ايماقتار • 12 قىركۇيەك، 2019

تۇركىستان وبلىسىنىڭ دامۋ قورىتىندىلارى جاريالاندى

70 رەت كورسەتىلدى

2019 جىلعى 2 قىركۇيەكتەگى قازاقستان حالقىنا ارناعان «Cىندارلى قوعامدىق ديالوگ – قازاقستاننىڭ تۇراقتىلىعى مەن وركەندەۋىنىڭ نەگىزى» جولداۋىندا مەملەكەت باسشىسى ق. ك. توقاەۆ ۇكىمەتكە وڭىرلەردىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا، اتاپ ايتقاندا، تۇرعىن ءۇيدىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋعا، ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋعا، تۇرعىنداردىڭ تابىسىن وسىرۋگە جانە ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان شارالار كەشەنىن ۋاقىتىلى ىسكە اسىرۋدى تاپسىرعان بولاتىن. پرەزيدەنت تاپسىرمالارىنىڭ تۇركىستان وبلىسىندا ورىندالۋى تۋرالى 2019 جىلعى 8 ايداعى ءوڭىردىڭ دامۋ قورىتىندىلارى primeminister.kz-تە جاريالاندى.

 

تۇركىستان وبلىسى 2018 جىلى 19 ماۋسىمدا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن. ءا. نازارباەۆتىڭ جارلىعىمەن قۇرىلعان. ءوڭىر اۋماعى 116،1 مىڭ شارشى كم قۇرايدى. وبلىسقا وبلىستىق ماڭىزى بار 3 قالا، 13 اۋدان، 836 ەلدى مەكەن، 177 كەنت جانە اۋىلدىق (سەلولىق) وكرۋگ كىرەدى. ءوڭىر حالقىنىڭ سانى – 1 995،3 مىڭ ادام.

2019 جىلعى قاڭتار-تامىزدا ونەركاسىپ ءونىمىنىڭ كولەمى 6%-عا ارتتى

كوپتەگەن كاسىپورىنداردىڭ ءوندىرىس قارقىنىن ارتتىرۋ، جاڭا قۋاتتىلىقتاردى ەنگىزۋ جانە تەحنولوگيالىق پروتسەستى جاڭعىرتۋ ءوڭىردىڭ ونەركاسىپتىك سەكتورىنا قارقىندى دامۋعا مۇمكىندىك بەردى. ءوڭىر سوڭعى جىلى ينۆەستيتسيالار تارتۋ ورتالىعىنا اينالدى. نەگىزگى كاپيتالعا ينۆەستيتسيالار 203،3 ملرد قۇرادى.

2019 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن يدمب اياسىندا 1 مىڭنان اسا جاڭا جۇمىس ورنىن قۇرۋمەن 14،4 ملرد تەڭگە سوماسىنا 19 جوبانى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانعان. 2020 جىلى 503 ملرد تەڭگە سوماسىنا 87 جوبانى ىسكە اسىرۋ كوزدەلگەن، 2021 جىلى — 865 ملرد تەڭگە سوماسىنا 145 جوبا. 2019 جىلدىڭ 7 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيالار 124،8 ملرد تگ-دەن 179،4 ملرد تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى، وڭدەۋ ونەركاسىبىنە 7،01-دەن 8،4 ملرد تەڭگەگە دەيىن، تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيالار 11،9-دان 19،1 ملرد تەڭگەگە دەيىن ارتتى.

ينۆەستيتسيالار سالۋدا باسىمدىقتى سالالار ونەركاسىپ، جىلجىمايتىن م ۇلىكپەن وپەراتسيالار، سونداي-اق ءبىلىم بەرۋ بولىپ تابىلادى. 2019 جىلعى قاڭتار-تامىزدا ونەركاسىپ ءونىمىنىڭ كولەمى 323،9 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. ءوسىم وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 6%-عا جۋىقتى قۇرادى. وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ كورسەتكىشتەرى ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن ءوندىرۋ، جەڭىل، حيميا ونەركاسىبى، ماشينا جاساۋ، فارماتسەۆتيكالىق ونىمدەر جانە باسقا دا مەتالل ەمەس مينەرال ونىمدەر ءوندىرۋ ءتارىزدى باعىتتار بويىنشا ارتىپ كەلەدى.

