وبلىستىق كاسىپكەرلىك جانە يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ايقىن ەلەۋسىزوۆ وڭىردەگى شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ دامۋى جونىندە حابارلاما جاسادى. وسى سالادا جۇمىسپەن قامتىلعانداردىڭ سانى - 128,1 مىڭ ادام , 1 362,3 ملرد تەڭگەنىڭ ءونىمى وندىرىلگەن. 2019 جىلى مەملەكەتتىك جانە وڭىرلىك باعدارلامالارعا 5 846,5 ملن تەڭگە ءبولىندى, ونىڭ 3 387,8 ملن – جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن. 2019 جىلى «بيزنەستىڭ جول كارتاسى – 2020» باعدارلاماسىنا 2 249,5 ملن تەڭگە ءبولىندى. 282 جوبا قولداۋ تاۋىپ, 705 جۇمىس ورنى قۇرىلدى. باعدارلاما جۇزەگە اسىرىلعاننان بەرى (2010-2019 جج) وڭىردە جالپى نەسيە سوماسى - 115,5 ملرد تەڭگە بولاتىن 1 546 كاسىپكەردىڭ جوباسى قولداۋ الىپ, 18 433 جۇمىس ورنى ساقتالۋمەن 6 576 جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلدى. ولارمەن 203,1 ملرد تەڭگەگە جۋىق ءونىم ءوندىرىلىپ, 39,6 ملرد تەڭگەدەن استام سالىق تولەندى.
- ءبىز ءوز جۇمىسىمىزدا كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدى قولداۋىمىز كەرەك. ەلباسىنىڭ, پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرمالارى بار. شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ – بۇل سالىق بازاسىنىڭ ۇلعايۋى, جاڭا جۇمىس ورىندارىنىڭ اشىلۋى, حالىقتىڭ ء ال-اۋقاتىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان باسقا دا الەۋمەتتىك ماسەلەلەر, - دەدى نۇرلان نوعاەۆ.
ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر بويىنشا, شوب وڭىرلىك جالپى ونىمدەگى ۇلەسى - 19%. ەگەر بيزنەستىڭ تشو جانە نكوك سياقتى جوبالارعا ۇلەسىن ەسەپتەمەسە, بۇل كورسەتكىش - 38% جەتەدى.
- ءبىز كاسىپكەرلەرمەن اشىق تا ادال سويلەسۋگە ۇمتىلامىز. شوب قولداۋ بويىنشا مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى ىسكە اسىرۋ بيزنەسكە بەلسەندى دامۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. وبلىستىڭ گەوپورتالىنان وتكىزىلىپ جاتقان جەر اۋكتسيوندارى مەن كونكۋرستار تۋرالى بارلىق مالىمەتتى الۋعا بولادى. بۇل ارقىلى الەۋەتتى قاتىسۋشى اتالعان ۋچاسكەنىڭ ارتىقشىلىقتارىن الدىن-الا باعالاي الادى. كاسىپكەرگە اقپارات, كەلىسىم الۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك ورگانعا بارۋدىڭ قاجەتى جوق. باستى ماقسات – رۇقسات قاعازدارىن الۋداعى ادامي فاكتوردى مەيلىنشە ازايتۋ جانە ولاردى بەرۋدى تەزدەتۋ. بارلىعى دا اشىق, جاريالى بولۋى قاجەت, - دەپ اتاپ ءوتتى وبلىس اكىمى.
كاسىپكەرلەر اكىمگە فەرمەرلىك پەن مال وسىرۋگە تەجەۋ بولىپ تۇرعان فاكتورلار تۋرالى ايتتى : ول سۋارۋ ينفراقۇرىلىمىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگى. قازىرگى بار سۋارۋ جۇيەلەرى بىتىراڭقى جانە تەحنيكالىق تۇرعىدان توزعان.
نۇرلان نوعاەۆ وڭىردە سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى شىنىندا دا وزەكتى ەكەنىن ايتتى. جەرگىلىكتى بيلىك سۋبسيديالاۋ ماسەلەسىن بىرنەشە رەت كوتەرگەن, بىراق پروبلەما شەشىمىن تاپپاي تۇر. سوعان قاراماستان, وبلىس اكىمدىگى سۋ كانالدارىنىڭ قىزمەتىن قالپىنا كەلتىرۋ بويىنشا جۇمىستانۋدا. جالپى ۇزىندىعى 1150 شاقىرىم 15 كانالدىڭ 14 ءوڭىردىڭ بالانسىنا الىندى. بۇل كانالداردى تازارتۋ, جوندەۋ جۇمىستارىن جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن قارجىلاندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
وبلىس اكىمىمەن اشىق اڭگىمەلەسۋگە كەلگەن بيزنەس وكىلدەرى وزدەرىنىڭ پروبلەمالارىن دا ايتتى, جەتىستىكتەرىن دە كورسەتتى. ءبىر كاسىپكەر ايەلدىڭ «قازاق قىزى اكادەمياسى» يننوۆاتسيالىق جوباسى ايەلدەر كاسىپكەرلىگىن دامىتۋعا جانە قازاق قولونەرىن ناسيحاتتاۋعا ارنالعان. تاعى ءبىر كاسىپكەر شەشەندىك ونەر ترەنينگتەرىنە مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردى تارتۋعا اكىمنىڭ ىقپال ەتۋىن سۇرادى.
- ءوزىنىڭ ويىن ناقتى جەتكىزىپ, اڭگىمەلەسە بىلۋگە بالا جاستان باۋلۋ قاجەت جانە بۇل تەك مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەرگە ەمەس, بارىمىزگە كەرەك. زاماناۋي تەحنولوگيالاردىڭ دامۋىنىڭ تەرىس جاقتارى دا بار. ءبىز تىلدەسىپ, ارالاسۋدان, كىتاپ وقۋدان قالىپ بارامىز. قارىم-قاتىناستى كۇشەيتىپ, ءبىر-ءبىرىمىزدى سىيلاي ءبىلۋىمىز كەرەك. ءبىز بۇگىن سىزدەرمەن اشىق فورماتتا تىلدەسىپ وتىرمىز. پروبلەمالىق ماسەلەلەردى تالقىلاپ, شەشۋ جولدارىن ىزدەۋ ءۇشىن كەلدىم. مەن ارىپتەستەرىمە سەنەمىن, ولار ءوز ويلارىن حالىققا ۇعىنىقتى جەتكىزە الادى. جانە بۇنداي قارىم-قاتىناس كوپتەگەن پروبلەمالاردى شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, - دەپ وي ءتۇيدى ن.نوعاەۆ.
كاسىپكەرلەر جەر ۋچاسكەلەرىن بەرۋ, ەلەكتر قۋاتىنا قول جەتكىزۋ, ءوز جوبالارىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا قانداي كومەكتەر بار – باسقا دا كوپتەگەن ساۋالدار قويدى. وبلىس اكىمى بارلىق كوتەرىلگەن ماسەلەلەر بويىنشا ولاردى شەشۋ جولدارىن قاراستىرۋ جونىندە قاراماعىنداعى قىزمەتكەرلەرگە تاپسىرمالار بەردى.