قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭى № 72-V قرز
بەيسەنبى, 24 قاڭتار 2013 6:17
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ونوماستيكا ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى
بەيسەنبى, 24 قاڭتار 2013 6:17
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ونوماستيكا ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى
1-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مىنا زاڭنامالىق اكتىلەرىنە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلسىن:
1. 2001 جىلعى 30 قاڭتارداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكسىنە (قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ جارشىسى, 2001 ج., № 5-6, 24-قۇجات; № 17-18, 241-قۇجات; № 21-22, 281-قۇجات; 2002 ج., № 4, 33-قۇجات; № 17, 155-قۇجات; 2003 ج., № 1-2, 3-قۇجات; № 4, 25-قۇجات; № 5, 30-قۇجات; № 11, 56, 64, 68-قۇجاتتار; № 14, 109-قۇجات; № 15, 122, 139-قۇجاتتار; № 18, 142-قۇجات; № 21-22, 160-قۇجات; № 23, 171-قۇجات; 2004 ج., № 6, 42-قۇجات; № 10, 55-قۇجات; № 15, 86-قۇجات; № 17, 97-قۇجات; № 23, 139, 140-قۇجاتتار; № 24, 153-قۇجات; 2005 ج., № 5, 5-قۇجات; № 7-8, 19-قۇجات; № 9, 26-قۇجات; № 13, 53-قۇجات; № 14, 58-قۇجات; № 17-18, 72-قۇجات; № 21-22, 86, 87-قۇجاتتار; № 23, 104-قۇجات; 2006 ج., № 1, 5-قۇجات; № 2, 19, 20-قۇجاتتار; № 3, 22-قۇجات; № 5-6, 31-قۇجات; № 8, 45-قۇجات; № 10, 52-قۇجات; № 11, 55-قۇجات; № 12, 72, 77-قۇجاتتار; № 13, 85, 86-قۇجاتتار; № 15, 92, 95-قۇجاتتار; № 16, 98, 102-قۇجاتتار; № 23, 141-قۇجات; 2007 ج., № 1, 4-قۇجات; № 2, 16, 18-قۇجاتتار; № 3, 20, 23-قۇجاتتار; № 4, 28, 33-قۇجاتتار; № 5-6, 40-قۇجات; № 9, 67-قۇجات; № 10, 69-قۇجات; № 12, 88-قۇجات; № 13, 99-قۇجات; № 15, 106-قۇجات; № 16, 131-قۇجات; № 17, 136, 139, 140-قۇجاتتار; № 18, 143, 144-قۇجاتتار; № 19, 146, 147-قۇجاتتار; № 20, 152-قۇجات; № 24, 180-قۇجات; 2008 ج., № 6-7, 27-قۇجات; № 12, 48, 51-قۇجاتتار; № 13-14, 54, 57, 58-قۇجاتتار; № 15-16, 62-قۇجات; № 20, 88-قۇجات; № 21, 97-قۇجات; № 23, 114-قۇجات; № 24, 126, 128, 129-قۇجاتتار; 2009 ج., № 2-3, 7, 21-قۇجاتتار; № 9-10, 47, 48-قۇجاتتار; № 13-14, 62, 63-قۇجاتتار; № 15-16, 70, 72, 73, 74, 75, 76-قۇجاتتار; № 17, 79, 80, 82-قۇجاتتار; № 18, 84, 86-قۇجاتتار; № 19, 88-قۇجات; № 23, 97, 115, 117-قۇجاتتار; № 24, 121, 122, 125, 129, 130, 133, 134-قۇجاتتار; 2010 ج., № 1-2, 1, 4, 5-قۇجاتتار; № 5, 23-قۇجات; № 7, 28, 32-قۇجاتتار; № 8, 41-قۇجات; № 9, 44-قۇجات; № 11, 58-قۇجات; № 13, 67-قۇجات; № 15, 71-قۇجات; № 17-18, 112, 114-قۇجاتتار; № 20-21, 119-قۇجات; № 22, 128, 130-قۇجاتتار; № 24, 146, 149-قۇجاتتار; 2011 ج., № 1, 2, 3, 7, 9-قۇجاتتار; № 2, 19, 25, 26, 28-قۇجاتتار; № 