ولار – جوبالىق قۋاتتىلىعى ايىنا 4500 توننا بولاتىن ماقتا وڭدەيتىن زاۋىتتى، قۋاتتىلىعى جىلىنا 20 000 توننانى قۇرايتىن ماقتا وڭدەيتىن زاۋىتتى، قۋاتتىلىعى 2000 توننا برويلەر ەتى بولاتىن قۇس ءوسىرۋ كەشەنىن سالۋ. سونىمەن قاتار اعاش جوڭقاسىنان لاميناتتالىپ جاسالعان تاقتايدى ءوندىرۋ جانە جيھاز قاسبەتىن دايىنداۋ قاراستىرىلعان. جوبالىق قۋاتتىلىعى جىلىنا 198 مىڭ دانانى قۇرايدى، تراۆەرتين مەن قۇرعاق قۇرىلىس قوسپالارىن ءوندىرۋ قۋاتتىلىعى جىلىنا 6000 توننا. تەمىربەتون بۇيىمدار ءوندىرۋ زاۋىتىن، ەت وڭدەۋ تسەحىن، ءسۇت وڭدەۋ زاۋىتىن، ماكارون ونىمدەرىن وندىرەتىن تسەحتى سالۋ جوسپارلانعان.

پلاستيكتى، باريت كەنىن ەكىنشى رەت وڭدەيتىن كاسىپورىن، بالىق وڭدەيتىن تسەحتى، يودتالعان تۇز وندىرەتىن، جيھاز قاسبەتىن دايىندايتىن، تاۋارلىق بەتون، اسفالتبەتون قوسپالارىن، تەمىربەتون جانە بەتون بۇيىمدارىن ت. ب. وندىرەتىن كاسىپورىندار سالۋ جوسپارلانعان. 

وڭىردە جالپى اۋماعى 1 938 گا بولاتىن «Turkistan» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعى قۇرىلدى، وعان تاريحي-مادەني ورتالىق، اكىمشىلىك-ىسكەرلىك ورتالىق جانە ونەركاسىپتىك ايماقتار كىرەدى. اەا اۋماعىندا تۋريستەردى ورنالاستىراتىن ورىندار، ساناتوريلىك جانە ساۋىقتىرۋ نىساندارى، ينفراقۇرىلىم نىساندارى، تۇرعىن ءۇي كەشەندەرى، مەكتەپتەر، مۋزەيلەر ت.ب. ورىن تەبەدى. 

تۇركىستان وبلىسىنىڭ سىرتقى ساۋدا اينالىمى 2019 جىلعى قاڭتار-ماۋسىمدا $164 ملن نەمەسە 2018 جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىنەن 33،7%-عا ارتىقتى قۇرادى، ونىڭ ىشىندە ەكسپورت تيىسىنشە – $120،2 ملن نەمەسە 30،8%-عا ارتقان، يمپورت – $43،8 ملن نەمەسە 142،4%.

2019 جىلعى 1 تامىزداعى جاعداي بويىنشا مەملەكەتتىك بيۋدجەتكە سالىقتار مەن باسقا دا تولەمدەردىڭ كولەمى 98،6 ملرد تەڭگەنى قۇرادى، بۇل جوسپارداعىدان 3،4%-عا ارتىق. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە 66،7 ملرد تەڭگە ءتۇستى (جالپى كىرىس سوماسىنان 67،6%)، بۇل جوسپارداعىدان 3%-عا ارتىق. جەرگىلىكتى بيۋدجەتكە 31،9 ملرد تەڭگە ءتۇستى، بۇل جوسپارداعىدان 4،1%-عا ارتىق. وبلىستىڭ ەكونوميكالىق بەلسەندى تۇرعىندارىنىڭ سانى 2019 جىلعى ءىى توقساندا 818،7 مىڭ ادامدى قۇرادى.

