ەندى ەمحانا مەديتسينالىق اقپاراتتىق جۇيەنى ەنگىزۋدىڭ قاناتقاقتى جوباسىنا قاتىسىپ, اۋرۋلارعا ودان سايىن قولايلى جاعداي تۋعىزىپ وتىر. وسىدان بىرنەشە اي بۇرىن ەمحانانىڭ كىرەبەرىسىندە ۇزىننان ۇزاق سوزىلعان تىركەۋ ورنى بولاتىن. وندا قاراتورعايداي قاتارلاسىپ وتىرعان كىشى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى كەلۋشىلەرگە قىزمەت كورسەتەتىن. ولار ادامداردىڭ اۋرۋ دەرەكتەرى جازىلعان كارتالارىن جاعالاي قويىلعان شكافتاردا ءالىپبي بويىنشا ورنالاستىرىلعان تىزىمنەن ىزدەپ تاۋىپ, قولىنا ۇستاتادى. سىرقاتى جانىنا باتىپ تۇرعان ادامدار مەدبيكە كارتاسىن تاپقانشا كۇتەتىن. كەيدە تىركەۋ ورنىنان الگى كارتوچكا تابىلمايدى, سودان ايقاي-شۋ دا بولماي قالمايتىن. مەدبيكە كەزەكتەگى ءيىرىلىپ تۇرعان ادامداردى تاستاي سالا, جۇگىرىپ كەتەدى, الگى كارتانى دارىگەر كابينەتتەرىنىڭ بىرىنەن تاۋىپ اكەلەدى, تاپپاسا قايتادان كارتا ارنايدى. ولاقتىعىن ۇساق-تۇيەكتىڭ ىعىنا قوياتىن قازەكەم فليۋروگرافياعا تۇسكەن پلەنكاسىنىڭ قايدا قالعانىن بىلمەيتىن كەزى از ەمەس. ەندى وسى اڭگىمەنىڭ بارلىعى دا ەمحانانىڭ تاريحىنا اينالدى. ءبىز كەلگەندە بۇرىنعى ءبىر قابىرعانى الاتىن شۇبالاڭ تىركەۋ ورنى ەلەۋسىز عانا ءبىر بۇرىشقا ىعىسىپتى. ەمحانانىڭ كىرەبەرىسى جادىراپ, كەڭي تۇسكەن.
«تسيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسى اياسىندا قولعا الىنعان جۇمىستاردىڭ جەمىسى ايشىقتى كورىنىپ وتىرعان ەمحانا الدىمەن كومپيۋتەرلەرمەن جابدىقتالدى. قازىر مۇندا 135 سۋ جاڭا كومپيۋتەر جۇمىس ىستەپ تۇر. بۇل ەمحانانىڭ «قاعازسىز اۋرۋحانا» جوباسى شەڭبەرىندە ەمدەلۋشىنىڭ امبۋلاتورلىق كارتاسىن قاعازدان تولىق ەلەكتروندى نۇسقاعا كوشىرۋگە مۇمكىندىك بەردى.
– ازىرشە ءبىزدىڭ ەمحانانىڭ وزىندە 11 مىڭنان اسا ديسپانسەرلىك ەسەپتە تۇراتىن اۋرۋلاردىڭ, بەلگىلى مەرزىمدە مەديتسينالىق-ساراپتامالىق كوميسسيادان ءوتىپ تۇراتىن مۇگەدەك جانداردىڭ جانە بەس جاسقا دەيىنگى بالالاردىڭ مەديتسينالىق كارتاسىنىڭ قاعاز نۇسقاسى دا ساقتالادى. ولاردىڭ جەكە كارتاسىنىڭ ەلەكتروندى نۇسقاسى دا بار. بۇل ۋاقىتشا, كەيىن تسيفرلاندىرۋ ءىسى تولىق جۇرگەندە مۇنىڭ بارلىعى دا تەك ەلەكتروندى نۇسقادا قالادى, – دەيدى №4 قالالىق ەمحانانىڭ باس دارىگەرى مارگاريتا بيسەنوۆا.
