«شاراپات» دەپ اتالعان الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى – بۇل تاجىريبەسى مول مەملەكەتتىك مەكەمە, قارتتار مەن مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا كۇتىم بويىنشا ساپالى جانە كەشەندىك قىزمەت كورسەتەتىن ورتالىق. بۇل جەردە زەينەت جاسىنا جەتكەن, ءى جانە ءىى توپتاعى مۇگەدەكتەر مەن ۇدايى باسقا ادامنىڭ كومەگى مەن كۇتىمىنە مۇقتاج جالعىز باستى جاندار تۇرادى. اتالعان مەكەمە 1989 جىلدان باستاپ جۇمىس ىستەيدى, ال 2007 جىلى كوكتال-1 تۇرعىن الابىندا جاڭا عيماراتى بوي كوتەرگەن.
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ءوزىنىڭ ءار جولداۋىندا, باعدارلامالىق ماقالالارىندا ۇنەمى ادامي كاپيتالدى دامىتۋ كەرەكتىگىن باسا نازارعا الىپ, وسى رەتتە اتقارىلاتىن جۇمىستارعا باعدار بەرىپ وتىرادى. بيىلعى جولداۋدا دا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى تۇلعالارعا ارنالعان «كەدەرگىسىز ورتا» قالىپتاستىرۋعا زور ءمان بەرىلۋگە ءتيىس ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
«شاراپات» ورتالىعى شاعىن بولسا دا شاماسى جەتكەنشە ەلەۋلى ەڭبەك اتقارىپ جاتقانىن ايتا كەتكەن ابزال. مەكەمە قىزمەتىنىڭ باسىم باعىتى – وسىندا تۇراتىن ادامداردىڭ قاجەتتىلىگىن تولىق قامتاماسىز ەتۋ, ارناۋلى الەۋمەتتىك قىزمەتتىڭ ساپاسىن ۇنەمى جاقسارتۋ جانە قىزمەت الۋشىلاردىڭ الەۋمەتتىك بەيىمدەلۋىن ارتتىرۋ. مۇندا تولىق نەمەسە جارتىلاي قوزعالۋ جانە وزىنە قىزمەت كورسەتۋ قابىلەتىنەن ايىرىلعانداردىڭ تۇراقتى جانە ۋاقىتشا تۇرۋى ء ۇشىن 400 ورىن بار, سونداي-اق مۇندا قيىن جاعدايلارعا تاپ بولعان ادامدار دا تۇرادى.
«شاراپات» الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى كەنجەبولات باپىشەۆ قارتتاردى قادىرلەۋ قازاقتىڭ قانىنا سىڭگەن قاسيەت ەكەنىن العا تارتتى.
«ادەتتە ءبىز قارتتىق تۋرالى ويلانبايمىز. بىزگە بۇگىندە تۇرمىس-تىرشىلىكتىڭ ماڭىزدى جانە كۇردەلى ماسەلەلەرىن شەشۋ بارىسىندا ويلانۋعا دا ۋاقىت جەتپەيدى. بالا تاربيەلەپ, ولاردىڭ قامىن ويلاپ, بولاشاعىمىزعا قور جيناعان بولامىز. وكىنىشكە قاراي ەرتەڭ ءوزىمىزدىڭ جاعدايىمىز قالاي بولارى ءبىر اللاعا عانا ايان! بۇل بالالار جامان تاربيە الىپ ءوستى دەگەن ءسوز ەمەس. بۇگىنگى جاستار اتا-اناسىنىڭ ۇياسىنان ۇشىپ كەتىپ, باسقا قالالاردا تۇرىپ جاتادى, ءتىپتى باسقا ەلگە بارىپ, سول جاقتا ءومىر سۇرگىلەرى كەلەدى. ايتا بەرسەڭ, سەبەپتەر جەتكىلىكتى. بىرەۋلەر باسپاناسى جوق بولعاندىقتان, قاسىنا اجەسىن اكەلىپ تۇرعىزا المايدى, ال ەكىنشىسى ءوزى مۇگەدەك بولا تۇرا, اكە-شەشەسىنە قانداي قامقورشى بولماق؟ كەيبىرەۋلەر سوعىستان كەيىن جاقىندارىن جوعالتىپ, ۋاقىت وتە كەلە جەكە باسىنىڭ ماسەلەسىن شەشە الماعاندار. بۇل ومىرلىك ماسەلەنىڭ شەشۋ جولى بار ما؟ جالعىز قارتتاردىڭ ءومىرىن قالايشا قۋانىش پەن يگىلىككە تولى قىلامىز؟ ولاردىڭ قامشىنىڭ سابىنداي قالعان ءومىرىن ەستە قالاتىنداي جاساي الامىز با؟ مۇنداعى ادامدار دا بولاشاقتا جاقىندارىمەن, تۋعان-تۋىستارىمەن بىرگە بولامىز دەپ ارمانداعان, بىراق سول ارماندارى ورىندالماعان جاندار. ولاردىڭ ىشىندە بالالارى, نەمەرەلەرى بارلارى دا كەزدەسەدى. بىراق ولار ءۇشىن تاعدىر باسقا ءومىر سىيلاعان شىعار. ءبىزدىڭ مەكەمەنىڭ قىزمەتكەرلەرى قولىنان كەلگەنشە وسى ادامداردىڭ ءومىرىن جاقسارتامىز دەپ اتسالىسۋدا, مۇگەدەكتەر مەن قارتتار جالعىزدىعىن سەزىنبەي, ءبىزدىڭ مەكەمەدە تۋعان ۇيىندە تۇرعانداي بولسىن دەپ ايانباي ەڭبەك ەتۋدە. ارينە, ءوز ۇيىندەي بولمايدى عوي, بالاسى مەن جاقىندارىنىڭ ورنىن كىم تولتىرا الار؟! مەملەكەت وسىنداي ادامدارعا قامقورلىق جاساۋ ماقساتىندا ارناۋلى الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋدى قاجەت ەتەتىندەردىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋ ءۇشىن زاڭنامالىق-قۇقىقتىق بازاعا وزگەرىستەر ەنگىزىپ وتىرادى», دەيدى ول.