وبلىس اكىمدىگىنىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا، ا.ج. جەتى ايىندا ەلەكترمەن جابدىقتاۋ، گاز، بۋ جەتكىزۋ جانە اۋانى جەلدەتۋ كولەمى 18،6 ملرد تەڭگەنى قۇرادى، سۋمەن قامتۋ سالاسىندا جۇمىس كولەمى 3،8 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. ماڭىزدى ءونىم تۇرلەرىنەن مۇناي ونىمدەرىن ءوندىرۋ 2،2 ەسەگە (108،5 مىڭ تونناعا)، ماقتا تالشىعىن ءوندىرۋ 2،5 ەسەگە (37،9 مىڭ تونناعا)، اق ماي ءوندىرۋ 70،4%-عا (46 تونناعا) ارتتى.

اوك — وڭىرلىك ەكونوميكا درايۆەرى رەتىندە 

2019 جىلعى 8 ايدا اۋىل شارۋاشىلىعى جالپى ءونىمىنىڭ كولەمى 290،4 ملرد قۇرادى. وتكەن جىلدىڭ وسىنداي كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا ءوسىم 4،2% بولدى. بۇل كورسەتكىش بويىنشا ءوڭىر ەلىمىز بويىنشا ەكىنشى ورىندا. مال شارۋاشىلىعى ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 1،7%-عا ارتىپ، 174،6 ملرد قۇرادى، ەگىن شارۋاشىلىعى – 113،9،3 ملرد-قا ارتتى، ءوسىم 9،3% قۇرادى.

وبلىستاعى بارلىق شارۋاشىلىق ساناتتارىندا ءتىرى سالماعىندا 121،3 توننا ەت وتكىزىلدى، 452،1 توننا ءسۇت، 114،8 ملن دانا جۇمىرتقا ءوندىرىلدى. 2019 جىلعى 1 تامىزداعى جاعداي بويىنشا شارۋاشىلىقتاردىڭ بارلىق ساناتتارىندا ءىرى قارا مال سانى 1 070،1 نەمەسە وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىنە 104،9% قۇرادى، قوي مەن ەشكى سانى – 4 812،1 مىڭ باس نەمەسە 101،6%، جىلقى – 341،1 مىڭ باس نەمەسە 108،9%، تۇيە – 30،1 مىڭ باس نەمەسە 107،5%.

وتكەن جىلى اۋىل شارۋاشىلىعىنا 25 ملرد تەڭگە ءبولىنىپ، 27،5 مىڭنان اسا اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرۋشىلەرى مەملەكەتتىك قولداۋعا يە بولدى. وتكەن جىلى اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرۋشىلەرىنىڭ 72،1%-نا ەلەكتروندى تۇردەگى مەملەكەتتىك قىزمەتتەر كورسەتىلدى. 2017 جىلى بۇل كورسەتكىش نەبارى 6،6% دەڭگەيىندە بولدى.

سونىمەن قوسا، اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرۋشىلەرىن سۋبسيديالاۋ جەڭىلدەتىلدى. اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرۋشىلەرى ءۇشىن مينەرالدىق تىڭايتقىشتاردىڭ باعاسىن سۋبسيديالاۋ جانە وسىمدىكتەردى قورعاۋ ماقساتىندا گەربيتسيدتەردىڭ، بيواگەنتتەردىڭ جانە بيوپرەپاراتتاردىڭ قۇنىن سۋبسيديالاۋ QOLDAU.KZ اقپاراتتىق جۇيەسى ارقىلى بەرىلەدى.

اوك سالاسىندا جۇمىسپەن قامتىلعاندار سانى 178،2 مىڭ ادامدى قۇرادى، ەڭبەك ونىمدىلىگى ءبىر جۇمىسشىعا شاققاندا 1 140 مىڭ تەڭگە بولدى نەمەسە ءوسىم 103،4% قۇرادى.

ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر بويىنشا، ەلىمىزدەگى جەمىس-جيدەك ءوندىرىسىنىڭ 40%-ى جانە ءجۇزىم ءوندىرىسىنىڭ 73%-ى تۇركىستان وبلىسىنىڭ ۇلەسىنە تيەسىلى.

سونىمەن قاتار، تامشىلاپ سۋارۋ جۇيەسىنىڭ قوسىمشا 7174 گا پايدالانۋعا بەرىلدى، جالپى اۋماعى 65 017 گا قۇرادى. رەسپۋبليكا بويىنشا ۇلەسى 73% قۇرادى. وسى ءادىستى ەنگىزۋدىڭ ناتيجەسىندە سۋ تۇتىنۋ 3-4 ەسەگە ازايدى، ال كوكونىستەر ءتۇسىمى 3 ەسەگە ارتتى، جەمىستەر ءتۇسىمى 1،5 ەسەگە، ماقتا ءتۇسىمى 2،5 ەسەگە ۇلعايدى.

سوڭعى ەكى جىلدا 52 سۋ شارۋاشىلىعى جوندەلدى. ناتيجەسىندە 45،5 مىڭ گا جەردىڭ سۋمەن قامتىلۋى جانە مەليوراتسياسى جاقسارىپ، 1000 گەكتار اينالىمعا ەنگىزىلدى.

ءىرى قارا مال، قوي مەن ەشكى، جىلقى باسىن ءوسىرۋ جانە ەت پەن ءسۇت ءوندىرۋ بويىنشا وبلىس ەلىمىزدە الدىڭعى قاتارلى ورىندا.

جىل باسىنان بەرى 370 مىڭ شارشى مەتردەن اسا تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى

2019 جىلدىڭ 8 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى 70،9 ملرد تەڭگەنى نەمەسە وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىنە 106،6% قۇرادى. پايدالانۋعا بەرىلگەن تۇرعىن ۇيلەردىڭ جالپى سانى 370،5 مىڭ شارشى مەتردى نەمەسە وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىنە 127% قۇرادى.

2019 جىلعى قاڭتار-تامىز ايلارىندا ستاتيستيكالىق مالىمەتتەر بويىنشا تۇتىنۋشىلىق باعالار يندەكسى 2018 جىلىڭ قاڭتار-تامىز ايلارىنا 105 % قۇرادى. بولشەك ساۋدا كولەمى 104،9 ملرد تەڭگەنى نەمەسە 104% قۇرادى.

جۇك اينالىمىنىڭ تاسىمالى وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىنە 6،1%-عا ارتتى. جولاۋشىلار تاسىمالىنىڭ كولەمى 700،7 ملن ادامدى قۇراپ، وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىنە 5%-عا ۇلعايدى (قر – 103،4%، 6 ورىن).

بايلانىس قىزمەتىنىڭ كولەمى 3،9 ملرد تەڭگەنى نەمەسە 108،5% قۇرادى (قر – 103،4%، 4 ورىن).

ءوڭىردىڭ وبلىس ورتالىعى — تۇركىستان قالاسىنىڭ قۇرىلىسى قارقىندى ءجۇرىپ جاتقانىن ايتا كەتكەن ءجون. بۇگىندە قالادا جاڭا اۆتوۆوكزال اشىلدى، ونىڭ وتكىزۋ قابىلەتى ءتۇرلى باعىتتار بويىنشا تاۋلىگىنە 600-گە جۋىق اۆتوبۋستى قۇرايدى. ۆوكزالدا تاۋلىك سايىن 10 مىڭ جولاۋشىعا دەيىن قىزمەت كورسەتىلەدى دەپ كۇتىلىپ وتىر. اۆتوۆوكزال كولىك اعىنىن وڭتايلاندىرۋ جانە وبلىس ورتالىعىنداعى ەكولوگيالىق احۋالدى جاقسارتۋ ماقساتىندا سالىنعان.

