حالىقارالىق ەپيزووتيالىق بيۋرونىڭ ورتالىق ازيا سۋب-وڭىرلىك وكىلدىگىنىڭ باسشىسى مەرەكە تايتۋباەۆ بۇل كەڭەستىڭ اتالعان اۋماقتا ءبىرىنشى رەت ءوتىپ وتىرعاندىعىن مالىمدەدى.
كەڭەستە ءسوز العان ساراپشىلار قورشاعان ورتا جاعدايى مەن ونداعى جانۋارلار اۋرۋىنىڭ ادام دەنساۋلىعىنا ىقپالى زور ەكەندىگىن ايتا كەلە, وڭىردە ءجيى كەزدەسەتىن برۋتسەللەز, ەحينوكوككوز جانە قۇتىرۋ سەكىلدى جانۋارلار اۋرۋىمەن مال جانە ادام دارىگەرلەرىنىڭ بىرلەسە كۇرەسۋى قاجەت ەكەندىگىن ايتىپ ءوتتى. ولاردىڭ كەلتىرگەن مالىمەتتەرى بويىنشا, سوڭعى 30 جىلدا ادامداردا كەزدەسەتىن اۋرۋلاردىڭ 60 پايىزىنىڭ جۇقپالى سيپاتى بولسا, سونىڭ 75 پايىزى جانۋارلاردان تاراعان. ياعني بۇل جەردە كۇش بىرىكتىرۋ قاجەت. وسىعان وراي حالىقارالىق دەڭگەيدە «بىرىڭعاي دەنساۋلىق» اتتى تۇجىرىمداما قابىلدانعان بولاتىن. ونىڭ تالاپتارىن جۇزەگە اسىرۋعا قاتىسۋ ءار ەل ءۇشىن ماڭىزدى.
سۋب-وڭىرلىك كەڭەستىڭ اشىلۋ شاراسىنان كەيىن جيىن سەمينار تۇرىندە جالعاستى. وندا رەسەي, وزبەكستان, تاجىكستان, تۇرىكمەنستان, ازەربايجان, ارمەنيا, گرۋزيادان كەلگەن وكىلدەر مەن ەلىمىزدىڭ ماماندارى ءار ەلدەگى ەپيدەميولوگيالىق قاداعالاۋ جاعدايىنىڭ جولعا قويىلۋى مەن پروبلەمالارى تۋرالى اڭگىمەلەدى. ماسەلەلەردىڭ شەشىمى حالىقارالىق ساراپشىلارمەن بىرگە ساراپقا سالىندى.
قازاقستانداعى دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى كەڭسەسىنىڭ باسشىسى ولەگ چەستنوۆ برۋتسەللەز, ەحينوكوككوز جانە قۇتىرۋ سەكىلدى جانۋارلار اۋرۋىمەن كۇرەستىڭ حالىقارالىق ماڭىزى جانە ەلىمىزدەگى ەپيدەميولوگيالىق قاداعالاۋ جاعدايى جونىندە جۋرناليستەرگە اڭگىمەلەپ بەردى.
«ەكونوميكالىق تۇرعىدان ءبىز ءالى دامىعان ەلدەردىڭ دەڭگەيىنە جەتكەن جوقپىز. الايدا, ەپيدەميولوگيالىق قاداعالاۋ دەڭگەيى بويىنشا ءبىز وتە قۋاتتى جۇيەنى قۇرا بىلدىك. ەپيدەميولوگيالىق قاداعالاۋ – ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك دەڭگەيىندەگى وتكىر ماسەلەلەردىڭ ءبىرى. سەبەبى جاعداي ەپيدەميا نەمەسە پاندەميا ساتىسىندا بولۋى مۇمكىن. شىنتۋايتىندا, قۇس تۇماۋى قازاقستانعا كىرگىزىلمەي توقتاتىلدى. قازاقستاندا ەپيدەميولوگيالىق قاداعالاۋ بويىنشا ەڭ ۇزدىك ماماندار جۇمىس ىستەيدى. ولار قازاقستاننىڭ لابوروتورياسىن جاقسى قولدانا ءبىلدى, دەدى ول.
و.چەستنوۆتىڭ ايتۋىنشا, دارىگەرلەر مەن ۆەتەرينارلار ادامدار مەن جانۋارلاردىڭ ومىرىنە بىردەي قاۋىپتى جۇقپالارمەن جەكە كۇرەسپەي, كۇش بىرىكتىرۋى كەرەك. «قازاقستاندا اۋىلشارۋاشىلىعى ەكونوميكانىڭ باستى سالالارىنىڭ ءبىرى. ەلىمىز مالشارۋاشىلىعىن دامىتۋ ىسىمەن بەلسەندى تۇردە شۇعىلدانۋدا. وسىعان وراي ۆەتەرينارلىق قىزمەتتى حالىقارالىق تالاپتار دەڭگەيىندە ۇيىمداستىرۋعا دا ۇلكەن كۇش جۇمسالۋدا. ادام دەنساۋلىعىن قورعاۋ باعىتىندا بۇل ءىستىڭ ماڭىزى زور. سوندىقتان مۇنداعى دەنساۋلىق ساقتاۋ قىزمەتى ۆەتەريناريا دارىگەرلەرىمەن بىرگە حالىقتى قورعاي الاتىنداي دارەجەدە جۇمىس ىستەۋى ءتيىس. وسى ماسەلەدە سوڭعى جىلدارى جاقسى ناتيجەلەر بار», دەدى و.چەستنوۆ.
سۇڭعات ءالىپباي,
«ەگەمەن قازاقستان»