باياعىدا ءبىر انادان قاي بالاڭدى قاتتى جاقسى كورەسىڭ؟ – دەپ سۇراپتى. سوندا انا: «اۋىرعان بالامدى – جازىلعانشا جاقسى كورەمىن. شىعىپ كەتكەن بالامدى – ورالعانشا. كىشى بالامدى – وسكەنشە جاقسى كورەمىن. كەۋدەمدەگى جۇرەگىم توقتاعانشا, ءبارىن بىردەي جاقسى كورىپ وتەمىن», دەگەن ەكەن. انا بالاسىن قۇرساعىنان شىعارسا دا جۇرەگىنەن شىعارمايتىن جالعىز جان. بىراق سول توعىز اي كوتەرگەن ادال ادامنىڭ كەيدە ءبىر اۋىز ءسوزىن كوتەرمەي قالاتىنىمىز جاسىرىن ەمەس.
اڭگىمەمىزگە قايتا ورالساق, الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى ديرەكتورىنىڭ الەۋمەتتىك جۇمىس جونىندەگى ورىنباسارى ارداق بەيسەنبايقىزى بۇگىنگى تاڭدا مەكەمەدە 338 ادام بارىن, ونىڭ باسىم كوپشىلىگى ەر ادامدار ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.
«ونىڭ 57-ءسى ايىنا 55 مىڭ تەڭگە تولەپ, اقىلى تۇردە قىزمەت الادى, 12 ادام كۇندىزگى بولىمدە ياعني تاڭەرتەڭ كەلىپ كەشكە قايتادى. ول كىسىلەر نەگىزىنەن التى ايعا تىركەلەدى, ەگەر ءارى قاراي جالعاستىرعىسى كەلسە, 1 جىلعا دەيىن سوزدىرا الادى. بۇل ءبولىم بىزدە بىلتىردان باستاپ قاناتقاقتى جوبا رەتىندە ىسكە قوسىلعان بولاتىن. ول ءۇشىن اقى المايمىز, تەگىن. وسى بولىمگە كوبىنەسە بالالارى جۇمىسقا كەتىپ, ۇيدە قارايتىن ادامى جوق قارتتار كەلەدى. ولار تاڭەرتەڭ كەلىپ, باسسەينگە تۇسەدى, ءوزىنىڭ دەنساۋلىعىنا قاجەتتى ەمدىك شارالاردى قابىلدايدى. ءبىزدىڭ مەكەمەنىڭ 3-قاباتى ءوزىمىزدىڭ ەمحانامىز. ال قالعان تۇرعىندار ءى, ءىى توپتاعى مۇگەدەكتەر جانە زەينەت جاسىنا جەتكەن زەينەتكەرلەر. وسى ورتالىقتا جيىرما جىلعا جۋىق تۇراتىندار دا بار. ءبىز ولارعا 7 نەگىزگى باعىت بويىنشا الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتەمىز. ونىڭ ىشىندە تۇرمىستىق قىزمەت, مەديتسينالىق, مادەني قىزمەت, ەكونوميكالىق, پسيحولوگيالىق, ەڭبەك قىزمەتى جانە قۇقىقتىق قىزمەت تۇرلەرى بار. ءبىزدىڭ مەكەمە 1989 جىلدان بەرى «قارتتار ءۇيى» دەپ اشىلعان. بىراق 2016 جىلى استانا قالاسى اكىمدىگى قاۋلىسىنىڭ نەگىزىندە «قارتتار ءۇيى» دەگەن ءسوز بولماس ءۇشىن اتاۋىن «شاراپات» الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى دەپ وزگەرتتىك. سەبەبى قازاقتا «قارتتار ءۇيى» دەگەن ءسوز قۇلاققا جاعىمسىز ەستىلەدى. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە بالالار ورتالىعى, جاستار ورتالىعى سياقتى مەكەمەلەر كوپ, سونداي ماقساتتا ءبىز دە ورتالىقتىڭ اتىن اۋىستىرعان بولاتىنبىز», دەيدى ا.بەيسەنبايقىزى.
اتالعان مەكەمەدە 2015 جىلدان بەرى الەۋمەتتىك قىزمەت الىپ كەلە جاتقان ءالىمباي ساتىبالديەۆ ورتالىقتا بارلىق جاعداي جاسالعانىن تىلگە تيەك ەتىپ, ءوزىنىڭ رازىلىعىن ءبىلدىردى.
«وسىنداي قارتتارعا جاعداي جاساپ وتىرعان ەلباسىمىز ن.ءا.نازارباەۆقا, ورتالىق قىزمەتكەرلەرىنە العىس ايتامىز. ءبىزدىڭ جاقسى كوڭىلدە جۇرگەنىمىز ۇجىمنىڭ تالماس ەڭبەگى دەپ بىلەمىز», دەيدى ول.
راۋان قايدار,
«ەگەمەن قازاقستان»