3, 32-قۇجات; № 6, 50-قۇجات; № 8, 64-قۇجات; № 11, 102-قۇجات; № 12, 111-قۇجات; № 13, 115, 116-قۇجاتتار; № 14, 117-قۇجات; № 16, 128, 129-قۇجاتتار; № 17, 136-قۇجات; № 19, 145-قۇجات; № 21, 161-قۇجات; № 24, 196-قۇجات; 2012 ج., № 1, 5-قۇجات; № 2, 9, 11, 13, 14, 16-قۇجاتتار; № 3, 21, 22, 25, 26, 27-قۇجاتتار; № 4, 32-قۇجات; № 5, 35, 36-قۇجاتتار; № 8, 64-قۇجات; № 10, 77-قۇجات; № 12, 84, 85-قۇجاتتار; № 13, 91-قۇجات; № 14, 92, 93, 94-قۇجاتتار; № 15, 97-قۇجات; 2012 جىلعى 5 جەلتوقساندا «ەگەمەن قازاقستان» جانە «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتتەرىندە جاريالانعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ قىزمەتى ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» 2012 جىلعى 26 قاراشاداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭى):
1) مازمۇنىنداعى 81-باپتىڭ تاقىرىبى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«81-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءتىل تۋرالى زاڭناماسىن بۇزعانى ءۇشiن جاۋاپتىلىق»;
2) 81-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«81-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءتىل تۋرالى زاڭناماسىن بۇزعانى ءۇشiن جاۋاپتىلىق
1. لاۋازىمدى ادامنىڭ ءتiلدى بiلمەۋ جەلەۋىمەن جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ وتiنiشتەرiن قابىلداۋدان باس تارتۋى, سونداي-اق ولاردى ءمانi بويىنشا قاراماۋى – ون بەس ايلىق ەسەپتiك كورسەتكiش مولشەرiندە ايىپپۇل سالۋعا اكەپ سوعادى.
2. دەرەكتەمەلەر مەن كورنەكى اقپاراتتى ورنالاستىرۋ جونىندەگى تالاپتاردى بۇزۋ – ەسكەرتۋ جاساۋعا اكەپ سوعادى.
3. وسى باپتىڭ ەكىنشى بولىگىندە كوزدەلگەن, اكىمشىلىك جازا قولدانىلعاننان كەيىن ءبىر جىل ىشىندە قايتالاپ جاسالعان ءىس-ارەكەت – لاۋازىمدى ادامدارعا, دارا كاسىپكەرلەرگە, شاعىن كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرى نەمەسە كوممەرتسيالىق ەمەس ۇيىمدار بولىپ تابىلاتىن زاڭدى تۇلعالارعا – ون, ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرى بولىپ تابىلاتىن زاڭدى تۇلعالارعا – جيىرما, ءىرى كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرى بولىپ تابىلاتىن زاڭدى تۇلعالارعا ەلۋ ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش مولشەرىندە ايىپپۇل سالۋعا اكەپ سوعادى.»;
3) 636-باپتىڭ ءبىرىنشى بولىگىنىڭ 1) تارماقشاسىندا:
ون ءتورتىنشى ابزاتس مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«مادەنيەت جانە اقپارات سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگاننىڭ (81 ء(بىرىنشى بولىگى), 82, 130-باپتار);»;
ەلۋ التىنشى ابزاتستاعى «127, (ەكىنشى بولىگى)» دەگەن سوزدەر «81 (ەكىنشى جانە ءۇشىنشى بولىكتەرى), 127 (ەكىنشى بولىگى),» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن.
2. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك-اۋماقتىق قۇرىلىسى تۋرالى» 1993 جىلعى 8 جەلتوقسانداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى كەڭەسىنىڭ جارشىسى, 1993 ج., № 23-24, 507-قۇجات; 1995 ج., № 23, 146-قۇجات; قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ جارشىسى, 2004 ج., № 10, 56-قۇجات; № 23, 142-قۇجات; 2006 ج., № 18, 111-قۇجات; 2009 ج., № 2-3, 9-قۇجات; № 8, 44-قۇجات; 2011 ج., № 11, 102-قۇجات):
1) بۇكىل ءماتىن بويىنشا «پوسەلكە», «پوسەلكەلەر», «پوسەلكەلەرگە», «پوسەلكەلەرى», «پوسەلكەلەردى», «پوسەلكەلەردىڭ» دەگەن سوزدەر تيىسىنشە «كەنت», «كەنتتەر», «كەنتتەرگە», «كەنتتەرى», «كەنتتەردى», «كەنتتەردىڭ» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
2) بۇكىل ءماتىن بويىنشا «اۋىل (سەلو)», «اۋىلدىق (سەلولىق)», «اۋىلداردىڭ (سەلولاردىڭ)», «اۋىلداردى (سەلولاردى)», «اۋىلدار (سەلولار)», «اۋىلدارعا (سەلولارعا)» دەگەن سوزدەر تيىسىنشە «اۋىل», «اۋىلدىق», «اۋىلداردىڭ», «اۋىلداردى», «اۋىلدار», «اۋىلدارعا» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
3) 2-باپتا:
قازاق تىلىندەگى ءماتىننىڭ بەسىنشى بولىگىندەگى «سەلولىق» جانە التىنشى بولىگىندەگى «سەلولارعا» دەگەن سوزدەر تيىسىنشە «اۋىلدىق» جانە «اۋىلدارعا» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
مىناداي مازمۇنداعى جەتىنشى جانە سەگىزىنشى بولىكتەرمەن تولىقتىرىلسىن:
«ەلدi مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولىكتەرى بولادى.
شاعىن اۋداندار, الاڭدار, داڭعىلدار, بۋلۆارلار, كوشەلەر, تۇيىق كوشەلەر, ساياباقتار, سكۆەرلەر, كوپىرلەر جانە باسقا دا بولىكتەر ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولىكتەرى بولىپ تابىلادى.»;
4) 7-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«7-باپ. ونوماستيكا كوميسسيالارى
ونوماستيكا كوميسسيالارى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى اكiمشiلiك-اۋماقتىق بiرلiكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە, اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ جانە ولاردى قايتا اتاۋ, ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاريحي-مادەني مۇراسىنىڭ قۇرامداس بولiگi رەتiندە تاريحي اتاۋلاردى قالپىنا كەلتiرۋ, ساقتاۋ جونىندەگى جۇمىستى رەتكە كەلتىرۋ ماقساتىندا قۇرىلادى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى جانىنان رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسى, وبلىستاردىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارى جانىنان وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسيالارى, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ ونوماستيكا كوميسسيالارى قۇرىلادى.»;
5) 9-باپتىڭ 4) تارماقشاسى «ترانسكريپتسياسىن» دەگەن سوزدەن كەيىن «ناقتىلاۋ مەن» دەگەن سوزدەرمەن تولىقتىرىلسىن;
6) 10-باپتا:
3) جانە 4) تارماقشالار مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«3) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ, سونداي-اق ولاردى قايتا اتاۋ, ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ قاعيدالارىن بەكىتەدى;
4) رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە جانە ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ, ونىڭ جەرگىلىكتى وكىلدى جانە اتقارۋشى ورگاندارىنىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتىنە وبلىستارعا, اۋداندارعا, قالالارعا اتاۋ بەرۋ جانە ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ تۋرالى ۇسىنىستار ەنگىزەدى;»;
مىناداي مازمۇنداعى 4-1) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«4-1) رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ, سونداي-اق ولاردى قايتا اتاۋ, ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدايدى;»;
6) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«6) وزiنە كونستيتۋتسيادا, وسى زاڭدا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ وزگە دە زاڭدارىندا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتiنiڭ اكتiلەرiندە جۇكتەلگەن وزگە دە فۋنكتسيالاردى ورىندايدى.»;
