ساياسات • 06 جەلتوقسان, 2018

لوندوندا ەۋرووداقتىڭ ورتا ازيا بويىنشا جاڭا ستراتەگياسىنا ۇسىنىستارى جاريالاندى

393 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى رومان ۆاسيلەنكونىڭ ۇلىبريتانياعا ساپارى قازاقستاندىق دەلەگاتسيانىڭ حالىقارالىق قاتىناستار جونىندە ەۋرازيالىق كەڭەستىڭ (حقەك) 5-ءشى وتىرىسىنا قاتىسۋىمەن اياقتالدى. اتالعان ءىس-شارا  ەۋرووداقتىڭ سىرتقى بايلانىس بويىنشا بۇرىنعى جوعارى كوميسسارى جانە حقەك كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنىڭ قازىرگى ءتورايىمى بەنيتا فەررەرو-ۆالدنەردىڭ تورايىمدىعىمەن ءوتتى.

لوندوندا ەۋرووداقتىڭ ورتا ازيا بويىنشا جاڭا ستراتەگياسىنا ۇسىنىستارى جاريالاندى

«وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, قازان ايىندا پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ بريۋسسەلدەگى اسەم سامميتىندە ءسوز سويلەپ, حالىقارالىق ارەناداعى سەنىم جانە ديالوگ داعدارىسى جايىندا الاڭداۋشىلىعىن بىلدىرگەن ەدى. وسىندا جينالعان بەدەلدى ەۋروپالىق ساياسي قايراتكەرلەرگە پرەزيدەنتىمىزدىڭ ءوزارا سەنىمدى ارتتىرۋ شارالارىن نىعايتۋ جانە استانادا الدىڭعى قاتارلى الەمدىك دەرجاۆالار كوشباسشىلارىنىڭ كەزدەسۋىن وتكىزۋ جايلى باستاماسىن ەگجەي-تەشجەيلى تالقىلاۋدى ۇسىنامىن», – دەدى ر. ۆاسيلەنكو وتىرىستا سويلەگەن سوزىندە.

قازاقستاندىق ديپلومات كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلاردى ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى اراسىنداعى جانە اتالعان ەلدەر مەن ەۋروپالىق وداق اراسىنداعى قارىم-قاتىناستاردىڭ جاعىمدى ديناميكاسى تۋرالى, سونداي-اق ەو-نىڭ ورتالىق ازيا بويىنشا ستراتەگياسى جونىندە استانانىڭ بىرقاتار جالپى ۇستانىمدارى تۋرالى حاباردار ەتتى. سونىمەن قاتار, ءوزارا بايلانىس پەن لوگيستيكاعا, جەكە كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا (ايەلدەر كاسىپكەرلىكتى قوسا العاندا), زاڭ ۇستەمدىگىن نىعايتۋعا نازار اۋدارۋ جونىندە ۇسىنىستار ايتىلدى. وعان قوسا ستراتەگيانى نەعۇرلىم قۇرىلىمدالعان جانە جۇيەلى ۇسىنۋ بويىنشا جانە ونلاين-كەڭىستىكتە اتالعان قۇجات پەن بارلىق ءتيىستى اقپاراتتى ناسيحاتتاۋ جونىندە ۇسىنىستار ەنگىزىلدى.

وتىرىس ناتيجەسىندە حقەك-ءتىڭ ەۋرووداقتىڭ ورتا ازيا بويىنشا جاڭا ستراتەگياسىنا ۇسىنىستار قامتىلعان ارنايى بايانداماسى تانىستىرىلدى. اتالعان ستراتەگيا 2019 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىسىندلا قابىلدانادى دەپ كۇتىلۋدە. باياندامادا بۇۇ, ەو, ەقدب, بىرقاتار ۋنيۆەرسيتەتتەر, ت.ب. بەدەلدى ۇيىمدار ۇسىنعان ماتەريالدار نەگىزگە الىندى. قۇجاتتا ەو-عا ورتا ازيامەن قارىم-قاتىناستى دامىتۋدىڭ 2020-2027 جىلدارعا ارنالعان باعدارلاماسىندا ماقساتتى ارەكەتتەردى ىسكە قوسۋعا قاتىستى پراكتيكالىق ۇسىنىستار بار. اتاپ ايتقاندا, باسقا ۇسىنىستاردىڭ ىشىندە ەو-نىڭ ورتالىق ازيا بويىنشا جاڭا  ستراتەگياسى كەلەسى باعىتتاردى قامتۋ كەرەك ەكەندىگى اتالعان:

