ناۋرىز ايىنان باستاپ ەل بويىنشا بارلىعى كۆي-عا 1 271 471 تەست جۇرگىزىلدى.
"بۇل رەتتە, قازاقستاندا 1 كۆي جاعدايىنا 78 تەستتەن كەلەدى, بۇل رەسەي, اقش, يتاليا, كانادا, اۆسترياداعى تەستىلەۋ دەڭگەيىنەن جوعارى, 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا تەست سانى 6824-ءتى قۇرايدى", دەدى ل. اقتاەۆا.
قازىرگى ۋاقىتتا تەستىلەۋ ەپيدەميولوگيالىق كورسەتىلىمدەر بويىنشا, پروفيلاكتيكالىق ماقساتتا جانە ەپيدقاداعالاۋ شەڭبەرىندە جۇرگىزىلەدى. باس مەملەكەتتىك سانيتاريالىق دارىگەردىڭ قاۋلىسىنا سايكەس زەرتحانالىق تەكسەرۋگە:
• ناۋقاستار مەن ۆيرۋس تاسىمالداۋشىلار;
• جرۆي, تۇماۋ, پنەۆمونيامەن اۋىراتىن ناۋقاستار;
• ناۋقاستارمەن بايلانىستا بولعان ادامدار;
• ستاتسيونارلار مەن مەديتسينالىق-الەۋمەتتىك مەكەمەلەرگە جاتقىزىلعان ادامدار;
• مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى;
• اسكەرگە شاقىرىلۋشىلار;
• قر اۋماعىنا كەلەتىن ادامدار جاتادى.
COVID-19-عا پتر-تەستىلەۋ ءۇشىن 56 زەرتحانا جۇمىس ىستەيدى, تەستىلەۋ قۋاتى تاۋلىگىنە 28 000-عا دەيىن جەتكىزىلدى.
باس مەملەكەتتىك سانيتاريالىق دارىگەردىڭ قاۋلىسىمەن ايقىندالعان تەستىلەۋگە جاتاتىن حالىقتى تەستىلەۋمەن قامتۋدى قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا بيۋدجەت ەسەبىنەن قۋاتتى تاۋلىگىنە 30 000 تەستكە دەيىن, ال مەملەكەتتىك جانە جەكە سەكتور زەرتحانالار قۋاتى ەسەبىمەن جالپى ەل بويىنشا تاۋلىككە 35 مىڭعا دەيىن ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا.
سوڭعى اپتادا (8-14 ماۋسىم ارالىعىندا) رەسپۋبليكادا 5 485 جاعداي تىركەلدى.
وتكەن اپتامەن (1-7 ماۋسىم ارالىعىندا) سالىستىرعاندا سىرقاتتانۋشىلىق 1,9 ەسە وسكەن (2908-دەن 5485-كە دەيىن).
اۋرۋ جاعدايلارىنىڭ جالپى سانىنىڭ 44%-ى (2422 جاعداي) بايلانىستا بولعان ادامدار اراسىندا تىركەلگەن, 36%-ى (1989 جاعداي) كاسىپتىك تەكسەرۋ جۇرگىزۋ كەزىندە انىقتالدى, 19%-ى (1035 جاعداي) جرۆي-مەن اۋىرعان پاتسيەنتتەر اراسىندا, اكەلىنگەن جاعداي – 1 % (39 جاعداي).
بۇل رەتتە, اۋرۋ سيمپتومدارى بار جاعدايلاردىڭ سانى 1,3 ەسە وسكەن (1 551-دەن 1 950 جاعدايعا دەيىن) جانە اۋرۋ جۇقتىرۋدىڭ جالپى سانىنىڭ 35,5%-ىن قۇرادى, ال سيمپتومسىز جاعداي 2,6 ەسە وسكەن (1 357-دەن 3 535-كە دەيىن) نەمەسە اۋرۋ جاعدايلارىنىڭ جالپى سانىنىڭ 65%-ىن قۇرادى.
وسى اپتانىڭ 3 كۇنىندە (15-17 ماۋسىم ارالىعىندا) جاعداي قولايسىز بولىپ سيپاتتالادى, مىسالى, وسى اپتانىڭ 3 كۇنىندە 3007 جاعداي تىركەلدى (1068 سيمپتوممەن جانە 1939 سيمپتومسىز), ال وتكەن اپتانىڭ وسىنداي كەزەڭىندە (8-10 ماۋسىم) – 1871 جاعداي تىركەلگەن, ءوسىم 1,6 ەسە.
بۇل رەتتە 15 وڭىردە اۋرۋدىڭ 1,2 ەسەدەن 6 ەسەگە دەيىن وسكەنى بايقالادى (شىمكەنت قالاسى مەن ماڭعىستاۋ وبلىسىن قوسپاعاندا).
جاعدايدى وبەكتيۆتى باعالاۋ ماقساتىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى ەپيدەميولوگيالىق جاعدايدى باعالاۋدىڭ قوسىمشا ولشەمشارتتارىن ەنگىزدى.
بىرىنشىدەن, ەپيدەميولوگيالىق جاعدايدىڭ ديناميكاسى نازارعا الىنادى.
