مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ بىلتىر قۇزىرلى ورگاندارعا مارقاكولدەگى جاعدايدى مۇقيات زەرتتەۋدى تاپسىرعاننان كەيىن ءوڭىردىڭ بارلىق سۋ قويمالارىنا تەكسەرۋ جۇرگىزىلگەن. وبلىستىق پروكۋراتۋرا ءوڭىردىڭ قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى وكىلدەرىمەن بىرلەسە مارقاكولگە ارنايى بارىپ, ۆەدومستۆوارالىق كەڭەس وتكىزىپ, كولدەگى ءتۇيىندى ماسەلەلەردى جان-جاقتى تالقىلاعان-دى.
«براكونەرلىك ماسەلەسى ءبىزدىڭ وبلىسىمىز ءۇشىن ءالى دە وزەكتى. قازىرگى ۋاقىتتا وبلىستا ەرتىس باسسەينىنىڭ 4 سۋ قويماسىندا جانە زايسان, وسكەمەن, ءشۇلبى جانە بۇقتىرما سۋ قويمالارىنىڭ 40 ۋچاسكەسىندە بالىق اۋلانادى. ءبىز ارنايى تالداۋ جاساعان كەزدە اۋماقتىق ينسپەكتسيا, قورىقشىلار قىزمەتى جانە جەدەل جاساقتار مەن تابيعاتتى قورعاۋ پوليتسياسىنىڭ قىزمەتىندەگى كوپتەگەن كەمشىلىكتى انىقتادىق. اتالعان ۆەدومستۆولار كوبىنەسە ۇساق قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى, مىسالى, بالىق اۋلاۋدىڭ جەكە فاكتىلەرىن عانا انىقتايدى. براكونەرلىككە قارسى ءىس-قيمىل بويىنشا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزبەيدى, قىلمىستىق سحەمالار انىقتالمايدى. ءبىر قىزمەتكەر ايىنا ەكى-ءۇش ءتارتىپ بۇزۋشىلىق جانە 2-5 كيلوگرامم زاڭسىز بالىق اۋلاۋ فاكتىلەرىن عانا تىركەيدى. سوڭعى ەكى جىلدا اۋماقتىق ينسپەكتسيا انىقتاعان 2087 اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتىڭ 362-ءسى عانا ەلەۋلى بۇزۋشىلىققا جاتادى. مارقاكولدە كەڭەس وتكىزگەندە قورىق باسشىلىعىنا جۇمىستى شيراتۋدى, ناقتى شارالار قابىلداۋدى, ال قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا, اسىرەسە ۋىلدىرىق شاشۋ كەزەڭىندە زاڭ بۇزۋشىلىقتاردى انىقتاۋ جانە ساپالى تەرگەۋدى قامتاماسىز ەتۋدى مىندەتتەدىك», دەيدى وبلىستىڭ باس پروكۋرورى قۇسايىن يگەمباەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ايماقتىڭ ەرەكشەلىگىن ەسكەرە وتىرىپ, براكونەرلەرمەن كۇرەس نەگىزگى مىندەتتەردىڭ ءبىرى بولۋى كەرەك. بۇل باعىتتا ورمان شارۋاشىلىعى جانە جانۋارلار دۇنيەسى كوميتەتىنە كولدەگى ماسەلەلەر بويىنشا ۇسىنىستار جىبەرىلگەن ەكەن.