اكىمشىلىك، الەۋمەتتىك، مادەني-تاريحي ماقساتتارداعى نىساندار سالىنىپ جاتىر. ولار — وقۋشىلار سارايى، اكىمدىك عيماراتى، مەديا ورتالىق، كونگرەسس-حولل، «نۇر-سۇلتان» الاڭى، تۇڭعىش پرەزيدەنت ساياباعى، وليمپيادالىق رەزەرۆتەگى سپورت مەكتەبى، نەكە سارايى، قازاق دراما تەاترى، ق. ا. ياسساۋي مۋزەيى، ۇلى جىبەك جولى قولونەرشىلەرىنىڭ ۇلتتىق ورتالىعىنىڭ عيماراتى، وبلىستىق عىلىمي-امبەباپ كىتاپحانا جانە ت.ب.

وبلىستا ءبىلىم بەرۋ مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ دامۋى

2019 جىلى دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىن قارجىلاندىرۋعا 21،5 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. دەنساۋلىق ساقتاۋ نىساندارىن دامىتۋعا 7،4 ملرد تەڭگە، ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازانى نىعايتۋعا — 6،8 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرىنىڭ جەلىسى 740 نىساندى قامتيدى، ونىڭ ىشىندە: اۋرۋحانالار – 30، امبۋلاتورلىق-ەمحانالىق مەكەمەلەر، مەدپۋنكتتەر، فەلدشەرلىك-امبۋلاتورلىق پۋنكتتەر، باسقا دا ۇيىمدار – 710.

ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا جۇيەنى قارجىلاندىرۋعا بيىل 264،2 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. 68 مەكتەپتى سالۋعا 24،2 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان، ونىڭ ىشىندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن – 10 932 ملن تەڭگە. كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزۋگە 3 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. 1 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى بالالاردى مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋمەن قامتۋ — 92،4%-دى، 3 جاستان 6 جاسقا دەيىنگى بالالاردى قامتۋ 96% قۇرايدى.

وبلىستا وقۋشىلار سانى 467،7 مىڭ بولاتىن 901 جالپى ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپ بار. كەڭ جولاقتى عالامتور جەلىسىنە 901 مەكتەپ نەمەسە 100% قوسىلعان. 1 423 مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمى جۇمىس ىستەيدى، ولاردا 149 250 بالا نەمەسە 91،6% قامتىلعان. 897 مەكتەپتە 2 675 ينتەراكتيۆتى تاقتا ورناتىلعان. مەكتەپتەردە 42،8 مىڭ كومپيۋتەرلىك تەحنيكا بار نەمەسە ورتا ەسەپپەن العاندا 10،5 وقۋشىعا 1 كومپيۋتەردەن كەلەدى. 

سوڭعى جاڭالىقتار

مۇراعاتتار مۇڭ شاعادى

ادەبيەت • كەشە

"Balapan" تەلەارناسىنا - 10 جىل

قازاقستان • كەشە

بۇگىن – ەڭبەك كۇنى

قازاقستان • كەشە

اقتاۋدا گەولوگتار اللەياسى اشىلدى

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2020

شەكتەن شىققان احۋال جوق

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2020

دەمالىس كۇندەرى اۋا رايى قانداي بولادى

اۋا رايى • 26 قىركۇيەك، 2020

ەپيزووتيكالىق جاعداي تۇراقتانۋدا

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2020

وتكەن تاۋلىكتە 170 ادام جازىلىپ شىقتى

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2020

قازاقستاندا تاعى 69 ادام ىندەت جۇقتىردى

كوروناۆيرۋس • 26 قىركۇيەك، 2020

اتىراۋدا ەگىز ۇل امان-ەسەن تابىلدى

ايماقتار • 25 قىركۇيەك، 2020

اتىراۋدا جول بويىندا تراكتور اۋدارىلدى

ايماقتار • 25 قىركۇيەك، 2020

ۇقساس جاڭالىقتار