مينيستر ءوز سوزىندە قازاقستان بەلسەندى جانە تۇراقتى ساياسي ديولوگپەن سيپاتتالاتىن ەۋروپالىق وداقپەن قالىپتاسقان دوستىق قاتىناستاردى, پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ 2018 جىلدىڭ قازانىندا بريۋسسەلدە وتكەن ازيا-ەۋروپا فورۋمىنىڭ 12-ءشى سامميتىنە قاتىسۋى جانە ونىڭ ەو ەلدەرىنىڭ كوشباسشىلارىمەن كەزدەسۋلەرىن وڭ باعالانعاندىعىن اتاپ ءوتتى.
كەزدەسۋدە جۋىردا ءوز كۇشىنە تولىق ەنۋى ءتيىس قازاقستان مەن ەۋروپالىق وداق اراسىنداعى كەڭەيتىلگەن ارىپتەستىك پەن ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدى (كاىك) ءتيىمدى ىسكە اسىرۋ ماسەلەسىنە باستى نازار اۋدارىلدى. قاتىسۋشىلار كاىك ىنتىماقتاستىقتىڭ 29 سالاسىندا ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرىن اشاتىنى تۋرالى ورتاق پىكىرگە كەلدى.
سىرتقى ساياسي ۆەدومستۆوسىنىڭ ينۆەستيتسيالاردى تارتۋ جانە ەكسپورتتى جاقسارتۋ بويىنشا العا قويىلعان مىندەتتەردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن كۇن ءتارتىبىنىڭ نەگىزگى ماسەلەسى رەتىندە ساۋدا-ەكونوميكالىق بايلانىستاردى ودان ءارى نىعايتۋ جانە ءارتاراپتاندىرۋ بولدى. اتاپ ايتقاندا, ەۋروپالىق وداق قازاقستاننىڭ ۇزاق جىلداردان بەرى ساۋدا جانە ينۆەستيتسيالىق سەرىكتەسى. 2018 جىلدىڭ 11 ايدىڭ ناتيجەسى بويىنشا تاۋار اينالىمى 34,4 ملرد اقش دوللارىن قۇرادى (جالپى كولەمنىڭ 49%), ال قازاقستان ەكونوميكاسىنا تارتىلعان تىكەلەي شەتەلدىك ينۆەستيتسيالاردىڭ جالپى كولەمى 2018 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىندا 12,3 ملرد اقش دوللارىن قۇرادى. سونىمەن بىرگە, بۇگىنگى تاڭدا ەۋروپالىق كومپانيالاردىڭ قاتىسۋىمەن قازاقستاندا جالپى قۇنى 3 ملرد دوللور كولەمىندە 24 اۋقىمدى ينۆەستيتسيالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا.
سىرتقى ىستەر ءمينيسترى بەيبىت اتامقۇلوۆ «بۇگىندە قازاقستان الەمنىڭ ەڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ قاتارىنا كىرۋ ماقساتىن العا قويىپ وتىر, ول ءۇشىن مەملەكەت ينۆەستيتسيالىق جانە ەكسپورتتىق باعىتتاعى ەل ەكونوميكاسىن جاڭعىرتۋ بويىنشا كەشەندى شارالار قابىلداۋدا», دەپ اتاپ ءوتتى.
ىسكەرلىك بايلانىستاردىڭ ءوسۋى مەن ازاماتتار اراسىنداعى قارىم-قاتىناستاردى قامتاماسىز ەتۋدى ەسكەرە وتىرىپ, جان-جاقتى ءوزارا ءىس-قيمىلدى دامىتۋ ماقساتىندا قازاقستان ازاماتتارى ءۇشىن ەو ۆيزالىق رەجىمىن جەڭىلدەتۋ تۋرالى ماسەلەنى تەز ارادا شەشۋ ماڭىزدى تۇرتكى بولاتىن. وسىعان بايلانىستى مينيستر ەۋروپالىق تاراپتى قازاقستان ازاماتتارى ءۇشىن ۆيزالىق رەجىمدى جەڭىلدەتۋ جونىندەگى كەلىسسوزدەردى باستاۋ ماسەلەسىن تەزىرەك شەشۋ ءۇشىن قولداۋعا شاقىردى.
سونىمىن قاتار, تاراپتار ورتالىق ازيا بويىنشا ەو ستراتەگياسىن جاڭارتۋ پروتسەسىن تالقىلادى. «قازاقستان بۇدان دا تەرەڭ ىنتىماقتاستىقتىڭ ءتيىمدى جانە كوپفۋنكتسيونالدى نەگىزى بولاتىن جاڭا ستراتەگيانى ىسكە اسىرۋعا بەلسەندى تۇردە جاردەمدەسۋگە دايىن, قۇجات ايماق ىشىندەگى ارىپتەستىكتى ودان ءارى نىعايتۋعا ىقپال ەتەدى» - دەدى مينيستر.
بۇدان بولەك, ەاەو-ەو فورماتىنداعى ءوزارا قارىم-قاتىناسىنىڭ پەرسپەكتيۆالارى, ورتالىق ازياداعى ايماقتىق ىنتىماقتاستىق, «بەلدەۋ مەن جول» اتتى قىتاي باستاماسىنىڭ شەڭبەرىندەگى ءوزارا ءىس-قيمىل جانە حالىقارالىق كۇن ءتارتىبىنىڭ باسقا دا ماسەلەلەرى كوتەرىلدى.
كەزدەسۋ ناتيجەلەرى بويىنشا تاراپتار وسىنداي فورماتتاعى شارالاردى ءجيى وتكىزىپ تۇرۋعا جانە تىعىز جۇمىس بايلانىستارىن قولداۋعا كەلىسىپ, قازاقستاندىق تاراپتىڭ ەكى جاقتى ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋ بويىنشا ديالوگقا, جاڭا ويلارمەن جانە ۇسىنىستارمەن بولىسۋگە دايىندىعى اتاپ ءوتىلدى.
ءمولدىر رىسحانقىزى,
ستۋدەنت