7) 11-باپتىڭ ءبىرىنشى بولىگىندە:
4) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4) ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ, اۋدانداردىڭ جەرگىلىكتى وكىلدى جانە اتقارۋشى ورگاندارىنىڭ ۇسىنۋى بويىنشا وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە اۋىلدارعا, كەنتتەرگە, اۋىلدىق وكرۋگتەرگە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جونىندەگى ماسەلەلەردى شەشەدى;»;
مىناداي مازمۇنداعى 4-1) جانە 4-2) تارماقشالارمەن تولىقتىرىلسىن:
«4-1) ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ, رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ قالاداعى اۋداندارىنا, قۇرامداس بولىكتەرىنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جونىندەگى ماسەلەلەردى شەشەدى;
4-2) رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قاراۋىنا اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ, سونداي-اق ولاردى قايتا اتاۋ, ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ جونىندە ۇسىنىستار ەنگىزەدى;»;
8) 12-باپتىڭ ءبىرىنشى بولىگىنىڭ 5-1) تارماقشاسى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«5-1) ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ, وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە اۋداندىق ماڭىزى بار قالانىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جونىندەگى ماسەلەلەردى شەشەدى;»;
9) 13-باپتىڭ 4) تارماقشاسى مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4) رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ جەرگىلىكتى وكىلدى جانە اتقارۋشى ورگاندارى:
ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ, رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىمەن كەلىسىلگەن رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ قالاداعى اۋداندارىنا, قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جونىندەگى ماسەلەلەردى شەشەدى;
رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قاراۋىنا اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ جونىندە ۇسىنىستار ەنگىزەدى;»;
10) 14-باپتا:
1) تارماقشاداعى «نەمەسە سەلولار» دەگەن سوزدەر الىپ تاستالسىن;
4) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«4) تيiستi اۋماق حالقىنىڭ پiكiرiن ەسكەرە وتىرىپ, وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە وسى ەلدi مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرىنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جونىندەگى ماسەلەلەردى شەشەدى.»;
11) 3-ءبولىم مىناداي مازمۇنداعى 14-1-باپپەن تولىقتىرىلسىن:
«14-1-باپ. اكiمشiلiك-اۋماقتىق بiرلiكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ جانە ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ كەزىندە ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرۋ
1. اكiمشiلiك-اۋماقتىق بiرلiكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ كەزىندە ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرۋدى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى ايقىندايتىن تارتىپپەن جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار جۇرگىزەدى.
2. ءتيىستى اۋماق حالقىنىڭ پىكىرىن ەسكەرۋ قورىتىندىلارى بويىنشا جەرگىلىكتى وكىلدى جانە اتقارۋشى ورگاندار بىرلەسكەن شەشىممەن اكiمشiلiك-اۋماقتىق بiرلiكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جونىندەگى ۇسىنىستاردى ءتيىستى ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قاراۋىنا ەنگىزەدى.»;
12) 15-باپتىڭ 2) تارماقشاسىنداعى «كاسiپورىنداردىڭ, مەكەمەلەر مەن ۇيىمداردىڭ» دەگەن سوزدەر «زاڭدى تۇلعالاردىڭ» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن.
3. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى ءتىل تۋرالى» 1997 جىلعى 11 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ جارشىسى, 1997 ج., № 13-14, 202-قۇجات; 2004 ج., № 23, 142-قۇجات; 2006 ج., № 10, 52-قۇجات; 2007 ج., № 19, 147-قۇجات; № 20, 152-قۇجات; 2008 ج., № 20, 89-قۇجات; 2011 ج., № 1, 2-قۇجات; № 11, 102-قۇجات; 2012 ج., № 3, 25-قۇجات; № 15, 97-قۇجات):
1) 1-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«1-باپ. وسى زاڭدا پايدالانىلاتىن نەگىزگى ۇعىمدار
وسى زاڭدا مىناداي نەگىزگى ۇعىمدار پايدالانىلادى:
1) دياسپورا – ءوزiنiڭ تاريحي شىعۋ تەگiنەن تىسقارى ەلدە تۇرىپ جاتقان حالىقتىڭ بiر بولiگi (ەتنوستىق قاۋىمداستىق);
2) ونوماستيكا – تiل بiلiمiنiڭ جالقى ەسiمدەردi, ولاردىڭ پايدا بولۋى مەن وزگەرۋiنiڭ تاريحىن زەرتتەيتiن ءبولiمi;
3) ونوماستيكا كوميسسياسى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى اكiمشiلiك-اۋماقتىق بiرلiكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە, اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ جانە ولاردى قايتا اتاۋ, ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاريحي-مادەني مۇراسىنىڭ قۇرامداس بولiگi رەتiندە تاريحي اتاۋلاردى قالپىنا كەلتiرۋ جانە ساقتاۋ بويىنشا بiرىڭعاي كوزقاراستى قالىپتاستىرۋ جونiندەگi ۇسىنىستاردى ازiرلەيتiن كونسۋلتاتسيالىق-كەڭەسشi ورگان;
4) ورفوگرافيا – دۇرىس جازۋ ەرەجەسi, سويلەنگەن ءسوزدi (سوزدەر مەن گرامماتيكالىق تۇلعالاردى) جازباشا بەرۋ تاسiلدەرiنiڭ بiرiزدiلiگiن بەلگiلەيتiن قاعيدالار جۇيەسi;
5) رەسپۋبليكالىق تەرمينولوگيا كوميسسياسى – ەكونوميكانىڭ, عىلىمنىڭ, تەحنيكانىڭ جانە مادەنيەتتiڭ بارلىق سالالارى بويىنشا قازاق تiلiنiڭ تەرمينولوگيالىق لەكسيكاسى سالاسىنداعى ۇسىنىستاردى ازiرلەيتiن كونسۋلتاتسيالىق-كەڭەسشi ورگان;
6) توپونيميكا – ونوماستيكانىڭ گەوگرافيالىق وبەكتiلەردiڭ اتاۋلارىن, ولاردىڭ پايدا بولۋىنىڭ, وزگەرۋىنىڭ جانە قولدانىلۋىنىڭ زاڭدىلىقتارىن زەرتتەيتiن ءبولiمi;
7) ترانسليتەراتسيا – بiر گرافيكالىق جۇيەدەگi ماتiندەر مەن جەكەلەگەن سوزدەردi باسقا گرافيكالىق جۇيەنiڭ قۇرالدارىمەن ارiپپە-ءارىپ ارقىلى بەرۋ;
8) ۋاكىلەتتى ورگان – تىلدەردى دامىتۋ سالاسىنداعى باسشىلىقتى جانە سالاارالىق ۇيلەستىرۋدى جۇزەگە اسىراتىن ورتالىق اتقارۋشى ورگان.»;
2) 19-باپتىڭ ءبىرىنشى بولىگىندەگى «ەلدى مەكەندەردىڭ, كوشەلەردىڭ, الاڭداردىڭ» دەگەن سوزدەر «اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىكتەردىڭ, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولىكتەرىنىڭ» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
3) 23-باپتىڭ ءتورتىنشى بولىگى الىپ تاستالسىن;
4) 24-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«24-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تiل تۋرالى زاڭناماسىن بۇزعانى ءۇشiن جاۋاپتىلىق
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تiل تۋرالى زاڭناماسىنىڭ بۇزىلۋىنا كiنالi مەملەكەتتiك ورگانداردىڭ بiرiنشi باسشىلارى نە جاۋاپتى حاتشىلارى نەمەسە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتi ايقىندايتىن وزگە دە لاۋازىمدى ادامدار, سونداي-اق جەكە جانە زاڭدى تۇلعالار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭدارىنا سايكەس جاۋاپتىلىقتا بولادى.
لاۋازىمدى ادامنىڭ مەملەكەتتiك تiلدi بiلمەۋ جەلەۋiمەن جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ وتiنiشتەرiن قابىلداۋدان باس تارتۋى, مەملەكەتتiك ءتiلدىڭ جانە باسقا دا تiلدەردىڭ قولدانىلۋ سالالارىندا ولاردىڭ پايدالانىلۋىنا كەز كەلگەن كەدەرگi كەلتiرۋ, سونداي-اق دەرەكتەمەلەر مەن كورنەكى اقپاراتتى ورنالاستىرۋ بويىنشا تالاپتاردى بۇزۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭدارىندا كوزدەلگەن جاۋاپتىلىققا اكەپ سوعادى.»;
5) مىناداي مازمۇنداعى 24-1-باپپەن تولىقتىرىلسىن:
«24-1-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ قۇزىرەتى
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى:
1) رەسپۋبليكالىق تەرمينولوگيا جانە ونوماستيكا كوميسسيالارىن قۇرادى;
2) وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسيالارى جانە رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ ونوماستيكا كوميسسيالارى تۋرالى ۇلگى ەرەجەنى بەكىتەدى;
3) وزىنە كونستيتۋتسيادا, وسى زاڭدا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ وزگە دە زاڭدارىندا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ اكتىلەرىندە جۇكتەلگەن وزگە دە فۋنكتسيالاردى ورىندايدى.»;
6) 25-باپتا:
3) تارماقشاداعى «(رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالانىڭ, استانانىڭ)» دەگەن سوزدەر, «رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
مىناداي مازمۇنداعى 5-1) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«5-1) رەسپۋبليكالىق تەرمينولوگيا جانە ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قىزمەتiن قامتاماسىز ەتەدى;»;
6) تارماقشاداعى «تەرمينولوگيالىق جانە ونوماستيكالىق كوميسسيالاردىڭ» دەگەن سوزدەر «ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
7) 25-1-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«25-1-باپ. ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قۇزىرەتى
1. رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ قۇزىرەتىنە:
1) ونوماستيكا ماسەلەلەرى بويىنشا ۇسىنىمدار مەن ۇسىنىستار ازىرلەۋ;
2) وبلىستارعا, اۋداندار مەن قالالارعا اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا قورىتىندىلار بەرۋ;
3) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ بويىنشا قورىتىندىلار بەرۋ;
4) وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ قالاداعى اۋداندارىنا, قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا قورىتىندىلار بەرۋ;
5) رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ قالاداعى اۋداندارىنا, قۇرامداس بولىكتەرىنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قورىتىندىلارىنا كەلىسىم بەرۋ جاتادى.
2. وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قۇزىرەتىنە:
1) اۋىلدارعا, كەنتتەرگە, اۋىلدىق وكرۋگتەرگە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا قورىتىندىلار بەرۋ;
2) اۋداندىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, كەنتتىڭ, اۋىلدىڭ, اۋىلدىق وكرۋگتىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا قورىتىندىلار بەرۋ جاتادى.
3. رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قۇزىرەتىنە رەسپۋبليكالىق ونوماستيكا كوميسسياسىمەن كەلىسىلگەننەن كەيىن – رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ, استانانىڭ قالاداعى اۋداندارىنا, قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا قورىتىندىلار بەرۋ جاتادى.
4. جەرگىلىكتى وكىلدى جانە اتقارۋشى ورگاندار اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە اتاۋ بەرۋ, ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ بويىنشا شەشىمدى ءتيىستى ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ وڭ قورىتىندىلارى بولعان كەزدە عانا قابىلدايدى.»;
8) 25-2 باپتا:
تاقىرىپتاعى, ءبىرىنشى ابزاتستاعى «(رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالانىڭ, استانانىڭ)» دەگەن سوزدەر «رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالانىڭ, استانانىڭ» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
مىناداي مازمۇنداعى 2-1) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«2-1) دەرەكتەمەلەر مەن كورنەكى اقپاراتتى ورنالاستىرۋ بولىگىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تiل تۋرالى زاڭناماسىنىڭ ساقتالۋىن باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرادى;»;
3) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«3) قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تiل تۋرالى زاڭناماسىندا بەلگiلەنگەن تالاپتاردىڭ بۇزىلۋىن جويۋ تۋرالى ۇسىنىمدار بەرەدى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى زاڭناماسىندا كوزدەلگەن نەگىزدە جانە تارتىپپەن اكىمشىلىك ىقپال ەتۋ شارالارىن قولدانادى;»;