قازىر ەمحانا دارىگەرلەرى سىرقات جاندى وتىرعىزىپ قويىپ, ونىڭ كارتاسىن اۋدارىستىرمايدى. ەمدەلۋشىنىڭ جەكە كۋالىگىندەگى جەكە سايكەستەندىرۋ ءنومىرىن سالعاندا باعدارلامادان ونىڭ بارلىق اۋرۋ تاريحى, قانداي ەم العانى, قانداي ءدارى-دارمەك پايدالانعانى, الىنعان مەديتسينالىق تالداۋلاردىڭ ناتيجەسى شىعىپ تۇرادى. اۋرۋ جاننىڭ دارىگەرگە كەلىپ كورىنۋىنە كەتەتىن ۋاقىت بۇرىنعىعا قاراعاندا 3 ەسە قىسقارعان. باس دارىگەر مارگاريتا بيسەنوۆانىڭ ايتۋىنشا, بۇرىن دارىگەر اۋرۋدى 15 مينۋت قاراۋى ءتيىس بولسا, سونىڭ كەم دەگەندە جارتىسى قاعاز جازۋمەن كەتەتىن. قازىر ءىستىڭ جىپتىكتەي بولىپ شيراي تۇسكەنىن تەك دارىگەر عانا ەمەس, ەمدەلۋشىلەردىڭ ءوزى دە بايقادى. دارىگەرىنە كەلگەن اياعى اۋىر ايگەرىم ەلتاەۆا قالتاسىنان تەلەفونىن الدى دا, وعان ورنالاستىرعان DamuMed قوسىمشاسىن كورسەتتى.
– مەن بۇرىننان وسى ەمحانادا تىركەۋدەمىن. دارىگەرگە باراتىن بولسام, مىنا قوسىمشا ارقىلى ۇيدە وتىرىپ-اق قاشان بارۋىم كەرەكتىگىن انىقتايمىن, اۋىرعانىم تۋرالى انىقتاما الامىن, لابوراتوريالىق تالداۋلاردىڭ ناتيجەسىن بىلەمىن. وتە ىڭعايلى. ال بۇرىن دارىگەرگە باراتىن كۇنى تۇسكە دەيىن ۋاقىتىمىز كەتەتىن, – دەيدى ءا.ەلتاەۆا.
قازىر №4 ەمحاناعا قالاداعى 73 115 تۇرعىن تىركەلدى. سونىڭ ىشىندە 69 مىڭ ادامعا ەلەكتروندى مەديتسينالىق دەنساۋلىق تولقۇجاتى جاسالدى. تىركەۋ قىزمەتىنىڭ قىزمەتكەرلەرى 40 پايىزعا قىسقارتىلىپ, ولار قازىر ەمحاناداعى باسقا جۇمىستارعا اۋىستىرىلدى. قىسقارعان ەشكىم جوق.
– مەديتسينا سالاسىن تسيفرلاندىرۋ ەڭ الدىمەن وسى سالاداعى جۇمىستاردىڭ مولدىرلىگىن قامتاماسىز ەتەدى, سوسىن ۋاقىتتى بارىنشا ۇنەمدەيتىن بولادى. ۋاقىتتى ۇنەمدەۋ دارىگەرگە دە, پاتسيەنتكە دە وتە ءتيىمدى. ارتىق ۋاقىتتا دارىگەر ناۋقاسقا كوبىرەك كوڭىل بولەتىن بولادى, ادامدار ءوزىن اۋرۋدىڭ الدىن الۋعا باعىتتايدى. دەمەك, ۇنەمدەلگەن ۋاقىت دەنساۋلىققا قىزمەت ەتەدى, – دەيدى رەسپۋبليكالىق ەلەكتروندى دەنساۋلىق ورتالىعى وبلىستىق فيليالىنىڭ ديرەكتورى اندرەي سولوۆەۆ.
بۇل جۇمىس وبلىس بويىنشا دا قارقىن الىپ كەلەدى. بۇگىندە وڭىردە 121 فورمانىڭ 64-ءى ەلەكتروندى نۇسقاعا كوشىرىلدى. اندرەي نيكولاەۆيچتىڭ ايتۋىنشا, تسيفرلاندىرۋ ءىسى تەز ءجۇرىپ, ناتيجە بەرۋ ءۇشىن ادامداردىڭ كومپيۋتەرلىك ساۋاتى كوتەرىلۋگە ءتيىستى. وبلىستا 546 كومپيۋتەر جانە تسيفرلاندىرۋ تاجىريبەسىن ۇيرەتۋ بەكەتتەرى جۇمىس ىستەپ تۇر. تەلەفونداعى موبيلدىك قوسىمشانى 2 ميلليونعا جۋىق ادام قولدانا باستادى. بىراق بۇل ەمحانالارعا تىركەلگەن ادامداردىڭ 10,8 پايىزى عانا. وسى كەزگە دەيىن 10 ميلليوننان استام مەديتسينالىق ەلەكتروندى تولقۇجات تولتىرىلعان. الداعى ۋاقىتتا ەمحانالار مەن اۋرۋحانالاردا تسيفرلاندىرۋ ءىسى قارقىن الۋ ءۇشىن ولاردى كومپيۋتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ ءىسى جالعاسىپ جاتىر.
ءنازيرا جارىمبەت,
«ەگەمەن قازاقستان»
قوستاناي