۋشىلار ساۋالناماسىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا وقىتۋ اسپەكتىلەرىن قايتا قاراۋعا تۋرا كەلدى جانە ستۋدەنتتەردىڭ جۇمىسىن قالاي باعالاۋعا بولادى؟ ستۋدەنتتەرگە قانداي تاپسىرمالار بەرۋ كەرەك؟ كۋرستىڭ مىندەتتەرىن قالاي باسقاشا ويلاستىرۋعا بولادى؟ دەگەن سەكىلدى سۇراقتار پايدا بولدى. ونلاين رەجىمدە وقىتۋدىڭ ساپاسى ماسەلەسى كوتەرىلدى. جوعارى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندە وبەكتيۆتى قۇرالدار بولماعاندىقتان, وقىتۋ ساپاسىن ولشەۋ وتە قيىن. ول وقىتۋشىلار مەن ستۋدەنتتەردىڭ سۋبەكتيۆتى قابىلداۋى ارقىلى ولشەنەدى. ۋنيۆەرسيتەتتىڭ پىكىرىنشە, ءبىلىم بەرۋ ساپاسى تومەندەدى. ستۋدەنتتەر ءبىلىم بەرۋ مەكەمەسىنە ۋنيۆەرسيتەتتە بولۋ تاجىريبەسى ءۇشىن, جەكە قارىم-قاتىناس جاساۋ ءۇشىن كەلەدى. وقىتۋداعى جەكە قارىم-قاتىناس تاجىريبەسىنىڭ وزىندىك جانە قولدانبالى قۇندىلىعى بار. ءاردايىم ءبىر-بىرىمەن الەۋمەتتىك, فيزيكالىق تۇرعىدان ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋ تۇرىندەگى موتيۆاتسيا ماسەلەسى تۇرادى. ءبىلىم الۋدىڭ نەگىزگى ءمانى - اقپارات جانە ءبىلىم الۋدا ەمەس, جەكە قارىم-قاتىناس ارقىلى ادامدار اراسىنداعى قارىم-قاتىناس جاساۋدا بولىپ تابىلادى.
ونلاين-ۆەبينارعا 90-عا جۋىق قاتىسۋشى قاتىستى, اتاپ ايتقاندا, ەۋروپا, رەسەي, قىرعىزستان جانە قازاقستان ەلدەرىنىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وكىلدەرى, ولاردىڭ ىشىندە: تارتۋ ۋنيۆەرسيتەتى, ماسكەۋ قالالىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, ماسكەۋ پەداگوگيكالىق مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, ءنوۆوسىبىر مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, ل.ن. تولستوي اتىنداعى تۋلا مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, پراۆوسلاۆيەلىك اۋليە تيحونوۆ گۋمانيتارلىق ۋنيۆەرسيتەتى, استراحان مەملەكەتتىك پوليتەحنيكالىق كوللەدجىنىڭ وزىق كاسىبي دايىندىق ورتالىعى, م.م. ادىشەۆ اتىنداعى وش تەحنولوگيالىق ۋنيۆەرسيتەتى, قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق قىزدار ۋنيۆەرسيتەتى, امانجولوۆا اتىنداعى شىعىس قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, تاراز مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, قازاقستان-نەمىس ۋنيۆەرسيتەتى, م.اۋەزوۆ اتىنداعى وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, پاۆلودار مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, AlmaU - الماتى مەنەدجمەنت ۋنيۆەرسيتەتى, ورتالىق ازيا ۋنيۆەرسيتەتى, ازاماتتىق اۆياتسيا اكادەمياسى, جاڭگىر حان اتىنداعى باتىس قازاقستان اگرارلىق-تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, قازاقستان-رەسەي مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتى, نارحوز ۋنيۆەرسيتەتى جانە اباي اتىنداعى قازۇپۋ.
ۆەبينار بارىسىندا ربا اكادەميگى, پ.ع. د., مپمۋ پروفەسسورى الەكساندر دجۋرينسكي ارالاس ءبىلىم الۋعا ەشتەڭە كەدەرگى ەمەستىگىن, ونلاين-وقىتۋ ارقىلى ستۋدەنتتىڭ, وقىتۋشىنىڭ جەكە بايلانىسى ءبىر - ءبىرىن تولىقتىراتىنىن اتاپ ءوتتى. الەكساندر ناۋموۆيچ سپيكەردىڭ ەڭ جاقسى ءبىلىم - بۇل ستۋدەنتپەن تىكەلەي قارىم-قاتىناس تۇرىندە الىناتىن ءبىلىم دەگەن سوزىمەن كەلىستى.
