وڭىردەگى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى جىلدىڭ باستى باعدارلامالىق قۇجاتىن تالقىلاۋ كەزىندە وي جەلىسىن وسى تۇستان ساباقتادى. جيىندا وبلىس اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ اتاپ كورسەتكەندەي, جىل سايىن اگرارلىق سەكتوردى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن وبلىستىق بيۋدجەتتەن 13-15 ميلليارد تەڭگە قاراجات بولىنەدى. بۇل قوماقتى سوما قايتارىمسىز ەمەس. بۇعان اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرى ارتىپ كەلە جاتقانى ايقىن ايعاق.
ايتالىق, بيىلعى 9 ايدا ايماقتاعى اۋىل شارۋاشىلىعى قۇرىلىمدارى 157 ميلليارد تەڭگەنىڭ ءونىمىن شىعارعان. مۇنىڭ ءوزى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 4 پايىزعا جوعارى. جىل اياعىنا دەيىن بۇل كورسەتكىش تاعى دا وسەدى دەپ كۇتىلۋدە. سونىمەن بىرگە اتالعان كەزەڭدە سالاعا 15 ميلليارد تەڭگەنىڭ ينۆەستيتسياسى تارتىلعانى دا ءتاۋىر ناتيجە بولماق. ال ەكسپورتتىق ءونىم بويىنشا وبلىستا نەگىزىنەن ەت ەكسپورتىنداعى بەلگىلەنگەن مەجە ارتىعىمەن ورىندالىپ كەلەدى. ايتسە دە مۇنىڭ ءوزى تابىس شەگى بولىپ قالا الماسا كەرەك. سونىمەن ءبىر مەزگىلدە ەكسپورتتىق ءونىم اۋماعىن ۇلعايتۋ شارالارى اياسىندا, ونىڭ گەوگرافياسىن كورشىلەس وزبەكستان جانە اراب ەلدەرىمەن كەڭەيتۋ شارالارى بەلگىلەنگەن.
اقتوبە – مال شارۋاشىلىعىن وركەندەتۋگە وتە قولايلى ءوڭىر. ەندەشە ءوڭىردىڭ بۇل باعىتتاعى الەۋەتى مەن مۇمكىندىگىن ودان ءارى ءوسىرۋ جولدارىن ىزدەستىرۋدىڭ ەش ارتىقشىلىعى جوق. قازىرگى كەزدە وڭىردە مال باسىنىڭ ءوسۋ كورسەتكىشى 5-7 پايىز توڭىرەگىندە. ايتسە دە مۇنى 10-15 پايىزعا دەيىن كوتەرۋگە تولىق مۇمكىندىك بار. ونىڭ باستى جولى – اسىل تۇقىمدى مال سانىن كوبەيتۋ جانە مال ازىعى بازاسىن ۇلعايتۋ. جولداۋدا قويىلعان باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى دە وسى. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىك ماسەلە, بۇگىنگى تاڭدا وبلىستاعى اگروقۇرىلىمداردىڭ دەنى ۇساق شارۋاشىلىقتار. ودان تۇسەتىن تابىس پەن پايدا تومەن ەكەنىن تاجىريبە كورسەتىپ كەلەدى. سونداي-اق ۇساق شارۋاشىلىقتارعا قارجىلاي كومەك بەرۋدىڭ تيىمسىزدىگى دە ايقىن كورىنۋدە. بۇل ماسەلەنىڭ سانى بار دا, ساپاسى كۇماندىلەۋ اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتيۆتەرىنە دە قاتىسى بار. سوندىقتان دا ونى ىرىلەندىرۋ مەن الەۋەتىن ارتتىرۋ ءىسى دە الداعى ۋاقىتتىڭ ەنشىسىنە تيمەك. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, مەملەكەتتىڭ ءبىر تەڭگەسىن بەلگىلى ءبىر ۋاقىت ىشىندە 1,5-2 تەڭگە اكەلەتىندەي ەسەپ جاسالىپ, سوعان سايكەس تياناقتى ءىس تىندىرىلۋعا ءتيىس. سوندا عانا ەكونوميكانىڭ ۇنەمدىلىگى مەن تيىمدىلىگىنە قول جەتكىزۋگە بولادى.
جولداۋداعى باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى – جالاقى مولشەرىن ءوسىرۋ. وبلىستا 6200 شارۋاشىلىق سۋبەكتىلەرى بار. وندا 32 مىڭنان استام ادام جۇمىس ىستەيدى. ولاردىڭ ورتاشا جالاقىسى – 78 مىڭ تەڭگە. بۇل اگروونەركاسىپ كەشەنى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسى تومەن ەكەنىن كورسەتەدى. ەندەشە ونى ءوسىرۋ ماسەلەسى وتكىر قويىلۋعا ءتيىس. وڭىردە بۇل ماسەلە 1 جەلتوقسانعا دەيىن شەشىمىن تاۋىپ, جالاقى مولشەرى 10-15 پايىزعا دەيىن وسىرىلمەك.
اۋىل شارۋاشىلىعى قىزمەتكەرلەرى سالالىق كاسىپوداعى اقتوبە وبلىستىق فيليالىنىڭ توراعاسى تۇراقباي سۇلتانعاليەۆ مەملەكەت باسشىسى تاراپىنان اگروونەركاسىپ كەشەنىنىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋعا باسىمدىق بەرىلگەنى ۇلكەن سەرپىلىس تۋعىزعانىن اتاپ كورسەتتى. ول جۇمىس بەرۋشىلەر مەن جۇمىسشىلار تارابى اراسىندا الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە ەڭبەك كەپىلدىكتەرى بويىنشا 62 ۇجىمدىق شارت جاسالعانىن العا تارتتى. سالالىق كاسىپوداق توراعاسى جولداۋدا ايتىلعان تاپسىرمالار مەن مىندەتتەر جۇزەگە اسقان جاعدايدا اۋىل شارۋاشىلىعى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جاي-كۇيى جاقسارا تۇسەتىنىن جەتكىزدى.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
اقتوبە