«ارنايى بەلگىلەنگەن بالىق اۋلاۋ ورىندارىنىڭ سانىن قىسقارتۋعا بايلانىستى باستامالارىمىز دا ۆەدومستۆو تاراپىنان قولداۋ تاپتى. سۋ قۇزعىنى (باكلان) سانىن رەتتەۋگە بولاتىن قۇستار تىزىمىنە ەنگىزىلدى. ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترىنىڭ بۇيرىعىمەن مارقاكول مەملەكەتتىك تابيعي قورىعىنىڭ قورعالاتىن اۋماعىنا قاتىستى ەرەجەگە تۇزەتۋ جاسالدى. ماتاباي, قاراعايلىبۇلاق جانە تومەنگى قاراعايلىبۇلاق اۋىلدارى ارنايى بالىق اۋلاۋ تىزىمىنەن الىنىپ, ۇرانقاي اۋىلىنا جاقىن ءبىر عانا جەر قالدىرىلدى. ەڭ باستىسى, قورىقتىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق جاعدايى جاقساردى, شانا, فوتوتۇزاقتار مەن موتورلى قايىقتار بەرىلدى. بۇدان بولەك بالىق رەسۋرستارىنىڭ زاڭسىز اينالىمىنىڭ جولىن كەسۋ ماقساتىندا وبلىستىڭ بەس اۋدانىن – زايسان, تارباعاتاي, كوكپەكتى, كۇرشىم جانە التايدا پروكۋرورلار باستاعان موبيلدىك توپتاردىڭ جۇمىسى جانداندىرىلدى. قازىرگى ۋاقىتتا ولار 50-دەن اسا رەيدتىك ءىس-شارا جۇرگىزدى, تابيعات قورعاۋ زاڭناماسىنىڭ كوپتەگەن زاڭ بۇزۋشىلىقتارى انىقتالىپ, كىنالى ادامدار جاۋاپقا تارتىلدى» دەيدى وبلىستىق پروكۋراتۋرا وكىلى.
مىسالى, مارقاكول قورىعىنىڭ اۋماعىندا تابيعات قورعاۋ زاڭناماسىنىڭ 16 بۇزۋشىلىقتارى انىقتالعان, سول بويىنشا اكىمشىلىك حاتتامالار تولتىرىلعان. كۇرشىم اۋدانىندا 1800 مەتر بالىق اۋلايتىن اۋ الىنىپ, جالپى سالماعى 433 كيلوگرامم بالىقتى زاڭسىز تاسىمالداعان اۆتوكولىك توقتاتىلعان. تارباعاتايدا 11 توننا اقسەركە بالىعىن تيەگەن اۆتوكولىك پەن قۇجاتسىز 22 توننا بالىعى بار بەس توڭازىتقىش انىقتالعان. ال زايسانداعى سۋ قويمالارىنان ۇزىندىعى 6 شاقىرىم تىيىم سالىنعان جەلىلەر تاركىلەنگەن. كۇرشىم اۋدانىندا قىزمەتتىك اۆتوكولىكتە ۋىلدىرىق پەن بالىق تاسىمالداعان جەدەل ارەكەت ەتۋ جاساعىنىڭ ينسپەكتورى ۇستالعان. جىل باسىنان بەرى سەگىز قىلمىستىق ءىس تىركەلىپ, التى قىلمىستىق ءىس بويىنشا ايىپتاۋ ۇكىمى شىعارىلعان. ال ەكى ءىس بويىنشا قازىر تەرگەۋ جۇرگىزىلىپ جاتىر.
قازىر – مارقاكولدە بالىقتاردىڭ ۋىلدىرىق شاشاتىن كەزەڭى. وسىعان وراي كول باسىندا رەيد شارالارى ۇيىمداستىرىلىپ, براكونەرلىككە جول بەرمەۋ ءۇشىن قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ جۇمىسى كۇشەيتىلگەن. قورىق اۋماعىنا ارنايى بەكەتتەر قويىلىپ, فوتوتۇزاقتار ورناتىلىپتى. ەرەكشە اتاپ وتەتىن ماسەلە, بيىل العاش رەت «قازاۋەقۇتقارۋ» اق-مەن كەلىسىم جاسالىپ, ۋىلدىرىق شاشۋ كەزەڭىندە تىكۇشاقپەن باقىلاۋ جۇرگىزىلىپتى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, قازىر مارقاكولدە جاعداي تۇراقتى.
شىعىس قازاقستان وبلىسى