  • «ورتالىق ازياداعى [ەو-نىڭ] مۇددەلەرى مەن باسەكەلەستىك ارتىقشىلىقتارىنىڭ شىنايى باعاسىنا» نازار اۋدارۋ;
  • ورتالىق ازيا ەلدەرىنە جالپى تاسىلدەمەنى قولدانباي, ايماقتىق ايىرماشىلىقتاردى نازارعا الۋ;
  • كونفەرەنتسيالار مەن ديالوگتار نەگىزىندەگى ىنتىماقتاستىقتان ءار ورتالىق ازيادا مەملەكەتىندە وتكىزىلەتىن پراكتيكالىق جوبالار مەن سامميتتەر نەگىزىندەگى پراكتيكالىق جانە وپەراتسيالىق تاسىلگە كوشۋ;
  • ورتالىق ازيا ەلدەرىمەن ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ديالوگتى قۇرۋ جانە  وسى ۋاقىتقا دەيىن قولدانىلعان جانە شەكتەۋلى ناتيجەلەر اكەلگەن «ەۋروتسەنتريكالىق» ۇستانىمنان كەتۋ ءۇشىن وسى ءتاسىلدى قولدانۋ
  • مەديتسينالىق قىزمەتتەردى, سوت تورەلىگىن جانە قۇقىق قورعاۋ ورگاندار جۇيەسىن جەتىلدىرۋ, سونداي-اق سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەس سياقتى «جۇمساق كۇشتەردىڭ» ءتيىمدى باستامالارىنا نازار اۋدارۋ.

بايانداماعا ارنالعان ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا قۇجات اۆتورلارىنىڭ ۇسىنىستارى مەن نەگىزگى تۇيىندەرى تالقىلاندى. تالقىلاۋعا ب. فەررەرو-ۆالدنەر, ەو-نىڭ ورتا ازيا بويىنشا ارنايى وكىلى پيتەر بۋريان, يتاليانىڭ بۇرىنعى ءسىم جانە حقەك كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنىڭ مۇشەسى فرانكو فراتتيني, ەقدب-ءنىڭ رەسەي مەن ورتا ازيا بويىنشا باسقارۋشى ديرەكتورى ناتاليا حانجەنكوۆا, قازاقستاندىق دەلەگاتسيا وكىلدەرى جانە بريتان جانە ەۋروپالىق باق وكىلدەرى قاتىستى.

حقەك – ورتا ازيا بويىنشا ماماندانعان تاۋەلسىز ۇيىم, ونىڭ قىزمەتى ايماق جايلى مالىمەتتەردى حالىقارالىق دەڭگەيدە تاراتۋ جانە ەۋروپا مەن ورتا ازيا ەلدەرىنىڭ ەكونوميكالىق, ينستيتۋتسيونالدىق جانە ساياسي بايلانىستارىن نىعايتۋ. حقەك كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرى قاتارىندا بىرقاتار بۇرىنعى پرەزيدەنتتەر: چەحيا – ۆاتسلاۆ كلاۋس, پولشا – الەكساندر كۆاسنەۆسكي, سەربيا – بوريس تاديچ, سلوۆەنيا – دانيلو تيۋرك, سونداي-اق نورۆەگيانىڭ بۇرىنعى پرەمەر-ءمينيسترى كەلل ماگنە بوندەۆيك, ۇلىبريتانيانىڭ بۇرىنعى ءسىم دجەك سترو سەكىلدى ت.ب. ىقپالدى ەۋروپالىق ساياساتكەرلەر بار. بريتان پارلامەنتىنىڭ مۇشەسى جانە سوڭعى ۋاقىتقا دەيىن ەلدىڭ حالىقارالىق دامۋ ءمينيسترى پريتي پاتەل حقەك-ءتىڭ بەسىنشى وتىرىسى بارىسىندا حقەك كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنىڭ جاڭا مۇشەسى بولىپ تاعايىندالدى.

سوڭعى جاڭالىقتار