قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى اشىربەك سىعاي قازىرگى تاڭدا قازاق تەاترى سالاسىنداعى كورنەكتى تۇلعالاردىڭ ءبىرى. بەلگىلى سىنشى وسى كەزگە دەيىن تەك تەاتر توڭىرەگىندە تۇشىمدى تولعام ايتاتىن 15 كىتاپ جازىپ, جارىققا شىعارىپ ۇلگەرىپتى. ءبىزدىڭ ونىمەن جۇرگىزگەن سۇحباتىمىز تەاتر جانە ونەردىڭ وزگە دە سالالارى توڭىرەگىندە وي قوزعايدى.
– اشىربەك تورەباي ۇلى, بۇگىندە زيالى قاۋىم وكىلدەرىنىڭ باسىن بىرىكتىرۋ قيىن, ءبىرى ولاي تارتسا, ءبىرى بۇلاي تارتادى دەگەن پىكىرلەر ءجيى ايتىلىپ قالادى. بۇعان نە سەبەپ؟ ەل ۇلكەن سەنىم ارتىپ, ءۇمىت كۇتىپ جۇرگەن ۇلت قايماقتارىنىڭ مۇنداي وعاش ارەكەتتەرىنە قانداي باعا بەرەسىز؟
– مەنىڭشە, بۇل – اركىمنىڭ جەكە باسىنىڭ شارۋاسى. «ءار كاللادا – ءبىر قيال» دەيدى وزبەك اعايىندار.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى اشىربەك سىعاي قازىرگى تاڭدا قازاق تەاترى سالاسىنداعى كورنەكتى تۇلعالاردىڭ ءبىرى. بەلگىلى سىنشى وسى كەزگە دەيىن تەك تەاتر توڭىرەگىندە تۇشىمدى تولعام ايتاتىن 15 كىتاپ جازىپ, جارىققا شىعارىپ ۇلگەرىپتى. ءبىزدىڭ ونىمەن جۇرگىزگەن سۇحباتىمىز تەاتر جانە ونەردىڭ وزگە دە سالالارى توڭىرەگىندە وي قوزعايدى.
– اشىربەك تورەباي ۇلى, بۇگىندە زيالى قاۋىم وكىلدەرىنىڭ باسىن بىرىكتىرۋ قيىن, ءبىرى ولاي تارتسا, ءبىرى بۇلاي تارتادى دەگەن پىكىرلەر ءجيى ايتىلىپ قالادى. بۇعان نە سەبەپ؟ ەل ۇلكەن سەنىم ارتىپ, ءۇمىت كۇتىپ جۇرگەن ۇلت قايماقتارىنىڭ مۇنداي وعاش ارەكەتتەرىنە قانداي باعا بەرەسىز؟
– مەنىڭشە, بۇل – اركىمنىڭ جەكە باسىنىڭ شارۋاسى. «ءار كاللادا – ءبىر قيال» دەيدى وزبەك اعايىندار.ءار ادامنىڭ رۋحاني دەڭگەيىنە بايلانىستى ءوز مۇددەسى, مۇراتى, سەزىمى, ساناسى, سەزىگى بولادى. ەگەر بىرەۋ وعاش سويلەپ, ەل-جۇرتقا جايسىز, قوعامعا قولايسىز سوزدەر ايتىپ, جەكە باسىنىڭ مادەنيەتىن كورسەتەتىن تىرلىكتەر جاساپ جاتسا, ونى ءوزىنىڭ ۇياتى ءبىلسىن دەيمىن. ال ۇلت ءۇشىن جانىن سالىپ, ونىڭ ءتىلى مەن دىلىنە, سالت-داستۇرلەرىنە قاتىستى ويلار ايتىپ, مازاسىزدانىپ جۇرسە, وندايلاردى تىنىشتىقتى بۇزدىعا جاتقىزباۋىمىز كەرەك. ادام ىشىندەگىسىن اشىق ايتۋعا, ءوزىن مازالاپ جۇرگەن ساۋالىن قويۋعا تولىق قۇقىلى. اقىرى ءبىز دەموكراتيالىق قوعامدا, قۇقىقتىق مەملەكەتتە ءومىر سۇرەدى ەكەنبىز, نەگە ءوز ويىمىزدى اشىق ايتپاسقا؟! وسى رەتتە جالپى ۇلت قايماقتارى دەگەنىمىز كىمدەر؟ ۇلت قايماقتارى دەپ عىلىم دوكتورى دەگەن اتاعى بارلاردى, الدە لاۋازىمدى قىزمەتتە جۇرگەندەردى ايتامىز با؟ ۇلت قايماقتارى اۋىلدا بولۋى دا مۇمكىن عوي. الىستاعى وقشاۋ اۋىلداردا وتىرىپ-اق كەرەمەت وي ايتاتىن, قالاداعى شەنەۋنىكتەردەن كەم تۇسپەيتىن ازاماتتار تولىپ جاتىر. كەزىندە ارباكەش نە بريگادير بولىپ جۇمىس ىستەسە, ول كىنالى ەمەس قوي. بىراق ونىڭ ۇلتقا دەگەن نيەتى ادال, ار-ۇجدانى تازا بولسا شە؟! ەندەشە, ۇلت قايماقتارىن تەك الماتى مەن استانادان ىزدەۋ ءادىلدىككە جاتپايدى دەپ ويلايمىن. ۇلت قايماعى بولۋ ءۇشىن ءتورت ۋنيۆەرسيتەت نە ەكى اكادەميا ءبىتىرۋدىڭ دە قاجەتى جوق. شىن مانىندە, ۇلت تاعدىرى, ەل-جۇرتتىڭ جايى دەگەن باسقا نارسە. بىرنەشە جوعارى وقۋ ورىندارىن بىتىرگەنىمەن, ءوزىنىڭ وتباسىنا بيلىك جۇرگىزۋ قولىنان كەلمەيتىن, ەكى ءسوزدىڭ باسىن قۇراپ سويلەي المايتىن زيالىلار جەتىپ ارتىلادى. سوندىقتان مەن ءوزىنىڭ ۇلتى ءۇشىن باسىن تاۋعا دا, تاسقا دا ۇرىپ, ولاردىڭ كوكەيكەستى پروبلەمالارىن كوتەرىپ جۇرەتىن ازاماتتاردى عانا ۇلت قايماعى دەپ اتاعان بولار ەدىم. ال ورىنتاعى مەن كابينەتىنە كوڭىلى ريزا, بالا-شاعاسىنىڭ الدىندا ءوزىنىڭ توق جۇرگەنىنە ءماز توعىشارلاردى ۇلت قايماعىنا جاتقىزا المايمىن.
شاماسى, زيالى قاۋىمنىڭ باسى بىرىكپەيدى دەگەندە, اڭگىمە وسىنداي وقشاۋ ويلى ازاماتتارعا قالعاندارىنىڭ تۇگەل قوسىلا كەتپەيتىنىنەن شىقسا كەرەك. مەن مۇنىڭ ءوزىن ءجون سانامايمىن. جۇرتتىڭ ءبارى قوسىلىپ, گۇرىلدەسىپ ءجۇرۋى شارت ەمەس. تەگىندە ءبارى رەتىمەن, ورىن-ورنىمەن ايتىلىپ, جاسالىپ جاتسا, ودان ەشكىم زيان شەكپەيدى. ال جۇرتتىڭ ءبارىنىڭ بىردەي ويلاۋىنان قوعامعا كەلەتىن پايدا از. سول سەبەپتى ينتەلليگەنتسيانىڭ باسى قوسىلمايدى دەگەنگە كەلىسپەيمىن. ولاردىڭ وزىق ويلى وكىلدەرىنىڭ ۇلت تاعدىرى, حالىق بولاشاعى تارازى باسىنا تۇسكەن شاقتا باستارى قوسىلاتىنىنا سەنەمىن.
– اڭگىمەنىڭ ارقاۋىن ەندى ۇلتتىق نامىس توڭىرەگىنە ويىستىرساق. وسى تۇرعىدا بۇگىنگى قازاقتى قانداي ماسەلەلەر مازالاۋعا ءتيىس؟
– بۇل دا جوعارىداعى اڭگىمەنىڭ جالعاسى ىسپەتتەس قوي. بۇدان ءبىرقاتار ۋاقىت بۇرىن ءبىر گازەتتەن وقىپ ەدىم, تۇركيانىڭ ءبىر اكتريساسى گولليۆۋدقا بارعان كورىنەدى. ەرەكشە جاراتىلعان, ايرىقشا كوركەم بولسا كەرەك. ول امەريكالىق ستۋدي