ممپۋ رەكتورى, پ. ع. د., دوتسەنت يگور رەمورەنكو سپيكەر مەن ارىپتەستەرىنە ۆەبينارعا بەلسەندى قاتىسقانى ءۇشىن العىسىن ءبىلدىردى, سونىمەن قاتار مۇنداي ونلاين ۆەبينارلارعا قاتىسۋ جەكە پايىمداۋدى ىلگەرىلەتەتىنى تۋرالى تۇسىنىك بەردى. يگور ميحايلوۆيچ ممپۋ ءبىلىم بەرۋ مازمۇنى ينستيتۋتىندا قاشىقتىقتان ءبىلىم بەرۋگە كوشۋ كەزىندەگى ءبىلىم بەرۋ مازمۇنىنىڭ ءارتۇرلى ەلەمەنتتەرىن تالدانعاندىعى تۋرالى ايتتى. كەيبىر كۋرستار ۇجىمدىق تالقىلاۋدى, زياتكەرلىك مودەلدى بىرلەسىپ قۇرۋدى تالاپ ەتەدى. كەز-كەلگەن ءبىلىم كورۋ ارقىلى جۇزەگە اسپايدى, كەيدە ءبىلىم ينتەللەكتۋالدى ەڭسەرۋدى, سينحروندى وقىتۋدى قاجەت ەتەتىن ءوز دۇنيەتانىمدىق ۇستانىمىن قايتا قۇرۋدى قامتيدى. بۇل ينتەللەكتۋالدى جەڭىستى ديالەكتيكالىق تۇرلەنۋ ارقىلى ايقىندالعان پىكىرتالاسسىز ىسكە اسىرۋ مۇمكىن ەمەس. بۇل تۇرعىدا ءبىلىم تۋرالى تۇسىنىك كەڭەيتىلۋى قاجەت جانە بۇل ماسەلەدە قاشىقتىقتان ءبىلىم بەرۋ جاقسى كومەكتەسەدى.
اباي اتىنداعى قازۇپۋ-دىڭ سوربوننا - قازاقستان ينستيتۋتىنىڭ پوليت.عىل. دوكتورى, اعا وقىتۋشى ايمەن قۇرمانعالي سپيكەرگە وزەكتى تاقىرىپتى تالقىلاعانى ءۇشىن العىس ايتىپ, ونلاين ءبىلىم بەرۋ بولاشاقتا ەليتالىق ءبىلىم جانە وقىتۋشىنىڭ ەڭ ۇزدىك باعاسى بولاتىندىعى تۋرالى ستۋدەنتتىڭ پىكىرىن جەتكىزدى.
ونلاين-كەزدەسۋدى قورىتىندىلاي كەلە, وقىتۋشىلار مەن ستۋدەنتتەردىڭ قاشىقتىقتان ءبىلىم بەرۋگە تارتىلۋ دارەجەسى ۇلكەن رولگە يە ەكەنىن اتاپ وتۋگە بولادى, مۇنىمەن جالپى ءبىلىم بەرۋ ساپاسى باعالانادى. ەگەر ونلاين ءبىلىم بەرۋ قاتىسۋشىلارى ءوز ماقساتتارىن جانە ماتەريالدى يگەرۋدەگى ىلگەرىلەۋدى كورگەن بولسا, بۇل كۋرستىڭ ءساتتى بولعاندىعىن بىلدىرەدى.
"سونىمەن قاتار, ءبىر-بىرىمەن قارىم-قاتىناس كەزىندە ءبىلىم بەرۋ ستۋدەنتتىڭ بىلىمىنە تارالادى. قارىم-قاتىناس - بۇل ءبىلىم بەرۋدىڭ وزىندىك قۇندىلىعى. ادام ءومىرى - ۇنەمى سوعىلىپ وتىراتىن قارىم-قاتىناس جۇيەلەرىنىڭ قۇرىلىمى. ءبىز ءۇستىرت ءبىلىم بەرۋ دەڭگەيى جوعارى ادامداردىڭ ءوز ءومىرىن جاقسى قالىپتاستىراتىنىن بىلەمىز, ولاردىڭ قارىم - قاتىناس كاپيتالى ءپاندى ءبىلۋ سەكىلدى ماڭىزدى, بۇل ولاردىڭ ومىرلىك جەتىستىگىن تۇسىندىرەدى" - دەپ ۆەبيناردى الەكساندر سيدوركين اياقتادى.