مىناداي مازمۇنداعى 3-1) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«3-1) «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى مەملەكەتتىك باقىلاۋ جانە قاداعالاۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا سايكەس تەكسەرۋلەر جۇرگىزۋدىڭ جارتىجىلدىق جوسپارلارىن ازىرلەيدى جانە بەكىتەدى;»;
5) تارماقشا مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن:
«5) وبلىستىق ونوماستيكا كوميسسياسىنىڭ, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالانىڭ, استانانىڭ ونوماستيكا كوميسسيالارىنىڭ قىزمەتiن قامتاماسىز ەتەدi;»;
9) 25-3-باپتىڭ 3) تارماقشاسىنداعى «اۋىلداردىڭ (سەلولاردىڭ)», «اۋىلدىق (سەلولىق)» دەگەن سوزدەر تيىسىنشە «اۋىلداردىڭ», «اۋىلدىق» دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن;
10) مىناداي مازمۇنداعى 25-5-باپپەن تولىقتىرىلسىن:
«25-5-باپ. ونوماستيكا جۇمىسىنىڭ كريتەريلەرى
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىكتەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولiكتەرiنە, اۋەجايلارعا, پورتتارعا, تەمىرجول ۆوكزالدارىنا, تەمىرجول ستانسالارىنا, مەتروپوليتەن ستانسالارىنا, اۆتوۆوكزالدارعا, اۆتوستانسالارعا, فيزيكالىق-گەوگرافيالىق جانە مەملەكەت مەنشىگىندەگى باسقا دا وبەكتىلەرگە اتاۋ بەرۋ جانە ولاردى قايتا اتاۋ, سونداي-اق ولاردىڭ اتاۋلارىنىڭ ترانسكريپتسياسىن ناقتىلاۋ مەن وزگەرتۋ جانە مەملەكەتتىك زاڭدى تۇلعالارعا, مەملەكەت قاتىساتىن زاڭدى تۇلعالارعا جەكە ادامداردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ جونىندەگى ونوماستيكا جۇمىسىنىڭ كريتەريلەرى:
1) تاريحي, گەوگرافيالىق, تابيعي جانە مادەني ەرەكشەلىكتەردى ەسكەرۋ;
2) ادەبي ءتىل نورمالارىنا سايكەستىك;
3) ءبىر اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىكتىڭ شەگىندەگى ەلدى مەكەندەرگە, ەلدى مەكەندەردىڭ قۇرامداس بولىكتەرىنە ءبىر اتاۋدى ءبىر مارتە عانا بەرۋ;
4) جەكە ادامنىڭ ەسىمىمەن اتالعان, ول بەرىلگەن (وزگەرتىلگەن) كۇننەن باستاپ كەمىندە ون جىل وتكەن سوڭ بەرىلگەن ەسىمدى قايتا اتاۋ, ونى وزگەرتۋ;
5) اسا كورنەكتى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرلەرىنىڭ, عىلىم, مادەنيەت قايراتكەرلەرىنىڭ جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن الەمدىك قوعامداستىق الدىندا ەڭبەك سىڭىرگەن باسقا دا جەكە ادامدار قايتىس بولعان كۇننەن باستاپ كەمىندە بەس جىل وتكەن سوڭ ولاردىڭ ەسىمدەرىن بەرۋ بولىپ تابىلادى.».
4. «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى مەملەكەتتىك باقىلاۋ جانە قاداعالاۋ تۋرالى» 2011 جىلعى 6 قاڭتارداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ جارشىسى, 2011 ج., № 1, 1-قۇجات; № 2, 26-قۇجات; № 11, 102-قۇجات; № 15, 120-قۇجات; 2012 ج., № 1, 5-قۇجات; № 2, 9, 14-قۇجاتتار; № 3, 21, 25, 27-قۇجاتتار; № 8, 64-قۇجات; № 10, 77-قۇجات; № 11, 80-قۇجات; № 13, 91-قۇجات; № 14, 92, 95-قۇجاتتار; № 15, 97-قۇجات; 2012 جىلعى 5 جەلتوقساندا «ەگەمەن قازاقستان» جانە «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتتەرىندە جاريالانعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ قىزمەتى ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» 2012 جىلعى 26 قاراشاداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭى):
كورسەتىلگەن زاڭعا قوسىمشانىڭ 1-تارماعىنىڭ 105) تارماقشاسىنداعى «ساقتاۋىنا جۇزەگە اسىرىلادى.» دەگەن سوزدەر «ساقتاۋىنا;» دەگەن سوزبەن اۋىستىرىلىپ, مىناداي مازمۇنداعى 106) تارماقشامەن تولىقتىرىلسىن:
«106) دەرەكتەمەلەر مەن كورنەكى اقپاراتتى ورنالاستىرۋ بولىگىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءتىل تۋرالى زاڭناماسىنىڭ ساقتالۋىنا جۇزەگە اسىرىلادى.».
2-باپ. وسى زاڭ العاشقى رەسمي جاريالانعانىنان كەيىن ءۇش اي وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزiلەدi.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ن. نازارباەۆ.
استانا, اقوردا, 2013 جىلعى 21 قاڭتار № 72-V قرز
