سالتاناتتى شاراعا قاتىسقان ساناتكەر قاۋىم جاعىمدى جاڭالىقتى ۇلكەن قۋانىشپەن قابىلدادى. ءويتكەنى بۇل ءتول ادەبيەتىمىزدى تورتكۇل دۇنيەنىڭ تورىنە شىعارۋ ماقساتىنداعى قايىرلى قادام ەكەندىگى انىق. تاۋەلسىزدىكتىڭ ارقاسىندا تاسى ورگە دومالاعان وركەنيەتتى قازاقستان الەمدىك قوعامداستىقتان ويىپ وتىرىپ ورىن العانى ارينە, اتار تاڭداي اقيقات. ال ەندى ەلىمىزدىڭ ەجەلدەن تامىر تارتقان باي مادەنيەتىن, تاعىلىمدى تاريحىن, اسىرەسە ورەلى ءسوز ونەرىن بۇكىل ادامزاتتىق يگىلىككە اينالدىرۋ باعىتىندا كەيبىر شارۋالاردىڭ ءالى شەتى كەرتىلمەگەنى بەلگىلى. ەندەشە سول سىرەسكەن سەڭدى بۇزۋدى كوزدەيتىن كەز كەلگەن تالپىنىس قولداۋ تابۋعا تيىستىلىگىن تۇسىنگەنىمىز ءجون.
التى الاشتىڭ ارداعى اقان سەرى مەن ونىڭ جەل جەتپەس جۇيرىگى قۇلاگەر جايىنداعى جاۋھار شىعارمانىڭ حالىقارالىق اۋديتورياعا جول تارتۋىنا مۇمكىندىك تۋعىزعان ءىلياس جانسۇگىروۆ قورىنىڭ پرەزيدەنتى جانار جاندوسوۆانىڭ ايتۋىنشا, اۋدارما جۇمىستارى اجەپتاۋىر ۋاقىت الىپتى. ءتارجىماشى تابۋ وڭايعا تۇسپەگەن. العاش قولقا سالعاندارى كەشەگى كەڭەس وداعىنىڭ بىرقاتار قالامگەرلەرىن اعىلشىنشا سويلەتكەن ريچارد ماك كەين بولىپتى. بىراق ول دەنساۋلىعى سىر بەرىپ جۇرگەندىكتەن, جاۋاپكەرشىلىگى تىم جوعارى مىندەتتى موينىنا الا المايتىنىن العا تارتىپ, ءوزىنىڭ ورنىنا ۇزدىك شاكىرتى بەليندا كۋكتىڭ كانديداتۋراسىن ۇسىنىپتى. بۇعان دەيىن بوريس پاستەرناك, مارينا تسۆەتاەۆا, وسيپ ماندەلشتام سەكىلدى ورىس پوەزياسىنىڭ وزىق ويلى وكىلدەرىنىڭ ولەڭدەرىن اۋدارىپ, تاجىريبە جيناقتاعان بەليندا حانىم دا بىردەن بەل شەشە كىرىسپەپتى. اۋەلى ورىسشادان قوتارىپ كورگەن ەكەن, ونىسى وڭ ناتيجە بەرە قويماپتى. سودان قابىرعاسىمەن كەڭەسىپ, قازاقشادان تىكەلەي اعىلشىن تىلىنە جولما-جول اۋدارماعا جۇگىنۋدى ءجون كورىپتى. پوەماداعى وقيعا ورتاسىن, ءبىزدىڭ ۇلتىمىزدىڭ ادەت-عۇرىپتارىن بىلمەگەندىكتەن, شىعارماشىلىق ۇدەرىس تاعى توقىراپ تۇيىققا تىرەلگەن. وسى ەكى ورتادى «قۇلاگەردىڭ» نەمىسشەگە اۋدارىلۋى باستالىپ, باستى نازار سولاي قاراي اۋىپ كەتكەن سىڭايلى. بۇدان ءۇش جىل بۇرىن بەتاشار ءراسىمى جاسالعاندا گەرمانيالىق اۋدارماشى گەرت حايدەنرايحتىڭ اعىنان جارىلا اقتارىلىپ «الاپات اقىندىق تەگەۋرىننىڭ تەرەڭىنە بويلاي المادىم. سوندىقتان شاماما قاراي شاپتىم. شىن مانىندە «قۇلاگەردى» قازاقتاردان قاتتى قىزعاندىم. سەبەبى, ول شەكسپير شەدەۆرلەرى دەڭگەيىندە شەبەر جازىلعان دۇنيە!» دەگەنىن ءوز قۇلاعىمىزبەن ەستىگەن ەدىك.
سونىمەن قويشى, اقىر سوڭىندا بەليندا كۋك قوردىڭ ارنايى شاقىرۋىمەن قازاقستانعا كەلىپ, كوڭىلىن كۇپتى قىلعان جايلاردىڭ كوبىسىن كوزىمەن كورىپ, قولىمەن ۇستايدى. قازاقتىڭ كيىز ۇيىندە وتىرىپ, ەت جەپ, قىمىز ىشەدى. «قۇلاقتان كىرىپ بويدى الار» اسەم اندەرىمىز بەن كۇيلەرىمىزدى تىڭداپ, ادەمى اسەرگە بولەنەدى. كوركەم كوكشەنىڭ تاڭعاجايىپ تابيعاتىن تاماشالايدى. اقان سەرىنىڭ اتامەكەنىن ارالاپ, ءمان-جايعا قانىعادى. الماتىدا يلفا ىلياسقىزىمەن كەزدەسىپ, تۇپنۇسقا اۆتورىنىڭ ءومىرى تۋرالى دەرەكتەرمەن تانىسادى. ەلىمىزدەگى بەلگىلى عالىمدارمەن كەڭەس قۇرىپ, وي-ءورىسىن كەڭەيتەدى. سونداعى كونشىگەن كوڭىل-كۇيى, ۇيرەنگەن ۇردىستەرى تۋرالى ول جيىنعا قاتىسۋشىلارعا الىستاعى البيوننان جولداعان ۆيدەو سالەمىندە تەبىرەنە اڭگىمەلەدى. اسىرەسە, تولعاۋى توقسان قازاق ءتىلىنىڭ ءسوز بايلىعىنا تانتىلىگىن تاڭداي قاعا وتىرىپ جەتكىزدى. اۋدارما كەزىندە كومەك كورسەتكەن قازاقستاندىق ارىپتەستەرىنە العىس ايتتى.
ەرەن ەڭبەكتىڭ ناتيجەسىندە ەندى «قۇلاگەر» جاھاندىق قۇندىلىقتار جارىسىنا قاتىسۋعا جولداما الدى. كىتاپتىڭ باسىلۋىنا دەمەۋشىلىك ەتكەن ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى ەكەنىن ەسكەرتە كەتكەنىمىز ءجون.
ءماندى ءماسليحاتتا سويلەگەن سەناتور باقىتجان جۇماعۇلوۆ, ايگىلى عالىم ءادىل احمەتوۆ, ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسىنىڭ باسشىسى راۋان كەنجەحان ۇلى, نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتتىڭ پروفەسسورى ۋلاي شامىلوعلى جانە باسقالار «قۇلاگەر» سىندى قۇندى تۋىندىنىڭ اعىلشىن تىلىنە اۋدارىلىپ, ءوز ءورىسىن كەڭەيتۋى قازاق رۋحانياتىنداعى وراسان زور وقيعا ەكەندىگىن اتاپ كورسەتتى.
