مۇندا مۇراعاتتاردى ساقتاۋ مەن ونى كەلۋشىلەردىڭ نازارىنا ۇسىنۋعا قاتىستى بارلىق جاعدايلار بار. مۋزەي قورىنداعى ەكسپوناتتاردىڭ جالپى سانى 1000-نان اسىپ تۇسەدى. بۇلاردىڭ قاتارىن مينەرولوگيا بويىنشا جيناقتاعان قۇندى كوللەكتسيالار جانە پالەونتولوگيا, بوتانيكا, ارحەولوگيا, دەكوروتيۆتى-قولدانبالى ونەر, نۋميزماتيكا, سيرەك كەزدەسەتىن كىتاپتار, ارحيۆ قۇجاتارى مەن فوتوماتەريالدار قۇرايدى. سونداي-اق ەكسپوزيتسيا تىزىمىندەگى ايىرىقشا ورىنداردىڭ ءبىرىن زەرگەرلىك ۇيىمداردىڭ تەڭدەسسىز كومپوزيتسيالارى الادى.
تاياۋدا رۋحاني ورتالىق ارنايى جاساقتالعان تاعى دا 8 زالمەن تولىقتىرىلدى. ياعني كەلۋشىلەر ءۇشىن «ارحەولوگيا», «ەتنوگرافيا», «اقتوبە ايماعىنىڭ تاريحى», «ەرلىك پەن داڭق», «تاۋەلسىزدىك جولى», «قازاق حاندىعى», «التىن» جانە «تابيعات» زالدارى اشىلدى. سونىمەن بىرگە قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ ىسىنە قاتىستى ارنايى الاڭ جاساقتالعان. رەستوۆراتسيالىق قالپىنا كەلتىرۋ ورتالىعى مەن كوركەم شەبەرحانا ىسكە قوسىلعان. وقىرماندار زالىن قوسا ەسەپتەگەندەگى عىلىمي كىتاپحانا مەن قور ساقتاۋ ورنى دا مۋزەيدىڭ مازمۇنىن تەرەڭدەتە تۇسەدى. جاڭادان اشىلعان زالداردى مۇنداعى عىلىمي قىزمەتكەرلەر الماتىلىق سۋرەتشى-ديزاينەر ماماندارمەن بىرلەسىپ جابدىقتاعان. ءتۇيىپ ايتقاندا ولكە تاريحىنىڭ ەجەلگى تاس ءداۋىرى تۇسىنان بۇگىنگى كەزگە دەيىنگى كەلىستى كورىنىستەرى ەشكىمدى دە ەنجار, سەلسوق قالدىرا المايدى. ونىڭ ءبارىن دە شىعارماشىلىق ۇشقىر ويلاردىڭ بەلگىلەرى اتويلاپ تۇر. جوعارىدا كورسەتىلگەن زالدارعا كىرگەن ءار ادام بەلگىلى ءبىر ءداۋىر مەن تاريحي كەزەڭنىڭ قويناۋىنا كىرىپ كەتكەندەي اسەردە قالادى. ياعني ونىڭ ءار قايسىسى ەجەلگى ءومىر ءسۇرۋ سالتىنا ءتان جورالعىلار, سول كەزدەگى كيىم ۇلگىلەرى, تۇرمىس پەن مادەنيەت بەلگىلەرى بوياۋىن بۇزباي كورىنىس تاپقان.
ايتالىق ارحەولوگيا زالىنا قويىلعان جادىگەرلەر جونىندە ءسوز ساپتاساق, تۇتاستاي ەلىمىزدىڭ باتىس ءوڭىرىنىڭ ارحەولوگيالىق ەرەكشەلىكتەرىن كوزدىڭ مايىن تامىزا وتىرىپ زەرتتەگەن ارحەولوگتاردىڭ تىندىرعان ىستەرىنەن حابار الاسىز. ولاردىڭ سۋرەتتەرى مەن تۇتىنعان قۇرالدارىن ءوزارا ۇيلەستىرىپ ورنالاستىرۋدا دا ۇقىپتى قولدىڭ ىزدەرى ايقىن كورىنەدى. اتالعان زالدىڭ كوشىن تاس پەن مامونت ءداۋىرى باستاپ تۇر.
بۇل ۋاقىت ءبىزدىڭ زامانىمىزعا دەيىنگى 2500 جىلدى قامتيدى. مۇنداعى تۇرمىستىق زاتتار دا سول ءداۋىردىڭ ەرەكشەلىگىنە سايكەس كەلەدى. زال ولكەنىڭ ەجەلگى ءداۋىرى مەن بۇگىنىن توعىستىرىپ, عاسىرلار ارالىعىنداعى تاريحىن كەلۋشىلەردىڭ كوز الدىنا بەرە الادى دەيدى مۋزەيدىڭ عىلىمي قىزمەتكەرى اينۇر ماقساتقىزى. زالعا وڭىردەگى ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىستارى كەزىندە تابىلعان كۇمىس بەلبەۋ مەن التىن بۇيىمدار جانە كۇمىس تەڭگەلەر اركىمنىڭ كوزىنە باسىلاتىنى انىق. سونداي-اق ارحەولوگيا زالىنىڭ قۇندىلىعىن ەجەلگى كوشپەندىلەر مادەنيەتىنە تيەسىلى شارۋاشىلىق جانە تۇرمىستىق بۇيىمدار مەن XV-XIX عاسىرلار ارالىعىندا ءومىر سۇرگەن تاريحي تۇلعالارعا قاتىستى دەرەكتەر مەن تىڭ مالىمەتتەر كوتەرىپ تۇر.
«التىن» زالىنا قىمبات تاستار مەن مەتاللدان جاسالعان بۇيىمدار قويىلعان. ونىڭ ءبارى قويناۋى قۇت اقتوبە توپىراعىنا قازبا جۇمىستارىن جۇرگىزۋ كەزىندە تابىلعان دەيدى مۋزەي قىزمەتكەرلەرى. ال «تابيعات» زالىندا مۋزەيگە كەلۋشىلەر اقتوبە ايماعىنداعى فلورا جانە فاۋنا الەمىمەن, ياعني جانۋارلار مەن وسىمدىكتەر دۇنيەسىنىڭ تىلسىم سىرىمەن تانىسا الادى. جەر بەتىندە العاشقى تىرشىلىك ەتكەن جانۋارلاردىڭ ءبىر وكىلى مامونت دەسەك, مۋزەي مۇراعاتى ءدال وسى تۇستان بەينەلەنگەن. سونداي-اق «تاۋەلسىزدىك جولى» زالى ءوز اتاۋىنان كورىنىپ تۇرعانىنداي تاۋەلسىزدىكتىڭ ەلەڭ-الاڭىنان باستاۋ الاتىن ەلىمىزدەگى سان الۋان وزگەرىستەر مەن جەتىستىكتەر جونىندەگى دەرەكتەر مەن دايەكتەرگە تولى.
اقتوبە ءوڭىرىنىڭ وتكەنى مەن بۇگىنى, تاريحى مەن شەجىرەسى جاڭا تاريحي ولكەتانۋ مۋزەيىنە قويىلعان مول مۇرا, اسىل قازىنالارمەن شەكتەلىپ قالمايدى. سوندىقتان دا قازىرگى كۇنى مۇنداعى ۇيىمشىل ۇيىم مۋزەي قورىن ولكە تاريحىنىڭ جاڭا بەتتەرىن اشۋعا سەپتىگى تيەتىندەي ەكسپوناتتارمەن تولىقتىرا تۇسۋگە ءبىر كىسىدەي جۇمىلعان.
