بۇگىندە قازاقستاننىڭ اتالعان سالاداعى ۇستانعان باعىتى, ياعني يادرولىق قارۋسىزدانۋ ۇدەرىسىن تولىق قۋاتتايتىنى الەمدىك قوعامداستىققا بەلگىلى. ەلىمىز ءوزىنىڭ بۇل ۇستانىمىن حالىقارالىق القالى جيىنداردا ۇنەمى مالىمدەپ كەلەدى. ماسەلەن, جاقىندا قازاقستان سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ەرجان اشىقباەۆ 2020 جىلى وتەتىن ياقتش شولۋ كونفەرەنتسياسىنا دايىندىق كوميتەتىنىڭ ءۇشىنشى سەسسياسىنا قاتىسىپ, وندا ەلىمىزدىڭ يادرولىق قارۋسىزدانۋ مەن تاراتپاۋ رەجىمىن نىعايتۋدىڭ بەلسەندى جاقتاۋشىسى رەتىندە ياقتش ەرەجەلەرىنىڭ قاتاڭ جانە تولىققاندى ورىندالۋىن قولدايتىنىن اتاپ كورسەتتى.
دايىندىق كوميتەتى سەسسياسىنىڭ جۇمىسى قازاقستاننىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى مەرەيتويلىق داتاسىمەن, اتاپ ايتقاندا ياقتش-عا مۇشە بولعانىنا 25 جىل تولۋ مەرەكەسىمەن تۇسپا-تۇس كەلىپ وتىر. وسى ورايدا ە.اشىقباەۆ ءوزىنىڭ ۇلتتىق بايانداماسىندا قازاقستاننىڭ سوڭعى شيرەك عاسىردا اتقارعان قىزمەتىنىڭ نەگىزگى كەزەڭدەرىن ايشىقتاپ, الەمدىك قاۋىپسىزدىك ارحيتەكتۋراسىن نىعايتۋ ءجونىندەگى حالىقارالىق كۇش-جىگەرلەردەگى ەرەكشە تاريحي ءرولىن كورسەتىپ بەردى. ايتا كەتەيىك, مەملەكەتتىڭ كەڭىنەن تانىلعان جەتىستىكتەرىنىڭ نەگىزىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ انتيادرولىق باستامالارى قۇرايتىنى ءسوزسىز.
2018 جىلدىڭ 18 قاڭتارىندا وتكەن بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ «جاپپاي قىرىپ-جويۋ قارۋىن تاراتپاۋ: سەنىمدى نىعايتۋ شارالارى» اتتى تاقىرىپتىق بريفينگىندە نۇرسۇلتان نازارباەۆ بىرقاتار باستامالاردى, اتاپ ايتقاندا ياقتش-تان شىعۋدى قيىنداتۋ بويىنشا شارالار ازىرلەۋدى جانە شارت ەرەجەلەرىن بۇزاتىن ەلدەرگە قاتىستى جازالاۋ شارالارىن قولدانۋدى ۇسىنعان. وسىلايشا, يادرولىق قارۋسىزدانۋدىڭ وزىندىك دارا جولىن قالىپتاستىرعان قازاقستان ءوزارا سەنىمدى نىعايتۋدىڭ ەڭ ءتيىمدى شاراسى قارۋسىزدانۋ ەكەنىن ناقتىلاي ءتۇستى.
سونىمەن قاتار قازاقستاننىڭ اتوم ەنەرگياسىن بەيبىت ماقساتتاردا قاۋىپسىز جانە سەنىمدى پايدالانۋ جولىنداعى ەلەۋلى ۇلەسى رەتىندە, 2017 جىلى تۇساۋى كەسىلگەن جانە بيىل ساقتاۋ ماتەريالىن قابىلداعالى وتىرعان اتوم ەنەرگياسى جونىندەگى حالىقارالىق اگەنتتىكتىڭ (ماگاتە) تومەن بايىتىلعان ۋران بانكى اتالىپ ءوتتى. بۇل ساياسي سيپاتتاعى كەدەرگىلەر تۋىنداعان جاعدايدا اتوم ەلەكتر ستانسالارىنا قاجەتتى وتىندى ۇزدىكسىز جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋگە ارنالعان تەڭدەسى جوق تەتىكتىڭ ىسكە قوسىلاتىنىن بىلدىرەدى.
قازاقستاننىڭ ياقتش-عا قوسىلۋى جانە ونىڭ جۇمىسىنا بەلسەنە ارالاسۋى يادرولىق قارۋدان ازات الەمگە قول جەتكىزۋدىڭ ىزگىلىكتى ۇمتىلىستارىنا نەگىزدەلگەن. قازاقستان تاراپى ياقتش-تىڭ يادرولىق قارۋدىڭ تارالۋىنا جول بەرمەۋگە جانە ۋاقىتى كەلگەندە ونىڭ تولىق جويىلۋىنا, سونداي-اق اتوم ەنەرگياسىن بەيبىت ماقساتقا پايدالانۋعا ءجاردەمدەسۋگە باعىتتالعان حالىقارالىق كۇش-جىگەردىڭ باستاۋ كوزى ەكەنىن تولىق ءتۇسىنەدى. ويتكەنى يادرولىق قارۋى بار جانە يادرولىق قارۋسىز مەملەكەتتەر اراسىنداعى كەلىسىمدى نىعايتۋعا نەگىزدەلگەن وزگە حالىقارالىق كەلىسىم بولماعاندىقتان, ياقتش بىرەگەي قۇجات سانالادى.
قورىتا ايتقاندا, قازاقستان بۇۇ-نىڭ 2045 جىلى بولاتىن جۇزجىلدىق مەرەيتويىنا وراي يادرولىق قاۋىپ-قاتەردەن ازات الەمگە قول جەتكىزۋگە باعىتتالعان ەلباسىنىڭ باستامالارىن ىسكە اسىرۋدى جالعاستىرۋعا نيەتتى.
