ارينە, قاراپايىم حالىق ءۇشىن قىمباتتاۋ. 2000 جىلداردىڭ ورتا تۇسىندا ءۇي ارالاپ ايران-ءسۇت ساتاتىن اپالارىمىز كوپ ەدى. قازىر دە تاڭ بوزارىپ اتقاننان «ايران, مولوكو» دەپ ايعايلاپ جۇرەتىندەر بارشىلىق. كەيىنگى جىلدارى دۇكەن سورەلەرىندە ءسۇت ونىمدەرى تىپتەن كوبەيىپ, اپالارىمىزدىڭ ليترلەپ ساتىلاتىن اعارعانىن ساعىنىشپەن ەسكە الاتىن بولدىق.
عالىمدار وڭدەلمەگەن ءسۇت ءونىمىن تۇتىنۋ ماسەلەسىندە ءالى كۇنگە دەيىن داۋلاسادى. ءبىر جاعى مۇنىڭ زيانى كوپ دەسە, كەرىسىنشە ەكىنشى جاق پاكەتتەلگەن ءسۇت ونىمدەرىنەن قاۋىپ كوپ دەيدى. مىڭداعان سيىردان ساۋىلعان ءسۇت زاۋىتتارىندا جالپى ىدىستارعا قۇيىلادى. ماسەلەن, شىبىننىڭ سىلەمەيلى شىرىنىنان ءبىر قاسىق بالدىڭ ءوزى ءب ۇلىنىپ كەتەدى. بايقاۋسىزدا ىدىستا بەتى اشىق تۇرعان مول سۇتكە تامىپ كەتسە, ونىڭ تيگىزەر زيانى ايتارلىقتاي بولادى.
سۇتتەن كوپتەگەن سۋسىن جانە تاعام ءتۇرى ازىرلەنەدى. سولاردىڭ ىشىندە ۋىزدىڭ ادام اعزاسىنا پايداسى مول. ۋىز قۇرامىندا انتيوكسيدانتتار وتە كوپ. ول اعزانىڭ قورعانىش قاسيەتىن ارتتىرىپ, اس قورىتۋ جۇيەسىن رەتكە كەلتىرەدى. بۇل − جاسارۋدىڭ بىردەن-ءبىر كەپىلى. سونداي-اق انتيوكسيدانت جۇرەك اۋرۋىنا, قاتەرلى ىسىككە, ەرتە قارتايۋعا جول بەرەتىن حيميالىق ەلەمەنتتەردىڭ اسەرىن جوياتىن كۇشكە يە دەسەدى.
ۋىزدىڭ بىرنەشە ءتۇرى بار: مالدىڭ بۇيەنىنەن جاسالعانى, كەپتىرىلگەن ءتۇرى, بالعىن رەڭدىسى بولادى. جالپى, ۋىز ءسوزىنىڭ ماعىناسى كەڭ. ماسەلەن, كەدەي ادامدى ۋىزعا جارىماعان دەپ ايتىپ جاتادى. «قاشپاعان قارا سيىردىڭ ۋىزىنان دامەتىپ» دەگەن دە بار.
حالقىمىز «اعى باردىڭ, باعى بار» دەپ بەكەر ايتپاعان. قوراسىندا سيىرى بار ءۇيدىڭ بەرەكەسى بار. اتتەڭ, قازىر اۋىلداعى اعايىننىڭ ءوزى دە سيىر ۇستاپ, ءسۇت ساۋىپ, ودان ءارتۇرلى تاعامدار جاساۋعا ەرىنەدى. اققا جارىپ وتىراتىن جاعدايى بار بولسا دا, ايران-ءسۇتتى دۇكەننەن ساتىپ الىپ ىشەدى. «بەرەكەنى كوكتەن تىلەمە, ەتكەن ەڭبەكتەن تىلە» دەۋشى ەدى. اۋىل ادامدارىنىڭ زامان اعىمىنا ىلەسكەنى جاقسى, بىراق قولداعى بار نارسەنى ۇقساتا ءبىلۋ دە بەرەكەگە باستايتىنىن تۇسىنەتىندەر ازايىپ بارا جاتقان سياقتى. ەندەشە, تاڭ بوزارىپ اتقاننان ءسۇت ساتىپ جۇرگەن اپالاردىڭ ەڭبەگى ەڭبەك-اق قوي, شىركىن...