"بۇل جەردە ءبىز بۇرىن پايدالانىلعان ء“وسۋ قارقىنى” دەگەن كورسەتكىشتەن ارىلامىز, سەبەبى جالپى اۋرۋ جاعدايلارىنىڭ سانى بەلسەندى اۋىراتىن ناۋقاستاردىڭ سانىنان وزگەشە بولعان جاعدايدا, بۇل كورسەتكىش ەپيدەميانىڭ دامۋ قارقىنىن تولىق كولەمدە كورسەتپەيدى. ءبىز جاعدايدى باعالاۋ ءۇشىن R – رەپرودۋكتيۆتى سان كورسەتكىشىن قولدانامىز, ياعني ءبىر كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىمەن اۋىراتىن ناۋقاس ورتاشا ەسەپپەن اۋرۋ جۇقتىراتىن بايلانىستا بولعان ادامداردىڭ سانى", دەدى ءمينيستردىڭ م. ا.
ەكىنشىدەن, شەكتەۋ شارالارى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى — ناۋقاستار اعىنىنا شاماسى كەلمەيتىن كەزدە دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنىڭ شامادان تىس جۇكتەلۋىنە جول بەرمەۋ. سوندىقتان ەكىنشى ولشەمشارت كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىمەن اۋىراتىن ناۋقاستارعا ارنالعان بوس ەمەس توسەك قورىنىڭ كورسەتكىشى بولىپ تابىلادى.
سونداي-اق, ءبىز قوسىمشا كورسەتكىشتەردى دە ەسكەرەمىز. بۇل ءولىم-ءجىتىم – كۆي-دەن بولاتىن ءولىم-ءجىتىم كورسەتكىشىنىڭ ءوسۋى, اۋىر جانە وتە اۋىر دارەجەدەگى ناۋقاستاردىڭ ۇلەسى ء(وسىمى).
"ەگەر R كورسەتكىشى 1,3-تەن اساتىن بولسا, نە ول 1,15-تەن 1,3-كە دەيىنگى دياپازوندا بولسا, بۇل رەتتە بوس ەمەس توسەكتەر 70%-دان ارتىق بولسا, نە بوس ەمەس توسەكتەردىڭ پايىزى رەپرودۋكتيۆتىك سانعا قاراماستان 90%-دان جوعارى بولسا, كارانتيندىك جانە شەكتەۋ شارالارىن كۇشەيتۋ قاجەت", دەدى ل. اقتاەۆا.
ولشەمشارتتاردىڭ وڭ ديناميكاسى بولماعان جاعدايدا – شەكتەۋ شارالارىن قولدانىستاعى دەڭگەيدە ساقتاۋ ۇسىنىلادى.
شەكتەۋ شارالارىن جەڭىلدەتۋ ءۇشىن ولشەمشارت – بوس ەمەس توسەكتەر سانىنىڭ 50%-دان كەم جانە R كورسەتكىشىنىڭ 1-دەن كەم بولۋى.
تەك 3 وڭىردە عانا (باتىس قازاقستان, قوستاناي جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارى) شەكتەۋ شارالارى بۇرىنعى كولەمدە قالدىرىلۋى مۇمكىن. بۇگىنگى كۇنى قوسىمشا قاتاڭداتۋ شارالارى بارلىق 17 وڭىردە ەنگىزىلدى.
كۆي سىرقاتتانۋشىلىعىنىڭ ءوسۋىن ەسكەرە وتىرىپ, كەشە 18 ماۋسىمداعى ۆاك شەشىمىمەن نۇر-سۇلتان جانە الماتى, قاراعاندى, شىمكەنت, پاۆلودار, ەكىباستۇز قالالارىندا الداعى دەمالىس كۇندەرى كارانتيندى كۇشەيتۋدىڭ قوسىمشا شارالارى قابىلداندى, اتاپ ايتقاندا 20-21 ماۋسىمدا:
• ساۋدا-ويىن-ساۋىق ورتالىقتارىنىڭ, ساۋدا ۇيلەرىنىڭ, ساۋدا جەلىلەرىنىڭ, جابىق ازىق-ت ۇلىك جانە ازىق-ت ۇلىك ەمەس بازارلاردىڭ, بازارلاردىڭ قىزمەتى توقتاتىلادى;
• قوعامدىق تاماقتانۋ وبەكتىلەرىنىڭ جۇمىسى الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاي وتىرىپ, اشىق اۋادا كوشە فورماتىندا عانا رۇقسات ەتىلەدى;
• قوعامدىق كولىكتىڭ جۇمىسى شەكتەلەدى;
• قوعامدىق ورىنداردىڭ: ساياباقتار, سكۆەرلەر, جاعالاۋلار, جاعاجايلار, اكۆاپاركتەردىڭ جۇمىسى توقتاتىلادى;
• فيتنەس ورتالىقتارىنىڭ قىزمەتى توقتاتىلادى;
• 65 جاستان اسقان ادامداردىڭ كوشەگە شىعۋى شەكتەلەدى;
• اۋماقتىق جاعىنان نۇر-سۇلتان, الماتى, قاراعاندى, شىمكەنت, پاۆلودار, ەكىباستۇز قالالارىنا جاقىن ورنالاسقان تۋريستىك ايماقتارعا كىرۋ جابىلادى.
سونداي-اق وڭىرلەردىڭ 50 مىڭنان استام حالقى بار ەلدى مەكەندەرىندە:
• قوعامدىق ورىنداردىڭ: ساياباقتار, سكۆەرلەر, جاعالاۋلار, اكۆاپاركتەردىڭ جۇمىسى توقتاتىلدى;
• تۋريستىك ايماقتاردا تۇراتىن ادامدارعا الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋ ۇسىنىلادى;
• 65 جاستان اسقان ادامداردىڭ كوشەگە شىعۋى شەكتەلدى.
